2023-213 Advies ASDD - Visie toezicht Jeugdwet en WMO

Aan het College van B&W van de gemeente Deventer Postbus 5000 7400 GC Deventer Onderwerp:

Advies Visie toezicht rechtmatigheid en kwaliteit Wmo en Jeugdwet

Behandeld door: mw. C. Koster, dhr. Th. Oorthuis

Deventer, 6 februari 2023 Geacht College, Op 23 december 2022 is ons advies gevraagd inzake de Visie toezicht rechtmatigheid en kwaliteit Wmo en Jeugdwet. Aangezien de wetgever dit toezicht op beide onderdelen verschillend heeft belegd zullen wij dit ook in twee afzonderlijke punten becommentariëren. Signaal n.a.v. client bij de Wmo Misstanden kunnen bij de gemeente gemeld worden via het ‘meldpunt misstanden zorg’ dat te vinden is op de gemeentelijke website. Wanneer een cliënt een klacht heeft, dient de cliënt zich te wenden tot de organisatie waarover hij een klacht heeft. Dit kan bij de gemeente zijn, maar ook bij een (zorg)aanbieder. De gemeente of (zorg)aanbieder handelt de klacht volgens de interne klachtprocedure verder af. Hoe weten cliënten het verschil tussen calamiteit, misstand of klacht - en waar deze gemeld zouden moeten worden? Wil de gemeente niet weten of - en welke - klacht er gedaan wordt bij een (zorg)aanbieder? Toezicht op kwaliteit in de praktijk bij de Wmo Het is niet geheel duidelijk of de gemeente alleen reactief of ook steekproefsgewijs (zijn dat de Wmorechtmatigheidsonderzoeken?) toezicht houdt.

Indicatiestelling In hoeverre is het nog steeds een beleidsvoornemen van de gemeente om bepaalde geïndiceerde vormen van hulp- en dienstverlening, zowel in de Wmo als de Jeugdwet te ontdoen van vaak tijdrovende en ingewikkelde indicatie- en aanbestedingsprocedures. (Alphen a/d Rijn discussie) Met betrekking tot de Jeugdwet valt op dat er een “knip” is gemaakt tussen het toetsen van rechtmatigheid en kwaliteit. Zelfs in organisatorisch opzicht en dat is jammer. Naar onze mening dient rechtmatigheid en kwaliteit (doelmatig, doeltreffend en efficiënt) in relatie tot elkaar beoordeeld te worden. Soms is iets wel goed voor de kwaliteit maar niet geheel rechtmatig; een bepaalde uitgave kan weliswaar niet rechtmatig vanuit de Jeugd wet gedacht, bv. bij 18 plus, maar toch verantwoord zijn omdat daarmee een doel behaald wordt, dat anders niet mogelijk is. Is het niet mogelijk dat naast de Inspectie ook de gemeente de kwaliteit van de geleverde jeugdhulp kan beoordelen? In relatie tot doelmatigheid is dat zelfs een beleidsvraag.

In dit verband valt over de opmerking over het onderzoek van de Rekenkamer uit 2021 op pagina 3 van de visienota het nodige uit te leggen. De Rekenkamer constateert “dat er geen sprake is van gelegenheidsstructuren voor fraude in de jeugdhulp”. Graag zouden we beleidsmatig een uitspraak van het College willen over de wenselijkheid van de koppeling van de uitvoering van 0 e, 1e en 2e lijnszorg door Dimence op het gebied van de jeugdhulpverlening/welzijn. Zoals bekend maakt het maatschappelijk werk van de Kern, tezamen met de Jeugd-GGZ, onderdeel uit van één van de werkmaatschappijen van de holding Dimence. In het kader van de substitutie van middelen van zware geïndiceerde 2e lijnszorg naar lichte vrij toegankelijke 1e lijns zorg is dit alleszins een lofwaardig beleidsstreven. Ook vanuit preventief oogpunt. Hoe is het evenwel gesteld met de transparantie wanneer dat geëffectueerd wordt binnen één kolom, binnen één organisatie? Hoe verhoudt zich dit tot het streven, weliswaar op termijn, om de toegangmedewerkers Jeugd onder te brengen in de sociale wijkteams? Ons hebben signalen bereikt dat de maatschappelijk werkers binnen deze zgn. Voor elkaar Teams niet meer aan hun eigenlijke taak toekomen, nl. het laagdrempelig aanbieden van, veelal gezinsgerichte, psychosociale hulpverlening alsmede in deze gezinnen voorkomende leeftijdsgebonden kind/jongeren problematiek.

Klopt onze waarneming dat het aantal fte maatschappelijk werk dat ingezet wordt op wijkniveau sinds 2015 met driekwart is verminderd? Is voor hen nog een centrale rol weggelegd in het preventieve hulpverleningsaanbod op wijkniveau? Met vriendelijke groet,

dhr. H. Bakhuizen, voorzitter

dhr. Th. Oorthuis, secretaris