Voorstel Voorstel tot het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024.pdf

Gemeenteraad Portefeuillehouder:

Van team: Griffie Adviseur: Frans Hoogervorst E-mail: f.hoogervorst@denhelder.nl

Classificatie: Openbaar

Kenmerk: 2024-004850 Begrotingswijziging: Nee

Onderwerp:

Voorstel tot het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024

Publiekssamenvatting: Op 4 april 2016 heeft de gemeenteraad de Gedragscode integriteit raadsleden gemeente Den Helder 2016 en de Gedragscode integriteit burgemeester en wethouders gemeente Den Helder 2016 vastgesteld. In deze codes is bepaald dat de raad op voorstel van de burgemeester in ieder geval afspraken maakt over: 1. de periodieke bespreking van het onderwerp integriteit in het algemeen en van de gedragscodes in het bijzonder; 2. de aanwijzing van contactpersonen of aanspreekpunten integriteit; 3. de processtappen die worden gevolgd ingeval van een vermoeden van een integriteitschending door een politieke ambtsdrager van de gemeente. Met het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024 wordt aan de laatste twee punten uitvoering gegeven. (Over het eerste punt is reeds de werkafspraak gemaakt dat het thema integriteit tenminste één keer per jaar aan de orde wordt gebracht.) Het protocol zal als bijlage onderdeel uitmaken van de gedragscodes. Geadviseerd besluit 1. het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024 vast te stellen, waarmee wordt vastgelegd hoe om te gaan met (vermoedens van) integriteitschendingen door politieke ambtsdragers.

Raadsvoorstel: Aanleiding en context Op 4 april 2016 heeft de gemeenteraad de Gedragscode integriteit raadsleden gemeente Den Helder 2016 en de Gedragscode integriteit burgemeester en wethouders gemeente Den Helder 2016 vastgesteld. In deze codes is bepaald dat de raad op voorstel van de burgemeester in ieder geval afspraken maakt over: 1. de periodieke bespreking van het onderwerp integriteit in het algemeen en van de gedragscodes in het bijzonder; 2. de aanwijzing van contactpersonen of aanspreekpunten integriteit; 3. de processtappen die worden gevolgd ingeval van een vermoeden van een integriteitschending door een politieke ambtsdrager van de gemeente. Met het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024 (hierna protocol genoemd) wordt aan de laatste twee punten uitvoering gegeven. (Over het eerste punt is reeds de werkafspraak gemaakt dat het thema integriteit tenminste één keer per jaar aan de orde wordt gebracht.) Het protocol zal als bijlage onderdeel uitmaken van de gedragscodes. Doelen en resultaten Met het vaststellen van het protocol wordt voldaan aan de bepalingen in de gedragscodes en is het een ieder duidelijk hoe te handelen bij (vermoedens van) integriteitschendingen.

Kaders en omstandigheden In artikel 15, derde lid, van de Gemeentewet is geregeld dat de gemeenteraad een gedragscode voor zijn leden vaststelt. In de artikelen 41, derde lid, en 69, derde lid, van de Gemeentewet is bepaald dat de gemeenteraad een gedragscode vaststelt voor de burgemeester en de wethouders. Op basis van artikel 6.2 van de gedragscodes dient de raad op voorstel van de burgemeester afspraken te maken over de periodieke bespreking van het onderwerp integriteit in het algemeen en van de gedragscode in het bijzonder, de aanwijzing van contactpersonen of aanspreekpunten integriteit en de processtappen die worden gevolgd ingeval van een vermoeden van een integriteitschending door een politieke ambtsdrager van de gemeente. Het voorstel tot het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024 (toen nog het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2023 geheten) is eerder in de commissie Bestuur en Middelen van 4 september 2023 en de raad van 9 oktober 2023 besproken. Het voorstel is bij deze laatste gelegenheid aangehouden. De reden hiervan was dat er een meerderheid in de raad leek te bestaan voor de invoering van een externe vertrouwenspersoon.

