2022-521 Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer sept 2022
Tekst van het document
Inhoud 1. Aanleiding............................................................................................................................................ 2 2. Duiding verkeersmaatregelen Poort van Deventer..............................................................................3 Maatregel 1 + 8: Aanleg verbindende infrastructuur tussen Teugseweg en Zutphenseweg en het verplaatsen van de hoofdaansluiting van de Gasfabriek. ....................................................................3 Maatregel 2: Aanleg voet- en fietsverbinding over het water..............................................................5 Maatregel 3: Aanleg extra rijstrook Deventer richting A1.....................................................................6 Maatregel 4: Terugbrengen van de Zutphenseweg ten noorden van de Hanzeweg tot 2x1 rijstrook..6 Maatregel 5: Versterken fietsnetwerk / aanleggen fietspad over de dijk..............................................9 Maatregel 6: "Slimme Knip" Zweedsestraat.......................................................................................12 Maatregel 7: Verplaatsen tankstation en gebied stadsentree............................................................13 3. Algemene conclusie over effect 8 deelmaatregelen..........................................................................14
1
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
1. Aanleiding De Poort van Deventer vormt dé toegangspoort naar Deventer. Het gebied biedt ruimte aan economische activiteit, maar kent ook een sterke landschappelijke kwaliteiten. De gemeente wil de economische kwaliteit in het gebied een impuls geven en tegelijkertijd de ruimtelijke kwaliteiten van het gebied toegankelijk maken. Zowel voor autoverkeer, maar misschien meer nog wel voor langzaam verkeer. De verkeersader Zutphenseweg in het gebied Poort van Deventer vormt een belangrijke schakel binnen het verkeersnetwerk van Deventer en is in de spitsen het drukste wegvak van Deventer. Plannen om het gebied te transformeren hebben niet alleen impact op de (auto)bereikbaarheid van de Poort van Deventer, maar ook op die van de hele stad. Voor de ontwikkeling van de stad als geheel is het van belang dat de verkeerskundige structuur wordt verbeterd zodat Deventer aantrekkelijk blijft, zowel voor bewoners en bezoekers van de stad als voor huidige en toekomstige bedrijven. Het kruispunt tussen de Zutphenseweg en de Visbystraat/Teugseweg zit in de huidige situatie tijdens de spitsperiodes al aan zijn maximumcapaciteit. Hierdoor ontstaat regelmatig filevorming. Daarom zijn nieuwe economische ontwikkelingen in de Poort van Deventer, die leiden tot een grote toename van verkeersbewegingen, niet mogelijk.
Bij een toename van verkeer versterkt dit effect en nemen opstoppingen voor het kruispunt in aantal en intensiteit toe. Om de stad op lange termijn bereikbaar te houden, zijn er grofweg twee oplossingsrichtingen. 1. Een investering van tientallen miljoenen waarbij verkeer op verschillende niveaus het kruispunt passeren (denk hierbij aan een tunnel of fly-overs of een derde IJsselbrug); 2. Het uitvoeren van verkeerskundige deelprojecten (volgend uit de bereikbaarheidsstudie RHDHV voor de Poort van Deventer) in en om het gebied die het verkeerskundig systeem als geheel flexibeler maken en capaciteit toevoegen voor alle vervoersstromen. Deze deelprojecten creëren bovendien economische kansen in het gebied. Gezien de enorme financiële impact is denkrichting 1 niet nader onderzocht. Royal HaskoningDHV deed onderzoek naar mogelijkheden waarmee de gemeente samen met partners in het gebied de bereikbaarheid van de Poort van Deventer robuuster kan maken om potentiële ontwikkelingen in de Poort te kunnen faciliteren. Met andere woorden: welke maatregelen kunnen we nemen om te zorgen dat de Poort bereikbaar blijft als er meer mensen komen werken in het gebied, zonder dat dit verdere druk legt op het verkeersnetwerk en leidt tot een afname van bereikbaarheid van de Poort en van de hele stad.
Het rapport benoemt 8 deelmaatregelen (zie Figuur 1), waarbij het gaat om zowel infrastructurele als om gedragsmaatregelen.
Figuur 1: Acht deelmaatregelen voor een robuustere verkeerssysteem van de Poort van Deventer.
2
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Vervolgens heeft het Deventer college van B&W de maatregelen verder laten onderzoeken op haalbaarheid en effectiviteit. Conform afspraak informeert het college van B&W uw gemeenteraad middels deze notitie omtrent de 8 deelmaatregelen. In het volgende hoofdstuk volgt per deelmaatregel een duiding van het effect en (financiële) haalbaarheid. Bij elke maatregel wordt eveneens ingegaan op kansen bij de stedenbouwkundige inpassing. bevat een advies over vervolgstappen. De notitie sluit af met een algemene conclusie en schetst een aantal scenario’s voor het vervolg.
