gemeente Den Helder programma rekening 2020.pdf
Tekst van het document
70
1e kw. 208.069 8,5% 17.686 3.226 20.912
2e kw. 208.069 8,5% 17.686 865 18.551
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
3e kw. 208.069 8,5% 17.686 4.837 22.523
4e kw. 208.069 8,5% 17.686 3.317 21.003
Renterisiconorm De renterisiconorm beperkt het renterisico op de langlopende financiering. De norm bevordert de spreiding van looptijden van leningen op de kapitaalmarkt (looptijd lening > 1 jaar), zodat we niet in één jaar een groot deel van onze leningen tegelijk moeten aflossen. Het Rijk heeft deze norm vastgesteld op 20% van de totale lasten van de (primaire) begroting. Voor ons komt dit neer op 41.614.000 (maximale omvang van leningen die in enig jaar mogen aflopen c.q. worden geherfinancierd). Uit de volgende tabel blijkt dat wij ruimschoots voldoen aan de risiconorm. Renterisiconorm 2020* 2021* 2022* 2023* 1. Begrotingstotaal 208.069 208.069 208.069 208.069 2. Het bij ministeriële regeling vastgestelde percentage 20% 20% 20% 20% 3. Renterisiconorm (1 x 2) 41.614 41.614 41.614 41.614 4. Renteherziening 0 0 0 56 5. Aflossingen 14.818 4.874 4.933 4.993 6. Renterisico (4 + 5) 14.818 4.874 4.933 5.049 7. Ruimte (+)/Overschrijding (-) (3 - 6) 29.796 36.740 36.681 36.565 * Het uitgangspunt voor de berekening van de renterisiconorm is het begrotingstotaal in het jaar T, waarbij het jaar T het huidige jaar (2020) is. 3.3.4 Financieringsbehoefte Opgenomen kortlopende geldleningen In 2020 was behoefte aan liquide middelen in afwachting van de herfinanciering en uitbreiding van het leningenpakket. Hier toe zijn kortlopende (kasgeld)leningen aangetrokken bij de BNG Bank.
Overzicht aangetrokken Kasgeld 2020 Van Tot 31-jan 3-feb 3-feb 3-mrt 4-mei 3-mrt 4-mei 4-jun 4-jun 3-jul 3-jul 4-sep 4-sep 5-okt 5-nov 5-okt 5-nov 7-dec 7-dec 7-jan
Bedrag Bevestiging BNG 5.000.000 498551 6.000.000 498808 10.000.000 500891 10.000.000 505077 8.000.000 507962 5.000.000 510511 5.000.000 514497 12.000.000 516463 12.000.000 519231 9.000.000 523858
Opgenomen langlopende geldleningen In 2020 hebben we € 14.818.193 regulier afgelost. Hierdoor was de restantschuld eind 2020 € 94.785.519. De totale rentelast bedroeg in 2020 € 3.522.489. In 2021 wordt het leningenpakket herzien. Verstrekte langlopende geldleningen Wij hadden op 31 december 2020 voor € 47.721.062 aan verstrekte langlopende geldleningen uitstaan. De drie grootste geldnemers zijn: • Woningstichting Den Helder voor een bedrag van ongeveer € 44.275.307. • Schouwburg de Kampanje voor een bedrag van € 2.500.000. • Willemsoord voor een bedrag van € 765.000. Krediet-/debiteurenrisico Bij de krediet-/debiteurenrisico’s bestaat de kans op een waardedaling van een uitstaande vordering, als gevolg van het niet (tijdig) nakomen van de verplichtingen door een debiteur. Het beheer van de debiteuren houdt verband met onze reguliere bedrijfsactiviteiten. Door een goed invorderingsbeleid kunnen we het kredietrisico als laag kwalificeren.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
71
Garantstellingen We staan garant voor het betalen van de rente en aflossingen van geldleningen van verschillende partijen. In 2019 hebben we onder voorwaarden (zie de nota Gemeentelijke garanties en geldleningen) een beperkt aantal garantstellingen verstrekt. Bij de garantstellingen kunnen we onderscheid maken in een directe garantstelling of het aangaan van een achtervangpositie bij het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Dit laatste is bij de garantstelling voor woningcorporaties gebruikelijk. De gemeente staat dan voor 50% garant. Stichting Woontij, Vestia Groep, Stichting Woonzorg Nederland en Woningstichting Den Helder zijn aangesloten bij het WSW. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de bedragen waarvoor wij per 31 december 2020 garant staan: Gewaarborgde geldleningen en garantstellingen Instelling (bedragen x € 1.000) Oorspronkelijk bedrag Gewaarborgd % Schuld 1-1 Woningstichting Den Helder 7.170 100,00% 4.287 NV Huisvuilcentrale Noord-Holland 598.528 3,84% 24.205 ROC Kop van Noord-Holland 5.445 100,00% 2.178 Noordwest ziekenhuisgroep 6.000 100,00% 6.000 Stichting Dierentehuis Den Helder 113 100,00% 3 Willemsoord BV 21.000 100,00% 15.000 Veiligheidsregio Noord-Holland Noord 48.688 9,00% 4.268 Regionaal Historisch Centrum Alkmaar 338 12,88% 0 N.V.
Port of Den Helder 26.300 100,00% 20.550 Stichting Blijf van mijn Lijf 500 100,00% 406 13.250 100,00% 13.250 Scholen aan Zee Subtotaal garanties zonder achtervang 727.332 90.147 Stichting Woontij 57.774 50,00% 15.484 Woningstichting Den Helder 137.500 50,00% 148.750 6.349 50,00% 2.409 Stichting Woonzorg Nederland Vestia Groep 4.674 50,00% 1.533 Subtotaal garanties met achtervang WSW 206.297 168.176 Totaal
933.629 258.323
Schuld 31-12 4.088 24.130 0 5.400 0 15.000 3.638 0 20.025 406 13.250 85.937 19.035 148.750 2.275 0 170.060 255.997
Wij hebben voor de volgende instellingen een maximum afgesproken voor wat betreft de garantstellingen: • Woningstichting Den Helder (maximale garantstelling van € 250 miljoen). • Stichting Woontij (maximale garantstelling van € 22,5 miljoen en een looptijd van 1 oktober 2019 tot en met 31 december 2023). • Willemsoord bv (maximale garantstelling van € 21 miljoen). • Port of Den Helder bv (maximale garantstelling van € 26,3 miljoen). • Scholen aan Zee (maximale garantstelling van € 13,25 miljoen en een looptijd van 15 juli 2019 tot en met 15 juli 2043). Dit houdt in dat bovenstaande instellingen tot het door ons vastgestelde maximum aan geldleningen kunnen aantrekken zonder tussenkomst van de gemeente. Uit de cijfers in deze tabel blijkt dat bovengenoemde instellingen nog ruimte hebben binnen het gestelde maximum. 3.3.5
Ontwikkelingen EMU-saldo
Het EMU-saldo (EMU = Europese Montaire Unie) is het verschil tussen de inkomsten en uitgaven van de overheid. Een negatief saldo geeft aan dat de overheid een tekort heeft: de uitgaven zijn hoger dan de inkomsten. Het EMU-saldo van de lokale overheden telt mee voor het saldo van de totale Nederlandse overheid en draagt daarmee dus bij aan het EMU-tekort of overschot van de gehele overheid. In het Verdrag van Maastricht is afgesproken dat het EMU-tekort van een land maximaal 3% van het Bruto Binnenlandse Product (BBP) mag bedragen. Op basis van de Wet financiering decentrale overheden (FIDO) behoort ingrijpen voor de centrale overheid tot de mogelijkheden bij een dreigende overschrijding van het 3% EMU-tekort voor zover dit wordt veroorzaakt door een ongewenste ontwikkeling van het saldo van de lokale overheden.
