19-09-2024 Projectplan SVD 2024-2026

Projectplan Platform SamenVrij!Deventer 2024-2026 Inleiding In de afgelopen jaren is er landelijk steeds meer aandacht gekomen voor de koloniale geschiedenis -de nasleep hiervan- en het slavernijverleden van Nederland. Mede dankzij de inzet van actievoerders als Kick Out Zwarte Piet is duidelijk geworden dat negatieve stereotyperingen en ongelijkheid niet losstaan van de koloniale sporen. Op 1 juli 2023 zijn er bij de viering van Keti Koti nationale excuses gemaakt voor de transatlantische slavernijgeschiedenis. De geschiedschrijving wordt opnieuw bezien én wel door een kritische, reflectieve en op gelijkheid gerichte blik. Zo worden de tafels aan talkshows steeds diverser, is er een Nationaal Slavernijmuseum in oprichting, zijn er veel Nederlands-Indische documentaires op tv te zien, en is het project 'Koloniale Sporen in mijn buurt' in Amsterdam opgezet. Ook in Deventer hebben er zich nu enkele Deventenaren met diverse koloniale achtergronden de krachten gebundeld. In het nieuwe platform Samenvrij Deventer willen zij op educatief, sociaal en cultureel niveau hun roots onder de aandacht brengen bij de gewone Deventenaar, van jong tot oud. Want samen vrij van de koloniale sporen zijn we pas echt als dit gedeelde verleden voor iedere Deventenaar zichtbaar en invoelbaar wordt.

Het ontstaan van het Platform SamenVrij!Deventer Om de koloniale tijd uit de schaduw te halen Uit de vele activiteiten die rondom het herdenkingsjaar slavernij verleden zijn georganiseerd heeft zich een groep gevormd die zich het Platform SamenVRij!Deventer noemt. (SVD) Sinds enkele jaren besteedt het Etty Hillesum Centrum in samenwerking met o.a. Emilie van Heydoorn en Ronald Cadogan aandacht aan de herdenking op 30 juni en de viering op 1 juli van de afschaffing van de slavernij in Suriname. Eind 2022 en begin 2023 is het scholenproject Koloniale sporen in mijn buurt ook in Deventer georganiseerd. Daarbij is de koloniale geschiedenis de bindende factor en niet zoals bij KetiKoti de trans-Atlantische slavernij. Door dit project zijn nieuwe mensen betrokken geraakt zoals Roos Seleky, René van der Hoff en Sharon Kromotaroeno. Het project resulteerde in 15 verhalen van nazaten en een tentoonstelling, die aandacht besteedden aan het koloniale verleden in zowel West als Oost. Tegelijkertijd liet de gemeente het vooronderzoek Deventer en Slavernij uitvoeren en zocht hiervoor de dialoog met nazaten. Die zijn gevonden via de betrokkenen van het project koloniale sporen in mijn buurt. Mensen uit zowel Suriname, Antillen als voormalig Nederlands Indië, waaronder de Molukken.

Enerzijds heeft het onderzoek duidelijk aangetoond dat Deventer eeuwenlang een sterke betrokkenheid had met de kolonies en dat er werd geprofiteerd van de opbrengsten van plantages daar. Anderzijds hebben onze voorouders in Suriname, op de Antillen en in Indië in die periode als tot-slaafgemaakten mede gezorgd voor de winsten die onder andere naar Deventer stroomden. Dit maakt dat we een stuk sterk verbonden gezamenlijke geschiedenis delen. Deze Concept projectplan SamenVrij!Deventer

geschiedenis is niet in 1863 opgehouden, ook niet na de koloniale tijd en werkt tot nu toe door in Deventer. We zien de dorwerking in het stadsbeeld met allerlei koloniale verwijzingen, in de verschillende culturen en etnische groeperingen en in de manier waarop we daar mee omgaan. Als we naar de doorwerking van de koloniale periode in onze tijd kijken, dan valt vooral de verhouding tussen de verschillende cultuurgroepen op. De kleinere minderheden zijn cultureel bekeken bijna onzichtbaar. We denken dat een gebrek aan kennis van het koloniaal systeem en een beleid om wandaden goed te praten, geleid heeft tot vooroordelen, racistische denkbeelden en stereotiepe beeldvorming. Te denken dat er een eeuw geleden sprake was van een ‘ethisch reveil’, ‘white man’s burden,’ waarbij de volken in de kolonies beschaafd moesten worden. Dit was niet alleen regeringsbeleid, maar ook de kerken, scholen, uitgevers van o.a. kinderboeken tot de amusementswereld toe, waar stereotiepe karikaturen van mensen uit de kolonies bewust werden gebruikt om deze als minderwaardig af te schilderen. Uiteraard heeft dat zijn doorwerking op de huidige mentaliteit in Deventer voor wat betreft de positie van minderheden uit de vroegere koloniën, die toch vaak worden gediscrimineerd, paternalistisch behandeld en meestal negatief gerepresenteerd worden.