Hierover had de fractie van GroenLinks een amendement aangekondigd met de strekking een artikellid aan het besluit toe te voegen waarmee de externe vertrouwenspersoon voor de ambtelijke organisatie ook zou kunnen worden ingezet voor politieke ambtsdragers. De belangrijkste reden om het voorstel aan te houden en niet tot besluitvorming over te gaan, was om nader te bezien of met dit amendement het gewenste doel zou worden bereikt en of hieraan geen juridische en praktische bezwaren zouden kleven. Dit mede in relatie tot de positie van de burgemeester met betrekking tot het bevorderen van de integriteit op basis van de Gemeentewet. Ook zou nog moeten worden gekeken naar de beschikbaarheid van de externe vertrouwenspersoon van de gemeente voor deze extra taak. Het protocol is thans hierop aangepast (zie het nieuwe protocol en het memo van 22 januari 2024). Ook had de fractie van de VVD een amendement aangekondigd. Dit amendement ging over de afhandeling van rapportages met betrekking tot integriteitsschendingen. Ik kon mij geheel vinden in de strekking van dit amendement en heb dit dan ook inhoudelijk verwerkt in het protocol (zie eveneens het nieuwe protocol en het memo van 22 januari 2024). Argumenten en alternatieven Het waarborgen van de integriteit van het bestuur is een onderwerp dat serieus aandacht verdient.

Met het vaststellen van de gedragscodes is hiervoor een goede basis gelegd. Vervolgens zijn door Governance & Integrity Nederland trainingen gegeven aan de raads-, commissie- en collegeleden over diverse aspecten van integriteit van het bestuur. Daarna zijn ook nog trainingen verzorgd door 2/4

Berenschot/het RIEC en AKD. Daarbij is ook aan de orde gekomen hoe om te gaan met (al dan niet vermeende) integriteitschendingen en de wenselijkheid te komen tot een protocol, waarin nader wordt uitgewerkt hoe hiermee moet worden omgegaan. Het is immers belangrijk goed te regelen welke stappen moeten worden doorlopen bij het melden van integriteitschendingen door politieke ambtsdragers of vermoedens hiervan. Dit is niet alleen van belang voor degenen die een melding willen doen, maar uiteraard ook voor degenen die mogelijk een schending hebben begaan. Die personen hebben er immers recht op dat er uiterste zorgvuldigheid wordt betracht in alle fasen van het proces. Het protocol geeft hierover duidelijkheid. Bestuurlijke vernieuwing Het voorstel bevat geen directe aspecten met betrekking tot bestuurlijke vernieuwing. Het besluit is niet referendabel. Het protocol is een onderdeel van een verordening (de gedragscodes) en verordeningen zijn in artikel 2, onder k, van de Referendumverordening 2012 uitgesloten voor het houden van een referendum. Duurzaamheid Dit voorstel bevat geen aspecten met betrekking tot duurzaamheid. Financiële consequenties Dit voorstel heeft geen financiële consequenties. Uitvoering en planning Na vaststelling van het protocol zal hieraan via trainingen voor de raads-, college- en commissieleden verder aandacht worden besteed.

Communicatie Het protocol wordt op de gebruikelijke wijze gepubliceerd.

3/4

CONCEPT - Raadsbesluit Raadsvergadering d.d.

12 februari 2024

Besluit nummer

2024-004850

Onderwerp

Voorstel tot het vaststellen van het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024

De raad van de gemeente Den Helder;

Gelezen het raadsvoorstel van het de burgemeester van 30 januari 2024,

besluit: 1. het Protocol vermoedens integriteitschendingen politieke ambtsdragers gemeente Den Helder 2024 vast te stellen, waarmee wordt vastgelegd hoe om te gaan met (vermoedens van) integriteitschendingen door politieke ambtsdragers.

Aldus besloten in de raadsvergadering van 12 februari 2024

4/4