72
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Afspraak met het Rijk is dat het EMU-saldo in de begroting van de lokale overheden wordt opgenomen en de verantwoording van het EMU-saldo in de programmarekening. Zodat er inzicht is in de ontwikkeling daarvan. In onderstaande tabel geven wij de verantwoording van het EMU-saldo over 2020 weer. Het verschil tussen de cijfers uit de jaarrekening 2020 en de bijgewerkte cijfers tot en met september 2020 is € 2.836.000 nadelig. De grootste oorzaak is een nadeliger saldo van baten en lasten van € 9.455.000. Tevens is de mutatie in de (im)materiële vaste activa ongunstiger dan de bijgewerkte cijfers. Dit komt door een hogere investeringsvolume en een lagere afschrijvingslast. Daar tegenover staat een per saldo lagere mutatie in de voorzieningen van € 1.089.000. Omschrijving 2019 x € 1000, Volgens realisatie tot en met sept. 2019,aangevuld met raming resterende periode Exploitatiesaldo vóór toevoeging -7.479 aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)
2020 x € 1000,Volgens jaarrekening 2020
2021 x € 1000,Volgens begroting 2020
-9.455
-3.691
Mutatie (im)materiële vaste activa
5.492
7.359
3.548
Mutatie voorzieningen
-2.166
-1.077
19
Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie)
-1.751
-1.413
-4.591
Verwachte boekwinst/verlies bij de verkoop van financiële vaste activa en (im)materiële vaste activa, alsmede de afwaarderingvan financiële vaste activa
479
224
0
-13.866
-16.702
-2.629
3.3.6 Berekening rente-omslag Met ingang van de begroting 2020 nemen wij de berekening van de rente-omslag op onder de financieringsparagraaf. En vanaf de jaarrekening 2020 nemen wij de verantwoording op. Renteschema: a. De externe rentelasten over de korte en lange financiering b. De externe rentebaten (idem)
Jaar 2020 3.522.489 -340.685
Saldo rentelasten en rentebaten
3.181.804
c 1. c2. c3.
De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (= projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
-651.888 -
-1.446.613
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
-2.098.501
Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen
-
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente
1.083.303
De aan taakvelden toegerekende rente renteomslag) e. Renteresultaat op het taakveld Treasury f. Boekwaarde activa 1-1 Rente-omslag Gehanteerde rentepercentage is:
-1.117.974 € -34.671 € 111.969.514 0,97 1,00%
d1. d2.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
73
Bij de berekening van de rente-omslag in de begroting kijken wij naar onze (verwachte) rentelasten en de reeds bekende rentebaten. Bij de berekening moeten wij de specifieke rentebaten zoals van de grondexploitatie en onze doorleningen in mindering brengen op de rentelasten. Wat resteert aan rentelasten moeten wij verdelen over de boekwaarde van onze geactiveerde investeringen per 1 januari 2020. Bij deze investeringen moeten wij investeringen met een specifiek rentepercentage uitzonderen. In de begroting volgde een berekend percentage van 0,83%; wij hebben dit afgerond op 1,00%. Met de actualisatie in 2020 komen wij uit op een berekend percentage van 0,97%, dit past keurig binnen de 1,00% die wij met de begroting hebben vastgesteld. Conform de wet- en regelgeving mag er een maximale afwijking van 25% zijn. Met de actualisatie blijven wij keurig binnen deze marge. De omslagrente wordt gebruikt om de toe te rekenen rente aan de verschillende investeringen en dus kostendragers/ activiteiten te bepalen. Deze rente maakt dan onderdeel uit van de lasten op de specifieke kostendragers, bijv. rioolbeheer. De tegenhanger is de kostenplaats financiering, hierop worden de baten vanuit de toe te rekenen rente verantwoord. Door de daling van de omslagrente dalen ook de rentelasten op de verschillende kostendragers en dus ook de baten op de kostenplaats financiering. 3.4
Bedrijfsvoering
Inleiding In deze paragraaf staan de belangrijkste beleidsmatige ontwikkelingen in de bedrijfsvoering: • Informatiebeveiliging. • Personeelsbeleid en organisatie(ontwikkeling). • Planning & control en financiën. De paragraaf sluit af met de onderzoeken naar doelmatigheid en doeltreffendheid. Informatieveiligheid De gemeente moet sinds januari 2020 voldoen aan de eisen die worden gesteld in de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). In 2020 heeft de gemeente een 0-meting uitgevoerd waaruit een gap-analyse voortvloeide en er verbeterplannen konden worden opgesteld. Naar aanleiding van de 0-meting zijn er uitgebreide beleidsdocumenten en procedures geschreven om informatiebeveiliging beter te structuren binnen de gemeente. Een organisatiebrede inzet om informatiebeveiliging te verhogen zal nodig zijn om volledig te voldoen aan de eisen van de BIO. Om dit te realiseren zijn investeringen en blijvende aandacht (bewustzijn) nodig, ook in 2021. Door middel van periodieke systeemupdates zijn we alert op nieuwe bedreigingen, nemen we adequate maatregelen om onze systemen en gegevens te beschermen en wordt er continu gefocust op informatiebeveiliging.
Tevens zijn er voorbereidingen getroffen om in 2021 een PDCA-cyclus te implementeren in de teams om informatiebeveiliging door middel van een verbetercyclus naar een hoger niveau te tillen. Op het gebied van bewustzijn wordt er in 2021 een training iBewustzijn aangeboden aan alle medewerkers (gericht op kennis en houding met betrekking tot informatiebeveiliging, privacy, integriteit en Suwinet). De trainingsresultaten worden gekoppeld aan de PDCA-cyclus om verbetering te kunnen meten. Daarnaast zal er in 2021 meer geïnformeerd en gecommuniceerd worden over informatiebeveiliging en privacy. Gegevensbescherming In 2020 is een werkgroep privacybeheer gevormd. Binnen de werkgroep is een vertegenwoordiging van medewerkers actief die binnen de eigen teams de kennis op gebied van gegevensbescherming verhogen. De medewerkers uit de werkgroep zijn in 2020 getraind op zowel algemene kennis van gegevensbescherming, het uitvoeren van een Data Protection Impact Assessment (DPIA), de rol van het verwerkingsregister en het uitvoeren van een privacy-audit. In 2020 is het project Actualiseren van het verwerkingsregister opgestart en is een inrichtingsplan voor het project opgesteld. Er hebben voorbereidingen plaatsgevonden voor het uitvoeren voor de actualisatie van het verwerkingsregister in 2021.
