Document · PDF

Programmabegroting 2024.pdf

Raadscommissie Bestuur en Middelen 11 oktober 2023, gemeente Den HelderBij agendapunt: 4: voorstel tot het vaststellen van de programmabegroting gemeente Den Helder 202421.249 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Algemeen

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Algemeen

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Inhoudsopgave Algemeen .................................................................................................................................................................2 Algemeen ............................................................................................................................................................. 3 Inhoudsopgave.....................................................................................................................................................4 Leeswijzer ............................................................................................................................................................ 6 Proces en gevraagd besluit ..................................................................................................................................7 Inleiding ................................................................................................................................................................ 8 Financiën in één-oogopslag ............................................................................................................................... 10 Kengetallen ........................................................................................................................................................

11 Programma's .......................................................................................................................................................... 12 Samenwerkende gemeente ............................................................................................................................... 13 Zorgzame gemeente .......................................................................................................................................... 24 Vitale gemeente ................................................................................................................................................. 36 Leefbare gemeente ............................................................................................................................................ 50 Financiële begroting ............................................................................................................................................... 66 Overzicht financiële begroting ............................................................................................................................ 67 Inleiding ..............................................................................................................................................................

67 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................. 70 Overhead ........................................................................................................................................................... 72 Meerjaren begroting ........................................................................................................................................... 73 Vennootschapsbelasting .................................................................................................................................... 74 Onvoorzien ......................................................................................................................................................... 75 Geprognosticeerde balans ................................................................................................................................. 76 Technische uitgangspunten ............................................................................................................................... 78 Overige ontwikkelingen ......................................................................................................................................

79 Paragrafen .............................................................................................................................................................. 80 Overzicht paragrafen .......................................................................................................................................... 81 Weerstandsvermogen ........................................................................................................................................ 82 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................................. 94 Financiering...................................................................................................................................................... 105 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................................. 116 Verbonden partijen ........................................................................................................................................... 120 Grondbeleid......................................................................................................................................................

142 Lokale heffingen ............................................................................................................................................... 154 Subsidies.......................................................................................................................................................... 162 Toezichtsinformatie .......................................................................................................................................... 166

Openbaarheidsparagraaf ................................................................................................................................. 167 Bijlagen ................................................................................................................................................................. 169 Overzicht bijlagen ............................................................................................................................................. 170 Meerjaren investeringsplan 2023-2026 ............................................................................................................ 170 Staat van reserves en voorzieningen ............................................................................................................... 173 Beleidskaders................................................................................................................................................... 177 Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves ........................................................................ 179 Overzicht incidentele baten en lasten ..............................................................................................................

180 Financiële gegevens per taakveld .................................................................................................................... 182

Leeswijzer Voor u ligt de begroting 2024-2027. De gemeentebegroting is een belangrijk sturingsinstrument voor de raad en is het richtinggevend kader voor het college voor de ontwikkeling en uitvoering van beleid in het komend begrotingsjaar. Het uitgangspunt voor de programmabegroting is de kadernota. Op basis van de meest actuele financiële perspectieven (inclusief de effecten van de meicirculaire) hebben we deze geactualiseerd. De in de programmabegroting genoemde activiteiten gaan vooral over nieuw beleid en accenten die vanuit de raad zijn gelegd voor nieuwe kaders of gewenste activiteiten. De gemeentelijke begroting van Den Helder kent vier inhoudelijke programma’s. De programma’s zijn opgebouwd vanuit drie vragen: wat willen we bereiken? Wat gaan we ervoor doen? Wat mag het kosten? Met het vaststellen van de begroting autoriseert de gemeenteraad de lasten en baten per programma en de mutaties in reserves op programmaniveau. Per programma geven we de autonome ontwikkelingen aan. Er is hierbij geen sprake van een keuzemogelijkheid. De financiële effecten zijn onontkoombaar en noodzakelijk. Om te bepalen of een mutatie een autonome ontwikkeling is, worden twee criteria gehanteerd: * de ontwikkeling is voor de gemeente niet beïnvloedbaar; * de (negatieve) financiële gevolgen van de ontwikkeling kunnen niet zonder meer binnen de taakvelden/kostenplaatsen worden opgevangen.

Relatief geringe actualisaties, kleiner of gelijk aan € 10.000, hebben slechts een marginaal effect op de begroting in relatie tot de totale omvang van de gemeentelijke begroting (in 2024 ongeveer € 255 miljoen). Deze bedragen worden dus wel financieel verwerkt, maar zijn alleen met één regel als totaalbedrag per programma zichtbaar. Tenslotte zijn er ook financiële wijzigingen binnen de lasten of de baten zonder financieel effect. Feitelijk zijn dit correcties van begrote bedragen die op een ander(e) taakveld/kostendrager binnen één programma begroot moeten worden. In enkele gevallen is ook sprake van programma-overstijgende administratieve wijzigingen. In dat geval is een formeel begrotingsbesluit van de gemeenteraad aan de orde, aangezien de gemeenteraad de begroting op programmaniveau vaststelt. Omdat deze wijzigingen geen begrotingseffect hebben, leggen we deze wijzigingen in één besluit bij de programmabegroting aan u voor. De paragrafen van de begroting bevatten informatie over programma-overstijgende onderwerpen: de financiële positie van de gemeente, de beheersmatige aspecten en de risico’s. Er zijn zeven wettelijk verplichte paragrafen: lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid.

We vullen dit vanuit de eigen gemeentelijke behoefte aan met paragrafen over subsidies, toezichtinformatie en een paragraaf over de uitvoering van de Wet open overheid. In een aantal bijlagen wordt nadere informatie aangeboden over het meerjaren investeringsplan 2024-2027, de staat van reserves en voorzieningen, overzicht van vastgesteld beleid, overzicht van de structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves, het overzicht van incidentele baten en lasten en financiële gegevens per taakveld.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Proces en gevraagd besluit In de raadsvergadering van 10 juli 2023 heeft de gemeenteraad de in de Kadernota 2024-2027 opgenomen trends, doelstellingen, indicatoren en activiteiten vastgesteld. Dit besluit was uitgangspunt in de voorbereiding van de Programmabegroting 2024-2027. Het financiële deel van de Kadernota 2024-2027 is niet vastgesteld. Alle daarin opgenomen wijzigingen komen daarom terug in deze begroting.