2. Duiding verkeersmaatregelen Poort van Deventer Dit hoofdstuk reflecteert op de verkeerskundige deelmaatregelen uit Figuur 1. Verkeerskundig adviesbureau Goudappel heeft de deelmaatregelen met betrekking op het autonetwerk modelmatig op effect getoetst. Deze resultaten staan in het rapport “De Poort van Deventer, verkeerskundig onderzoek” (d.d. 12 maart 2021). Specifiek betreft dit de deelmaatregelen 1, 3, 4, 6 en 8 uit Figuur 1. Gezien de nabije ligging en onderlinge relatie zijn de maatregelen 1 en 8 door Goudappel samengevoegd in de analyse. De overige maatregelen (deelmaatregelen 2, 5 en 7) zijn door de ambtelijke projectleider en adviseurs stedenbouw en bereikbaarheid van de gemeente Deventer en van interpretatie en advies voorzien. Voor zover mogelijk zijn de maatregelen ook al “op kosten gezet”.
Maatregel 1 + 8: Aanleg verbindende infrastructuur tussen Teugseweg en Zutphenseweg en het verplaatsen van de hoofdaansluiting van de Gasfabriek. Let op: deze maatregelen zijn modelmatig onderzocht. Voor verdere verdieping wordt verwezen naar het onderliggende rapport van Goudappel. Op dit moment kunnen voertuigen het bedrijventerrein (Bergweide 5) alleen bereiken via de kruising Zutphenseweg – Teugseweg. In de avondspits is het soms lastig om het bedrijventerrein te verlaten omdat de verkeerslichten in zekere mate voorrang verlenen aan het doorgaand verkeer over de Zutphenseweg stad uit richting A1. Een interne ontsluitingsweg met een hoofdaansluiting bij de Gasfabriek kan zorgen voor een evenwichtige verdeling van het verkeer over het bedrijventerrein, waardoor het gebied ook tijdens de avondspits beter bereikbaar wordt. Tegelijkertijd geeft dit meer risicospreiding bij blokkades of ongevallen.
Figuur 2: Schetsontwerp ontsluitingsweg tussen Gasfabriekterrein en Teugseweg achter S-Park
3
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Daarnaast biedt het een extra route voor hulpdiensten, waardoor risico’s bij opstoppingen verminderen en aanrijtijden verlagen. De ontsluitingsweg geeft bovendien een impuls aan de ontwikkelingsmogelijkheden in het gebied (“het ontwikkelen van voorkanten aan de IJssel”). Aandachtspunt vormt de verkeersveilige inrichting van de aansluiting aan de noordzijde van de Zutphenseweg.
Goudappel concludeert dat een “intern verbindende wegenstructuur” en een (directe) “aansluiting Gasfabriek” op de Zutphenseweg verkeerskundig gezien sterk de voorkeur heeft boven de huidige situatie. Als indicatie geeft Goudappel aan dat straks ongeveer 40% van het autoverkeer via de nieuwe aansluiting bij de Gasfabriek het gebied in- en uitrijdt. Zonder interne ontsluitingsweg wikkelt dit verkeer allemaal via de kruising bij de Zutphenseweg af. Door aanleg van de interne ontsluitingsweg verbetert de bereikbaarheid van het gebied. Tegelijkertijd neemt de druk op het huidige kruispunt bij de Zutphenseweg af Het aanleggen van de nieuwe interne route leidt naar verwachting tot 2% minder verkeer op het kruispunt bij de Zutphenseweg, waar per etmaal meer dan 30.000 voertuigen overheen rijden1. Hoewel dit percentage op zichzelf laag lijkt, biedt de interne route juist veel voordelen ten opzichte van de huidige situatie als het gaat om verkeersbelasting, afwikkeling van het verkeer en daarmee ook flexibiliteit binnen het netwerk. Met oog op eventuele economische ontwikkelingen in de Poort biedt de interne ontsluitingsweg daarmee verlichting op het kruispunt. In combinatie met (een deel van) de andere deelmaatregelen kan het effect van de interne ontsluitingsweg op de robuustheid van het netwerk nog meer worden versterkt.
Afgaande op de analyse van Goudappel heeft het verkeerskundig, maar ook met oog op veiligheid en de economische ontwikkeling van het gebied, significante meerwaarde om de interne verbindingsweg aan te leggen. Een verkeersveilige ontwerp voor de aansluiting bij de Gasfabriek geldt daarbij wel als een belangrijke randvoorwaarde. Maatregel 1+ 8 Bijkomende verkeerskundige overwegingen - Door realisatie van de nieuwe ontsluitingsweg ontstaat een nieuwe voet- en fietsverbinding tussen de noordelijke en zuidelijke gebieden binnen de Poort van Deventer. Dit versterkt het interne fietsnetwerk. Maatregel 1+8 Overige bijkomende overwegingen - In en rond het gebied bevinden zich een aantal risicobronnen. In 2015 adviseerde de veiligheidsregio dat voor de bereikbaarheid van het te ontwikkelen plangebied Stadsentree voor hulpdiensten en voor de ontvluchtingsmogelijkheden moet het plangebied tweezijdig windrichtingonafhankelijk ontsloten zijn. De routes moeten geschikt zijn voor de hulpdienstvoertuigen. Door de realisatie van een nieuwe ontsluitingsweg verbeterd de veiligheidssituatie in het gebied in lijn met advisering vanuit de veiligheidsregio. - Een nieuwe ontsluitingsweg draagt bij aan de verdere ontwikkeling van het Gasfabriekterrein.