De inventarisatie voor de actualisatie start in februari 2021 en het actuele verwerkingsregister wordt in het voorjaar van 2021 opgeleverd. Het traject afgeleid privacybeleid verloopt parallel aan het programma inrichting van sociale wijkteams en integrale toeleiding in het sociaal domein. Het traject afgeleid privacybeleid voor de Openbare Orde en Veiligheid is nog niet afgeleid en zal in 2021 worden geactualiseerd inclusief de benodigde vereisten die vanuit de Wet Politiegegevens (Wpg) voor boa’s aan de gemeente worden gesteld.
74
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Personeelsbeleid (HRM-beleid) en Organisatie (ontwikkeling) Gestelde doelen voor 2020 • We richten ons op de verdere ontwikkeling van de in 2019 ingezette structuurwijziging. • We richten ons ook op de (persoonlijke) ontwikkeling van de medewerkers opdat zij een kwalitatief goede bijdrage kunnen leveren aan onze organisatiedoelen. Daarnaast staat het leveren van excellente dienstverlening, zowel in- als extern centraal. • Ook (organisatie)vraagstukken als ‘hoe organiseren wij het werk met elkaar’ zijn in het jaar 2020 onderwerp van gesprek. Tenslotte blijven we aandacht geven aan goed werkgeverschap in de meest brede zin van het woord. Dit hebben we vormgegeven op de volgende manieren: • In 2020 hebben we het management development traject voor de teammanagers afgesloten. Twee leidinggevenden hebben zich opgegeven voor het volgen van een master. • Intern zijn er opleidingen aangeboden voor alle medewerkers binnen onze organisatie (Omgaan met werkdruk, Helder schrijven, het Goede Gesprek, Resultaatgericht werken, Persoonlijk leiderschap). Daarnaast worden medewerkers in de gelegenheid gesteld om zich op andere manieren te ontwikkelen, bijvoorbeeld door coaching, meekijken met collega’s, individuele trainingen (al dan niet gericht op het vakgebied).
• We nemen deel aan het platform Werken in Noord-Holland Noord en stellen onze interne vacatures ook via dit platform open voor kandidaten uit andere aangesloten organisaties. • Het project Excellente Dienstverlening is opgestart; diverse werkgroepen zijn aan de slag gegaan met het uitwerken van onderwerpen en activiteiten. • We zijn aan de slag gegaan met de doorontwikkeling van hetOpgavegericht Werken, samen met het management en een trainee/werkgroep. • We zijn gestart met het ontwikkelen van beloningsbeleid wat bijdraagt aan goed werkgeverschap. • Wij ondersteunen medewerkers bij het pakken van hun professionele rol, door het goede gesprek vanuit vertrouwen te voeren met elkaar.
Planning & Control en Financiën Belangrijke ontwikkelingen Voor het onderdeel Planning & Control en Financiën zijn belangrijke ontwikkelingen in 2020 geweest: • De verdere invulling van de voor 2019-2021 afgesproken ambitie tot besparing op de bedrijfsvoeringskosten; • Het werken met een nieuw model begroting en de verantwoording daarover en; • Het voorbereiden van de invoering van een nieuw financieel systeem. Besparing bedrijfsvoeringskosten Voor de begrotingen 2019-2021 is een ambitie opgenomen om te komen tot invulling van besparingen op bedrijfsvoering. Deze besparingen vloeiden voort uit de meerjarenbegrotingen 2017 en 2018. In totaal moet een bedrag van € 1,75 mln. worden bespaard in 2021.Deze bezuiniging is ingevuld door te bezuinigen op de formatie. Zowel op de overheadfuncties (personeelszaken, financiën, bestuur en communicatie), het management als op de uitvoerende afdelingen is bezuinigd. De start daarvoor was in 2019; in 2020 is dit afgerond. Een ander deel is ingevuld door te besparen op de interne materiële kosten; alle zaken die we gebruiken voor ons werk. Ook die besparing is gerealiseerd. Voor 2021 zal de verdere invulling plaatsvinden. Werken met een nieuw model begroting In samenwerking met de Argumentenfabriek is voor 2020 invulling gegeven aan een nieuwe opzet van de kadernota en de begroting.
Daarbij is samen met leden van commissies en de raad nagedacht over een begroting die vorm geeft aan meer concrete doelstellingen, aangevuld met indicatoren om de realisatie te kunnen volgen. Deze opzet is een goede stap om over een begroting te beschikken die de raad meer mogelijkheden geeft om te sturen. De doelstellingen en indicatoren zijn in de tussentijdse rapportages gebruikt om te rapporteren over de voortgang. De aanpak is geëvalueerd in de auditcommissie; er zijn nog mogelijkheden tot verbetering; met name door doelstellingen concreter en meetbaarder te maken. Het werken met een concretere begroting is een proces van blijvend actualiseren; de doelstellingen van de raad kunnen veranderen en bij verkiezingen kunnen deze veranderingen groot zijn. Er is gekozen om voortaan van vier programma’s uit te gaan: • Bestuurlijke vernieuwing; • Zorgzame gemeente; • Vitale gemeente en; • Leefbare gemeente. De begroting en jaarrekening kunnen daardoor aan de ene kant compacter zijn en aan de andere kant concreet ingaan op (de voortgang op) belangrijke doelstellingen binnen die programma’s.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
75
Voorbereiding invoering nieuw financieel systeem De gemeente gaat vanaf 1 januar1 2021 werken met het pakket Key2Financiën van Centric. Omdat daarbij volledig wordt overgegaan op een zogeheten Saas-oplossing (het beheer en de opslag van de gegevens vindt plaats door en bij de leverancier) heeft deze voorbereiding de nodige aandacht gevraagd in 2020. Het voltooien van alle gebruiksmogelijkheden zal in 2021 verder gaan (inzetten verplichtingenadministratie; projectmatig werken).