De door uw raad te nemen besluiten luiden als volgt: 1. De programmabegroting 2024 vast te stellen en kennis te nemen van de meerjarenraming 2025- 2027 2. Het meerjareninvesteringsplan 2024-2027 zoals opgenomen in bijlage 1 van de begroting vast te stellen. 3. Een krediet van € 21.354.000 dat deel uitmaakt van het meerjareninvesteringsplan 2024-2027 voor de noodzakelijke (vervangings)investeringen in 2024 beschikbaar stellen. 4. Het college te verzoeken een beleidskader of programma-voorstel voor te leggen alvorens tot besteding van de middelen voor armoedebeleid, strategisch plan verkeersveiligheid, fietsvisie, Helders Perspectief, gemeentelijke monumenten en gevelrenovatie over te gaan.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Inleiding Er is sprake van een sluitende begroting als de begroting reëel is en de structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten in de jaren 2024 en 2025. In deze begroting is dit het geval. Voor 2026 en 2027 nemen we echter het advies van de VNG ter harte om zichtbaar te maken wat er financieel onmogelijk is door het tekort dat ontstaat door aangekondigde bezuinigingen. We leggen voor deze jaren daarom een realistische begroting voor, gebaseerd op het huidige takenpakket, de noodzakelijke investeringen, de inflatie, de stijgende rente, de ambities uit het coalitieakkoord en geschatte mee- en tegenvallers. Het financiële ravijn waar het Rijk de gemeente Den Helder mee confronteert bedraagt in 2027 daardoor € 4,4 miljoen. Duidelijkheid over hoe het rijk zal omgaan met deze voor de gemeente onzekere situatie komt er hopelijk op Prinsjesdag 2023, maar het kan ook zijn dat door het aftreden van het kabinet duidelijkheid hierover langer uitblijft. Er zijn meer ontwikkelingen van invloed op de gemeentelijke koers. Hieronder lichten wij de belangrijkste zaken toe. De lasten per inwoner voor het sociaal domein zijn de afgelopen jaren, in het bijzonder bij de uitvoering van de Jeugdwet, fors toegenomen. De totale kosten op de taakvelden Wmo en Jeugd over 2022 bedroegen € 62,1 miljoen. Dit is € 4,6 miljoen of 8,1% hoger dan de primaire begroting.

Dit komt onder meer omdat de complexiteit van de vraagstukken in de jeugdzorg toeneemt. Een trend die niet zomaar en op korte termijn verandert. We moeten voor 2024 en verder daarom eveneens rekening houden met hogere uitgaven. We zien echter ook de noodzaak om de interne beheersing van zorgkosten van het Sociaal Domein te verbeteren. We treffen maatregelen om de interne werkprocessen en de werkwijze in de samenwerking binnen de wijksteunpunten te verbeteren. We verbeteren daardoor de inzet van algemene voorzieningen. In de inkoop van maatwerkvoorzieningen gaan we een andere systematiek van werken hanteren die elders in het land al beproefd is. De essentie daarvan is dat het verantwoord is, waar er goede preventieve voorzieningen zijn ingericht, om op de inkoop van maatwerkvoorzieningen aanbestedingen te doen binnen plafondbedragen. De in de kadernota benoemde beleidswijziging sociaal domein voor 2025, 2026 en 2027 van respectievelijk € 2 miljoen, € 2,5 miljoen en € 3,0 miljoen kan daarmee worden gerealiseerd en voor 2026 zelfs verhoogd tot € 3 miljoen. Daarnaast kijken we kritisch naar de verdeling van de subsidiebudgetten. Met onze partners gaan we verder met gesprekken over mogelijkheden tot samenwerking en daardoor het voorkomen van dubbelingen.

We korten daarnaast vanaf 2026 een bedrag van € 1 miljoen op de subsidiebudgetten binnen de programma’s Zorgzame gemeente en Leefbare gemeente. Dit doen wij om te anticiperen op eventueel benodigde bezuinigingen vanaf 2026. Praktisch gezien betekent het dat we met de Helderse Vallei, De Kampanje, Triade en Kopgroep bibliotheken (binnen programma Leefbaar) in gesprek gaan over de focus in hun gesubsidieerde activiteiten om zo tijdig een totale korting van in totaal € 300.000 met ingang van 2026 te kunnen voorbereiden. Binnen de programma’s Zorgzame gemeente en Leefbare gemeente loopt daarnaast al het project inkoop en subsidies, waarbinnen de focus eveneens wordt gelegd op de kerntaken om op deze manier het aantal gesubsidieerde taken in de WMO vanaf 2026 terug te brengen met € 675.000, naast een bezuiniging van € 25.000 op de activiteiten van stichting Sportservice voor sportactiviteiten in relatie tot een gezonde leefstijl. Naast de uitdagingen in het sociaal domein vraagt ook de energietransitie aandacht: het overstappen van fossiele brandstoffen zoals olie en gas naar duurzame energiebronnen zoals geothermie, wind- en zonne-energie. Er zijn tal van landelijke regelingen die bijdragen aan het betaalbaar maken van de energietransitie De gemeente heeft als taak ervoor te zorgen dat iedereen kan meedoen aan de overgang naar schone en duurzame energie.

Dit vraagt de inzet van menskracht en middelen. De Wet versterking regie volkshuisvesting ligt sinds juli 2023 voor advies bij de Raad van State. Het moet de overheden grip gaan bieden op hoeveel, waar en voor wie wordt gebouwd, dat er sneller gebouwd kan worden en

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

dat kwetsbare mensen met urgentie een woning krijgen. Al deze onderwerpen vragen ook in Den Helder aandacht. We willen een volkshuisvestingsprogramma gaan ontwikkelen om deze vraagstukken in samenhang aan te pakken. De Omgevingswet gaat in op 1 januari 2024 en maakt de regels simpeler. Zo wordt het makkelijker om te bouwen, rekening te houden met het milieu en de natuur te beschermen. Tegelijkertijd zijn er de nodige uitdagingen. Het stelsel is nog in ontwikkeling en hoe goed we ook zijn voorbereid, we moeten er rekening mee houden dat we aanlopen tegen niet eerder voorziene vraagstukken. Daarnaast zullen de inwoners en ondernemers die plannen en ideeën hebben, moeten wennen aan de nieuwe procedures en werkwijzen.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Financiën in één-oogopslag

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Kengetallen 2021

2022

2023

2024

Aantal inwoners op 1 januari

56.296

56.582

56.338

56.539

Inwoners tot 20 jaar

11.102

11.008

10.864

10.841

Inwoners 20-80 jaar

42.246

42.531

42.393

42.526

Inwoners 80 jaar en ouder

2.948

3.043

3.077

3.171

Aantal huishoudens

27.069

27.243

27.296

27.391

Aantal woningen (op 1 januari)

28.213

28.390

28.401

28.518

Waarvan koopwoningen

15.285

15.397

15.449

% eengezinswoningen

73%

WOZ-waarde woningen

161.000

171.000

185.000

223.000

5,9%

6,1%

5,8%

5,4%

26.320

26.390

26.820

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

629

636

718

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

771

787

873

Huishoudens met bijstandsuitkering (% van totaal) Aantal banen

NB= Niet bekend * cijfer van december 2022

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Programma's

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Samenwerkende gemeente We vinden het belangrijk dat iedereen open en veilig zichzelf kan zijn. We werken proactief aan een inclusieve samenleving, waarbij we drempels om mee te doen, in de breedste zin, wegnemen. We laten zien dat we oprecht geïnteresseerd zijn in wat er binnen de gemeente speelt. We bieden een goede dienstverlening aan onze inwoners en ondernemers. Verder zijn we een organisatie waar het aantrekkelijk is om te werken. Daarbij ligt onze focus op samenwerking. In de regio, met maatschappelijke partners en natuurlijk met onze inwoners. De samenwerking met jongeren is hierbij een specifiek aandachtspunt, we willen ervoor zorgen dat zij kunnen meedenken over maatschappelijke en bestuurlijke vraagstukken van de gemeente Den Helder. Trends •

Inwoners willen actief betrokken worden bij de voor hen belangrijke vraagstukken en direct invloed uitoefenen op besluitvorming in hun gemeente.

