2021-2294 raadsvoorstel aanwijzing Wvg lettele

RAADSVOORSTEL Onderwerp

aanwijzing Wvg lettele

Agendapunt Voorstelnummer Team

2021-002294 DEV-PRO

Portef.houder BenW-besluit d.d.:

Weth. De Geest 31 augustus 2021

Voorstel

1. De in het kader van de voorbereiding van dit raadsbesluit (ingevolge artikel 4:8 van de Algemene wet bestuursrecht) door omwonenden Korenkamp en moestuinvereniging naar voren gebrachte zienswijzen niet ontvankelijk te verklaren. 2. De door omwonenden Korenkamp en moestuinvereniging ingebrachte zienswijzen niet gegrond te verklaren, zoals opgenomen in de Nota zienswijzen. 3. Ingevolge artikel 5 van de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg) de percelen gelegen binnen het Ontwikkelingsgebied Lettele te Lettele (kadastrale gemeente Diepenveen) vervroegd aan te wijzen, voor de duur van 3 jaar, als gronden waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van de Wvg van toepassing zijn, met de aantekening dat deze percelen eerder bij een (voorlopige) aanwijzing betrokken zijn geweest. Aan de percelen wordt de niet-agrarische bestemming “Wonen met de daarbij behorende voorzieningen” toegedacht. Deze bestemming wijkt af van het huidige gebruik deels onbebouwd/deels als moestuinen. Het gebied is gelegen in Lettele is gelegen aan de oostzijde van het dorp Lettele naast de Letterleide.

Het gebied wordt globaal begrenst door de Sportweg aan de noordzijde en de Oerdijk aan de zuidzijde en is nader aangegeven op het bij dit Collegebesluit behorende kadastrale overzicht (bestaande uit een kaart en lijst van onroerende zaken waarop de aanwijzing betrekking heeft vermeldende de kadastrale aanduiding, de grootte en de namen van de eigenaren en van de rechthebbenden op de beperkte rechten waaraan die zaken onderworpen zijn volgens de kadastrale registratie d.d. 26 augustus 2021). 4. Dat de hiervoor bij 3 genoemde percelen nog niet zijn opgenomen in een structuurvisie/omgevingsvisie, inpassingsplan of bestemmingsplan/omgevingsplan 5. Toepassing te geven aan artikel 7 van de Wvg door dit raadsbesluit voor een ieder ter inzage te leggen gedurende zes weken vanaf 1 oktober 2021. Deze ter inzage legging bekend te maken in het gemeenteblad van 30 september 2021 via www.officielebekendmakingen.nl, DeventerNU van 5 oktober 2021 en de betrokken eigenaren en beperkt gerechtigden bij aangetekende brief in kennis te stellen van de (betekenis van de) aanwijzing. De betrokken belanghebbenden in de gelegenheid te stellen om gedurende de termijn van ter inzage legging bezwaar te maken tegen het raadsbesluit en een verzoek tot voorlopige voorziening in te stellen. 6.

Dat dit raadsbesluit in werking treedt op 1 oktober 2021 (dit is de dag na dagtekening van het gemeenteblad waarin de terinzagelegging bekend gemaakt is) en van rechtswege vervalt binnen 3 jaar na dagtekening van dit raadsbesluit of zoveel eerder als een structuurvisie/omgevingsvisie, inpassingsplan of bestemmingsplan/omgevingsplan is vastgesteld. 7. Dit besluit in te schrijven in het gemeentelijke beperkingenregister na publicatie in het gemeenteblad. 8. Het college van burgemeester en wethouders te machtigen alle in het kader van de Wvg noodzakelijke handelingen te verrichten (of te laten verrichten) zoals onder meer het doen vertegenwoordigen van de raad in bezwaar- en beroepschriftprocedures en/of overige rechtsgedingen.

Kern van het raadsvoorstel Groei/Ambitie 2021 Begin 2021 hebben het College en de Raad van de gemeente Deventer als ambitie genoemd dat er