Onderzoeken Onderzoeken naar doelmatigheid en doeltreffendheid (213a) Er wordt regelmatig onderzoek gedaan naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van de gemeente Den Helder door onder andere de Rekenkamercommissie. Dit in het kader van benchmarks en voor de interne controle en rechtmatigheid. De capaciteit die nodig is voor het doen van onderzoeken ex artikel 213a Gemeentewet is ingezet voor het opvolgen van de uit deze onderzoeken voorvloeiende verbeterpunten en aanbevelingen.In 2020 is een plan van aanpak gemaakt om meer datagedreven te gaan werken. Door corona is de uitvoering daarvan vertraagd. Het is de bedoeling om op deze manier meer zicht te krijgen op de effecten van de uitvoering door de gemeenten en daarvan te kunnen leren om effectiever te kunnen werken. In 2020 is verder gewerkt aan het doorvoeren van de bezuinigingen op de formatie dat in 2019 is gestart. Opvolgen aanbevelingen rapporten Rekenkamercommissie De Rekenkamercommissie heeft aan de gemeenteraad de uitkomsten van de volgende onderzoeken gepresenteerd. 1. Een onderzoek naar het toezicht en de handhaving in het kader van de Openbare Orde en Veiligheid. 2. Een onderzoek naar het armoedebeleid en de schuldhulpverlening in Den Helder. 3. Een gezamenlijk onderzoek met andere Rekenkamercommissies naar de GGD Hollands Noorden (GGD HN). 4. Een quick scan naar de opvolging van Meldingen Openbare Ruimte (MOR).
De aanbevelingen uit het onderzoek naar toezicht en handhaving hebben tot doel om de informatievoorziening rond toezicht en handhaving aan de raad te verbeteren. Verder doet het aanbevelingen de kaderstellende en controlerende rol met betrekking tot toezicht en handhaving op OOV te verbeteren. Het onderzoek naar het armoedebeleid en schuldhulpverlening geeft de volgende conclusies: • De doelstellingen van beleid zijn vooral gericht op preventie, toegankelijkheid en gebruik. Activering is onderbelicht; • Het beleid is nog sterk gericht op inkomensondersteuning; • De doelstellingen en maatregelen rond het tegengaan van armoede onder kinderen zijn adequaat. Maatregelen rond monitoring van deze doelstellingen ontbreken echter; • Maatregelen ten aanzien van schulden zijn vooral gericht op verbetering van de schuldhulpdienstverlening; • De uitvoering van het beleid blijft achter. Daar waar maatregelen wel worden uitgevoerd heeft de gemeente slechts beperkt zicht op de voortgang ervan en; • De uitvoering van beleid is belegd bij een aantal maatschappelijke organisaties. De gemeente stuurt daarbij niet of nauwelijks op resultaat, wel op inzet en inspanning. De aanbevelingen zijn in december 2020 door de gemeenteraad overgenomen en worden geïmplementeerd.
Het onderzoek naar de GGD HN (gedaan voor de gemeenten die deelnemen in deze GGD) gaf de volgende aanbevelingen: • Zet in op verdere verbetering van risicomanagement en -classificatie. • Kijk kritisch naar de rolneming van de gemeenteraad. Geef beter invulling aan de kaderstellende en controlerende rol van de raad, en zoek handvatten om de raad meer grip te geven op de GGD HN. • Vraag het college de GGD HN te verzoeken in de bestuursrapportage te rapporteren over de continuïteit van de dienstverlening in relatie tot de invulling van vacatures binnen de GGD HN. De gemeenteraad heeft unaniem besloten om de conclusies van het eindrapport te onderschrijven en alle aanbevelingen over te nemen, dan wel het dagelijks bestuur te verzoeken deze nader uit te werken en zo nodig met nadere voorstellen daartoe te komen. Uit de rekenkamerbrief van december 2020 (naar aanleiding van de quick scan meldingen openbare ruimte) kwam naar voren dat, ondanks het feit dat de gemeente een goede voldoende scoort (rapportcijfer 7 tot 7,5), er een aantal zaken is die nog beter kunnen.
76
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
De aanbevelingen naar aanleiding daarvan luiden: • Zorg in de nabije toekomst als gemeente voor Kritische Prestatie Indicatoren (KPI’s) om daarmee de ontwikkelingen met betrekking tot het aantal meldingen, de afhandelingssnelheid en de klanttevredenheid aan te kunnen sturen. • Zorg dat het werkdocument met betrekking tot de werkprocessen rond de afhandeling Meldingen Openbare Ruimte (dat dateert uit 2016) in het eerste kwartaal van 2021 wordt herzien en geactualiseerd. • Zorg voor goede afspraken en een borging van een periodieke evaluatie van rapportages over de afhandeling van Meldingen Openbare Ruimte. Zorg ervoor dat deze periodieke rapportages worden besproken en geëvalueerd met zowel het college als de gemeenteraad. Er wordt gewerkt aan de implementatie van deze aanbevelingen.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
77
3.5
Verbonden partijen
GGD Hollands Noorden Alkmaar Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang Het gezamenlijk behartigen van belangen die de schaal van de individuele gemeenten te boven gaan, ten behoeve van de gezondheid van de bevolking in het samenwerkingsgebied. Deelnemende partijen Gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Drechterland, Enkhuizen, Heerhugowaard, Heiloo, Hollands Kroon, Hoorn, Koggenland, Langedijk, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec en Texel Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal Aandelenkapitaal stemmen afhankelijk van het aantal inwoners van de Leningen/garantstellingen gemeente, die dit lid vertegenwoordigt. Impuls Exploitatie 3.415 (incl. 1.440 aanvullende diensten) Portefeuillehouder: T. Biersteker, P. Kos (plv) Stemverhouding: 8,1% (Markt) ontwikkelingen Financiële positie (x € 1.000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 1.600 1.877 Vreemd vermogen 15.448 16.875 Risico’s Risico’s die zich hebben voorgedaan in 2020 hadden te maken met de informatiebeveiliging en privacybescherming en de coronacrisis.
78
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Gesubsidieerde arbeid Kop Schagen Gemeenschappelijke regeling van Noord-Holland (GrGa) Openbaar belang Integrale uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw) en de Participatievoorziening beschut werk (artikel 10b Participatiewet) en de daaruit voortvloeiende en daarmee verband houdende voorschriften en regelingen. Deelnemende partijen De gemeenten Den Helder, Hollands Kroon en Schagen Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal Aandelenkapitaal 50 stemmen afhankelijk van het aantal inwoners dat de Leningen/garantstellingen n.v.t. gemeente heeft. De GrGa heeft een 100% deelneming Impuls n.v.t. in Pro Bedrijven (voorheen Noorderkwartier N.V.) Exploitatie 7.024 te Schagen. Portefeuillehouder: P.J.R. Kos, P. de Vrij (plv) Stemverhouding: Iedere gemeente heeft een even zware stem. (Markt) ontwikkelingen Toelichting: In 2020 is de pilot Duurzaam aan het werk met loonkostensubsidie verder uitgerold. Vanaf 1 januari 2021 is de gemeenschappelijke regeling aangepast zodat de GrGa op een rechtmatige wijze aan mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt en die tot de doelgroep loonkostensubsidie behoren een arbeidscontract aanbieden. In de pilot Duurzaam aan het werk met loonkostensubsidie is een succesvolle werkwijze voor deze regeling ontwikkeld.