•

Inwoners en maatschappelijke partijen ervaren knelpunten in de dienstverlening door de gemeente zoals onduidelijke (digitale) informatievoorziening en versnippering van de dienstverlening.

•

Een inclusieve cultuur en inclusief beleid zijn een belangrijk onderdeel van maatschappelijk verantwoord ondernemen en goed bestuur.

•

Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt waardoor het moeilijk is om aan personeel te komen.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doelen Doel 1.1 We betrekken belanghebbenden uit de samenleving actief bij het vormen en implementeren van beleid. Daarbij zijn we helder over de invloed die inwoners wel of niet kunnen uitoefenen.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Ingesprek.nl Het aantal deelnemers/gebruikers aan het participatieplatform ingesprek.DenHelder.nl (Citizenlab) neemt ieder jaar toe. 2024

2025

3.200

2026

2027

3.500

Bron: Ingesprek.denhelder.nl (Citizenlab) Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 1.1.1 Participatieverordening We stellen in het eerste kwartaal van 2024 de Participatieverordening vast. We gebruiken de Participatieverordening als kader voor het betrekken van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid. De verordening is in lijn met de (nog in behandeling zijnde) Wet versterking participatie op decentraal niveau én de Omgevingswet (die 1 januari 2024 in werking treedt).

Activiteit 1.1.2 Jongerenadviesraad (JAR) De Jongerenadviesraad (JAR) is een actieve raad van jongeren tussen de 15 en 27 jaar die gevraagd en ongevraagd advies geeft aan gemeenteraad en college. De JAR heeft een online platform van jongeren georganiseerd waar vraagstukken aan worden voorgelegd. Een grote groep jongeren kan zo hun mening geven. Hun input nemen we mee in de besluitvorming, Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) N.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doel 1.2 Inwoners en ondernemers ervaren een goede dienstverlening van de gemeente Den Helder: online waar het kan en persoonlijk waar het moet.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Inwoners over dienstverlening Het gemiddelde rapportcijfer dat inwoners voor alle inspanningen van de gemeente geven. 2024

2025

6,2

2026

2027

6,6

Bron: Burgerpeiling (waarstaatjegemeente.nl) Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 1.2.1 Digitaal contact We gaan verder met maatregelen in de digitalisering, die de drempel voor het digitale contact verlagen. Dit doen we onder andere door het doorontwikkelen van digitale participatiemogelijkheden.

Activiteit 1.2.2 Wijksteunpunten en Jongerenpunt •

In de vier Wijksteunpunten kunnen inwoners terecht met vragen en zorgen. Bijvoorbeeld over wonen, geld, werk, opvoeden, gezondheid of eenzaamheid. De sociale wijkteams, die zich in de wijksteunpunten bevinden, zijn de toegang voor alle hulp- en ondersteuningsvragen. • Het Jongerenpunt biedt vier dagen per week hulp aan inwoners tot 27 jaar. Onder bij andere het vinden van werk/stages, opleiding en inkomensvraagstukken. We ontwikkelen het ondersteuningsaanbod verder door.

Activiteit 1.2.3 Dienstverlening ondernemers We zetten in op goede en effectieve communicatie en het vergroten van de benaderbaarheid. We bieden ondersteuning bij initiatieven en versterken de regionale samenwerking. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doel 1.3 We zetten ons in voor het bevorderen van digitale, fysieke en sociale toegankelijkheid zodat onze inwoners zonder belemmering kunnen deelnemen aan de maatschappij.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 1.3.1 Informatievoorziening We zetten in op de verbetering van de leesbaarheid en toegankelijkheid van de informatie die we, al dan niet via onze samenwerkingspartners, aanbieden. Op het dashboard digitale toegankelijkheid staat de actuele stand van zaken van de toegankelijkheid van de websites en apps waar de gemeente verantwoordelijk voor is.

Activiteit 1.3.2 Lokale inclusieagenda We geven uitvoering aan de Lokale inclusieagenda zoals de gemeenteraad die op 18 december 2023 zal vaststellen. In de inclusieagenda staan de acties waar de gemeente de komende jaren aan gaat werken om inclusie te bevorderen. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 1.4 We zorgen voor een aantrekkelijk werkklimaat voor de ambtelijke organisatie zodat nieuw personeel gemakkelijker kan worden aangetrokken en huidig personeel langer kan worden behouden.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 1.4.1 Werkklimaat ambtelijke organisatie We bekijken hoe we het werkklimaat voor de ambtelijke organisatie kunnen verbeteren. Dat doen we op basis van onder meer het onderzoek naar de gemeentelijke bedrijfsvoering en de resultaten van het tweejaarlijkse medewerkersonderzoek.

Activiteit 1.4.2 Inclusie Inclusie is onderdeel van het gemeentelijk personeelsbeleid. We creëren een cultuur van inclusie waarin alle medewerkers zich gerespecteerd voelen, gelijke kansen hebben en zich volledig betrokken voelen in onze organisatie. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Verbonden partijen

Bijdragen verbonden partijen

bedrag

Cocensus, taakveld OZB Woningen

273

Cocensus, taakveld OZB niet woningen

338

Cocensus, taakveld Economische promotie

Cocensus, taakveld Belastingen overig

Regionaal Historisch Centrum Alkmaar, taakveld Overhead

301

Totaal

969

Bedragen x € 1.000

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

BBV verplichte indicatoren

Indicator

Nederland 2022

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Formatie, aantal FTE per 1.000 inwoners

9,3

9,5

7,3

Bezetting, aantal FTE per 1.000 inwoners

9,1

8,4

6,2

Apparaatskosten per inwoner

875

518

621

646

Externe inhuur: kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur

16,5

5,2

Overhead, % van totale lasten

Bron: Gemeente Den Helder en Personeelsmonitor A&O-fonds gemeenten NB = niet bekend

Wat gaat het kosten? Overzicht van de geraamde bedragen vóór bestemming en de mutaties in de reserves: (De bedragen in de tabellen zijn x € 1.000 weergegeven) Rekening Begroting Begroting 2022

2023

2024

2025

2026

2027

Lasten

-38.326

-41.703

-43.948

-42.692

-42.862

-42.508

Baten

168.078

167.917

178.143

179.448

167.667

166.912

129.752

126.214

134.196

136.755

124.805

124.403

Bestuurlijke vernieuwing Exploitatie

Saldo

Reserves Stortingen (lasten)

-298

Onttrekkingen (baten)

3.875

3.657

2.380

2.203

3.577

3.657

2.380

2.203

133.328

129.871

136.575

138.959

127.008

126.607

Saldo

Saldo van baten en lasten

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Overzicht van de geraamde bedragen per stand: Begroting 2024

2025

2026

2027

127.626

129.781

120.906

Eerste tussenrapportage 2023

1.928

1.436

3.476

3.517

Programmabegroting 2024

7.021

7.741

2.626

2.183

Saldo van baten en lasten

136.575

138.959

127.008

126.607

Primitieve begroting

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

De mutaties uit de Programmabegroting 2024 worden hieronder toegelicht, waarbij de administratieve wijzigingen en de mutaties van € 10.000 en kleiner als totaal worden weergegeven. De mutaties uit de eerste tussenrapportage 2023 zijn als totaal opgenomen. De administratieve wijzigingen en technisch financiële ontwikkelingen betreffen mutaties tussen programma's. Hierbij kan gedacht worden aan de doorbelasting van personeelslasten, actualisatie van kapitaallasten of verdeling van algemene uitkering. Dit geeft op de verschillende programma's grote verschillen. In totaal (dus over alle programma's) gaat het echter over veel kleinere bedragen. Begroting 2024