Er is al veel onderzoek gedaan naar (alledaags) racisme en hoe die te bestrijden. Bijdrage brief van Ronald Cadogan één van de oprichters van het platvorm;

De activiteiten in het herdenkingsjaar, zoals de publicatie van het vooronderzoek, de dialoogtafels en de voorstelling Free to be free tijdens Deventer op Stelten hebben het koloniale verleden verder op de kaart gezet en dat zien we als een mooi begin. Wij zijn ons er terdege van bewust dat de geschiedenissen van de nazaten veel verschillen kennen maar ook een grote overeenkomst: In alle gebieden was de relatie tussen de Nederlanders en de oorspronkelijke bewoners ongelijkwaardig. Van kolonisator tot onderworpene, van knecht tot baas, of slavenhouder en tot slaafgemaakte. De leden zitten in het platform op persoonlijke titel en zijn geen vertegenwoordigers van een achterban. Het platform zal op diverse onderdelen van samenstelling verschillen. Er is nu een kerngroep van 8 personen met 2 nauw betrokkenen. Roos Seleky, Ronald Cadogan, René van der Hoff, Emilie van Heydoorn, Donna Daflaar, Brian Hukom, Sharon Kromotaroeno en Gerja Meima zijn kernleden. Erik Heringa en Thomas Simmons zijn nauw betrokken op onderwerpen.

Speerpunten van het platform SamenVrij!Deventer Om de activiteiten die het platform wil organiseren richting te geven hebben we gezamenlijk 3 speerpunten gekozen. 1. de kennis over het koloniale verleden van Nederland in Deventer e.o. vergroten. 2. aandacht vragen voor de doorwerking van de koloniale tijd in de huidige samenleving, waaronder de bestrijding van discriminatie. 3. Deventer als multiculturele stad te promoten (hiervoor zal ook samenwerking en verbinding gezocht worden met andere gemeenschappen in Deventer zoals de Turkse gemeenschap.)

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

SamenVrij!Deventer wil zich inzetten zodat alle kinderen hun eigen geschiedenis herkennen in de lessen die ze op school krijgen, dat zij een gelijkwaardig schooladvies krijgen en opgroeien in een samenleving die hen waardeert en hun talenten herkent en waarin geen plaats is voor discriminatie. Het platform wil daarom meewerken aan: • • • • • • • •

Verspreiding van kennis over het slavernij- en koloniale verleden van Deventer, waaronder het vooronderzoek Deventer en slavernij (evt in publieksvriendelijke versie) lezingen en workshops organiseren over koloniaal verleden en slavernij. ontwikkelen en uitvoeren van educatieprogramma’s gevraagd en ongevraagd advies te geven aan culturele instellingen, Deventer promotie en de gemeente Deventer . aandacht te vestigen op koloniaal erfgoed in Deventer stimuleren van contacten tussen Deventer (burgers en gemeente) en Suriname, Antillen en Indonesië. inventariseren van Multiculturele kunstuitingen in Deventer en deze een podium geven Jaarlijks rond 1 juli dialoog organiseren en verhalen delen.

Samenwerking is van essentieel belang in het verwezenlijken van de doelstellingen. Samenwerking met o.a. inwoners van Deventer, de gemeente, culturele en sociale organisaties, scholen, het MKB. Hierbij gaat het niet alleen om een functionele samenwerking, maar ook om het proces zelf, om over en weer inzicht te krijgen in de belevingswereld van de ander en zo te komen tot een evenwichtige aanpak van vraagstukken rond diversiteit en inclusie en gelijkwaardigheid. Tot slot wil het platform nog enkele opmerkingen maken over terugkerende vragen.

Excuses Veel steden debatteren over wel/niet excuses aanbieden. Het platform is van mening dat het nu belangrijk is om samen te werken aan het vergroten van de kennis over het koloniale verleden, het gesprek aangaan over de doorwerking van de koloniale tijd, en de culturele minderheden te laten zien in Deventer. Of en hoe er eventueel in de toekomst excuses komen is niet de vraag die nu beantwoord moet worden, dat ligt open.

Vervolgonderzoek Voor een eventueel vervolgonderzoek ziet het platform meer in onderzoek naar de tijd NA de afschaffing van de slavernij, het doorzetten van de koloniale tijd, de onafhankelijkheid van voormalige koloniën en de komst van mensen uit voormalige koloniën naar Deventer. Onderzoek ook naar de huidige doorwerking waarin mensen van kleur nog altijd gediscrimineerd worden, niet begrepen worden en niet gelijkwaardig behandeld worden. Er is al veel landelijk onderzoeksmateriaal hierover, we moeten ons realiseren dat die uitkomsten ook betrekking (kunnen) hebben op Deventer.