Financiële positie (x € 1.000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen 50 50 Eigen vermogen Vreemd vermogen 1.763 2.375 Resultaat 0 subsidieoverschot: 1.681 Risico’s Tot op heden zijn voor de doelgroep Participatiewet geen CAO afspraken gemaakt. Verwacht wordt dat deze in de loop van 2021 er op landelijk niveau wel komen. Dit betekent een toename van de arbeidskosten voor personen geplaatst in de regeling Beschut werk of in de regeling Duurzaam aan het werk met loonkostensubsidie. Het is nog onduidelijk of en in hoeverre gemeenten door het Rijk worden gecompenseerd voor deze extra kosten.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
79
Veiligheidsregio Noord-Holland Noord Alkmaar Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang Het gezamenlijk behartigen van belangen die de schaal van de individuele gemeenten te boven gaan, ten behoeve van de veiligheid van de bevolking in het samenwerkingsgebied. Deelnemende partijen Gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Drechterland, Enkhuizen, Heerhugowaard, Heiloo, Hollands Kroon, Hoorn, Koggenland, Langedijk, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec en Texel. Bestuurlijk belang Financieel belang x €1.000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal Aandelenkapitaal N.v.t. stemmen afhankelijk van het aantal inwoners van de Leningen/garantstellingen 51.426 gemeente, die dit lid vertegenwoordigt. Impuls N.v.t Exploitatie 26 N Portefeuillehouder: J. Nobel Stemverhouding: conform verdeelsleutel 9%. (Markt) ontwikkelingen Toelichting:De veiligheidsregio heeft in 2020 en zal ook in 2021 alle zeilen bij moeten zetten in de strijd tegen het coronavirus. De veiligheidsregio heeft in deze beleidsperiode wel al een aantal nieuwe bewegingen ingezet op het gebied van nieuwe crisistypen, veilig leven, de toekomst van de brandweer en de verbinding tussen zorg en veiligheid. De snelheid in het realiseren van deze activiteiten zal afhankelijk zijn van de impact van het coronavirus op onze organisatie.
Klimaatverandering, de energietransitie en ontwikkelingen op het gebied van cyber en de intensivering van het gebruik van de Noordzee zijn voorbeelden van veranderingen en ontwikkelingen die in de toekomst steeds vaker tot incidenten zullen leiden en maatschappij-ontwrichtende gevolgen kunnen hebben. Financiële positie (x € 1000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen 5.327 4.714 Eigen vermogen Vreemd vermogen 44.259 51.823 Resultaat 26 N (2020) Risico’s Omdat de jaarrekening 2020 van de veiligheidsregio tijdens dit schrijven nog niet bekend zijn, zijn de bovenstaande financiële gegevens ontleend aan de begroting 2021 (meerjarige balansprognose) van de veiligheidsregio. Taakverschuiving/ uitbreiding van taken van de veiligheidsregio kan leiden tot meer financiële bijdragen en risico’s. Ook het niet halen van prestatie-indicatoren kan mogelijk leiden tot meer financiën door investeringen. De Veiligheidsregio geeft aan het komende jaar te bezuinigen, maar er zijn verschillende financiële risico’s die de haalbaarheid van de bezuiniging in de weg kan staan. Zo zijn de kosten voor de komst van de Omgevingswet nog niet voldoende uitgewerkt en gaan we er op dit moment vanuit dat de taakdifferentiatie binnen de brandweer door het Rijk wordt betaald.
80
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Regionaal Historisch Centrum Alkmaar (RHCA) Alkmaar Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang RHCA voert de wettelijk verplichte taak uit tot het beheer van het gemeentearchief. Het in het samenwerkingsverband vervullen van de functie van regionaal kennis- en informatiecentrum op het gebied van de lokale en regionale geschiedenis door het opbouwen en beheren van een zo breed mogelijke collectie (regionaal) historisch bronnenmateriaal en deze op een zo actief mogelijke wijze dienstbaar maken voor een breed publiek. Gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Deelnemende partijen Heerhugowaard, Heiloo, Hollands Kroon, Langedijk, Schagen, Texel en het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal Aandelenkapitaal n.v.t. stemmen afhankelijk van het aantal inwoners van de Leningen/garantstellingen n.v.t. gemeente, die dit lid vertegenwoordigt. Impuls n.v.t. Exploitatie Portefeuillehouder: R.Duijnker vervanger T.Biersteker Stemverhouding: 12,5% (6 van de 48 stemmen) (Markt) ontwikkelingen Toelichting: Er is er wijziging van de Archiefwet op komst, waardoor de overbrengingstermijn van overheidsarchieven teruggebracht wordt van 20 jaar naar 10 jaar.
Dit zal de daaropvolgende jaren kunnen leiden tot extra inzet door versnelde overbrengingen van archief van de deelnemende gemeenten naar het Regionaal Archief. Indien hiervoor extra middelen nodig zijn, zal dit tijdig onder de aandacht van het bestuur en de deelnemende gemeenten gebracht worden. De coronacrisis kan nog voor extra kosten zorgen. Financiële positie (x € 1000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 421 cijfers nog niet bekend Vreemd vermogen Resultaat 135 Risico’s
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
81
Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN) Hoorn Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang De regeling is getroffen ter ondersteuning van de deelnemers bij de uitvoering van hun taken op het gebied van vergunningsverlening, toezicht en handhaving (landelijke milieu- en Wabotaken). Deelnemende partijen Gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Drechterland, Enkhuizen, Heerhugowaard, Heiloo, Hollands Kroon, Hoorn, Koggenland, Langedijk, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec en Texel Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een vastgesteld Aandelenkapitaal aantal stemmen, waarbij de stemverdeling voor de Leningen/garantstellingen gemeenten is gebaseerd op de combinatie van Impuls inwoneraantal en in te brengen budget. Het aantal Exploitatie stemmen voor de Provincie is gebaseerd op het in te brengen budget. Portefeuillehouder: M. Wouters Stemverhouding: 5,95% (Markt) ontwikkelingen Toelichting: geen Financiële positie (x € 1.000) 31-12-2019 3.142
31-12-2020 5.766
Vreemd vermogen
4.966
9.444
Resultaat Risico’s
2.797
Eigen vermogen
Ontwikkelingen Het positieve resultaat van 2020 moet nog worden terug betaald Er zijn meer voorschotbedragen ontvangen
Omgevingswet: De invoering van de Omgevingswet is verschoven naar 1 januari 2022. De effecten van de Omgevingswet voor de Omgevingsdienst zijn groot. Het pakket aan basistaken wordt naar alle waarschijnlijkheid vergroot ook de manier van werken en het juridisch en technisch instrumentarium zal veranderen. Over de Omgevingswet zijn regelmatig overleggen met de Omgevingsdienst. Proces “Een sterker fundament” De Omgevingsdienst ontwikkeld een nieuwe financieringsvorm waarbij op basis van een risicoprofiel de financiële bijdrage van een gemeente wordt bepaald. Uitgangspunt is dat de totale kosten van de Omgevingsdienst niet wijzigen.
