Memo presidium over werkwijze raad nieuwe bestuursperiode - versie 200226.pdf

Memo

Datum: Aan: Van: Onderwerp:

20 februari 2026 de leden van de gemeenteraad. M. Huisman, griffier Werkconferentie 9+10 april 2026: Evaluatie werkwijze raad voor de bestuursperiode 2026-2030.

In de werkconferentie van 9 en 10 april 2026 worden de volgende onderwerpen op basis van de in 2025 uitgevoerde evaluatie van de werkwijze van de raad1 besproken: 1. De gewenste vergadercyclus. Opties daarbij: a. voortzetting drie wekencyclus overeenkomstig afgelopen bestuursperiode; b. omdraaien drie wekencyclus: beeldvormende avond – commissie – raad c. overgaan op een vier wekencyclus: c1: beeldvormende avond – commissie – raadscafé/werkbezoeken – raad c2: beeldvormende avond – raadscafé/werkbezoeken – commissie – raad d. overgaan op een geheel andere cyclus (nader in te brengen); e. wijziging van het spreekrecht in relatie tot de invoering van de raadscafés: e1: spreekrecht bij commissie- en raadsvergaderingen laten vervallen. e2: spreekrecht bij raadsvergaderingen laten vervallen; e3: spreekrecht bij commissie- en raadsvergaderingen ongewijzigd laten; 2. De opzet van de beeldvormende avonden. Opties daarbij: a. voortzetting opzet overeenkomstig afgelopen bestuursperiode; b. marktvorm met gebruik van meerdere vergaderruimten; c. geen (live) uitzendingen meer; d. voor laten zitten door raadsleden of commissievoorzitters; e. een combinatie van deze opties. 3. een uitspraak doen over het faciliteren van debatvoering bij raadsvergaderingen. Opties daarbij: a. wijziging of vervallen van de spreektijdenregeling; b. microfoons op tafel; c.

een meer stimulerende rol van de voorzitter; d. periodiek debattrainingen organiseren; e. een combinatie van deze opties. De griffier maakt op basis van de uitkomsten van de bespreking een raadsvoorstel voor besluitvorming in de raadsvergadering van 11 mei 2026. Hieraan voorafgaand is een voorbereidende raadsvergadering op 20 april 2026. De ingangsdatum van de wijzigingen is voorzien zo spoedig mogelijk ná het zomerreces van 2026.

1

Eindrapportage werkgroep Evaluatie Helderberaad 2025, gedateerd 20 oktober 2025.

1

TOELICHTING Op 17 maart 2025 heeft het presidium besloten een raadswerkgroep Evaluatie helderberaad 2025 in te stellen en op te dragen de werkwijze van raad en commissies te evalueren en breed gedragen aanbevelingen en suggesties op te nemen voor het overdrachtsdocument voor de bestuursperiode 20262030. De raadswerkgroep heeft op 20 oktober 2025 een eindrapportage uitgebracht (zie bijlage). Het presidium heeft op 10 november 2025, naar aanleiding van de eindrapportage van de raadswerkgroep besloten: 1. de in de eindrapportage van de werkgroep Evaluatie helderberaad 2025 genoemde voorstellen en opties op te nemen in het document ‘Informatie voor de nieuwe gemeenteraad Den Helder 2026’; 2. de gemeenteraad over de in de eindrapportage genoemde voorstellen en opties in de eerste vergadering ná de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026 een besluit te laten nemen. Verder heeft het presidium op 26 januari 2026, naar aanleiding van de gehouden pilots in november en december 2025, besloten de nieuwe raad voor te stellen de raadscafés als werkwijze in te voeren en te betrekken bij de besluitvorming over de evaluatie van de werkwijze in april en mei 2026 Hieronder treft u de samenvatting aan van de eindrapportage. Samenvatting eindrapportage werkgroep Evaluatie Helderberaad 2025

Drie weken cyclus

BOB-model Beeldvormende avond

Kadernota en begroting Vragenkwartier Debat raadsvergaderingen Spreektijdenregelin g Technische vragen Woordvoering commissievergaderi ngen Raadscafé

De volgorde van de cyclus aanpassen. Overgaan op een vier weken cyclus. Overgaan op een vergadermodel á la Groningen of een afgeleide daarvan. De raad regelmatig te wijzen op beïnvloedingsmogelijkheden van de bestuurlijke termijnkalender. De beeldvormende avonden in een marktvorm houden waarbij gebruik wordt gemaakt van meerdere vergaderruimten. Beeldvormende avonden niet meer uitzenden of op een andere manier (deels) uit te zenden. Beeldvorming meer in de commissievergaderingen laten plaatsvinden. Commissievoorzitters de beeldvormende avonden voor laten zitten. Een Format Kadernota vast te stellen. Een startmoment bepalen voor de bestuurlijke behandeling van de kadernota 2028 en volgende. De term ‘spoedeisendheid’ nader definiëren en de raad te laten beslissen over de actualiteit en spoedeisendheid. Het onderwerp debatvoering te betrekken bij het programma voor de werkconferentie in 2026 en jaarlijks debattrainingen aan te bieden voor raadsen commissieleden. De spreektijdenregeling bij raadsvergaderingen nader te bezien ná de werkconferentie in 2026. Het instrument Technische vragen in het vierde kwartaal van 2026 evalueren. De woordvoering bij commissievergaderingen in het vierde kwartaal van 2026 evalueren. De raadscafés in het eerste kwartaal van 2026 te evalueren zodat deze bij een positieve evaluatie

2

kunnen worden voortgezet in 2026. Het presidium heeft in januari 2026 hierover besloten. Werkvorm tijdens de werkconferentie. In het programma voor de werkconferentie 2026 is opgenomen dat de werkwijze van raad en commissies, en dan specifiek de onderwerpen 1, 2 en 3 van deze memo, met elkaar worden besproken. De volgende werkwijze wordt voorgestaan: 10.00 – 10.10 uur Plenaire toelichting op de vraagstukken door een lid van de werkgroep Evaluatie Helderberaad 2025; 10.10 – 11.20 uur Er worden voor de drie onderwerpen aan tafels drie aparte rondes ingericht. Per tafel wordt een raadslid aangewezen als gespreksleider, ondersteund door een medewerker van de griffie. De raadsleden gaan vervolgens voor de rondes in groepen langs de tafels. Dit zijn sessies van 20 minuten. Met elkaar wordt besproken welke varianten de voorkeur genieten en wat daarbij de argumentatie is. 11.20 – 11.30 uur Korte pauze 11.30 – 12.00 uur De gespreksleiders geven plenair een terugkoppeling van de voorkeursvarianten, waarbij gelegenheid is voor discussie. De voorkeursvarianten vormen de input voor het raadsvoorstel dat wordt geagendeerd voor de raadsvergaderingen van 20 april (meningsvormend) en 11 mei 2026 (besluitvormend). Bijlage: o Eindrapportage werkgroep Evaluatie helderberaad 2025.

3