Project gasfabriek terrein houdt rekening met de realisatie van een nieuwe ontsluitingsweg en kan daar ook een financiële bijdrage aan leveren; - Om de ontsluitingsweg te realiseren zijn gronden van meerdere partijen betrokken. Grondeigenaren CRV, Martens en toekomstig eigenaar HEBB (voormailge recydur gronden) + buurman Nouryon hebben zich positief uitgesproken over het initiatief van een ontsluitingsweg. Het eerste schetsontwerp is met partijen besproken. Gemaakte opmerkingen worden verwerkt in een uit te werken voorlopig ontwerp nadat de Raad besluit de volgende fase van het project op te starten. - Om de ontsluitingsweg te realiseren zijn gronden van meerdere partijen betrokken. In de in procedure zijnde overeenkomst met HMO omtrent de S-park gronden is een reservering voor de nieuwe ontsluitingsweg opgenomen Maatregel 1 + 8 Kosten Er is een budgetraming opgesteld voor deze deelmaatregel.
1 De etmaalintensiteit op het kruispunt Zutphenseweg was op 5 oktober 2021 31.992 mvt/etmaal.
4
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
-
-
Totale kosten nieuwe ontsluitingsweg: €1,5 tot €2 miljoen waarvan €140.000,voorbereidingskosten; Inflatiecorrectie: Voorzien wordt dat het project mogelijk in uitvoering zal komen in 2023 / 2024. Met een inflatiecorrectie van 25% komt de raming uit op: €1,9 tot €2,5 miljoen Grootste risico en kans nader te onderzoeken in vervolgfase: Afspraken grondgebruik, de vraag of er een bodemsanering benodigd is, Aeriusberekening in relatie tot bestemmingsplanwijziging en al dan niet aanwezige subsidiekansen voor bijdrage vanuit de provincie Vanuit project gasfabriek is er ca €250.000,- beschikbaar als de ontsluitingsweg op grond van S/Park komt.
Maatregel 2: Aanleg voet- en fietsverbinding over het water
Figuur 4: Verbinding tussen Teugseweg over de kolk naar Postillion / Stadsentree (in groen).
Let op: Deze maatregel heeft geen modelmatig effect op de afwikkeling van auto- en vrachtverkeer en is daarom niet meegenomen in de doorrekening van Goudappel. Verkeerskundige invloed op het kruispunt Zutphenseweg Een verbinding voor voetgangers en/of fietsen om het gebied Stadsentree (in ontwikkeling) te verbinden met het bestaande gebied Teugseweg en in ontwikkeling zijnde gebieden S/park en Gasfabriekterrein. Onlangs heeft het college van B&W besloten om de intentieovereenkomst met Explorius te beëindigen. De vormgeving en inpassing van een voet- en fietsverbinding nabij de Kieftenbeltskolk wordt daarmee actueel op het moment dat wordt besloten over de integrale ontwikkeling van het gebied Stadsentree. Meer algemeen: Het verbeteren van de ontsluiting van gebied Stadsentree voor de fiets is onderdeel van maatregelen 5 en 7.
5
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Maatregel 3: Aanleg extra rijstrook Deventer richting A1 Let op: deze maatregel is modelmatig onderzocht. Voor verdere verdieping wordt verwezen naar het onderliggende rapport van Goudappel. In eerdere fases van dit proces bestond deze deelmaatregel uit 2 onderdelen: Maatregel 3A: Stad uit op het wegvak tussen het drukke kruispunt en de A1 één van de 2 rechtdoor gaande banen omvormen naar een extra voorsorteerstrook rechtsaf richting Apeldoorn. Maatregel 3B: Verlengen meest rechter voorsorteerstrook stad uit voor het drukke kruispunt Toelichting op deelmaatregel 3A Deze maatregel is in 2020 uitgevoerd. Hierdoor is er in de avondspits meer ruimte voor verkeer richting Apeldoorn waardoor de kans op terugslag op het kruispunt Zutphenseweg is verkleind. Toelichting op deelmaatregel 3B Bij deze maatregel gaat het om het verlengen van de meest rechter doorgaande rijstrook voor de verkeersregelinstallatie richting Epse/Zutphen. Hierdoor wordt opstelruimte voor 1 van de drie rijstroken stad uit verlengd. Op de figuur hiernaast staat dit met de rode lijn afgebeeld. De toevoeging van een rijstrook zou de opstelcapaciteit van de kruising verbeteren. Goudappel heeft op basis van gegevens uit eind 2019 de kwaliteit van de verkeersafwikkeling in de huidige situatie beoordeeld.