2025

2026

2027

127.626

129.781

120.906

Eerste tussenrapportage 2023

1.928

1.436

3.476

3.517

Programmabegroting 2024

7.021

7.741

2.626

2.183

Administratieve wijzigingen

3.682

-6

-12

-186

838

-1.268

-1.757

-186

838

-1.268

-1.757

-25

Primitieve begroting

Mutaties < € 10.000 Autonome ontwikkelingen Exploitatie Back up oplossing microsoft 365

Door de overgang naar Microsoft 365 hebben we een andere backup oplossing nodig. Verhoging bijdrage regionaal archief

-13

Verhoging van de bijdrage aansluiting Gemeenschappelijke Regeling Regionaal Archief Alkmaar in verband met het E depot. Software

-55

Uit de aanbesteding van een software pakket volgen hogere kosten. Daarnaast zorgt de beweging naar de cloud (offsite opslagsysteem) ook voor hogere software kosten. Onderuitputting kapitaallasten

275

400

De ervaring leert dat de planning van investeringen vaak optimistischer is dan de praktijk. Jaarlijks worden de geraamde kapitaallasten bijgesteld. Via deze aanpassing willen we door ervaring met jaarlijkse onderuitputting reëler begroten. Veiligheid ICT en digitoegankelijkheid

-127

Security Information en Event Management en Service Operation Center (SIEM/SOC) zorgen ervoor dat ongebruikelijke activiteiten op onze infrastructuur gedetecteerd en indien nodig geblokkeerd kunnen worden. Daarnaast is het nodig om structureel pentesten te laten uitvoeren. Via het uitvoeringsplan ICT zijn er middelen beschikbaar gesteld om de digitoegankelijkheid te verbeteren. Om de websites digitoegankelijk te maken en te houden is er een structureel budget nodig. Gemeentefonds: meicirculaire 2023

6.994

7.721

5.608

5.137

De financiële effecten van de meicirculaire 2023 zijn verwerkt. De stijging wordt veroorzaakt door hogere accressen als gevolg van loon-/prijsontwikkeling. Daarnaast is vanaf 2027 een structurele bijdrage toegekend om de algemene uitkering ten opzichte van 2026 op een stabiel niveau te houden. De stijging van de algemene uitkering is niet voldoende om de berekende indexering 2024 te dekken.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Indexatie 2024

-7.037

Jaarlijks worden er indexatiebedragen aan de exploitatie toegevoegd ter dekking van de verwachte inflatie. De gehanteerde index percentages zijn berekend door het Centraal Planbureau. In de meicirculaire 2023 wordt compensatie gegeven voor de verwachte inflatie. Deze compensatie is lager dan de berekende indexatie. Stijging contributie Vereniging van Nederlandse Gemeenten en bijdrage Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU)

-32

Jaarlijks worden de bijdragen aan de VNG en het Fonds GGU tijdens de ledenvergaderingen vastgesteld voor het komende jaar. De contributie van de VNG stijgt met 6,1% en de bijdrage aan het Fonds GGU met 10%. Mutatie overige personeelskosten

-171

Jaarlijks worden de overige personeelskosten en opleidingskosten bij de begroting aangepast aan de nieuwe loonsom. Actualisatie storting onderhoudsvoorziening

-4

De onderhoudsraming voor de overige gebouwen wordt jaarlijks geactualiseerd. Bij de huidige actualisatie komt de sterke prijsstijging tot uitdrukking. Actualisatie grondexploitaties

-9

In het voorjaar 2023 heeft de raad de geactualiseerde grondexploitaties van Molenwerf en Willem Alexanderhof vastgesteld. Inzet stelpost indexaties 2023

499

In de begroting wordt jaarlijks een indexering opgenomen ter compensatie van loon- en prijsstijgingen voor de gemeente, gemeenschappelijke regelingen en gesubsidieerde instellingen. Dit budget is grotendeels ingezet voor prijsstijgingen binnen het sociaal domein en de loonstijgingen van het personeel. Het restant van het budget wordt ingezet ter compensatie van de noodzakelijke verhogingen van diverse budgetten. Actualisatie exploitatie stadhuis

-68

De geraamde exploitatie van het stadhuis op Willemsoord moet bijgesteld naar aanleiding van diverse ontwikkelingen waarvan de stijgende energielasten de grootste kostenstijging veroorzaken. Beveiliging stadshuis

-180

Er wordt gestart met een proef van een intensivering van beveiliging in het nieuwe stadhuis. De kosten voor 2024 bedragen € 180.000. Na evaluatie wordt besloten over een structurele oplossing. Financiering

163

165

167

Op basis van het raadsbesluit van 28 september 2020 met betrekking tot de herfinanciering van de leningenportefeuille van Willemsoord bv is begin 2021 is een langlopende lening aangetrokken. De leningovereenkomst met Willemsoord bv is op 16 februari 2023 aangegaan waarvoor vanaf 2023 een rente opbrengst opgenomen wordt. Financiering

-423

-424

-419

Eind 2020 is besloten een aantal leningen te (her)financieren voor een totaalbedrag van €154 miljoen. In 2021 is hiervan € 139 miljoen aangetrokken. In 2023 is het laatste deel van €15 miljoen afgesloten.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Nieuw beleid

-55

-261

Exploitatie

-55

-261

-15

Uitvoering lokale inclusieagenda

Budget voor inclusieagenda: communicatiemateriaal (folders, filmpjes etc.) en de Kees de Jager prijs (€ 5.000). Inwonersbetrokkenheid

-40

Uitvoering van het plan inzake (meer) inwonersbetrokkenheid. Is onder meer gericht op het inzetten van sleutelfiguren in wijken/buurten, wijkbudgetten laagdrempeliger maken en coördinatie op experimenten. Regionale samenwerking sociaal domein

-206

Op 17 april 2023 heeft de raad ingestemd met het voorstel doorontwikkeling regionale samenwerking Sociaal Domein. In het raadsvoorstel staat aangegeven dat de randvoorwaardelijke formatie op orde gebracht moet worden om de geschetste planning van de regiovisie en inkoopprocessen te kunnen halen. Door middel van dit raadsbesluit is toestemming gegeven om de benodigde middelen voor de jaren 2024 en 2025 te onttrekken uit de algemene reserve. Structureel is er echter ook een budget noodzakelijk, voor Den Helder gaat dit om € 206.000. Technisch financiële ontwikkelingen Saldo van baten en lasten

3.587

3.488

479

532

136.575

138.959

127.008

126.607

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Toelichting investeringen en reserves

Investeringen Investeringen

2024

economisch

996

Tractiemiddelen

658

Netwerk

118

Servers en storage

100

Landmeten/CAD

Noodstroomvoorziening

Totaal

996

Reserves Reserves

toevoeging

onttrekking

Algemene reserve

Bestemmingsreserves

2.380

Nieuwbouw stadhuis

321

Serverruimte kapitaallasten

Renovatie Ambachtsweg

Laadpalen

Beschermd wonen

2.008

Subtotaal

Saldo onttrekkingen

2.380 2.380

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Zorgzame gemeente Ons doel is om iedereen kansen te geven om zich te ontwikkelen en een fijn leven te leiden met een sociaal vangnet. We werken regionaal samen om lokaal maatwerk te kunnen bieden. We focussen ons daarbij op preventie, sociale cohesie en mensen in hun kracht zetten. En waar inwoners extra steun nodig hebben organiseren we een laagdrempelige, fysieke en digitale toegang voor jong en oud. Daarbij bieden we de ondersteuning zo snel, compleet en lokaal mogelijk aan. Trends •

Er is sprake van dubbele vergrijzing (de groep ouderen neemt toe en wordt steeds ouder) en ontgroening (afname van het aantal jongeren).