82
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Cocensus Hoofddorp Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang Het namens de veertien deelnemende gemeenten zo efficiënt mogelijk heffen, invorderen en kwijtschelden van gemeentelijke belastingen, lokale heffingen en rechten. Het uitvoeren van de Wet WOZ, BAG, afhandelen van bezwaar en beroep, taxatie van vastgoed en het beheer van vastgoedinformatie. Deelnemende partijen Gemeenten Alkmaar, Bergen, Beverwijk, Den Helder, Haarlem, Haarlemmermeer, Heerhugowaard, Hillegom, Langedijk, Oostzaan, Wormerland, Uitgeest, Castricum en Heiloo. Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal Aandelenkapitaal stemmen afhankelijk van het aantal inwoners van Leningen/garantstellingen 8.150 de gemeente die dit lid vertegenwoordigt. Impuls Exploitatie Portefeuillehouder: J.K. Visser Stemverhouding: 7,1% (2 van de 28 stemmen) (Markt) ontwikkelingen Financiële positie (x € 1000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 304 477 Vreemd vermogen 4.397 5.514 Resultaat Risico’s De GR heeft geen eigen weerstandsvermogen omdat de deelnemers garant staan voor eventuele financiële tegenvallers. Wel bestaat er een post voor onvoorziene uitgaven die wordt gevoed tot een maximum van € 250.000 vanuit positieve rekeningresultaten. Over 2020 is er een positief resultaat geboekt van € 227.051. Di bedrag wordt naar rato teruggegeven aan de deelnemers.
Met het outsourcen van de ICT en de aankoop van een nieuw kantoorpand is een belangrijke kwetsbaarheid binnen de organisatie van Cocensus en een risico voor huisvesting weggenomen.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
83
Ontwikkelings- en Exploitatiemaatschappij Willemsoord BV Den Helder Besloten vennootschap Openbaar belang De doelstelling van Willemsoord BV is “het (her)ontwikkelen van gronden, gebouwen en/of andere registergoederen te Den Helder, waaronder de Oude Rijkswerf Willemsoord”. De kernactiviteiten van Willemsoord BV zijn: • Het in stand houden en beheren, exploiteren van cultuur historisch erfgoed met als doel zelfstandig via bijdragen, verhuur en evenementen in de exploitatie te kunnen voorzien; • Het ondersteunen van huurders op Willemsoord in het aantrekken van bezoekers door middel van marketingactiviteiten en evenementen. • het voeren van parkmanagement (afval en beveiliging). Deelnemende partijen De gemeente Den Helder Bestuurlijk belang Financieel belang Gemeente Den Helder is 100% aandeelhouder. Aandelenkapitaal 20.000 Het aandeelhouderschap wordt uitgeoefend Leningen/garantstellingen 16.050.000 Impuls n.v.t. Portefeuillehouder aandeelhoudersrol: Kees Visser Exploitatie 346.740 Portefeuillehouder opdrachtgeversrol: H. Keur Stemverhouding: 100% (Markt) ontwikkelingen Op 14 december 2020 gaf de gemeenteraad aan geen wensen en bedenkingen te hebben bij het in erfpacht uitgeven van delen van de Stelling aan stichting Erfgoed Den Helder. Ook stelde de raad een subsidie beschikbaar voor de herontwikkeling van Fort Kijkduin. Een goede start voor de erfgoedorganisatie.
De taken van het beheer, onderhoud en exploitatie van het monumentale erfgoed van de Stelling worden door de stichting uitgevoerd. De gemeente stelt hiervoor jaarlijks een subsidie beschikbaar aan Stichting Erfgoed Den Helder. Willemsoord BV en de Stichting Erfgoed Den Helder hebben verschillende taken samengebracht. Het aanvragen van subsidie, het planmatig onderhoud en de financiële administratie. In samenwerking is de nieuwe voorzitter van de Raad van Toezicht van de stichting en de Raad van Commissarissen van Willemsoord BV geselecteerd. Per 1 januari 2021 zijn de stichting Erfgoed Den Helder en Willemsoord bv een economische eenheid geworden: personeel en activiteiten gaan door onder één bestuur. Door de Corona crisis en de daarmee samenhangende maatregelen zijn er geen evenementen op Willemsoord georganiseerd. Op Willemsoord moesten vanaf half maart 2020 veel huurders hun deuren sluiten. Vanaf 1 juni mochten veel ondernemers weer open, zij het met veel restricties. Evenementen waren niet toegestaan. Vanaf 16 oktober moest een flink aantal ondernemers de deuren weer sluiten en vanaf 14 december was praktisch alles gesloten. Als gevolg van de financiële effecten van de corona maatregelen zijn betalingsachterstanden op de huur ontstaan van ruim tweehonderduizend euro.
De directie heeft met de ondernemers gesprekken gevoerd over achterstanden in de betaling van de huur en het maken van passende afspraken. Deze afspraken zijn verwerkt in het rekeningresultaat. Financiële positie (x € 1000) 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen 5.707 5.738 Eigen vermogen Vreemd vermogen 18.407 18.680 Resultaat 53 70 Risico’s 1. Het onderhoud van bruggen, dokken, kade’s en kranen is moeilijk voorspelbaar en zijn van een buitencategorie als daar echt calamiteiten optreden. Het risico voor de aandeelhouder is dat bij calamiteiten een beroep op financiële ondersteuning van de gemeente wordt gedaan. Het afgelopen jaar heeft Willemsoord BV onderzoek laten verrichten naar de technische staat. Hierop is de onderhoudsopgave afgestemd. De bruggen en de Boerenverdrietsluis worden overgedragen aan de gemeente. 2 De effecten van de Covid-19 crisis op de inkomsten van Willemsoord BV zijn voor het jaar 2021 en verder nog onbekend. In gesprek met huurders zijn oplossingen voor betalingsachterstand gevonden. De effecten voor de eerste drie maanden van 2021 zijn meegenomen in het rekeningresultaat. 3. De energiekosten drukken hoog op de exploitatie van de huurders. In 2020 is technisch onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om de bestaande gebouwen te isoleren. Dit wordt in 2021 verder uitgewerkt. 4.
De huidige leningen zijn kortlopend en worden gefinancierd tegen de huidige zeer lage variabele rente. Gehele leningenportefeuille is ondergebracht bij de gemeente. (raadsbesluit 28 september 2020). Daarmee is het risico van stijgende variabele rente voldoende ondervangen.
