Raadsvoorstel (Advies) - Voorstel tot het vaststellen van de Verordening op de raadscommissies van Den Helder 2024.pdf

Advies

Raadsvoorstel Aan:

De gemeenteraad

Portefeuillehouder:

het presidium

Classificatie:

Van team: Adviseur: E-mail:

Frank Blok f.blok@denhelder.nl

Kenmerk: 0000141704 Datum voorstel:

Onderwerp:

Voorstel tot het vaststellen van de Verordening op de raadscommissies Den Helder 2024

Publiekssamenvatting: Op grond van artikel 82 Gemeentewet heeft de gemeente Den Helder de drie raadscommissies Bestuur en Middelen, Stadsontwikkeling en -beheer en Maatschappelijke ontwikkeling ingesteld. Deze commissies bereiden besluitvorming voor de gemeenteraad voor. De samenstelling, taken en bevoegdheden van deze commissies zijn geregeld in de Verordening op de raadscommissies 2018. In maart 2022 heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), vooruitlopend op de Wet Bevorderen integriteit en functioneren decentraal bestuur en een nieuw hoofdstuk over geheimhouding in de Gemeentewet, een gewijzigde modelverordening op de raadscommissies gepubliceerd. De nu voorliggende Verordening op de raadscommissies Den Helder 2024 is hierop aangepast waarbij zoveel mogelijk aansluiting is gezocht bij de VNG modelverordening. Daarnaast zijn een aantal onderwerpen nader bezien en aangepast of opgenomen in de nu voorliggende verordening. Geadviseerd besluit: de Verordening op de raadscommissies Den Helder 2024 vast te stellen.

Aanleiding en context Op grond van artikel 82 Gemeentewet heeft de gemeente Den Helder de drie raadscommissies Bestuur en Middelen, Stadsontwikkeling en -beheer en Maatschappelijke ontwikkeling ingesteld. Deze commissies bereiden besluitvorming voor de gemeenteraad voor. De samenstelling, taken en bevoegdheden van deze commissies zijn geregeld in de Verordening op de raadscommissies 2018. Met ingang van 1 januari 2023 is de Wet Bevorderen integriteit en functioneren decentraal bestuur inwerking getreden. Daarnaast is per 1 april 2023 een nieuw hoofdstuk Va over geheimhouding in de Gemeentewet gekomen in plaats van de artikelen 25, 55 en 86 van de Gemeentewet. Vooruitlopend hierop heeft de VNG in maart 2022 een gewijzigde modelverordening op de raadscommissies gepubliceerd waarin de wijzigingen met betrekking tot de Wet Bevorderen integriteit en functioneren decentraal bestuur en het nieuwe hoofdstuk Va over geheimhouding al zijn verwerkt. De Verordening op de raadscommissies Den Helder (verder te noemen: VRC) dient hierop te worden aangepast; het betreffen hier ‘technische’ aanpassingen. Het aanpassen van de VRC biedt thans de mogelijkheid een aantal elementen uit de verordening nader te bezien en te actualiseren.

Het gaat daarbij om een aantal ‘technische’ aanpassingen waaronder bijvoorbeeld het leesbaarder en duidelijker maken van een aantal artikelen en het aanpassen van de toelichting bij bepaalde artikelen. Een aantal onderwerpen/artikelen met betrekking tot VRC en het Reglement van orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van de gemeenteraad van Den Helder (verder te noemen: RvO) vragen, mede gezien discussies in het verleden, om een bredere voorbereiding. Hiertoe is door het presidium op 20 juni 2023 een 0000141704- pag. 1 van 4

werkgroep ingesteld van vijf raadsleden om een voorstel voor te bereiden over de wijzigingen van de VRC en het RvO voordat deze aan de raad worden voorgelegd. (Het voorstel met betrekking tot wijziging van het RvO ontvangt u separaat.) De bevindingen van de werkgroep zijn in de vergadering van het presidium van 18 maart 2024 en 6 mei 2024 besproken en hebben geleid tot het nu voorliggende voorstel. Met betrekking tot de voorliggende VRC is zoveel mogelijk aansluiting gezocht bij de VNG modelverordening. Hierdoor kan het voorkomen dat de toelichting bij bepaalde artikelen uitgebreider is dan noodzakelijk voor de Helderse situatie. Daar waar de Helderse verordening afwijkt van de VNG modelverordening wordt dat in de verordening en de toelichting daarop in het vet weergegeven. Doelen en resultaten De wijzigingen naar aanleiding het wetsvoorstel Bevorderen integriteit en functioneren decentraal bestuur, de wijziging van de Gemeentewet per 1 april 2023 en de wijzigen naar aanleiding van de bevindingen van de ingestelde werkgroep te formaliseren in de VRC. Hiermee worden de commissies in staat gesteld haar rol op een adequate wijze in te vullen. Kaders en omstandigheden Artikel 82 van de Gemeentewet. Dit artikel regelt het instellen van raadscommissies. Argumenten en alternatieven Met betrekking tot de nu voorliggende VRC zijn een aantal inhoudelijke wijzigingen doorgevoerd.