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Toekomst Platform Om het programma goed uit te kunnen voeren is het op den duur van belang dat het Platform over een eigen ruimte kan beschikken. Niet alleen voor het uitvoeren van de geplande activiteiten, maar ook om op gelijke voet, vanuit onze eigen identiteit van Deventenaar met een koloniale achtergrond, onze bijdrage te kunnen leveren aan de culturele diversiteit van onze stad. Het projectplan dat voor u ligt is het plan voor het lopende en het komende jaar. Dit jaar zullen we ook gebruiken om te werken aan een langere termijnvisie, na te denken over de vorm die samenVrij!Deventer moet krijgen zodat het geen eenmalig project is maar een factor van betekenis voor Deventer. Vooralsnog hoopt het platform verder te groeien en een beweging te worden waarin wit en zwart samenwerken aan onze doelstellingen. Het platform wordt voorlopig gefaciliteerd door het Etty Hillesum Centrum. Het EHC biedt ondersteuning en ruimte voor lezingen en tentoonstellingen, voor het opzetten van educatie en voor overleg. Ook financiële aanvragen lopen via het EHC.

Namens Platform SamenVrij!Deventer Ronald Cadogan, Roos Seleky, René van der Hoff, Emilie van Heydoorn, Brian Hukon, Sharon Kromotaroeno, Donna Daflaar en Gerja Meima

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Communicatie en opbouw netwerken en versterking platform. Communicatie Het platform SamenVrij!Deventer wil een beweging worden waarin wit en zwart samenwerken. Daarvoor zullen we in de komende jaren meer mensen gaan betrekken. Dit wil het platform doen middels: • • • •

Zichtbaarheid vergroten door een herkenbaar logo en vormgeving te laten maken en een flyer te ontwikkelen. een eigen website ontwikkelen (2025) realiseren van doorlopende communicatie via social media (2025) Vertellen van het verhaal van de diverse betrokkenen dmv reportages maken, een podcast opnemen met RTV Oost en korte filmpjes maken. (2024-2025)

Opbouw netwerken lokaal en internationaal. Om een factor te worden in de Deventer samenleving zal het platform veel contacten moeten leggen en deel gaan nemen aan diverse netwerken. De komende tijd zal dit gebeuren door: • •

Opbouwen en onderhouden van netwerk koloniaal verleden. Lokaal en landelijk Leggen van culturele en educatieve contacten met organisaties in de voormalige koloniën • Samenwerken met en adviseren van culturele en sociale instellingen in Deventer om doelstellingen te verwezenlijken zoals samen programmeren van voorstellingen die kennis over het koloniale verleden en/of doorwerking daarvan als onderwerp hebben. Voorbeeld www.museum-maluku.nl/duoshow-ons-verhaal/ Beoogde partners hierin zijn: dEVENTer, bibliotheek, MIMIK, Deventer Schouwburg • Contacten met MKB leggen en gekleurd ondernemerschap ondersteunen en stimuleren om relevante relaties aan te gaan met Surinaamse zusterorganisaties en waar mogelijk in de andere voormalige koloniën • Met gemeenteraad en College kijken of Deventer een vriendschapsband kan aangaan met een gemeente in Suriname, Antillen, Indonesië. Versterken platform •

Draagvlak vergroten door bijeenkomsten te organiseren om betrokkenen te laten meedenken. We streven ernaar het platvormteam te vergroten van 8 naar 30 leden zodat we daadkracht en slagvaardigheid kunnen genereren om onze planen te realiseren.

Zolang het platform geen andere thuisbasis heeft zal de informatie over het platform te vinden zijn op de website van het Etty Hillesum Centrum. Het platform zal in de komende tijd ook verbinding zoeken met soortgelijke initiatieven in de regio en de rest van Nederland. Contacten zijn er reeds met 30 juni/1 juli comité in Zwolle.

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Speerpunt 1. Kennis over de koloniale geschiedenis vergroten.

De geschiedenis van Nederlands-Indië en Indonesië moet een prominentere plek krijgen in het onderwijs. Dat adviseert de commissie ‘Versterking kennis geschiedenis voormalig NederlandsIndië’ in een rapport dat vandaag wordt aangeboden aan het kabinet. De aanbeveling is niet heel verrassend. De commissie, onder leiding van oud-minister Jet Bussemaker, werd in 2021 speciaal door de regering in het leven geroepen om aanbevelingen te doen om de kennis van de geschiedenis van voormalig Nederlands-Indië te vergroten.

