Voorstel Voorstel tot aankoop Boerenverdrietsluis, -brug, kades Buitenveldzijde in Boerenverdriet .pdf

Raadscommissie Bestuur en Middelen Portefeuillehouder: Pieter Kos

Van team: Team Omgeving Adviseur: Mark Boeree E-mail: m.boeree@denhelder.nl

Classificatie: Openbaar

Kenmerk: 2023-017082 Begrotingswijziging: Nee

Onderwerp:

Voorstel tot aankoop Boerenverdrietsluis, -brug, kades Buitenveldzijde in Boerenverdriet

Publiekssamenvatting: Op Willemsoord ligt de grens tussen het eigendom van de gemeente Den Helder en dat van Defensie in het midden van het Boerenverdriet. Gemeente Den Helder is lang met het Rijksvastgoedbedrijf in onderhandeling geweest met betrekking tot de overdracht van de halve Boerenverdrietbrug, de -keersluis, een grondstrook plus kademuren op Buitenveld ter hoogte van het Boerenverdriet alsmede het formaliseren van een recht van overpad op Buitenveld. Recentelijk is met het Rijksvastgoedbedrijf namens Defensie, hierover overeenstemming bereikt. Dat is voor gemeente Den Helder belangrijk omdat zij hiermee invulling kan geven aan de verantwoordelijkheid die zij als lokale overheid heeft om gebieden (in dit geval Willemsoord-Zuid) goed toegankelijk, goed ontsloten en veilig te laten zijn. Voor Willemsoord is dit in toenemende mate belangrijk in verband met het steeds intensiever wordende gebruik van het gebied, onder andere door de ingebruikname van het nieuwe gemeentehuis later dit jaar. Geadviseerd besluit 1.

Op grond van artikel 169, lid 4, Gemeentewet, in samenhang met artikel 7, aanhef en onder a, van de Financiële verordening gemeente Den Helder 2017 het college van burgemeester en wethouders te berichten dat de raad geen wensen en bedenkingen heeft bij het voorgenomen besluit van het college tot de overdracht van het Rijksvastgoedbedrijf aan gemeente Den Helder van de halve Boerenverdrietbrug, de halve Boerenverdrietkeersluis, de kades van het Boerenverdriet aan de Buitenveldzijde en het verkrijgen van het recht van overpad op Buitenveld tegen een te ontvangen som van €2.439.180,-. 2. Om genoemd bedrag van € 2.439.180,- als volgt te besteden: - afwikkeling van het Multimetaal-dossier middels betaling van een som van € 1 mln. aan het RVB (onlosmakelijk verbonden met besluit 1); - storting van € 1.104.480,- in de reserve ten behoeve van onderhoud civiele kunstwerken; - € 334.700,- ten behoeve van plankosten gerelateerd aan de renovatie van de Boerenverdrietbrug en het aanleggen van een ontsluitingsroute op Buitenveld. 3. Ter beschikking stellen van een investeringskrediet ad € 2,5 mln. voor de renovatie van de Boerenverdriet-brug (in de begroting is dit bedrag reeds gereserveerd). 4.

Het onttrekken van een investeringskrediet ad € 400.000,- uit de reserve RWS+ voor de aanpassing van de kade plus steigerwerk in de Museumhaven, één en ander overeenkomstig het raadsbesluit van 25 januari 2021. 5. Het aanspraak maken op de Regionale bijdrage ad € 300.000,- gerelateerd aan de ontsluiting van Buitenveld en onderdeel van de Bestuursopdracht Havens.