Onderstaand worden de belangrijkste inhoudelijke wijzigingen beschreven. Daarnaast is de VRC taalkundig en redactioneel geheel aangepast en waar nodig geactualiseerd. Wijzigingen naar aanleiding van het wetsvoorstel Bevorderen integriteit en functioneren decentraal bestuur en de wijziging van de Gemeentewet per 1 april 2023 Artikel 11. Ter inzage leggen van stukken Het derde lid van dit artikel is gewijzigd in relatie tot de nieuwe geheimhoudingsbepalingen in hoofdstuk Va Geheimhouding van de Gemeentewet. Informatie van de raadscommissie of aan de raadscommissie verstrekte informatie waaromtrent op grond van hoofdstuk Va van de Gemeentewet geheimhouding is opgelegd blijft onder berusting van de griffier. Artikel 27. Verslag besloten vergadering Het derde lid is aangepast aan de bevoegdheid van de raadscommissie om de geheimhouding op het verslag van een besloten vergadering op te heffen. Artikel 28. Opheffing geheimhouding Het artikel is gewijzigd in relatie tot de nieuwe geheimhoudingsbepalingen in hoofdstuk Va Geheimhouding van de Gemeentewet. Als de raad voornemens is de geheimhouding van aan de raad verstrekte informatie op te heffen, wordt, als de raadscommissie die geheimhouding heeft opgelegd daarom verzoekt, daarover in een besloten vergadering met de raadscommissie overleg gevoerd. Wijzigingen naar aanleiding bevindingen werkgroep Artikel 4.

Samenstelling De werkgroep heeft aangegeven dat het aantal commissieleden op zich geen issue is. Wel is gewezen op de evenredigheid en legitimatie van het aantal commissieleden in relatie tot de verkiezingsuitslag. Dit schuurt met lid 4. De tweede zin van lid 4 luidende: “Een fractie die sinds de laatste raadsverkiezingen twee jaar in de raad vertegenwoordigd is, mag echter ook personen als commissielid voordragen die bij deze verkiezingen niet op enige kandidatenlijst verkiesbaar zijn geweest” is volgens de werkgroep te vrij, te vrijblijvend geformuleerd met als gevolg te veel niet gekozen volksvertegenwoordigers. Deze zin dient daarom geschrapt te worden. In het verlengde hiervan geeft de werkgroep tevens aan dat de eerste zin van lid 4 luidende: “De leden die als niet-raadslid voor de commissie worden benoemd, dienen bij de laatstgehouden raadsverkiezingen wel verkiesbaar te zijn geweest, en geplaatst op een kandidatenlijst van een fractie, die bij aanvang van de zittingsperiode in de raad vertegenwoordigd is” aangepast moet worden.

De zin dient als volgt komen te luiden: “De leden die als niet-raadslid voor de commissie worden benoemd, dienen bij de laatstgehouden raadsverkiezingen verkiesbaar zijn geweest en wel geplaatst op de kandidatenlijst van die fractie waarvoor ze in de commissie zitting nemen.” Commissieleden nemen dan ook daadwerkelijk plaats in de commissie voor die fractie waarvoor zij ook op de kandidatenlijst hebben gestaan. Conform bovenstaande is lid 4 van dit artikel gewijzigd. 0000141704- pag. 2 van 4

Artikel 32a. Overgangsrecht Commissieleden die benoemd zijn op grond van artikel 4, lid 4, van de Verordening op de raadscommissies Den Helder 2018 voldoen niet meer aan de eisen van het nieuw voorgestelde lid 4. Voor deze commissieleden is er een overgangsrecht opgenomen in de nieuwe verordening. Artikel 8. Vergaderfrequentie In het derde lid van dit artikel is onder andere bepaald dat het eindstip van de vergaderingen 21.30 uur is. Regelmatig komt het voor dat vergaderingen om 21.30 uur nog niet afgerond zijn en er wordt doorvergaderd. De werkgroep is van mening dat de vergadering, indien dit aan de orde komt, zelf haar eigen eindtijd bepaalt op voorstel van een commissielid of de voorzitter. Het derde lid wordt gewijzigd in die zin dat de eindtijd van 21.30 uur verwijderd wordt. Artikel 10. Oproep en agenda In de vergadering van de agendacommissie van 30 mei 2023 is besloten dat de stukken voor de commissievergaderingen twee weken van tevoren beschikbaar gesteld dienen te worden zodat de raads- en commissieleden twee weekenden hebben om de stukken te bestuderen. De werkgroep geeft aan dat er geen behoefte is aan een langere of kortere termijn met betrekking tot het aanleveren van stukken en geeft aan deze werkwijze te willen formaliseren. Het eerste lid van dit artikel daarom is gewijzigd in veertien dagen. Artikel 18.