/2 tot 2035 binnen de gemeentegrenzen van Deventer 11.000 woningen moeten worden gerealiseerd. Gezien de druk op de woningmarkt en om op korte termijn te voorzien in de behoefte, wordt er voor de eerste periode van vijf jaar uitgegaan van een taakstellend nieuwbouwprogramma van tenminste 350 woningen per jaar. Naast de nieuwbouwopgave wordt ingezet op transformatie van de bestaande voorraad/panden in de gemeente. De groei kan niet alleen binnen de stadsgrenzen opgevangen worden. Ook buiten de stadsgrenzen aan de randen van de stad en in de dorpen zal gebouwd moeten worden. Lettele De gemeente moet zorgen dat woningbouwlocaties binnenstedelijk en rondom de stad alsmede in en grenzend aan de dorpen beschikbaar komen om aan de vraag naar woningen te voldoen. Dit betekent dat Deventer daar extra volume met een hoogwaardig leefkwaliteit zal toevoegen. Het gebied Lettele is bijzonder interessant als één van de locaties om de woningbehoefte op te vangen voor de komende jaren. Het gebied is gelegen in Lettele is gelegen aan de oostzijde van het dorp Lettele naast de Letterleide. Het gebied wordt globaal begrenst door de Sportweg aan de noordzijde en de Oerdijk aan de zuidzijde. De gemeente Deventer heeft op basis van gesprekken per dorp over de lokale opgaven rond de voorzieningen, de vitaliteit en het wonen per dorp de woningbouwambitie bepaald.

Die ambitie wordt in opdracht van de gemeenteraad uitgewerkt in een zogenaamde een routekaart samen met een aantal bewoners uit het dorp. Lettele zet in op gefaseerde woningbouw voor de lokale woningvraag én een extra groei door te bouwen voor inwoners van buiten Lettele. Daarmee kan de huishoudensverdunning opgevangen worden zodat er voldoende inwoners blijven om de voorzieningen op peil te houden. Mensen van buiten zijn welkom want zij zorgen ook voor nieuwe dynamiek. Met toekomstige woningbouw kan na aankoop, het dorp aansluitend op de eerdere uitbreidingen aan de Korenkamp, op een compacte manier worden afgerond. Grondspeculatie en grondposities Bij het bekend worden van nieuwe bouwlocaties worden de percelen vaak opgekocht om op een later tijdstip met winst te verkopen. Ook projectontwikkelaars nemen vaak een positie in. Voor de gemeente en bewoners is dit een groot probleem. Als de prijs van bouwgrond opgedreven wordt is het lastig om op die grond minder lucratieve bestemmingen zoals scholen, sociale huurwoningen, wegen, parken en speelplaatsen te realiseren. Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg) Met dit instrument verstevigt de gemeente haar positie op de grondmarkt en gaat grondspeculatie tegen.

De gemeente kan met de grond die zij zo eventueel verkrijgt of waar zij grip op krijgt, publieke doelen en ruimtelijke plannen (bestemmingsplan/omgevingsplan, inpassingsplan of structuurvisie/omgevingsvisie) uitvoeren. Dit gebiedsontwikkelingsinstrument is effectief gebleken in het bereiken van ruimtelijke ordeningsdoelen. Zie voor een uitvoerige beschrijving van de inhoud van het voorkeursrecht de bijgevoegde Uitgebreide toelichting (bijlage 1). Door toepassing van de Wvg op de percelen gelegen in het Ontwikkelingsgebied Lettele kunnen de eigenaren en beperkt gerechtigden niet meer vrij aan een derde verkopen. Hiermee worden ongewenste grondtransacties tegengegaan. Het vestigen van een voorkeursrecht geeft aan de gemeente het eerste recht van koop. Besluit een eigenaar (of beperkt gerechtigde) tot verkoop dan moet hij de grond (of zijn recht daarop) eerst aan de gemeente aanbieden en kan dus niet direct de (grond)markt op. De gemeente beslist of zij de grond al dan niet wil kopen.

/3 De gemeente kan het voorkeursrecht alleen vestigen op percelen die volgens het (nog op te stellen) ruimtelijk plan een niet-agrarische bestemming (toegedacht) hebben. Ook kan het voorkeursrecht alleen worden toegepast als het huidig gebruik van de percelen afwijkt van de (toegedachte) bestemming. De in het gebied gelegen percelen in het Ontwikkelingsgebied Lettele zijn thans in gebruik deels onbebouwd/deels als moestuinen. Aan het gebied wordt na verkleuring van het gebied in de toekomst de bestemming "Wonen met de daarbij behorende voorzieningen" toegedacht. Aan de vereisten van vestiging is daarmee voldaan. Processtappen, grondslagen en werkingsduur Een voorkeursrecht kan worden gevestigd op basis van een (nieuw) bestemmingsplan of inpassingsplan (artikel 3 van de Wvg), een structuurvisie (artikel 4 van de Wvg), een toegedachte bestemming (artikel 5 van de Wvg) of een voorlopige aanwijzing (artikel 6 van de Wvg). Voor het Ontwikkelingsgebied Lettele is er nog geen planologische grondslag voor het voorkeursrecht. Voorlopige aanwijzing College gevolgd door vervroegde aanwijzing Raad Het College heeft bij besluit van 6 juli 2021 een voorlopige aanwijzing gedaan. Binnen periode van 3 maanden dient de raad het voorkeursrecht te bestendigen op grond van artikel 5 Wvg. De vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht door de raad geldt voor een periode van 3 jaar.