Raadsvoorstel: Aanleiding en context Gemeente Den Helder is lang met het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) in onderhandeling geweest met betrekking tot de overdracht van de halve Boerenverdrietbrug, de -keersluis, een grondstrook plus kademuren op Buitenveld ter hoogte van het Boerenverdriet alsmede het formaliseren van een recht van overpad op Buitenveld. Bij de start van dit dossier, begin 2020, werd de onderhandeling ingestoken vanuit de gedachte een omvaarroute te moeten creëren in verband met de renovatie van de Koopvaadersschutsluis. De renovatie kan, naar nu blijkt, zonder omvaarroute te creëren, worden uitgevoerd. Echter, met het intensiever wordende gebruik van Willemsoord en de behoefte vanuit veiligheidsoogpunt een tweede ontsluiting vanuit Willemsoord-Zuid te moeten willen maken, is het van belang genoemde assets over te nemen. (De gemeente Den Helder is reeds voor de helft eigenaar van de Boerenverdrietsluis en – Brug). Hiermee blijven we regie houden op het gebied inclusief het toekomstige gebruik van de Boerenverdriet-vaarweg. Recentelijk is met het Rijksvastgoedbedrijf namens Defensie, overeenstemming bereikt over de voorwaarden waaronder genoemde activa overgenomen kunnen worden. Het Rijksvastgoedbedrijf heeft als voorwaarde voor de transactie gesteld dat ook het reeds langslepende Multimetaal-dossier zal worden afgewikkeld.

Het Multimetaal-dossier kent een reeds lang bestaande ‘inlossings-verplichting’ van de zijde van de gemeente Den Helder, die bovendien speelde in hetzelfde gebied (Buitenveld). In die zin is het voorstelbaar dat het RVB deze eis stelt. Doelen en resultaten Het doel is om de halve Boerenverdrietbrug, de halve Boerenverdrietkeersluis, de kades in het Boerenverdriet aan de Buitenveldzijde en de halve Boerenverdrietvaarweg van het Rijksvastgoedbedrijf overgedragen te krijgen tegen gelijktijdige verkrijging van de financiële middelen om deze de onderhouden. Dit inclusief de gelden ten behoeve van het wegwerken van achterstallig onderhoud middels renovatie en/of vervanging. In aanvulling hierop wordt een recht van overpad op Buitenveld verkregen. Dit recht van overpad geeft ons de gelegenheid om een goede tweede ontsluiting voor Willemsoord-Zuid te kunnen maken. Met de verkrijging worden genoemde civiele werken in één hand gebracht (nu zijn het RVB en Gemeente Den Helder gedeeld eigenaar) en is de gemeente in staat regie te houden op met name verkeers-veiligheidsaspecten op Willemsoord-Zuid (relevant in verband met het toekomstig intensievere gebruik van het gebied) en op de toekomstige inzet en functioneren van de Boerenverdriet-vaarweg. Tot slot wordt met deze transactie het langlopende Multi-metaal-dossier afgewikkeld, waarin gemeente Den Helder t.o.v.

het Rijksvastgoedbedrijf een financiële verplichting heeft in te lossen, en waarover de raad reeds op 9 november 2016 een besluit heeft genomen. Kaders en omstandigheden De zogenaamde ‘Brokx-nat-spelregels’. Deze spelregels vormen samen een systematiek die eind jaren ’80 is bedacht en opgezet in het kader van de decentralisatie van het beheer van natte waterstaatswerken aan lagere overheden, waarvan hier (bij de overdracht van een halve brug, een halve sluis en een kade) sprake is. Deze spelregels hebben als uitgangspunt gediend voor de onderhandelingen. Met het oog op het onlangs gehouden Sail-evenement is eerder in de loop van 2022 al gestart met de renovatie van de Boerenverdrietbrug. Overdracht van de halve Boerenverdrietbrug in combinatie met het verkrijgen van het recht van overpad op Buitenveld geeft gemeente Den Helder de mogelijkheid zelf regie te houden op het creëren van een veilige extra ontsluitingsroute, relevant nu het gebruik van Willemsoord intensiveert, met name ook vanwege de aanstaande ingebruikname van het nieuwe stadhuis. Argumenten en alternatieven Op dit moment zijn het Rijksvastgoedbedrijf en gemeente Den Helder gedeeld eigenaar van onderhavige civiele werken. Met deze transactie worden deze activa ‘in één hand’ gebracht, waarmee 2/5