Aantal spreektermijnen Voor de orde van de vergadering wordt voorgesteld één woordvoerder per fractie per agendapunt toe te staan. Hiervoor is een nieuw lid 4 opgenomen in het artikel. Vanzelfsprekend kan hier met het doen van een ordevoorstel een uitzondering op worden gemaakt. Artikel 21. Spreekrecht In de vergadering van de agendacommissie van 8 mei 2023 is besloten dat de Jongerenadviesraad (JAR) standaard de mogelijkheid geboden wordt om tijdens raads- en commissievergaderingen in te spreken om de standpunten van de JAR (voor de onderwerpen die de JAR van belang acht) naar voren te brengen en dat daarom het agendapunt ‘Spreekrecht burgers’ gewijzigd zou worden in ‘Spreekrecht burgers en Jongerenadviesraad’. Door de werkgroep wordt aangegeven dat er meer adviesraden zijn dan de JAR. Deze adviesraden zijn, net als alle overige inwoners en instanties, net zo belangrijk als de JAR. Een voorkeursbehandeling hierin is dan ook niet aan de orde. De titel van dit artikel dient objectief en neutraal te zijn waarbij niemand zich buitengesloten voelt luidende: ‘Spreekrecht’. In de toelichting op het artikel zijn een aantal niet limitatieve voorbeelden opgenomen van instanties en adviesraden. Artikel 21a. Technische vragen Dit betreft een nieuw artikel.

Via technische vragen kunnen raads- en commissieleden schriftelijk informatieve vragen stellen over voorstellen of onderwerpen die staan geagendeerd. Over het algemeen gaan technische vragen over feiten of het verduidelijken van teksten opgenomen in de stukken. Technische vragen hebben niet of nauwelijks invloed op het politieke standpunt. Het zijn vragen die nodig zijn om een stuk beter te begrijpen en niet politiek relevant zijn. Achterliggende gedachte hierbij is dat verduidelijkende of feitelijke vragen zoveel mogelijk voorafgaand aan de vergadering worden gesteld en beantwoord zodat de commissiebehandeling voornamelijk gaat over de politiek-inhoudelijke kant van het voorstel/onderwerp. Artikel 21b. Spoedeisende mededeling door college van burgemeester en wethouders Dit betreft een nieuw artikel. De werkgroep stelt voor wethouders in commissieverband de mogelijkheid te bieden actualiteiten te delen met de commissie. Het zou hier moeten gaan om spoedeisende mededelingen (kort en bondig) die niet langer kunnen wachten. Het betreft hier alleen de mededeling, vragen naar aanleiding hiervan zijn dus niet mogelijk. De spoedeisende mededeling dient altijd schriftelijk gevolgd te worden door een raadsinformatiebrief zodat iedereen kennis van de mededeling kan nemen.

Reguliere mededelingen zijn hier niet aan de orde, deze kunnen op ieder moment door het college met de raads- en commissieleden gedeeld worden via bijvoorbeeld de e-mail of een raadsinformatiebrief. Overige wijzigingen Artikel 24. Handhaving en schorsing De volgorde van de leden is veranderd in de toenemende mate van mogelijkheden om als commissievoorzitter in te grijpen. Daarnaast zijn de toelichtingen bij artikel 10. Oproep en agenda, artikel 12. Openbare kennisgeving en artikel 30. Geluid- en beeldregistraties tekstueel gewijzigd.

0000141704- pag. 3 van 4

Met betrekking tot de wijzigingen naar aanleiding van de wetswijzigingen zijn er geen alternatieven; de wijzigingen zijn gebaseerd op de nieuwe wetgeving. Met betrekking tot de voorgestelde wijzigingen van de door u ingestelde werkgroep en de overige wijzigingen zijn alternatieven denkbaar. De huidige situatie kan gehandhaafd blijven, of uw raad kan, binnen de juridische mogelijkheden, afwijken van de voorgestelde wijzigingen. Deze afweging ligt bij de raad. Duurzaamheid Het betreft een wijzing van de Verordening op de raadscommissies Den Helder. In dit kader is duurzaamheid niet van toepassing. Bestuurlijke vernieuwing Dit voorstel heeft geen specifieke aspecten in het kader van bestuurlijke vernieuwing. Financiële consequenties Het voorliggende voorstel heeft geen financiële consequenties. Uitvoering en Planning Na vaststelling door uw raad zal de verordening op de gebruikelijke wijze bekend worden gemaakt. De verordening is na bekendmaking te raadplegen op www.overheid.nl. Communicatie Het vaststellen van deze verordening behoeft geen verdere communicatie; het betreft een intern document.

0000141704- pag. 4 van 4