Binnen deze periode dient een structuurvisie/omgevingsvisie of een bestemmingsplan/omgevingsplan te worden vastgesteld. Op basis daarvan wordt het voorkeursrecht automatisch verlengd. Belangenafweging Alvorens het College en daarna de gemeenteraad besluiten om het voorkeursrecht toe te passen is het noodzakelijk een zorgvuldige belangenafweging te maken. De gemeente Deventer heeft belang bij de vestiging van het voorkeursrecht ten behoeve van de grondverwerving ter verwezenlijking van het toekomstige, gemeentelijke ruimtelijke beleid en om te voorkomen dat dit beleid wordt doorkruist door aankopen door andere gegadigden en prijsopdrijving. Daar tegenover staat het belang van de eigenaar en beperkt gerechtigde op het ongestoorde genot van het eigendomsrecht of beperkte recht. De wetgever heeft, bij de totstandkoming van de Wvg, het met het vestigen van een voorkeursrecht te dienen algemene belang reeds afgewogen tegen het individuele financiële belang van de betrokken grondeigenaren. Hierdoor behoeft het financiële belang niet meer afzonderlijk in de afweging te worden betrokken.

Verder maakt dit wettelijke voorkeursrecht slechts een betrekkelijk beperkte inbreuk op het eigendomsrecht, nu de eigenaar bevoegd blijft zijn grond te vervreemden, hetzij aan de gemeente, waarbij hij tenminste de werkelijke waarde zal ontvangen, hetzij aan een derde, zo de gemeente geen gebruik van haar voorkeursrecht wenst te maken, en bevoegd blijft zelf de aan zijn eigendom toegekende of toegedachte bestemming te verwezenlijken. Van belang is verder dat de Wvg de eigenaar in ruime mate rechtsbescherming biedt of verleend hetzij door de bestuursrechter, hetzij door de burgerlijke rechter. Zienswijzen Ter voorbereiding van het voorgenomen raadsbesluit, zijn belanghebbenden in de gelegenheid gesteld om vanaf 8 juli 2021 t/m 18 augustus 2021 gedurende 6 weken naar keuze schriftelijk en/of mondeling zienswijzen naar voren te brengen bij de raad van de gemeente Deventer. Van de mogelijkheid om zienswijzen naar voren te brengen is gebruik gemaakt door omwonenden Korenkamp en moestuinvereniging als gebruiker van de percelen in het gebied. De zienswijzen zijn niet ontvankelijk omdat partijen geen belanghebbenden zijn op grond van de Awb en Wet voorkeursrecht gemeenten. Terzake wordt verwezen naar het bijgevoegde nota zienswijzen d.d. 31 augustus 2021 in bijlage 6.

/4

Betrokken percelen Zie voor de betrokken percelen de bijgevoegde kaart en lijst van aangewezen percelen (bijlage 2 en 3). Beoogd resultaat Het vestigen van een voorkeursrecht geeft aan de gemeente het eerste recht van koop. Met dit instrument verstevigt de gemeente haar positie op de grondmarkt en gaat grondspeculatie tegen. De gemeente kan met de grond die zij zo verkrijgt of grip op krijgt, publieke doelen en ruimtelijke plannen uitvoeren. Dit instrument van grondbeleid/gebiedsontwikkeling is effectief gebleken in het bereiken van ruimtelijke ordeningsdoelen. Kader • Wet voorkeursrecht gemeenten • Omgevingsvisie Deventer • Traject Wonen en Voorzieningen Argumenten ten behoeve van de raad Het doel van de Wvg is de gemeente in het kader van de realisering van uitbreidingsplannen een betere positie te verschaffen zodat zij haar doelstellingen ten aanzien van grondzaken en stedelijke ontwikkeling beter kan realiseren. Goede bouwgrond is schaars, waardoor marktpartijen bereid zijn hoge prijzen te betalen. Dit heeft tot gevolg dat bouwlocaties vaak onderwerp van speculatie worden. Wanneer alle grond in handen komt van marktpartijen, dan overheerst bij de ontwikkeling van de bouw veelal de winst die op projecten dient te worden gemaakt. Door vestiging van het voorkeursrecht blijft de gemeente marktpartijen een stapje voor.