beter regie kan worden gevoerd op met name veiligheidsaspecten rondom het intensiever gebruik van Willemsoord-Zuid. Het recht van overpad op Buitenveld geeft ons de mogelijkheid om een 2e ontsluiting van Willemsoord via de Boerenverdrietbrug te effectueren (lees: aan te leggen en in gebruik te kunnen nemen). Een alternatief is om de civiele werken niet over te nemen en de eigendomssituatie ongewijzigd te laten. In dat geval zullen het Rijksvastgoedbedrijf en gemeente Den Helder (beide in dit geval voor de helft eigenaar van de betreffende civiele werken) tot in lengte van jaren telkenmale afspraken moeten maken en moeten onderhandelen over de inzet, het functioneren en het gebruik van de betreffende civiele werken (sluit, brug, kades Buitenveld) en de daaruit volgende onderhoudsbehoefte en dus de inzet van financiële middelen. Niet geheel gelijklopende belangen tussen partijen onderling als gevolg van het hebben van verschillende verantwoordelijkheden, maken de onderhandelingen hierover onnodig ingewikkeld. Een alternatief voor de afwikkeling van het Multi-metaal-claim nu zou zijn dat we dat op een later moment alsnog doen, want de verplichting daartoe blijft bestaan.

Het is echter een langslepend dossier dat we af moeten willen wikkelen, alleen al om te voorkomen dat verplichtingen over en weer in de vergetelheid raken en dossiers oppoppen op momenten waarop de gemeente daar zelf geen regie op heeft. Bestuurlijke vernieuwing Bestuurlijke vernieuwing is op dit dossier niet van toepassing. Tevens is dit onderwerp niet referendabel (daarbij verwijzend naar de Referendumverordening). Duurzaamheid Duurzaamheid is slechts in heel indirecte zin een onderwerp in dit dossier. Namelijk bij de uitvoering van de daadwerkelijke onderhouds- en renovatiewerkzaamheden aan betreffende civiele werken. Financiële consequenties De overdracht van de civiele werken (halve Boerenverdrietbrug, -sluis en kades Buitenveldzijde) zal gepaard gaan met de verkrijging van een som van € 2.439.180,-. Dit totale bedrag ad € 2.439.180,- zal als volgt worden ingezet: • € 334.700,- aanvullend op een eerder gereserveerd maar nog niet ter beschikking gesteld investeringskrediet van € 2,5 mln. t.b.v. renovatie van Boerenverdrietbrug inclusief de aanleg ontsluiting Buitenveld plus plankosten. Het bedrag zal totdat het benodigd is worden gestort in de reserve t.b.v. onderhoud civiele kunstwerken; • € 1 mln.

ten behoeve van ‘afkoop’ Multimetaal-dossier; (onlosmakelijk verbonden met verkrijging van bovengenoemde gelden; hiermee zal finale kwijting worden verleend ten aanzien van de verplichtingen die de gemeente heeft voortvloeiend uit dit dossier); • € 1.104.480,- zal eveneens worden gestort in de reserve t.b.v. onderhoud civiele kunstwerken’. (Een ruime 9 ton (€970.000,-) van deze som zal benodigd zijn voor herstel van de kades in het Boerenverdriet aan de Buitenveldzijde, de overige middelen zijn benodigd voor jaarlijks onderhoud van de Boerenverdrietbrug en de -keersluis. Op basis van het raadsbesluit van 25 januari 2021 over de ophoging van de kade en de aanpassing van het steigerwerk in de Museumhaven is ter dekking van het krediet van € 1,5 mln. een bijdrage van € 400.000,- benodigd die oorspronkelijk ten laste zou worden gebracht van deze transactie van €2.439.180,- Dat is echter niet mogelijk omdat deze middelen worden besteed zoals bovengenoemd. Dit bedrag van € 400.000,- zal daarom ten laste van de RWS+-reserve worden gebracht welke oorspronkelijk deels bestemd was voor de afwikkeling van de Multimetaal-claim. En dat is nu juist wél mogelijk geworden doordat de Multimetaal-claim –waarvoor dus eerder de RWS+ reserve zou worden aangesproken- nu geheel binnen deze activa-transactie wordt afgewikkeld.