•

Veel inwoners met armoede en complexe problematiek op meerdere vlakken.

•

De druk op de asielopvang zal verder toenemen.

•

Er is een tekort aan vrijwilligers, vrijwilligers worden ouder/kwetsbaarder en er wordt (steeds) meer gevraagd van vrijwilligers.

•

Het gevoel van eenzaamheid neemt zowel onder jongeren als ouderen toe.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doelen Doel 2.1 We zetten in op goed functionerende samenwerking van preventieve voorzieningen.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 2.1.1 Gesubsidieerde partijen In 2024 zijn de gesubsidieerde partijen intensiever betrokken bij de dienstverlening in de wijksteunpunten en maken zij ook onderdeel uit van de wijkteams. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 2.2 We organiseren begeleid en beschermd wonen voor kwetsbare inwoners en maken afspraken met zorgpartijen en corporaties over de instroom, doorstroom en uitstroom en begeleiding.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 2.2.1 Regiovisie beschermd wonen De regiovisie Beschermd Wonen 2024 wordt in 2023 vastgesteld. Dit vertalen we door naar een lokale verordening en beleidsregels. De visie zal in 2024 opgaan in een regiovisie voor het totale sociaal domein.

Activiteit 2.2.2 Inkoop Contracteren van een zorgaanbod dat dekkend is voor de vraag per 1 januari 2025 voor beschermd wonen.

Activiteit 2.2.3 Dak- en thuislozen. We nemen maatregelen om te voorkomen dat mensen met complexe problematiek op straat moeten leven en overlast geven. Met GGZ, dnoDoen en andere partners werken aan de benodigde voorzieningen voor de opvang van dak- en thuislozen. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doel 2.3 We erkennen en ondersteunen mantelzorg en informele zorg.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 2.3.1 Mantelzorgers Voor mantelzorgers is er een gericht aanbod van activiteiten en een jaarlijks gebaar ter waardering. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 2.4 We zetten vanuit de wijkteams en met maatschappelijke organisaties in op een integrale aanpak: op het voorkomen en bestrijden van zaken zoals eenzaamheid, schuldenproblematiek, armoede, gezondheidsproblemen en werkeloosheid.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Schuldenproblematiek Huishoudens met problematische schulden 2024

2025

2026

2027

8.5%

Bron: waarstaatjegemeente.nl Netto arbeidsparticipatie Netto arbeidersparticipatie: het aandeel van de werkzame beroepsbevolking in de bevolking 2024

2025

2026

2027

66,5%

67%

67,5%

Bron: Den Helder in cijfers Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 2.4.1 Inkoop Vanuit het integraal transformatieplan sociaal domein wordt onder andere de strategie vormgegeven van regionaal ingekochte hulp en ondersteuning. Het doel is passend maatwerk te kunnen leveren aan onze inwoners (bijvoorbeeld voor de WMO per 1 januari 2025).

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Activiteit 2.4.2 Uitvoeringsplannen Op basis van het actuele beleidskader sociaal domein (besluitvorming 2024) maken we specifieke uitvoeringsplannen op het gebied van onder andere schuldhulpverlening, dementiezorg en eenzaamheid.

Activiteit 2.4.3 SPUK (specifieke uitkering voor gezondheid, sport, cultuur en sociale basis) Via het vast te stellen programma SPUK werken we aan meerdere thema’s waaronder gezondheid, sport- en beweegstimulering, cultuurparticipatie en de sociale basis. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 2.5 Elk kind moet veilig, gezond en zonder achterstand opgroeien.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Jeugdhulp Jongeren met jeugdhulp (percentage jongeren met jeugdhulp tot 18 jaar) 2024

2025

13,5%

2026

2027

12,5%

Bron: waarstaatjegemeente.nl Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 2.5.1 Een Thuis voor Noordje. We werken met de andere gemeenten in Noord-Holland-Noord aan de uitvoering van de in 2022 vastgestelde regionale uitvoeringsagenda Een Thuis voor Noordje.

Activiteit 2.5.2 Vroegsignalering en laagdrempelige ondersteuning. Samen met partners, zoals bijvoorbeeld het onderwijs, zetten we in op vroege signalering en laagdrempelige ondersteuning. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Verbonden partijen Bijdragen verbonden partijen

bedrag

GGD, taakveld Volksgezondheid

2.323

GGD Veilig thuis, taakveld Geëscaleerde zorg GrGa, taakveld Inkomensregelingen/begeleide participatie/arbeidsparticipatie

987 9.977

Cocensus, taakveld Inkomensregelingen

Veiligheidsregio, taakveld Volksgezondheid

Totaal

13.315

Bedragen x € 1.000

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

BBV verplichte indicatoren Indicator

NL 2022

DH 2022

DH 2023

DH 2024

Banen (per 1.000 inwoners 15-74 jaar)

825

768

745

760

Jongeren (12-21 jaar) met delict voor rechter (%)

0,23

0,2

Kinderen (tot 18 jaar) in uitkeringsgezin

6,5

Netto arbeidsparticipatie (% beroepsbevolking)

66,5

Werkloze jongeren (16-22jaar)

1,7

1,5

Personen met bijstandsuitkering per 10.000 inwoners

300*

276

Lopende re-integratievoorzieningen per 10.000 inwoners 15-74 jaar

198

% jongeren met jeugdhulp (tot 18 jaar)

13,2

17,1

11,8

% jongeren met jeugdbescherming (tot 18 jaar)

1,2

2,2

2,6

% jongeren met jeugdreclassering (12-23 jaar)

0,3

0,4

0,5

0,3

Cliënten met maatwerkarrangement Wmo per 10.000 inwoners

700

790

814**

824

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl, www.denhelder.incijfers.nl, gemeente Den Helder * Uitgaande van 1400 uitkeringsdossiers; 1.560 personen met bijstand op 56.539 inwoners ** volgens het Wmo-voorspelmodel wordt er naar verwachting in 2024 3% meer gebruik gemaakt van Wmovoorzieningen

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Wat gaat het kosten?

