2015-01-15 Inspraak SdR - OV Deventer - Hoofdwegenstructuur

Geachte voorzitter en raadsleden, Mijn naam is .., woon met mijn gezin in Deventer en werk als vervoerkundige in het openbaar vervoer buiten de provincie Overijssel. In mijn spreektijd bied ik u graag enige inspiratie voor beter bus openbaar vervoer in Deventer, ik zie namelijk genoeg kansen. Helaas ontbreekt de aandacht voor openbaar vervoer in de nu voorliggende raadsvoorstellen over de Hoofdwegenstructuur en de mobiliteitsvisie voor het centrum. Het voorstel zegt vanuit het STOMP-principe te ontwerpen, maar het voorstel lijkt niet verder te komen dan een TP principe: fiets en privé auto. Ik geef u graag handvatten om de plannen een niveau hoger te brengen tot het TOP-principe. Bij de Raadstafel van afgelopen 11 december werd door u een terechte vraag gesteld: “Hoe krijgen wij als gemeente grip op het openbaar vervoer?” De vraagsteller is de beantwoorder: De gemeente heeft al heel veel grip op het openbaar vervoer. Bij benadering 90% van het openbaar vervoer in de gemeente rijdt namelijk over gemeentelijke wegen, de gemeente is verantwoordelijk voor de bushalte-inrichting en gaat over ruimtelijke ordening. Dit is de klantwenspiramide. Aan de hand hier zal ik kort de verbetermogelijkheden toelichten. Deze piramide beschrijft hoe reizigers aangetrokken maar ook afgestoten worden van het openbaar vervoer.

Onderin de piramide, de basis, daar vinden we veiligheid en betrouwbaarheid. Voldoet het OV hier niet aan, dan overwegen inwoners het OV niet eens. Het is dus van groot belang dat dit op orde is. Niets is vervelender dan de trein weg zien rijden doordat de bus in het verkeer werd opgehouden. Het grootste knelpunt in Deventer is de route tussen het station en de Snipperlingsdijk via de Singel en Handelskade. Het merendeel van de bussen in de gemeente rijdt hier langs. Het raadvoorstel wil van de Handelskade een GOW 30 maken. Mijn voorstel zou juist zijn hier busbanen te realiseren. In de spits rijden hier namelijk 32 bussen per uur en op de Singel zelfs 42 bussen per uur. Past dat op een GOW 30? Elke minuut vertraging kost op jaarbasis tienduizenden euro’s. Snel gerekend kost deze vertraging 200.000 euro per jaar. Als je dat kunt omdraaien, dan liggen de euro’s voor meer openbaar vervoer bijna letterlijk op straat. Onderzoek dus samen met de vervoerders EBS en Arriva waar de bus veel vertraging heeft en sneller kan rijden. Naast betrouwbaarheid staat de veiligheid. Veiligheidsbeleving wordt ook gevoed door onderhoud van de omgeving. Daar gaat de gemeente over. Niemand wil wachten op een slecht onderhouden, onverlichte, unheimische halte.

Het is dan ook erg vreemd dat verlichting bij bushaltes niet zo snel mogelijk wordt hersteld, denk aan de halte Amstellaan, het geluidsscherm bij De Bekkummer dat niet schoon wordt gemaakt of dat het bushokje bij de Wijtenhorst al bijna 2 jaar zonder glas zit. Gaan we naar de 2e laag daar staat snelheid: Waarom rijdt de bus vanuit de Vijfhoek niet via Winkelcentrum Flora en daarna rechtstreeks door naar het station? Snelheid is een must. Je bent nu sneller met de fiets dan met de bus in het centrum. Vanuit OV draagt van 50 naar 30 km/u niet bij aan die snelheid, kies dus bewust voor welke routes je de snelheid verlaagt en op welke routes harder gereden mag worden, ook met

oog voor het OV. Heroverweeg dan ook de voorgestelde verlaging op de Hoge Hondstraat. Maar kijk ook bij nieuwbouwwijken samen met de vervoerder naar hoe je de OV-ontsluiting wilt inrichten. In Steenbrugge is geen ruimte voor de bus. Is dat straks anders bij Baarlerhoek, Wechelerhoek of het Havenkwartier? Het zou mooi zijn als de eerste paal een haltepaal is en dat bewoners voor de eerste behoeften voorzieningen op loop- en fietsafstand hebben, zodat men niet automatisch in één van de twee auto’s voor de deur stapt. De derde laag staat voor gemak: Het moet eenvoudig en betaalbaar zijn om het openbaar vervoer te gebruiken. In de centrumfile staan wekelijks ook matig gevulde bussen. Werk daarom samen met de vervoerders aan een centrumdagticket waarmee je voor 2 tot 4 euro alleen of met het hele gezin het weekend en in de avonduren kan reizen. Dat is goedkoper dan 2 uur parkeren in het centrum. Naast betaalbaarheid bestaat gemak ook uit goede bushaltes. Maak bushaltes toegankelijk en plaats bij de bushaltes fietsenstallingen met subsidie van de provincie Overijssel. In Deventer zijn meer dan 80 bushaltes in de gemeente nog niet geheel toegankelijk voor mensen met een visuele, motorische beperking of voor een gezin met een kinderwagen. Ook voor werknemers is gemak van belang.

Ga als gemeente het gesprek aan met de grote werkgevers zoals distributiecentra en het ziekenhuis om te onderzoeken of werknemers duurzamer kunnen reizen door te fietsen, met de bus te komen óf te carpoolen. Onderzoek wat de drempels zijn. Ook hiervoor heeft de provincie subsidies beschikbaar. Dan kom ik bij het topje van de piramide: Comfort en beleving Je wilt als reiziger van voordeur tot voordeur vorstelijk reizen. De mooie stille comfortabele elektrische en waterstof bussen rijden er al, nu de haltes nog. Neem de bushalte bij het ziekenhuis: droog onder de luifel van het ziekenhuis met mooi uitgelichte zuilen, actuele reisinformatie en een bus die je voor de deur op pikt. Het is bijna een verschil van dag en nacht als je uitstapt bij de halte Schouwburg: je stapt uit de bus op het drukke fietspad, geen idee waar je heen moet voor het centrum, de Gedempte Gracht nodigt ook niet heel erg uit met blinde plinten, de wind en regen slaat om je oren en de verlichting is ook al even stuk. Waar is de rode loper voor de OV-reiziger? Verplaats de halte 50 meter naar de oversteek met de Keizerstraat en maak een zebrapad en leg de rode loper uit. Als gemeente kunt u zeker meer grip krijgen op het openbaar vervoer door het verbeteren van de infrastructuur en samen op te trekken met de OV-vervoerders.

Het openbaar vervoer is niet dé oplossing voor een betere bereikbaarheid, maar onderdeel van een breder pakket aan maatregelen voor de beste mobiliteitsmix voor verschillende doelgroepen op verschillende momenten van de dag en in de week. Hiermee is STOMP niet alleen een modewoord maar geeft u ook daadwerkelijk invulling aan de letter O van openbaar vervoer in het verbeteren van de TOPbereikbaarheid van de gemeente Deventer. Bedankt voor uw aandacht.