84
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Baggerbeheer BV Den Helder Besloten vennootschap Openbaar belang De gemeente Den Helder is enig aandeelhouder van Baggerbeheer Den Helder B.V. (Baggerbeheer). Sinds 1994 bestaat Baggerbeheer. Doel is de exploitatie van depots ten behoeve van de opslag en verwerking van baggerspecie, grond, en groenafval. Het betreft de depots Oost 1, Oost 2 en de voormalig Insteekhaven. Baggerbeheer heeft een 50% risico dragend aandeel in v.o.f. ’t Oost. De bedrijfsnaam van v.o.f. ’t Oost is Milieupark Oost. Inhoudelijke bijdrage aan de doelstellingen van de gemeente in 2019: Doel 1 van de Strategische visie 2020 (bijdrage aan de bevaarbaarheid van de waterwegen) Deelnemende partijen De gemeente Den Helder Vries & van de Wiel Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Gemeente Den Helder is 100% aandeelhouder. Aandelenkapitaal Het aandeelhouderschap wordt uitgeoefend Leningen/garantstellingen door het college. Impuls Exploitatie Portefeuillehouder: M. Wouters Stemverhouding: 100% (Markt) ontwikkelingen Toelichting: Op 15 januari 2021 is de Vaststellingsovereenkomt beëindiging samenwerking Milieupark Oost getekend door de gemeente Den Helder, Baggerbeheer Den Helder B.V. en Milieutechniek De Vries & van de Wiel. Hierdoor is de samenwerking tussen Baggerbeheer Den Helder B.V. en Milieutechniek De Vries & van de Wiel in Milieupark Oost met terugwerkende kracht op 1 januari 2020 beëindigd.
Baggerbeheer Den Helder B.V. en Milieutechniek De Vries & van de Wiel zijn gezamenlijk eigenaar van de gronden: • locatie Solrec: Baggerbeheer Den Helder draagt deze locatie in eigendom over aan Milieutechniek De Vries & van de Wiel • locatie depot voormalige insteekhaven: het eeuwigdurende beheer wordt eind 2021 overgenomen door de provincie Noord-Holland en in eigendom overgedragen aan de gemeente Den Helder. Aansluitend kan Baggerbeheer Den Helder B.V. worden geliquideerd. Financiële positie x € 1000 31-12-2018 31-12-2019 Ontwikkelingen Eigen vermogen - 663 - 642 Vreemd vermogen 721 799 Resultaat - 496 - 1.084 De gemeenteraad heeft op 25 januari 2021 besloten dat zij geen bedenkingen heeft tegen het voorgenomen besluit van het college van B&W om in te stemmen met een garantstelling om 50% bij te dragen in het tekort aan het opgebouwde doelvermogen voormalige insteekhaven, tot maximaal €500.000 in geval van een door de provincie naar beneden bij te stellen rekenrente doelvermogen voormalige insteekhaven. Het college van Gedeputeerde Staten heeft recent aangegeven dat zij de rekenrente voor het doelvermogen voormalige Insteekhaven definitief vastgesteld heeft op 5,0%.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
85
NV HVC Alkmaar Naamloze Vennootschap Openbaar belang De NV HVC heeft als doel zijn meerwaarde en maatwerk leveren aan haar aandeelhoudende gemeenten en waterschappen op het gebied van hergebruik van grondstoffen, afvalbeheer en het opwekken en leveren van duurzame energie. HVC ondersteund haar aandeelhouders in hun ambitie voor het realiseren van de landelijke doelstelling van 75% gescheiden inzameling en hergebruik van huishoudelijk afval in 2020. HVC draagt bij aan het realiseren van de ambitie voor gemeenten en waterschappen van 14% duurzame energie in 2020 door te investeren in energieprojecten gericht op de productie (en afzet) van duurzame warmte, elektriciteit en gas. Als aandeelhoudende gemeente heeft Den Helder met HVC een dienstverleningsovereenkomst afgesloten voor de inzameling van huishoudelijk afval. Deelnemende partijen 44 gemeenten in Noord- en Zuid-Holland, Flevoland en Friesland en 6 waterschappen in Noord- en Zuid-Holland. Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 De gemeente Den Helder bezit met 112 Aandelenkapitaal 112x 45,45=5.090 aandelen 3,8% van het aantal aandelen A van HVC. Leningen/garantstellingen 725.000 Het aandeelhouderschap wordt uitgeoefend Impuls door het college. Exploitatie Portefeuillehouder: M.C.
Wouters Stemverhouding: 3,8% (Markt) ontwikkelingen HVC is actief op het gebied van afvalinzameling, verwerken van afval- en grondstoffen en productie en levering van duurzame energie. HVC verzorgt de afvalinzameling voor gemeenten waarmee langjarige dienstverleningsovereenkomsten zijn afgesloten. Een op dit moment licht afnemend aanbod aan brandbaar restafval afkomstig van de aandeelhouders. Er is sprake van een toenemende afzet van warmte en duurzame elektriciteit. De opbrengsten van met name de niet-groene energie en opbrengsten van secundaire grondstoffen zijn van invloed op de inkomsten van HVC. Financiële positie x € 1000 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 126 142 Vreemd vermogen 870.000 722.463 15,2 Resultaat Risico’s
86
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Luchthaven Den Helder BV Den Helder Besloten Vennootschap Openbaar belang • Het exploiteren van de luchthaven Den Helder door diensten te verlenen aan de offshore helikopter vervoersmarkt en de algemene luchtvervoersmarkt. • Het oprichten en verwerven van, het deelnemen in, het samenwerken met en het voeren van de directie over andere ondernemingen met een soortgelijk of aanverwant doel alsmede het (doen) financieren ook door middel van het stellen van zekerheden van andere ondernemingen, met name die waarmee de vennootschap in een groep is verbonden. Luchthaven Den Helder is 50% beherend vennoot van Den Helder Airport CV. De andere (stille) vennoot is CHC Helikopters. In de CV vinden de bedrijfsactiviteiten plaats. De gemeente Den Helder Deelnemende partijen Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1.000 Gemeente Den Helder is 100% aandeelhouder. Aandelenkapitaal 45 Het aandeelhouderschap wordt uitgeoefend Leningen/garantstellingen 0 door het college. De gemeente heeft de bevoegdheid Impuls n.v.t. voor de benoeming van leden Raad van Commissarissen Exploitatie n.v.t. en directie van de BV.
Portefeuillehouder aandeelhoudersrol: Kees Visser Portefeuillehouder opdrachtgeversrol: Kees Visser Stemverhouding: 100% (Markt) ontwikkelingen Toelichting: • Afnemende activiteiten op de Noordzee door zeer lage olie- en gasprijs en afnemend activiteit olie- en gaswinning Noordzee en door de coronacrisis. DHA had in 2020 15% minder vliegbewegingen t.o.v. 2019 en 28% minder passagiers t.o.v. 2019. • Nieuwe markten worden gezocht, zoals faciliteren offshore wind op zee met zowel helikopters als vaste vleugelvliegtuigen. • Gesprek met Rijksvastgoedbedrijf wordt gevoerd om afdracht voor civiel medegebruik te verlagen • Gevolgen van de corona-crisis hebben negatieve invloed op bedrijfsvoering. • Lobby wordt gevoerd om Den Helder Airport meer in beeld te brengen op rijksniveau. • Het proces wordt gestart om te komen tot een uitbreiding van de luchthaven aan de zuidkant met het doel ruimte te bieden aan de ontwikkeling van het maritiem cluster en geïnteresseerde bedrijven te kunnen faciliteren.