Om de kennis van het koloniale verleden te vergroten richten we ons op educatie in het onderwijs en daarbuiten. Er is al veel materiaal beschikbaar waar we of bij aanhaken of gebruik van zullen maken. Daarnaast steken we onze energie in het brengen van de lessen naar scholen. En het vergroten van de kennis over het koloniale verleden van (geschiedenis) docenten

1. Les voor bovenbouw basisschool en onderbouw VO gericht op Deventer. Willemijn Zwart heeft voor Overijssel de Les Overijssel overzee gemaakt. Deze lessen bestaan uit een gastles door een nazaat en 5 gratis te downloaden lessen. De lessen zijn bestemd voor de basisschool bovenbouw/onderbouw VO. Idee was om deze lessen als basis te nemen en aan te passen voor Deventer in samenwerking met Willemijn Zwart. Zij is echter gestopt en aanpassing is niet mogelijk. Daarom zullen we materiaal uit de lessen gebruiken in een eigen op te zetten les voor deventer waarin de betrokkenheid van Deventer met slavernij een duidelijke rol krijt. Siert Wieringa, historicus en kenner van de Deventer en Slavernij zal hierin ondersteunen. Er komt 1 algemene les over de koloniale en slavernijtijd en de betrokkenheid van Deventer daarmee, die op school of in het EHC aangeboden wordt en een gastles op school met een persoonlijk verhaal van iemand met roots uit voormalige koloniën. Deze gastles wordt gegeven door verschillende betrokkenen uit het platform. Sharin Kromotaroeno, Jeanine Rottier (coordinator EHC eduactie, Roos Seleky en René vd Hoff vormen de werkgroep die bezig is met het inhoudelijk vormgeven van deze les. De lessen van Overijssel Overzee zullen aan de scholen als extra kennis aangeboden worden.

De werkgroep educatie van het platform streeft ernaar om de les vanaf sept 2024 op scholen te kunnen geven.

2. Project Koloniale sporen in mijn buurt uitvoeren in praktijkonderwijs. Dit project koloniale sporen in mijn buurt is een samenwerking met de stichting Inmijnbuurt uit Amsterdam. Eind 2022 en begin 2023 is het project uitgevoerd door het Etty Hillesum Centrum op het Corberic, de Vrije schooltak van het Etty Hillesum Lyceum. Twee derdejaars klassen hebben deelgenomen en 15 mensen uit Deventer met roots in voormalige Nederlandse koloniën hebben deelgenomen. Het Project heeft veel meer mensen bereikt dan alleen de 50 leerlingen die deelnamen. Ook ouders van leerlingen, familie van de geïnterviewden zijn bij Concept projectplan SamenVrij!Deventer

eindpresentaties geweest. Ook zijn er diverse vermeldingen in de media geweest o.a. opnames en interviews rond de opening van de tentoonstelling in het stadhuis door RTVOost Daarnaast leerlingen hebben hun verhalen verteld o.a. bij de opening van de tentoonstelling die n.a.v. dit project gemaakt is en bij de dialoogtafels op 1 juli 2023. We willen het project, samen met de stichting in mijn buurt nog eenmaal uitvoeren op een basisschool voor de zomer van 2024. De stichting heeft hier landelijke financiering voor. Daarnaast willen we het uitvoeren op een school voor praktijk onderwijs, De Marke of Arkelstein. Doel is om naast de leerlingen van de klas ook de rest van de school te betrekken. Dit zou kunnen door met een andere klas gezamenlijk een tentoonstelling te maken van de verhalen of door leerlingen in te schakelen als fotografen. Voor het platform betekent dit ook weer een uitbreiding van het netwerk, en meer betrokkenheid. Sharon Kromotaroeno zal projectleider zijn hiervan. Roos Seleky en Ronald Cadogan zijn betrokken als ervaringsdeskundigen/docenten. De opzet van het project is: • • • • • • •

Twee geschiedenislessen over de West en over de Oost met een ervaringsdeskundige Een les over hoe te interviewen Een interview en foto’s Uitwerking van het interview (door anderen) Een les over presenteren en oefenen van je verhaal. Een eindpresentatie. Tentoonstelling?

3. Het Molukse verhaal Het Molukse verhaal heeft nog een heel andere component dan andere koloniale verhalen. De verhouding met de eerdere kolonisator, de gedwongen reis naar Nederland van 12.500 Molukse mensen en het niet nakomen van de beloften aan hen Nederland hebben diepe sporen nagelaten, ook bij de laatste generatie. Inmiddels wordt de Molukse gemeenschap op 70.000 inwoners in Nederland geschat. Ook in Deventer woont een groep mensen van Molukse komaf en hun verhaal moet verteld worden. Het platform wil zich in samenwerking met de stichting Masohi daarvoor inzetten. Dat kan o.a. door de volgende drie activiteiten: a. Tentoonstelling over het verhaal van de Molukken In juni is de voorstelling Tentoonstelling Herkennen en Erkennen: wie ben ik? Opnieuw te zien in het cultuurcentrum van de st Masohi. Rond de zomer van 2024 willen we samen met st Masohi enkele schoolklassen uitnodigen voor deze tentoonstelling om het verhaal van de Molukken te vertellen b. Molukse voetsporen Op de website Molukse voetsporen is een ruim aanbod aan lessen over de Molukken voor zowel basis als voortgezet onderwijs. www.moluksevoetsporen.nl Op basis hiervan willen we een of meerdere lessen uitwerken die de komende jaren op scholen gegeven kunnen worden door leden van de Molukse gemeenschap in Deventer. Concept projectplan SamenVrij!Deventer

c. Duoshow- ons verhaal Nicky Manuputty en Tasilo Pieck verzorgen een muzikale show waarin ze hun eigen verhaal en het verhaal van de Molukken op toegankelijke wijze vertellen. Er is contact gezocht met de devnter schouwburg om deze show daar te programmeren.