Rekening Begroting Begroting 2022

2023

2024

2025

2026

2027

Lasten

-118.438

-117.425

-120.443

-118.556

-113.603

-113.065

Baten

30.775

32.176

33.904

34.592

34.379

33.845

-87.663

-85.250

-86.539

-83.963

-79.225

-79.221

Stortingen (lasten)

-3.930

-5.384

-5.099

-5.650

Onttrekkingen (baten)

1.961

4.742

945

662

Saldo

-1.969

-641

-4.155

-4.988

Saldo van baten en lasten

-89.631

-85.891

-90.694

-88.952

-84.213

-84.209

Zorgzame gemeente Exploitatie

Saldo

Reserves

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Begroting 2024

2025

2026

2027

Primitieve begroting

-78.669

-78.182

-77.755

Eerste tussenrapportage 2023

-8.770

-9.654

-9.802

Programmabegroting 2024

-3.255

-1.116

3.344

3.348

Saldo van baten en lasten

-90.694

-88.952

-84.213

-84.209

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

2025

2026

2027

Primitieve begroting

-78.669

-78.182

-77.755

Eerste tussenrapportage 2023

-8.770

-9.654

-9.802

Programmabegroting 2024

-3.255

-1.116

3.344

3.348

Administratieve wijzigingen

-3.333

Autonome ontwikkelingen

189

190

325

178

189

190

325

178

159

390

295

148

Exploitatie Aansluiting bij begroting 2024 GrGa

De begroting 2024 van de Gemeenschappelijke regeling gesubsidieerde arbeid is verwerkt in deze begroting. Hierbij zijn de nieuwe informatie vanuit het Rijk over de taakstellingen en de indexaties van de regietafel verwerkt. Uitstel invoering inkomensafhankelijke eigen bijdrage WMO

-230

De invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage WMO is met een jaar uitgesteld. Hierdoor vinden de verwachte lagere uitgaven ook nog niet plaats in 2025. Bijstelling BUIG We hebben bij de beheersmaatregelen rekening gehouden met een extra daling van het aantal uitkeringsgerechtigden. De uitkeringslasten stijgen echter wel. Op basis van de uitgaven van het eerste halfjaar van 2023 verwachten we €2,1 miljoen meer uitgaven. We gaan ervan uit dat we hiervoor gecompenseerd worden via de BUIG uitkering. Mochten er toch verschillen ontstaan, dan kan dit gedekt worden uit de reserve BUIG. Verlaging kosten kwijtschelding afvalstoffenheffing

Op basis van de analyse van de jaarrekeningen vallen de kosten van kwijtschelding afvalstoffenheffing € 30.000 lager uit. Nieuw beleid

1.444

3.799

5.849

5.749

Exploitatie

1.444

3.799

5.849

5.749

-46

Inzet MAZL (Meer aandacht voor Ziekgemelde leerling) methodiek

De MAZL methode is in 2021 als pilot in het onderwijs geïntroduceerd en werd de eerste 3 jaar gefinancierd vanuit de transformatiegelden. De methode is een bewezen effectieve interventie die door scholen en jeugdgezondheidszorg (JGZ)-organisaties, ondersteund door gemeenten, wordt toegepast om leerlingen met (verhoogd) ziekteverzuim vroegtijdig te signaleren en te begeleiden. Hierdoor wordt het ziekteverzuim teruggedrongen en langdurend thuiszitten en voortijdig schoolverlaten voorkomen. Zowel GGD als het onderwijs staan positief tegenover de implementatie van de methode. Daarom wordt voorgesteld dit project structureel te continueren.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Schoolmaatschappelijk werk in het primair onderwijs

-35

In 2020-2022 is door de gemeenten in de Kop van Noord-Holland en de samenwerkingsverbanden van het Primair Onderwijs gekeken naar hoe het ‘grijze gebied’ tussen Jeugdhulp en onderwijs kon worden verkleind/opgeheven. Dit project heeft onder andere geleid tot het voorstel om de inzet van het schoolmaatschappelijk werk in het primair onderwijs uit te breiden. De gemeenten Schagen en Den Helder hebben vervolgens samen met de samenwerkingsverbanden besloten de tijdelijke financiering voor deze extra inzet beschikbaar te stellen. Naar inschatting van gedragsdeskundigen is met het project in 53% van de gevallen (en daarmee dus voor 82 unieke kinderen en hun gezinnen) doorverwijzing naar de specialistische jeugdhulp voorkomen. Reden om deze extra inzet te continueren. Daarmee levert de extra inzet van schoolmaatschappelijk werk (uiteindelijk) een besparing op. Inzet ervaringsdeskundigen in sociale wijkteams

-40

Momenteel is er geen structurele ruimte aanwezig voor de inzet van de ervaringsdeskundigen van RCO de Hoofdzaak in de sociale wijkteams. De inzet van de ervaringsdeskundigen dragen aantoonbaar bij aan de duurzame ondersteuning van kwetsbare inwoners in de eigen leefomgeving. Tevens sluit dit aan bij wens stappen te zetten in de richting van een meer inclusieve samenleving. Armoedebeleid

-300

Het Centraal Planbureau verwacht in 2024 een forse toename van het aantal mensen die in armoede leeft. Om inwoners in armoede te ondersteunen, uit de armoede te halen, en schuldenproblematiek te voorkomen willen we het armoedebeleid voorlopig voortzetten en uitbouwen. Beleidswijziging leerlingenvervoer

150

230

500

600

300

200

100

Aanpassing beleid leerlingenvervoer. Eigen bijdrage Invoering inkomensafhankelijke eigen bijdrage WMO. Wijksteunpunten Positief effect werkwijze wijksteunpunten. Aanpak top 80 Kostenreductie door aanpak top 80. SPUK

Inzet van de brede specifieke uitkering sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis (SPUK). Bedrijfsvoering sociaal domein

150

175

225

200

215

2.000

3.000

150

Kostenreductie door maatregelen in bedrijfsvoering sociaal domein. Zorgkosten

200

Effect aanpassing subsidiebeleid (preventie) op de zorgkosten. Doelgroepenvervoer

215

Nieuwe opzet doelgroepenvervoer door nieuw beleid. Beleidsaanpassing inkoop en subsidies sociaal domein

Nog te ontwikkelen voorstellen voor aanpassing beleid Jeugdwet en Wmo. Uitstroom bijstandsgerechtigden

150

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Ambitie extra uitstroom bijstandsgerechtigden. Extra bezuiniging subsidies

675

Binnen de programma’s Zorgzame gemeente en Leefbare gemeente loopt het project inkoop en subsidies, waarbinnen de focus eveneens wordt gelegd op de kerntaken om op deze manier het aantal gesubsidieerde taken vanaf 2026 terug te brengen met € 675.000. Bezuiniging stichting Sportservice

Binnen de programma’s Zorgzame gemeente en Leefbare gemeente loopt het project inkoop en subsidies, waarbinnen de focus wordt gelegd op de kerntaken. In deze lijn wordt een bezuiniging van € 25.000 op de activiteiten van stichting Sportservice voor sportactiviteiten in relatie tot een gezonde leefstijl opgenomen. Technisch financiële ontwikkelingen Saldo van baten en lasten

-1.556

-1.773

503

754

-90.694

-88.952

-84.213

-84.209

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Toelichting investeringen en reserves Investeringen Bij programma 2 zijn geen investeringen.