Ondanks dat er uit de modellen naar voren komt dat er filevorming plaatsvindt, komt Goudappel tot de conclusie dat het verlengen van de rijstrook nu niet noodzakelijk is. Uit analyse blijkt dat de wachtrijlengtes passen bij de beschikbare opstelruimte voor de verkeerslichten. Filevorming komt met grote waarschijnlijkheid meestal voor als gevolg van terugslag bij files op de A1. Mede door de aanpassingen aan de afrit 23 (2x rechtsaf naar Apeldoorn) treedt daarom filevorming stad-uit voor de verkeerslichten naar grote waarschijnlijkheid veel minder of niet meer op. De aanleg van een derde rijstrook op de Zutphenseweg is daarom niet nodig om de afwikkelcapaciteit van het kruispunt Zutphenseweg – Visbystraat te vergroten.
Maatregel 4: Terugbrengen van de Zutphenseweg ten noorden van de Hanzeweg tot 2x1 rijstrook Let op: deze maatregel is modelmatig onderzocht. Voor verdere verdieping wordt verwezen naar het onderliggende rapport van Goudappel. Verkeerskundige invloed op het kruispunt Zutphenseweg Deze maatregel richt zich op de verkeerssituatie aan de noordkant van de Zutphenseweg en de Prins Bernhardsluis. Op dit moment liggen daar 2x2 rijstroken, maar is het voorstel om de weginrichting te versmallen naar 2x1 rijstrook. Deze maatregel past in het verkeersbeleid van de gemeente Deventer, het zogenoemde dakpanprincipe. Deze ingreep maakt het minder aantrekkelijk voor autoverkeer om de route langs de Welle te kiezen. De vrijgespeelde ruimte kan worden ingezet om de wandel- en fietsstructuur te versterken. Belangrijk aandachtspunt bij deze maatregel is terugslag richting het Hanzetracé op het moment dat de sluis open is. Dit alternatief is in het verkeersmodel gemodelleerd in 3 varianten: 1. Huidige verkeersstructuur in de toekomstige situatie (planjaar verkeersmodel 2030);
6
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
2. Capaciteitsuitbreiding op de Van Oldenielstraat naar 2x2 rijstroken op het wegvak tussen de Brinkgreverweg en Louis Pasteurstraat; 3. Als variant 2 met capaciteitsuitbreiding op de N348 tot aan de Oerdijk inclusief opwaardering van de snelheid tot 70 km/uur. De varianten zijn bezien in het perspectief van het “dakpanprincipe”, waarbij het verkeer zoveel als mogelijk naar de buitenste randwegen van de stad wordt “geleid”. Het reducerende verkeerseffect op het kruispunt Zutphenseweg – Visbystraat van de maatregel 2x1 rijstrook op de Zutphenseweg komt voor de verschillende varianten uit op een verlaging van 1,4% voor variant 1, een verlaging van 1,2% voor variant 2 en een verlaging van 9,5% bij variant 3. Het opwaarderen van de Siemelinksweg vraagt echter om aanzienlijke investeringen, waardoor het voor de korte termijn het meest realistisch lijkt om te rekenen met de modelvarianten 1 en 2. Zoals eerder vermeld bij deelmaatregel 1+8 gaan er ieder etmaal bij benadering minimaal 30.000 voertuigen over het kruispunt. Het relatief kleine verschil tussen het effect bij wel/niet aanpassing van de Van Oldenielstraat valt te verklaren door het aantrekkelijker worden van het Hanzetracé.
Het verkeersmodel laat een bescheiden toename van autoverkeer op de Van Oldenielstraat zien bij terugbrengen van sluis naar 2x1: een toename van 150 voertuigen per etmaal op een totaal van ruim 20.000 voertuigen per etmaal (uitgaande van de huidige verkeersstructuur in planjaar 2030). Dit komt neer op een toename van ongeveer 0,75% aan voertuigen op de Van Oldeniel als gevolg van het terugbrengen van de sluis naar 2x1. Het grote effect voor de derde variant bevestigt in feite het dakpanprincipe, waarbij het streven is om de wegvakken in en rond de binnenstad te ontlasten en doorgaand verkeer zoveel mogelijk naar de randen van de stad te leiden. Hulpdiensten (brandweer) hebben aangegeven geen nadelige effecten te verwachten van deze aanpassing en hebben geen bezwaar. Maatregel 4 Overige bijkomende overwegingen - De huidige wat onduidelijke parallelweg om bij het Gasfabriekterrein te komen kan komen te vervallen waardoor de verkeersveiligheid voor fietsers verbetert en de bereikbaarheid van het gasfabriek terrein verbetert; - De maatregel biedt verkeerskundig ruimte om de Gashavenstraat te ontsluiten via het Gasfabriekterrein waardoor de kruising Gashavenstraat met de hoofdfietsroute kan komen te vervallen. Dit leidt tot meer comfort en veiligheid voor fietsers. Maatregel 4 Kosten Er is een budgetraming opgesteld voor dit deelproject.