Onderdeel van de dekking van bovengenoemd krediet ad € 1,5 mln betreft een bedrag van €300,000,te dekken uit een bijdrage van DKW! gerelateerd aan de Bestuursopdracht Havens. Formeel zal echter nog een beroep gedaan moeten worden op deze geoormerkte gelden. Met dit besluit vindt deze formalisatie plaats. Conform de Financiële Verordening worden nieuwe investeringen met het vaststellen van de begroting geautoriseerd. Een uitzondering wordt gemaakt voor nieuwe investeringen waarvan de raad bij de

3/5

begrotingsbehandeling aangeeft dat hij op een later tijdstip een apart voorstel voor autorisatie van het investeringskrediet wil ontvangen. Die uitzondering is nu niet van toepassing maar er is wel sprake van een hoger investeringsbedrag. Vanaf de begroting 2021 is rekening gehouden met een investering van € 2.500.000,-. voor de renovatie van de Boerenverdrietbrug. Op dit moment wordt uitgegaan van een investering van €2.834.700,-. Op basis van dit bedrag is het resultaat van de onderhandeling met RVB tot stand gekomen. Voor de verhoging met € 334.700,- dient er door de gemeenteraad een apart besluit genomen te worden evenals voor de terbeschikkingstelling van het totale investeringskrediet. Uitvoering en planning Na besluitvorming bij Koninklijke Marine/ Rijksvastgoedbedrijf zal de notariële akte worden opgemaakt en zal de transactie plaatsvinden. Ondertussen is de renovatie van de brug al in juni 2022 in gang gezet middels een opdracht aan Zeestad bv (o.b.v. collegebesluit 29 maart 2022; zaaknr 2022-012746) destijds besloten met het oog op tijdige inzetbaarheid tijdens het onlangs gehouden sail-evenement. Deze renovatie is nog niet volledig afgerond. De brug is daarom tijdelijk teruggeplaatst voor Sail. De alsnog benodigde werktuigbouwkundige werkzaamheden worden voor het einde van het jaar afgerond.

Communicatie Communicatie zal plaatsvinden in overleg met het Rijksvastgoedbedrijf en de Koninklijke Marine.

Den Helder, 16 mei 2023 Burgemeester en Wethouders van Den Helder,

burgemeester J.A. (Jan) de Boer MSc.

secretaris M.J. (Marc) Pothast

4/5

CONCEPT - Raadsbesluit Raadsvergadering d.d. Besluit nummer

2023-017082

Onderwerp

Voorstel tot aankoop Boerenverdrietsluis, -brug, kades Buitenveldzijde in Boerenverdriet

De raad van de gemeente Den Helder; gelezen het raadsvoorstel van het college van burgemeester en wethouders van Den Helder van 16 mei 2023,

besluit: 1. Op grond van artikel 169, lid 4, Gemeentewet, in samenhang met artikel 7, aanhef en onder a, van de Financiële verordening gemeente Den Helder 2017 het college van burgemeester en wethouders te berichten dat de raad geen wensen en bedenkingen heeft bij het voorgenomen besluit van het college tot de overdracht van het Rijksvastgoedbedrijf aan gemeente Den Helder van de halve Boerenverdrietbrug, de halve Boerenverdrietkeersluis, de kades van het Boerenverdriet aan de Buitenveldzijde en het verkrijgen van het recht van overpad op Buitenveld tegen een te ontvangen som van €2.439.180,-. 2. Om genoemd bedrag van € 2.439.180,- als volgt te besteden: - afwikkeling van het Multimetaal-dossier middels betaling van een som van € 1 mln. aan het RVB (onlosmakelijk verbonden met besluit 1); - storting van € 1.104.480,- in de reserve ten behoeve van onderhoud civiele kunstwerken; - € 334.700,- ten behoeve van plankosten gerelateerd aan de renovatie van de Boerenverdrietbrug en het aanleggen van een ontsluitingsroute op Buitenveld. 3. Ter beschikking stellen van een investeringskrediet ad € 2,5 mln. voor de renovatie van de Boerenverdriet-brug (in de begroting is dit bedrag reeds gereserveerd). 4.

Het onttrekken van een investeringskrediet ad € 400.000,- uit de reserve RWS+ voor de aanpassing van de kade plus steigerwerk in de Museumhaven, één en ander overeenkomstig het raadsbesluit van 25 januari 2021. 5. Het aanspraak maken op de Regionale bijdrage ad € 300.000,- gerelateerd aan de ontsluiting van Buitenveld en onderdeel van de Bestuursopdracht Havens.

Aldus besloten in de raadsvergadering van

5/5