Reserves Reserves Algemene reserve

toevoeging

onttrekking

427

Regionale samenwerking sociaal domein

427

Bestemmingsreserves

5.099

517

Beschermd wonen

3.961

517

BUIG

1.138

Subtotaal

5.099

Saldo toevoegingen

944 4.155

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Vitale gemeente We werken aan een beter imago van Den Helder door positieve zaken lokaal en landelijk, te benadrukken en onder de aandacht te brengen. De strategie Van Krimp naar Groei houden we vast. Kinderen in Den Helder groeien op met het perspectief dat ze de stad niet hoeven te verlaten voor hun ambitie of welbevinden. Daarnaast heeft de inzet op een woningbouwprogramma, gericht op een veelzijdig woningaanbod, prioriteit. Ook zetten we in op een duurzaamheidsagenda om bij te dragen aan de energietransitie en om energiearmoede te voorkomen. Tot slot brengen we prioriteiten aan in onze economische agenda om vraag en aanbod in onze arbeidsmarkt goed op elkaar te laten aansluiten. Trends •

Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt en in Den Helder neemt de vraag naar juist geschoolde personeel in de technische, maritieme en energiesector toe, waardoor het moeilijk is om aan personeel te komen.

•

De vraagstukken en economische kansen op het gebied van duurzaamheid en haven nemen toe.

•

Er is een stijgende lijn in het (middellange en lange) toeristisch verblijf.

•

De vraag naar (passende) woningen neemt toe, zowel door onze eigen inwoners als van buiten Den Helder.

•

Een goede bereikbaarheid vraagt om het anders organiseren van mobiliteit met het oog op milieu, veiligheid, gezondheid en bereikbaarheid.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doelen Doel 3.1 Wonen, werken, onderwijs en recreatie worden gericht op het boeien, binden en behouden van (toekomstige) werknemers voor de arbeidsmarktregio.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Aantal inwoners tussen 15-45 jaar Aantal inwoners op 1 januari 2024

2025

2026

2027

19.000

19.250

19.500

19.750

Bron: waarstaatjegemeente.nl Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.1.1 Omgevingsplan Het tijdelijke omgevingsplan wordt stapsgewijs uitwerkt tot een volwaardig omgevingsplan (voor 2029). Er wordt hierbij teruggegrepen op nieuwe ontwikkelingen en mogelijkheden zoals beschreven in de omgevingsvisie die in september 2023 is vastgesteld.

Activiteit 3.1.2 Helders Perspectief We geven uitvoering aan het nieuwe programma Helders Perspectief zoals die in november 2023 is vastgesteld.

Activiteit 3.1.3 Regio Deal We geven uitvoering aan de Regio Deal Maritiem Cluster Kop van Noord-Holland en zetten erop in dat initiatieven structureel effect opleveren voor de regio. Daarbij werken we met onderwijs en ondernemers samen, via het netwerkplatform Tech@Connect. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Doel 3.2 We werken samen in de haven om ruimte te vinden voor Koninklijke Marine, havenbedrijfsleven en om toekomstige gebruikers en de bereikbaarheid en waterveiligheid te borgen (in het maritiem cluster).

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.2.1 Hydrogen Valley We zetten in op de positionering van een Hydrogen Valley (samenwerking tussen het Noordzeekanaalgebied en Noord-Holland-Noord) voor de ontwikkeling van het waterstofprogramma in de regio.

Activiteit 3.2.2 Bestuursakkoord maritiem cluster Den Helder Met het ministerie van Defensie/Koninklijke Marine en de provincie Noord-Holland geven we uitvoering aan het bestuursakkoord ontwikkeling maritiem cluster Den Helder en in lijn met de gemeentelijke Havenvisie met daarin projecten als de verplaatsing van de Moormanbrug, de verdieping van de vaarweg Nieuwe Diep, de herbestemming van Defensievastgoed en de dijkversterking Nieuwe Diep.

Activiteit 3.2.3 Renovatie TESO-haven We denken mee in het project renovatie TESO-haven van Rijkswaterstaat om de gebiedsinrichting rond de aanlandinrichting te optimaliseren in verblijfskwaliteit en uitstraling. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 3.3 We benutten kansen om het toerisme in Den Helder te bevorderen.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Verblijf Aantal toeristische overnachtingen 2024

2025

550.000

2026

2027

600.000

Bron: Monitor toerisme en recreatie gemeente Den Helder Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.3.1 Toerisme In lijn met de startnotitie Verblijfsrecreatie stelt de gemeenteraad in de eerste helft van 2024 het beleidskader Toerisme vast en daarop volgend een nieuw uitvoeringsplan Toerisme 2024-2027.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Activiteit 3.3.2 Ontwikkeling Noordzeekust Met betrokken partijen werken we uitgangspunten uit voor de ontwikkeling van de Noordzeekust (besluitvorming in Q3 2024), met als onderdeel daarvan het multifunctioneel gebruik van de binnenduinrand/Duinzoom. Toerisme is daar een belangrijk onderdeel in.

Activiteit 3.3.3 Nautisch evenement De aanwezigheid van evenementen heeft een belangrijk effect heeft op het imago en de aantrekkingskracht van Den Helder. We organiseren een nautisch evenement waarbij we Den Helder verder op de kaart zetten als maritieme stad. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 3.4 We realiseren van een voldoende en kwalitatief onderscheidend woningaanbod. Daarnaast realiseren we tijdelijke huisvesting (flexibel wonen) voor spoedzoekers, statushouders en arbeidsmigranten.

Hoe gaan we meten of we dit doel bereiken? Woningen Aantal woningen in Den Helder 2024

2025

28.600

2026

2027

28.800

Bron: waarstaatjegemeente.nl Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.4.1 Willem Alexanderhof We ontwikkelen fase 5 van Willem Alexanderhof.

Activiteit 3.4.2 Molenwerf We starten met de voorbereidingen voor het woonrijp maken van Molenwerf voor woningen, garageboxen, de houtzaagmolen en het buurtinitiatief Heemtuin.

Activiteit 3.4.3 Flexibel wonen We ontwikkelen een locatie voor flexibele woonbebouwing.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Activiteit 3.4.4 Gebiedsontwikkelingen We werken aan de gebiedsontwikkelingen bij het Dijkkwartier en de Drs. Bijlweg.

Activiteit 3.4.5 Nieuwe woningbouwlocaties We bereiden nieuwe woningbouwlocaties voor bij de Spoorweghaven/Ruyghweg en Juliandorp Oost. Verder besteden we werkzaamheden aan voor het bouwrijp en woonrijp maken en het ontwikkelen van het vastgoed inzake de woningbouw bij station Den Helder Zuid en Tillenhof.

Activiteit 3.4.6 Volkshuisvestingsprogramma We stellen een volkshuisvestingsprogramma op waarin naast reguliere woningbouwprogrammering ook aandacht is voor het streven naar balans in de woningvoorraad (conform de Nationale Woonen Bouwagenda) en de woonbehoefte van aandachtsgroepen. In 2024 starten we ook met de uitvoering daarvan. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 3.5 Aan de hand van de duurzaamheidsagenda werken we aan onze duurzaamheidsdoelstellingen en zetten we in op samenwerking met lokale trendsetters/voorlopers.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.5.1 Stimuleren inzet waterstof We stimuleren ondernemers om gebruik te maken van de subsidieregeling die ondernemers in de agrisector en de scheepvaart in de Kop van Noord-Holland ondersteunt bij het ombouwen van hun bedrijfsmiddelen, voer- en vaartuigen naar een elektrische aandrijving, gevoed door waterstof.