- Totale kosten deelproject 4 prijspeil 2021: €900.000,- tot €1.200.000,- waarvan €90.000,voorbereidingskosten. - Inflatiecorrectie: Voorzien wordt dat het project mogelijk in uitvoering zal komen in 2023 / 2024. Met een inflatiecorrectie van 25% komt de raming uit op: €1.100.000,- tot €1.500.000,- Wellicht is er bij de provincie subsidie beschikbaar en of kan eventuele (mede) financiering gedekt worden vanuit MJOP-Mind gelden
7
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Het terugbrengen van de sluis naar 2x1 biedt kansen om de fietsverbinding tussen de binnenstad en de Poort van Deventer te versterken. Ter verbeelding zijn 2 inrichtingsvarianten opgesteld, zoals weergegeven in onderstaande tabel:
Inrichtingsvariant 1: Ruimte voor de fiets Bij inrichtingsvariant 1 wordt het autoverkeer afgewikkeld over de oostelijk gelegen sluisdeur. Hierdoor ontstaat er ruimte om in het gebied over de westelijke sluisdeurmeer ruimte te bieden aan de fiets en voetganger.
Inrichtingsvariant 2: Bestaand asfalt blijft beschikbaar voor autoverkeer Bij bovenstaande inrichtingsvariant 2 wordt in beginsel het autoverkeer afgewikkeld over de westelijk gelegen sluisdeur. Het asfalt over de westelijk gelegen sluisdeur blijft in stand. Tijdens opening van de westelijke sluisdeur kan autoverkeer afgewikkeld worden over het asfalt over de oostelijke brug.
Maatregel 4: 2x1 over de sluis: inrichtingsvarianten Maatregel 4: 2x1 over de sluis: voor en nadelen inrichtingsvarianten Inrichtingsvariant 1: Ruimte voor de fiets - Voordeel: De hoofdfietsroute tussen Station en A1/Zutphen kan met een optimale breedte in aantrekkelijke uitnodigende omgeving gepositioneerd worden; - Voordeel: Het knelpunt van de smalle strook voor fietsers + voetgangers over de westelijke sluisbrug kan worden opgelost; - Voordeel: Ruimtelijk zou het gebied tussen fietspad en gasfabriek terrein ingericht kunnen worden overeenkomstig de campusgedachte (shared space) van het gasfabriek terrein; - Ruimte om groen toe te voegen is klimaat adaptief (minder hittestress, wellicht infiltratie); - Voordeel: Modelmatig worden beide inrichtingsvarianten verkeerskundig als gelijk gezien omdat het model geen rekening houdt met sluisopeningen. Er zijn wel sluisopeningen waardoor logisch redenerend kan worden aangenomen dat deze variant meer capaciteit oplevert op het kruispunt Zutphenseweg dan variant 2; - Nadeel (nader te onderzoeken): Als de brug geopend is ontstaat terugslag van verkeer richting het Hanzetracé en de M. F. de Boerlaan. In de huidige situatie is hiervoor twee rijbanen beschikbaar, in deze variant is daarvoor een rijbaan beschikbaar en bestaat niet de optie om via de andere brug door te rijden.
Hierdoor bestaat het risico dat verkeer de verderop gelegen kruispunten (met de Hanzeweg en de Teugseweg) blokkeren. Er is echter nog onvoldoende beeld om in te schatten hoe groot dit risico is.
8
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Inrichtingsvariant 2: Bestaand asfalt blijft beschikbaar voor autoverkeer - Voordeel: Het autoverkeer kan doorrijden tijdens brug openingen - Voordeel: Omdat autoverkeer altijd via 1 van de sluisdeuren afgewikkeld kan worden, ontstaat de mogelijkheid om ook tijdens de spitsen de sluizen te gebruiken. Dit is positief voor het afwikkelen van scheepvaart door de sluis. Ter illustratie: per dag varen door de sluis gemiddeld ongeveer 6 schepen de haven in en ongeveer 6 schepen de haven uit. - Nadeel: geen ruimtewinst voor de fietser én voetganger!
Maatregel 5: Versterken fietsnetwerk / aanleggen fietspad over de dijk Let op: Deze maatregel heeft geen modelmatig effect op de afwikkeling van auto- en vrachtverkeer en is daarom niet meegenomen in de doorrekening van Goudappel. Een sterke fietsstructuur met goede fietspaden vormt een belangrijke randvoorwaarde om fietsen aantrekkelijker te maken ten opzichte van autorijden. Zowel voor woon-werk of school-werkverkeer, als voor recreatieve fietsers. Het versterken van het fietsnetwerk maakt integraal onderdeel uit van het gehele haalbaarheidsonderzoek “Mobiliteit Poort van Deventer” en heeft een directe relatie met de deelmaatregelen 1,2,4,8, en 7. Bijkomende verkeerskundige overwegingen In de Poort van Deventer komt een sterfietsroute en diverse belangrijke hoofdfietsroutes samen. Zo wordt er gewerkt aan het verbeteren van de fietsverbinding Deventer-Zutphen. Bij de ontwikkeling van het Gasfabriekterrein nemen we het versterken van het fietsnetwerk mee. Het fietsnetwerk krijgt een verdere extra impuls bij de realisatie van de nieuw te realiseren ontsluitingsweg. De interne ontsluitingsweg vormt dan een nieuwe fiets- voetgangersverbinding tussen de zuidelijke gebieden Stadsentree en Teugseweg en de noordelijke gebieden Gasfabriek, Gashavenstraat. Het versterken van de fietsstructuur heeft een sterke relatie met maatregel 4 (2x1 Zutphenseweg).