4. Uitwisseling met Surinaamse middelbare school Op het Vlier wordt door vierdejaars havo en vijfdejaars VWO een profielwerkstuk gemaakt. Dit is altijd in opdracht van een organisatie buiten school. Het EHC doet al 6 jaar hieraan mee, het afgelopen jaar met een opdracht rond kinderrechten en het organiseren van een kinderrechtenmarkt op het stadhuis. Komend jaar willen we vanuit het platform Samen Vrij Deventer een project starten ism een klas in Suriname. Het wordt uitgevoerd vanaf sept tot half december 2024. In bijlage 1 vindt u het plan hiervoor. Geschreven door Ronald Cadogan.

5. Lezingen voor volwassenen. Voor volwassenen willen we jaarlijks 1-2 lezingen organiseren over deelonderwerpen die de kennis over de koloniale tijd vergroten.

6. Expertmeeting voor geschiedenisdocenten. Nederland heeft het koloniale verleden vaak gebagatelliseerd. Er was veel aandacht voor de gemaakte winsten en de welvaart die het Nederland bracht en weinig voor de gevolgen voor de inwoners of voor de wantoestanden in de koloniën, laat staan voor de praktijken van de slavernij. De kennis over het koloniale verleden schiet nog ernstig te kort bij veel docenten en daarmee ook bij leerlingen. In geschiedenisboeken wordt er weinig aandacht aan besteed. In 2024-2025 wil het platform daarom een Expertmeeting organiseren voor geschiedenisdocenten VO, leerkrachten bovenbouw basisonderwijs en belangstellenden. Hieraan zouden zowel historici als onderwijsdeskundigen kunnen meewerken.

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Speerpunt 2. Aandacht vragen voor de doorwerking van slavernij en koloniale macht in de huidige tijd Nederland heeft 150 jaar geleden de slavernij gefaseerd afgeschaft. Maar tot op de dag van vandaag werken de gevolgen door van de eeuwenlange ontmenselijking en vernedering in de vorm van intergenerationeel trauma, geïnternaliseerd racisme, de mythe van witte superioriteit en de constante stress van alledaags racisme. De ongelijke machtsverhoudingen tussen mensen van kleur en witte mensen zijn niet ineens verdwenen. Nog steeds krijgen veel mensen van kleur te maken met vooroordelen en racisme.

1. Tentoonstelling over zwarte mensen in kinder- en prentenboeken Ricardo Burgzorg (2024) De fascinerende verzameling van Ricardo Burgzorg laat zien hoe zwarte mensen zijn afgebeeld in prentenboeken en beeldverhalen van 1900 tot nu. De plaatjes zijn schitterend maar ook verontrustend en schokkend vanwege de karikaturen of het onverholen racisme. Zijn verzameling is samengebracht in het boek Burgzorgs blik met teksten van Arjan Peters. Deze beschrijft hoe de beeldvorming onze blik op zwarte mensen heeft bepaald en hoe die pas in de laatste decennia aan het veranderen is. Er zijn 7 thema’s: • • • • • • •

Een man van het beeld Heen en weer op reis In de kookpot Een met de dieren Kleintjes in en uit de wildernis Onzichtbaar en niet te missen Van simpele zielen naar superhelden

In het Etty Hillesum Centrum komt van de verzameling van Ricardo Burgzorg een tentoonstelling en een ontmoeting met hem. Deze willen we tegelijkertijd met het project draden van slevernij in nov 2024-jan 2025 realiseren

2. Deelname aan draden van slavernij. Het project Draden van ons Nederlandse slavernijverleden is gestart in Groningen. Initiatiefnemer is Ricardo Burgzorg. Inmiddels wordt het in andere provincies gestart. Het doel is om een permanente uiting te maken van de geschiedenis van slavernij in die provincie. Het is een community project. Het wandkleed wordt ontworpen door een kunstenaar uit de betreffende provincie. In delen wordt het vervolgens vervaardigd door inwoners, al dan niet met voorouders die betrokken waren bij slavernij. Het Etty Hillesum Centrum en Samen vrij!Deventer zijn partner in het project dat op 14 sept in Overijssel is gestart. In Deventer zal in de maanden Concept projectplan SamenVrij!Deventer