Activiteit 3.5.2 Windenergie Het landelijk Programma Verbindingen Aanlanding Wind op Zee (VAWOZ) 2031-2040 onderzoekt hoe de windenergie aan land kan worden gebracht vanaf – na 2030 te bouwen – windparken op de Noordzee. De Kop van Noord-Holland is in beeld als aanlandregio voor zowel elektronen als moleculen. Onze inzet is gericht op een goede afweging van de voor- en nadelen van scenario's.

Activiteit 3.5.3 Geothermie We zetten ons samen met Woningstichting Den Helder en HVC in om De Schooten met behulp van het warmtenet op basis van geothermie in 2035 van het aardgas af te kunnen halen.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Activiteit 3.5.4 Regionale Energiestrategie Besluitvorming naar aanleiding van de (eerder afgesproken) herijking van de Regionale Energiestrategie (RES) 1.0. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Doel 3.6 Goede bereikbaarheid van voorzieningen en een goede verkeersveiligheid.

Wat gaan we ervoor doen? Activiteit 3.6.1 Fietsbeleid Uitwerking geven aan de in oktober 2023 vastgestelde fietsvisie en het daarbij behorende uitvoeringsplan.

Activiteit 3.6.2 Mobiliteitsvisie Met de gemeente Texel en de provincie Noord-Holland vorm en invulling geven aan de mobiliteitsvisie.

Activiteit 3.6.3 Hub Kooypunt/Kooyhaven Onderzoeken en besluitvorming over een businesscase Hub (overstappunt tussen verschillende vervoerswijzen/ transferium) op Kooypunt/Kooyhaven. Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) n.v.t.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Verbonden partijen

Bijdragen verbonden partijen

bedrag

Cocensus, taakveld Wonen en bouwen

Totaal

Bedragen x € 1.000

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

BBV verplichte indicatoren Indicator

NL 2022

DH 2022

DH 2023

DH 2024

% Functiemenging (verhouding tussen banen en woningen, waarde varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken)

53,8

48,6

Vestigingen (van bedrijven) per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

174

107

110

112

Gemiddelde WOZ waarde: x duizend euro

317

185

223

230

Aantal nieuwbouwwoningen per 1.000 woningen

9,3

3,9

Demografische druk (%)

70,3

75,7

76,5

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden (in euro’s)

823

718

723

723*

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden (in euro’s)

905

873

885

885*

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl en www.denhelder.incijfers.nl *De tarieven voor 2024 zijn nog niet vastgesteld en dus er is nog geen reële inschatting te maken van deze woonlasten. Daarom is ervoor gekozen hetzelfde tarief op te nemen als in 2023.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Wat gaat het kosten?

Rekening Begroting Begroting 2022

2023

2024

2025

2026

2027

Lasten

-19.661

-16.450

-16.740

-13.898

-13.156

-12.828

Baten

16.716

8.509

6.767

5.128

5.156

4.808

-2.945

-7.941

-9.973

-8.769

-8.000

-8.020

-4.133

-770

-888

-738

707

284

267

Saldo

-3.426

-485

-604

-472

Saldo van baten en lasten

-6.371

-8.427

-10.577

-9.241

-8.472

-8.492

Vitale gemeente Exploitatie

Saldo

Reserves Stortingen (lasten) Onttrekkingen (baten)

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Begroting 2024

2025

2026

2027

-8.674

-7.812

-7.513

-2

Programmabegroting 2024

-1.901

-1.427

-957

-977

Saldo van baten en lasten

-10.577

-9.241

-8.472

-8.492

Primitieve begroting Eerste tussenrapportage 2023

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

2025

2026

2027

-8.674

-7.812

-7.513

-2

Programmabegroting 2024

-1.901

-1.427

-957

-977

Administratieve wijzigingen

Autonome ontwikkelingen

-18

Primitieve begroting Eerste tussenrapportage 2023

Exploitatie Parkeergarage Koninckshoek

De helft van de parkeergarage is momenteel in particulier gebruik gegeven. Ten behoeve van de verlichting van de parkeerdruk in het centrum is dit deel om te zetten naar openbaar parkeren. De ingang en de twee parkeerdekken dienen dan sociaal veilig en toegankelijk te worden gemaakt. Er is geen dekking uit parkeergelden. De maatregelen kunnen gecombineerd worden met het verbeteren van de beeldkwaliteit van de gevel (dekking MJOP) in samenwerking met andere eigenaren in VVE. Het totale investeringsbedrag bedraagt €300.000. De hiermee samenhangende kapitaallasten bedragen €18.000 per jaar. Actualisatie storting onderhoudsvoorziening

-189

De onderhoudsraming voor de overige gebouwen wordt jaarlijks geactualiseerd. Bij de huidige actualisatie komt de sterke prijsstijging tot uitdrukking. Service Level Agreement Port of Den Helder

137

Bij raadsbesluit 2022-048490 is besloten tot een Service Level Agreement met de Port of Den Helder waarbij budgetten voor onderhoud, uitvoering van wettelijke taken en kapitaallasten van diverse investeringen toegekend worden. Deze wijziging betreft de financiële vertaling van dit besluit. De uitwerking is iets voordeliger dan de eerder geschatte € 1,5 miljoen, waardoor nu een voordeel ontstaat. Actualisering budgetten werkzaamheden omgevingsvergunning

In 2024 wordt de nieuwe omgevingswet van kracht. Vooralsnog is het lastig de financiële effecten hiervan in te schatten. Aanname is dat dit budgettair neutraal uitpakt. Door aanpassing in de administratieve afhandeling van facturering van vergunningen en verlaging van het inhuur budget (afhankelijk van aantal vergunningaanvragen), dalen de geraamde uitgaven met € 50.000. Actualisatie grondexploitaties

In het voorjaar 2023 heeft de raad de geactualiseerde grondexploitaties van Molenwerf en Willem Alexanderhof vastgesteld.

Programmabegroting 2024 Gemeente Den Helder

Nieuw beleid

-1.425

-981

-511

-531

Exploitatie

-1.425

-981

-511

-531

-125

Voorbereidingskrediet Koegraspolder

Dit betreft uitvoering/onderzoek naar uitbreiden van de kanoroute (conform startnotitie Koegraspolder). Strategisch plan verkeersveiligheid

-125

Na vaststelling van de risicoanalyse verkeersveiligheid Den Helder wordt de uitvoeringsagenda verkeersveiligheid uitgewerkt. Daarbij wordt een prioriteitsstelling gemaakt voor de komende 3 jaar. Het betreft niet alleen infrastructurele projecten, maar ook gedragsbeïnvloeding in samenwerking met Veilig Verkeer Nederland en de Fietsersbond. Tevens is budget nodig voor tools om de verkeersveiligheid te kunnen monitoren, zoals ongevallendata en snelheidsdata voor wegen en wegvakken. Uitvoeringsprogramma Fietsvisie

-45

Een nieuw uitvoeringsprogramma voor de fietsvisie (het huidige loopt dit jaar af). Dit wordt samen met de actualisatie van de fietsvisie ook nog ter besluitvorming aangeboden aan de gemeenteraad. Ingezet wordt op een uitvoeringsbudget van totaal €45.000 per jaar voor een periode van 4 jaar. Doorfietsroute

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeenteraad.denhelder.nl/api/v1/meetings/1977/documents/20993