Door de sluizen in te richten naar 2x1 kan de westelijke sluisschuif van de Bernardsluis worden vrijgespeeld voor langzaam verkeer, waardoor fietsers en voetgangers de ruimte krijgen om comfortabel naar de Poort te bewegen (zie inrichtingsvarianten maatregel 4). In het verlengde worden de aansluitingen van kruisende wegen idealiter gebundeld en wordt de aansluiting van de Gashavenstraat opgeheven. Hierbij is een verkeersveilige inpassing een vereiste. In de Stadsentree zijn er kansen om de fietser een comfortabelere meer prominente plek te geven die recht doet aan de status van sterroute en waarbij veiligere oversteken worden gecreëerd. Tot slot liggen er kansen voor een recreatief fietspad over de dijk langs de IJssel. Verkenningen naar de haalbaarheid lopen. Het totaal van kansen voor de fiets staan weergegeven in onderstaande Figuur 8.
9
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Figuur 8: Kansenkaart versterken fietsnetwerk gebied Poort van Deventer
10
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Aanleg van een fietsroute over de dijk
Figuur 9: In rood aangegeven een mogelijk tracé voor de nieuwe fietsroute over de dijken langs de IJssel en de Schipbeek.
Een belangrijke nieuwe schakel om het fietsnetwerk te versterken is een fietsroute over de dijk. Deze fietsroute heeft bij uitstek veel recreatieve potentie, maar heeft ook een utilitaire functie voor bedrijven in de Poort. Hierbij is het ideale route van het fietspad langs de IJssel, op termijn over de Schipbeek, onder de A1 door, over de landweggetjes, richting Zutphen komt te liggen. Uiteraard ligt daar ook de koppeling met de Fietsstructuur A1 richting Kloosterlanden. Hoewel in bovenstaande Figuur 8 de fietsbrug over de Schipbeek niet ingetekend, blijft het de wens om de oversteek over de Schipbeek te maken. De aanleg van een fietsroute over de dijken van de IJssel en de Schipbeek wordt nadrukkelijk ondersteund door de Fietsersbond en Parkmanagement. Er liggen wensen van het Parkmanagement om meer ommetjes te bieden voor de werknemers op het bedrijventerrein. Qua inrichting betekent dit dat de route een minder zwaar profiel heeft dan bijvoorbeeld de snelfietsroute (Deventer-Zutphen langs de N348). In relatie tot de breedte van het dijklichaam wordt in overleg met Fietsersbond, parkmanagement en het waterschap op dit moment gekeken naar een fietspad in asfalt met een breedte van 3,0 meter. Maatregel 5 Versterken fietsstructuur in de Poort – aanleg van fietsroute over de dijk Er is een budgetraming opgesteld voor dit deelproject.
- Totale kosten fietsroute over de dijk: €450.000,- waarvan €35.000,- uit voorbereiding kosten
11
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Maatregel 6: "Slimme Knip" Zweedsestraat Let op: deze maatregel is modelmatig onderzocht. Voor verdere verdieping wordt verwezen naar het onderliggende rapport van Goudappel. Het aanbrengen van een “slimme knip” in de Zweedsestraat gaat om het aanbrengen van een dynamische afsluiting tussen de Westfalenstraat en de Londenstraat. Deze afsluiting is alleen actief voor een specifieke groep weggebruikers tijdens een specifiek gedeelte van de dag. In dit geval gaat het om personenauto’s tijdens de ochtend- en avondspits. Vrachtverkeer ondervindt geen hinder van de slimme knip, want kan gewoon doorrijden. Een knip kan bijvoorbeeld bestaan uit een verzinkbare paal of door kentekencamera’s. De achterliggende wens voor het aanbrengen van een slimme knip ligt bij het kunnen weren van filemijdend sluipverkeer over Zweedsestraat in de ochtend- en avondspits. Goudappel geeft aan dat het aanleggen van een slimme knip een potentieel veel impact heeft op de verkeersstructuur in en rond het bedrijventerrein. Het aanleggen van een knip in de Zweedsestraat is door Goudappel modelmatig getoetst op effect. Terugrekenend naar het effect op het kruispunt met de Zutphenseweg komt Goudappel uit op een verkeersontlasting van 4%. Hoewel dit in relatie tot andere maatregelen een groot effect is, geeft Goudappel aan dat de maatregel ook (forse) nadelen kent.