februari en maart aan het wandkleed gewerkt worden. In Deventer is samenwerking gezocht met De Halte, De bibliotheek en het Kunstenlab en de Lebuinuskerk. De werving van vrijwilligers (en evt schoolklassen) zal breed in Deventer gebeuren. O.s. bij wijkcentra, zelforganisaties, deventer huisgenorten etc. Er zijn inmiddels 2 mensen aangesloten die kunnen begeleiden met textiele werkvormen. Suehaylee Vergouwen zal (o.v.) de coördinatie op zich nemen van de vrijwilligers die zich aanmelden om mee te werken. De Pr en communicatie wordt door het EHC en de Bibliotheek opgepakt. Voor de inhoudelijke randprogrammering is het Platform verantwoordelijk. Aan alle deelnemers willen we o.a. het vooronderzoek Deventer en Slavernij uitdelen. Feitelijkheden • • • • •

het project in Overijssel start op 14 sept 2024 in Enschede Januari -mei 2025 wordt gewerkt in Zwolle Februari en maart 2025 wordt gewerkt in Deventer in de Lebuinuskerk. de publicatie Deventer& Slavernij is meegegeven om ter inspiratie te dienen voor de kunstenaar. Als het wandkleed klaar is zal het in verschillende steden in Overijssel te zien zijn, te beginnen bij Zwolle en Enschede en vervolgens in Deventer. Vanuit het platform willen we onderzoeken of het stadhuis een mogelijke locatie daarvoor kan zijn.

3. Dialoogtafels Om in Deventer met elkaar in dialoog te gaan over de koloniale tijd en de sporen die dat heeft achtergelaten organiseren we namens het platform rond 1 juli steeds 1 of meerdere dialoogtafels. In 2024 was dat een tafel bij st Masohi. We zijn met ruim 80 mensen in dialoog gegaan over voorouders, verhoudingen, doorwerking van het verleden in deze tijd en over de vraag wat bindt ons? St Masohi heeft voor eten gezorgd en haar achterban uitgenodigd. De vragen en de dialoogtafel en de optredens zijn gezamenlijk voorbereid. In 2025 en 2026 willen we ook dialoogtafels organiseren vanuit de diverse gemeenschappen.

4. Fotoproject met Jonathan Moody Jonathan Moody is een jonge Deventer fotograaf en kunstenaar met Indonesische roots. De trauma’s die er nog zijn in de Indonesische gemeenschap , het onverwerkt verleden is een thema dat hem raakt en dat hij in een fotoproject tot uitdrukking wil brengen. Roos Seleky, een van de leden van het platform en van Molukse afkomst herkent dit uit haar eigen familie. De onmacht om er over te praten, het verdriet dat te groot is, de cultuur van zwijgen, maar ook de noodzaak om dit te veranderen voor de volgende generatie. In november 2024 wordt in Deventer de maand van de patronen georganiseerd waar dit een onderdeel van kan zijn. 5. Lezingen Er zijn veel onderzoeken gedaan de afgelopen decennia naar de doorwerking van de koloniale tijd en van slavernij op het hedendaagse ongelijkheid, discriminatie en racisme. Hierover willen Concept projectplan SamenVrij!Deventer

we jaarlijks 1-2 lezingen organiseren. Onderstaande onderwerpen en sprekers zijn suggesties daarvoor: •

•

•

•

Bram Latumahina (64) is gezondheidszorgpsycholoog en ziet in zijn werk veel Molukse en Indische cliënten die last hebben van trauma’s die doorwerken op volgende generaties. Dit fenomeen wordt intergenerationeel trauma genoemd. Hoe tackel je ongelijkheid. Jade Cadogan groeide op in Deventer en studeerde af aan de Erasmus universiteit met Tackling inequalities. Ze is ook kunstenaar en werkt als inhoudsontwikkelaar bij Naturalis Biodiversity Center Nederland en kindermuseum Rotterdam . Hoe discriminatie en racisme Nederlandse kinderen raakt. Samen met Defence for children en het kinderrechtencollectief, waar het EHC partner van is, willen we hierover een lezing organiseren speciaal voor het onderwijs. De invloed van educatie over slavernij- en koloniaal verleden uit meerdere perspectieven door Hanneke Felten van het KIS kennisplatform integratie en samenleving.