Het is immers de verantwoordelijkheid van de gemeente dat ruimtelijke plannen zo goed mogelijk worden gerealiseerd, waarbij de kwaliteit van de gehele woon- en werkomgeving centraal dient te staan. Ketenpartners/ participatie Bij de aanwijzing zijn de eigenaren van de percelen gelegen binnen het Ontwikkelingsgebied betrokken en de degenen met een beperkt recht op deze percelen. Zie voor de betrokken percelen de lijst en kaart van aangewezen percelen (bijlage 2 en 3). Ter inzage legging Het raadsbesluit d.d. 29 september 2021 en het daarbij behorende kadastrale overzicht (bestaande uit een kaart en lijst van de onroerende zaken waarop de aanwijzing betrekking heeft vermeldende de kadastrale aanduiding, de grootte en de namen van de eigenaren en van de rechthebbenden op de beperkte rechten volgens de kadastrale registratie d.d. 26 augustus 2021) ligt vanaf 1 oktober 2021 gedurende zes weken voor een ieder kosteloos ter inzage. Publicatie/bekendmaking De ter inzagelegging van het raadsbesluit d.d. 29 september 2021 zal gepubliceerd worden in het gemeenteblad van 30 september 2021 via www.officielebekendmakingen.nl en DeventerNU van 5 oktober 2021. De dag na publicatie in het gemeenteblad treedt het besluit in werking en heeft het externe rechtsgevolgen. Belanghebbenden krijgen een brief (op 30 september 2021 worden de brieven aangetekend verzonden).

Het besluit wordt geregistreerd in het beperkingenregister. Terzake wordt ook verwezen naar de bijgevoegde Publicatietekst en Brief met Zakelijke beschrijving (bijlagen 4 en 5). Bezwaar, beroep, voorlopige voorziening Gedurende de hiervoor genoemde termijn van ter inzage legging kunnen belanghebbenden een bezwaarschrift indienen tegen het besluit van de raad en een verzoek tot voorlopige voorziening

/5 instellen bij de voorzieningenrechter van de rechtbank. De voorzieningenrechter zal de verzoeker alleen ontvankelijk verklaren, indien daarbij een spoedeisend belang kan worden aangetoond. Vervolgens kunnen belanghebbenden, indien zij het niet eens zijn met de beslissing op het bezwaarschrift, beroep instellen bij de rechtbank. Financiële consequenties De kosten verband houdende met het onderhavige voorstel bestaande uit kadastrale kosten en publicatiekosten, juridische begeleiding en ambtelijke ondersteuning zijn nog niet voorzien. Deze worden afzonderlijk in beeld gebracht bij de vervolgstappen. Vooralsnog zijn er verder geen financiële middelen gemoeid met het besluit. Dit is pas aan de orde als de (rechten op de) percelen die bij de aanwijzing betrokken zijn door de eigenaren en/of beperkt gerechtigden worden aangeboden en er een koopovereenkomst tot stand komt. Op het moment dat het voorkeursrecht van toepassing is kan de eigenaar het perceel te koop aanbieden en treedt de gemeente in onderhandeling. De eigenaar krijgt een reële prijs. Voor het bepalen van de waarde zijn de artikelen 40b-40f van de Onteigeningswet van toepassing. Wanneer de eigenaar en de gemeente geen overeenstemming kunnen bereiken over de prijs, kan de rechtbank deskundigen benoemen, die een advies geven over de prijs.

Betrokkenheid van de raad Omdat het collegebesluit tot voorlopige aanwijzing van rechtswege vervalt binnen drie maanden na de datum van dit collegebesluit dient de gemeenteraad het collegebesluit te bestendigen. De gemeenteraad dient binnen 3 maanden na dit collegebesluit te besluiten tot vervroegde aanwijzing van de betrokken gronden over te gaan. Wanneer het voorkeursrecht is gevestigd door de raad is dit rechtsgeldig voor een periode van drie jaar. Wanneer er binnen die periode geen ruimtelijke maatregel (bestemmingsplan/omgevingsplan of structuurvisie/omgevingsvisie) is vastgesteld vervalt het voorkeursrecht van rechtswege.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Deventer, de secretaris, de burgemeester,

M.A. Kossen

R.C. König