Daarbij valt de toename van autoverkeer over routes als Keulenstraat, Munsterstraat en de Hamburgweg op. Dit zijn belangrijke fietsroutes in de fietsstructuur van Deventer. Toenames van autoverkeer op deze routes vermindert de verkeersveiligheid en de aantrekkelijkheid om te fietsen, terwijl dit gezien het type bedrijvigheid in dit gedeelte van het bedrijventerrein juist potentie heeft. De omvang van de ongewenste effecten op fietsverkeer vragen echter wel om nader onderzoek. Daarbij komt dat naar verwachting de nut en noodzaak om nu een slimme knip aan te brengen zijn afgenomen nu de A1 is verbreed. Reden hiervoor is dat het filemijdende sluipverkeer minder geneigd is om via het bedrijventerrein naar afrit 23 te rijden. Helaas is door de omstandigheden rond corona nog niet in de praktijk getest wat het effect van de verbreding van de A1 is op het sluipverkeer over de Zweedsestraat. Al met al tast het plaatsen van een knip in de Zweedsestraat de directe bereikbaarheid van het bedrijventerrein fors aan. Met oog op de verbreding van de A1 en de daarmee verwachte afname van het sluipverkeer over de Zweedsestraat, raadt Goudappel nu af om de knip in de Zweedestraat aan te brengen. Maatregel 6 "Slimme Knip" Zweedsestraat kosten De kosten bij uitvoering van een slimme knip zijn met name gerelateerd aan proceskosten.
Het gaat dan om het nader onderzoeken van bijkomende effecten, communicatie met omliggende straten en daaraan gelegen bedrijven, inregelen van systemen, handhaving en communicatie. Vanuit Royal HaskoningDHV hebben we informatie ontvangen dat de invoering van een vergelijkbaar systeem in een andere gemeente ca. €250.000 tot €300.000,- proceskosten met zich mee heeft gebracht. Deze kosten zijn exclusief een aantal mitigerende verkeersmaatregelen die mogelijk uitgevoerd moeten worden als een knip zou worden ingevoerd. Denk hierbij aan het instellen van eenrichtingsverkeer in diverse straten.
12
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
Maatregel 7: Verplaatsen tankstation en gebied stadsentree Let op: Deze maatregel heeft (vooralsnog) geen modelmatig effect op de afwikkeling van auto- en vrachtverkeer en is daarom niet meegenomen in de doorrekening van Goudappel. De verplaatsing van het tankstation kent met name een relatie met de mogelijke ontwikkeling van de Stadsentree en de in de Omgevingsvisie Deventer benoemde ambitie voor het maken van een duurzaam transferium nabij de A1. De huidige concessie voor het tankstation loopt in 2026 af, waardoor nu het moment is om na te denken over een eventueel andere invulling van dit gebied. Verkeerskundig kan verplaatsing van het tankstation de volgende voordelen bieden: Het in- en uitvoegen van en naar het tankstation wordt opgeheven. De beschikbaar gekomen ruimte na verplaatsing zou gebruikt kunnen worden om verkeer het gebied uit en in beter te faciliteren; De beschikbaar gekomen ruimte na verplaatsing zou gebruikt kunnen worden om in de hoofdfietsroute Deventer-Zutphen een verbeterde doorgang voor fietsers te creëren langs de aansluiting bij de Teugseweg. Het verplaatsen van het tankstation naar een andere locatie zorgt ervoor dat er meer fysieke ruimte komt om aanpassingen aan het kruispunt te doen. Ook kan er meer opstelcapaciteit vanaf de Teugseweg worden gecreëerd. Deze aanpassingen kunnen de verwerkingscapaciteit van het kruispunt ten goede komen.
Op dit moment is dit echter niet modelmatig doorgerekend. Verkeerskundige kansen ten opzichte van de bestaande situatie: - Meer opstelruimte voor gemotoriseerd verkeer voor de kruising Zutphenseweg/Teugseweg, komend vanuit de Poort.; - Aanpak van de bestaande vreemde / schuine oversteek opheffen en de Teugseweg haaks kruisen; - Het aantal kruisingen met het fietspad verminderen waardoor doorstroming voor de fietser wordt geoptimaliseerd. Maatregel 7 Bijkomende overwegingen In gebied Stadsentree is de intentieovereenkomst met Explorius beëindigd en is het eigendom van deze gronden overgegaan naar een andere partij. De gemeente is in gesprek met Postillion en provicie over de realisatie van parkeerplekken in het gebied mede ten behoeve van de inzet als carpoolplekken. De verkeerskundige kansen kunnen als vertrekpunt dienen om gesprekken met grondeigenaren in het gebied op te starten. Het tankstation kan mogelijk na 2026 naar 1 van de mogelijke ontwikkellocaties in het gebied verplaatst worden. Maatregel 7 Kosten Er is een budgetraming opgesteld voor dit deelproject. Hierin zijn de kosten voor aanleg van de nieuwe weg- en fietsstructuren opgenomen. De verplaatsingskosten van het tankstation zijn in deze raming niet meegenomen Totale kosten: €640.000,- waarvan €75.000,- voorbereidingskosten.