Speerpunt 3 Deventer als multiculturele stad promoten Deventer is een trotse stad. Trots op haar mooie ligging aan de rivier, haar oude binnenstad, haar verleden en op haar ondernemerschap. En Deventer laat dat graag zien. Dat de Deventer bevolking multicultureel is, is minder zichtbaar. Niet in de politiek, niet onder de ambtenaren en niet in de culturele sector. Daar is wit de kleur. Vanuit de culturele sector is een veelgehoord argument: we willen wel maar we kunnen mensen van kleur niet vinden. Blijkbaar leven we in Deventer nog veel in gescheiden werelden. Het platform wil graag een brug slaan en een bijdrage leveren om dat te veranderen. Voorwaarde daarvoor is dat we op een gelijkwaardige manier met elkaar samenwerken. We doen enkele pogingen:

1. Week van de toegankelijkheid. In Deventer wordt veel in Cultuur geïnvesteerd maar weinig buiten de grotere instellingen in de binnenstad. Er wordt wel kunst beoefend vanuit minderheidsgroepen maar die zijn veelal niet verder zichtbaar dan binnen de eigen kring. En de gekleurde cultuur bevindt zich veel meer in de wijken. Leden van het platform willen laten zien dat investeren in multicultureel talent (prof, semiprof en amateurs) de moeite waard is. Inventariseren in wat er is en dat een plek geven binnen de culturele sector. Zij willen nadrukkelijk niet meewerken om een kleurtje toe te voegen maar als gelijkwaardige partners. Plannen zijn o.a. In oktober wordt de week van de toegankelijkheid georganiseerd. Die gaat grotendeels over fysieke toegankelijkheid. We willen met het platform graag een bijdrage leveren om culturele toegankelijkheid te bespreken en te laten zien. Dit doen we op 7 okt 2024 in het Burgerweeshuis.

2. Keti koti next level festival In 2026 willen we een eerste editie van een multicultureel festival organiseren in Deventer. Ook dit zal niet op 1 juli zijn. Maar daarvoor of daarna. Voordeel is dat muziekgroepen dan in Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Nederland zijn en relatief gemakkelijk *in te inhuren zijn. In 2024 willen we de eerste contacten hiervoor leggen en starten met het samenbrengen van artiesten van kleur uit Deventer. Om ook jongeren en hun subcultuur hierin een volwaardige plek te geven starten we in 2025 met legacy. Een project opgezet door Emilie van Heydoorn. In sept 2024 is vanuit het Etty Hillesumcentrum een project ingediend bij professionele culturele producties en presentaties van de gemeente Deventer. Het project heet Legacy, keti koti x hiphop 2025 . Doel -van dit traject is om skills en kennis te ontwikkelen om vanuit je roots leiderschap te tonen op grote maatschappelijke thema’s en vieringen zoals Keti Koti. En hierin andere jongeren te inspireren om zich in te zetten in de maatschappij en voor andere een rolmodel te zijn. Doelstellingen - Jongeren koppelen aan een groter netwerk binnen diverse sectoren en diverse disciplines waar legacy en roots een belangrijke rol speelt - Het gesprek over onderwerpen als ongelijkheid en discriminatie te stimuleren tussen jongeren, professionals uit de culturele sector en diverse culturele instellingen. - Doormiddel van kunst uiting te geven aan de perspectieven van jongeren in Deventer. - Vanuit de belevingswereld (subcultuur) van jongeren een link te creëren met de grotere viering van Keti Koti.

Daarnaast zal het Platform Starten met de aanleg van een databank van gekleurde artiesten. Om in 2026 een multicultureel festival rond keti koti te kunnen verwezenlijken.

3. Tai Hori. Tai Hori, de Surinaamse vereniging bestaat 50 jaar in 2025. Ronald Cadogan heeft met Deventer verhaal gesprekken om een overzichtstentoonstelling te maken hiervan.

4. Onderzoek starten naar mogelijkheid voor een multicultureel centrum in Deventer • • •

Mogelijke locaties onderzoeken Mogelijke financiering onderzoeken Start met plannen maken (Exploitatieplan , ondernemersplan, fundraising)

Om in de toekomst de kennisplek in Deventer te kunnen zijn over het koloniale verleden zal het platform •

Informatie verzamelen voor een Studiecentrum voor koloniale geschiedenis. (20242026)

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

Begroting projectplan 2024-2026 SamenVrij!Deventer. Het platform SamenVrij!Deventer is geen eenmalig project. Het zal een langere tijd duren voordat we samen vrij leven in een gelijkwaardige samenleving. Deze begroting is voor 20242026 en een deel van de activiteiten zal dit jaar plaatsvinden, anderen zijn voorbereidingen voor volgende jaren. Het platform zal jaarlijks een verantwoording schrijven van de gerealiseerde activiteiten en een activiteitenplan met begroting maken voor het volgende jaar. We hopen dat de gemeente Deventer de bijdrage aan het platform voor een periode van 4 jaar wil vaststellen. Daarvan is een deel terugkerend voor de ondersteuning en communicatie en een deel eenmalig voor de uitvoering van activiteiten in 2024-2026. Er zullen gedurende de activiteiten veranderingen en aanpassingen plaats gaan vinden. Mn de realisatie van het multiculturele festival is nog onzeker. Hiervan zullen we u op de hoogte houden.