13
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer
3. Algemene conclusie over effect 8 deelmaatregelen In dit rapport zijn de 8 deelmaatregelen ter verbetering van de bereikbaarheid van de Poort van Deventer nader op effect, impact en kosten onderzocht. De maatregelen moeten bijdragen aan het robuuster (minder kwetsbaar maken) van het verkeersnetwerk in en rond de Poort van Deventer, zodat een toename van (economische) activiteit in het gebied kan worden afgewikkeld. Maatregelen met een modelmatige impact op het autonetwerk zijn door Goudappel verder geanalyseerd in het verkeersmodel. Dit zijn het aanbrengen van een interne ontsluitingsweg in combinatie met een nieuwe aansluiting bij de Gasfabriek (maatregel 1+8), het terugbrengen van de Zutphenseweg ten noorden van het Hanzetracé nabij de Prins Bernardsluis naar 2x1 (maatregel 4), het aanleggen van een extra rijstrook de stad uit (maatregel 3) en de knip in de Zweedsestraat (maatregel 6). Daarbij acht Goudappel het aanbrengen van een extra rijstrook stad-uit met oog op de aanpassingen aan de oprit voor de A1 momenteel niet noodzakelijk. De slimme knip in de Zweedsestraat heeft ten opzichte van de andere maatregelen een relatief sterk ontlastend effect op het kruispunt bij de Zutphenseweg – Teugseweg, maar kent daarbij verdringingseffecten van autoverkeer naar wegen op het bedrijventerrein die onderdeel uitmaken van het fietsnetwerk.
Daarbij komt dat de verbreding van de A1 naar grote waarschijnlijkheid een deel van het probleem met sluipverkeer op de Zweedsestraat heeft weggenomen. Goudappel concludeert dat een combinatie van deze maatregelen, met uitzondering van de slimme knip in de Zweedsetraat, leiden “tot een robuust stedelijk verkeersnetwerk”. Tevens passen deze maatregelen goed binnen het dakpanprincipe, dat de gemeente Deventer binnen de Omgevingsvisie hanteert. Het modelmatig berekende gecombineerde effect van maatregelen 1, 4 en 8 komt neer op een afname van 10% aan verkeersintensiteiten op het kruispunt Zutphenseweg – Teugseweg. Dit geschatte effect gaat echter wel uit van een verbreding van de Van Oldenielstraat en een opwaardering van de N348 (2x2 tot aan Oerdijk en modelsnelheid 70 km/u). Momenteel ligt een aanpassing van beide wegvakken gevoelig of vraagt financieel grote investeringen. Uitgaande van het huidige verkeersmodel (planjaar 2030) leidt de combinatie van maatregel 1+8 tot een verlaging van verkeersintensiteit op de kruising van 2%. Het effect van maatregel 4 komt in dat geval uit op een verlaging van 1,4%. De vormgeving en inpassing van een voet- en fietsverbinding nabij de Stadsentree (maatregel 2) komt logischerwijs in beeld op het moment dat meer duidelijk is over de ontwikkeling van het gebied Stadsentree.
De verplaatsing van het tankstation (maatregel 7) biedt in potentie ruimte om fysieke aanpassingen te kunnen doen aan het kruispunt Zutphenseweg. De huidige concessie voor het tankstation loopt echter in 2026 af. Nu bestaat de kans om nader uit te zoeken wat de mogelijkheden zijn voor de verplaatsing van het tankstation en alternatieve invulling van de locatie. Het versterken van de fietsstructuur (maatregel 5) heeft een sterke relatie met het 2x1 maken van de Zutphenseweg nabij de Prins Bernardsluis (maatregel 4). Door de sluizen in te richten naar 2x1 kan de westelijke sluisschuif van de Bernardsluis worden vrijgespeeld voor langzaam verkeer, waardoor fietsers en voetgangers de ruimte krijgen om comfortabel naar de Poort te bewegen. Dit past bij de wens om de Poort van Deventer dichterbij de stad te trekken als onderdeel van de Kennisas. Voor de inpassing zijn ambtelijk al een aantal ideeën voor de inrichting uitgewerkt, waarover de gemeente graag in gesprek wil met stakeholders in het gebied en uiteindelijk de gemeenteraad. Concluderend ligt ambtelijk de voorkeur bij het focussen op het aanbrengen een interne ontsluitingsweg in combinatie met een nieuwe aansluiting bij de Gasfabriek (maatregel 1+8), al dan niet in combinatie met het terugbrengen van de Zutphenseweg ten noorden van het Hanzetracé nabij de Prins Bernardsluis naar 2x1 (maatregel 4).
14
Gemeente Deventer: september 2022. Verkeerskundige impact advies deelmaatregelen Poort van Deventer