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

begroting platform SamenVrij!Deventer / opbouw en activiteiten kosten algemeen projectleiding productiemedewerking voor activiteiten zakelijke ondersteuning en fundraising Totaal algemeen

€ 3.000 € 2.500 € 3.000 € 8.500

communicatie, opbouw netwerken en versterking platform communicatie € 4.000 vertellen verhalen dmv podkast, filmpjes en reportages € 6.000 opbouw netwerken € 3.000 versterken platform € 1.500 totaal communicatie, opbouw netwerken en versterking € 14.500 platform speerpunt 1 kennis vergroten kennis les en gastles ontwikkelen koloniale geschiedenis € 3.600 koloniale sporen in mijn buurt 2x uitvoeren € 11.000 molukse verhaal (abc) € 5.000 uitwisseling met Surinaamse school in PWS € 2.000 2 lezingen voor volwassen € 600 expertmeeting voor geschiedenisdocenten € 1.500 totaal speerpunt 1 € 23.700 speerpunt 2 doorwerking tentoonstelling Ricardo Burgzorg deelname aan draden van slavernij dialoogtafels 29/30 juni fotoproject Jonathan Moody 2 lezingen totaal speerpunt 2

€ 3.000 € 6.000 € 8.000 € 1.500 € 600 € 19.100

speerpunt 3 mulitulturele stad deelname aan de week van de toegankelijkheid€ 4.000 project ketikoti legacy € 25.000 onderzoek naar multicultureel centrum € 2.000 database artiesten van kleur € 1.000 totaal speerpunt 3 € 32.000 Totaal kosten

€ 97.800

Opbrengsten bijdrage Deventer cultuurfonds deventer Provincie Overijssel fonds cultuurparticipatie cultuurfonds oranjefonds inmijnbuurt Vfonds Totaal opbrengsten 2024

40.000 15.000 15.000 15.000 5.000 14.500 11.000 5.000

toegezegd aangevraagd voor Legacy 5000 voor legacy voor legacy toegezegd toegezegd 120.500

balans

Concept projectplan SamenVrij!Deventer

€ 22.700

Bijlage 1 Opzet Digitale uitwisselingsproject project leerlingen Deventer met Suriname. Aanleiding en doelstelling Afgelopen jaar hebben het EHC en het Vlier een project uitgevoerd genaamd ¨Koloniale sporen in mijn buurt¨. Dit project is opgezet om de leerlingen in het middelbaar onderwijs meer bekend te maken met het koloniaal verleden van Nederland. Tijdens dit project, waarbij verhalen van migranten uit de oude koloniën verteld werden, bleek dat jongeren ook meer wilden horen over leeftijdgenoten in Suriname. Het leek dan ook goed om te kijken hoe we scholieren uit Deventer in contact kunnen brengen met scholieren in Suriname. Gelukkig spreken scholieren in Suriname ook nederlands en hebben ze vaak ook toegang tot het internet. Dit opent de mogelijkheid tot een digitale uitwisseling en directe communicatie met elkaar. Hiermee wordt dan een stap gezet ervaringen en ideeën met elkaar te delen en mogelijk gezamenlijk projecten aan te pakken. In elk geval elkaars cultuur beter te leren kennen en begrijpen. Organisatie Deelnemers -Vanuit het Vlier wordt het project opgezet met leerlingen van Havo-4 in het kader van een profielwerkstuk. (Aantal uren?) -Overleg over welke school in Suriname als partner geschikt is. -Begeleiding door een docent die zorgt voor contactlegging en het maken van afspraken met surinaamse partner. Met behulp van Samen Vrij.

-Overleg over thema´s en reportages (eventueel ondersteuning Sharon) -Vanuit surinaamse partners dezelfde opzet, natuurlijk afhankelijk van de situatie daar. -Verwerking van het materiaal tot werkstuk. Thema´s Het uitgangspunt is ons gedeelde verleden. Hoe wordt het ervaren en wat kunnen we ervan leren. De inhoudelijke thema´s worden in gezamenlijk overleg gekozen. Tijdspad Als het duidelijk is met welke partner we het project willen aangaan, dan kunnen we met hen in overleg en de nodige afspraken maken. De grote vakantie in Suriname is in augustus en september. Het zou dus goed zijn om contact al voor de vakantie gelegd te hebben, zodat ze na de vakantie direct aan de slag kunnen gaan. We moeten er wel rekening mee houden dat dit een ¨pilot project¨ is en er dus op bedacht zijn dat er misschien aanpassingen nodig zijn. Hopelijk breidt dit project zich uit tot het aangaan van vriendschapsbanden met surinaamse scholen. Benodigdheden Het project is eenvoudig van opzet. Via het internet met elkaar communiceren. Hiervoor is dus een goede computer en een internetaansluiting nodig. ( Niet overal vanzelfsprekend). Voor interviews en reportages is een goede camera met randapparatuur nodig. Afhankelijk van de thema´s kunnen er bijkomende kosten zijn.

Concept projectplan SamenVrij!Deventer