Financiële positie x € 1.000 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 7.484 nog niet bekend Vreemd vermogen 16 nog niet bekend Resultaat 2019 291 2020: nog niet bekend lage olie-en gasprijzen en corona-pandemie hebben negatief effect Risico’s • De exploitatie van Den Helder Airport is afhankelijk van de ontwikkelingen van de energiemarkt die van invloed zijn op het aantal vliegbewegingen en passagiers. Het uitblijven van meer activiteit op de Noordzee door de lage olie- en gasprijs maakt dat het aantal vliegbewegingen afneemt en er tekorten in de exploitatie van DHA ontstaan. Daar boven op komen de gevolgen van de corona-crisis waardoor het aantal vliegbewegingen in 2020 is afgenomen. Dit heeft negatieve gevolgen voor de exploitatie. De buffers van DHA zijn eind 2020 nog van voldoende omvang om tegenvallers op te vangen. • Het duurt het nog tot 2030 voordat de huidige afname van vliegbewegingen gerelateerd aan de olie- en gasmarkt is vervangen door voldoende vliegbewegingen voor de markt van windenergie op zee. Een periode van tekorten kan gaan ontstaan die over enkele jaren een liquiditeitsprobleem kan geven. • Als in de komende jaren verliezen optreden, komen deze verliezen op grond van de huidige overeenkomst met CHC voor rekening van LDH BV. CHC draagt als stille vennoot slechts tot een maximum van € 148.000 in de verliezen bij.
Als het niet lukt de juridische structuur van DHA CV aan te passen naar een BV structuur, dan blijft de gemeente als aandeelhouder van de Luchthaven BV de grootste risicodrager. • Het langer duren van de corona-crisis heeft een negatief effect op de bedrijfsvoering van DHA.
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
87
Bank Nederlandse Gemeenten NV (BNG Bank) Den Haag Naamloze vennootschap Openbaar belang BNG Bank is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Toelichting: het eigenaarschap van gemeenten, provincies en de Staat, alsmede het door de statuten beperkte werkterrein van de bank, bieden financiers het vertrouwen dat het risico van kredietverlening aan dit instituut zeer beperkt is. BNG Bank bundelt de uiteenlopende vraag van klanten tot een beroep op de financiële markten dat aansluit op de behoefte van beleggers wat betreft volume, liquiditeit en looptijd. Door de combinatie van beide elementen heeft de bank een uitstekende toegang tot financieringsmiddelen tegen zeer scherpe prijzen, die weer worden doorgegeven aan decentrale overheden en aan instellingen voor het maatschappelijk belang. Dat leidt voor de burger uiteindelijk tot lagere kosten voor tal van voorzieningen. Deelnemende partijen Aandeelhouders van de bank zijn uitsluitend overheden. De staat is houder van de helft van de aandelen, de andere helft is in handen van gemeenten, elf provincies en een hoogheemraadschap.
Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Aandelenkapitaal 529 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal stemmen afhankelijk van het aantal aandelen dat de Leningen/garantstellingen 0 gemeente bezit. De gemeente Den Helder bezit 0.39% Impuls 0 van de aandelen, dat zijn 211.731 aandelen met een Exploitatie 0 nominale waarde van 2,50 per stuk. Portefeuillehouder: K. Visser Stemverhouding: 0.39% (Markt) ontwikkelingen Gedurende het begrotingsjaar hebben zich geen veranderingen voorgedaan in de belangen van aandeelhouders in BNG Bank. De volatiliteit op de financiële markten zal dit jaar naar verwachting groot blijven. Dat maakt het doen van voorspellingen over hetverwachte nettoresultaat 2021 niet verantwoord. Financiële positie x € 1mln. 01-01-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 4.887 5.097 Vreemd vermogen 144.802 155.262 Resultaat 221 Risico’s Gevoeligheid van het renteresultaat als gevolg van politieke en economische en monetaire ontwikkelingen.
88
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
NV Houdstermaatschappij Gasbedrijf Kop van Noord-Holland Amsterdam Naamloze vennootschap Openbaar belang N.V. Houdstermaatschappij Gaskop Noord-Holland (GKNH) in liquidatie. In de aandeelhouders vergadering van 21 juni 2017 is besloten de aandelen Alliander, die de vennootschap tot dan toe hield, aan de verschillende gemeenten over te dragen. Sinds 18 december 2017 is Den Helder rechtstreeks aandeelhouder van Alliander. Op 20 juni 2017 is besloten de vennootschap te ontbinden. Om te komen tot definitieve ontbinding diende eerst het geschil met de belastingdienst rondom de vennootschapsbelasting over de jaren 2016 en 2017 te worden beslecht. Met dagtekening 16 oktober 2020 heeft de vereffenaar laten weten dat het geschil is beëindigd, waardoor definitieve ontbinding naar verwachting zal plaatsvinden in het eerst halfjaar van 2021. Vooruitlopend hierop heeft gemeente Den Helder in 2020 een dividend ontvangen van € 209.432. Indien en voorover in 2021 na aftrek van de nog te maken kosten een eigen vermogen resteert, zal dit bij definitieve ontbinding alsnog (ook) worden uitgekeerd. Deelnemende partijen Gemeenten uit Noord-Holland. Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1.000 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een Aandelenkapitaal aantal stemmen afhankelijk van het aantal aandelen Leningen/garantstellingen dat de gemeente bezit.
De gemeente Den Helder Impuls bezit 12% van de aandelen. Bevoegdheid om in Exploitatie samenspraak met de gemeenten in de Kop van Noord-Holland een voordracht te doen tot benoeming van een lid van de Raad van Commissarissen. Portefeuillehouder: K. Visser en H. Keur (plv.) Stemverhouding: 12% (Markt) ontwikkelingen Toelichting Financiële positie x € 1000 Eigen vermogen Vreemd vermogen Resultaat Risico’s
31-12-2019 N.v.t N.v.t
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
31-12-2020 N.v.t N.v.t
Ontwikkelingen i.v.m. liquidatie
89
Alliander N.V. Gemeenschappelijke regeling Openbaar belang Alliander is een energienetwerkbedrijf. Dagelijks ondersteunt het ruim 3 miljoen klanten met toegang tot energie. Het zorgt voor een betaalbare, betrouwbare en bereikbare energievoorziening in een groot deel van Nederland. Als netwerkbedrijf is Alliander verantwoordelijk voor de regionale distributie van energie, zoals elektriciteit, (bio)gas en warmte. Alliander wil haar positieve invloed, zoals het welzijn van de klanten vergroten dankzij een betrouwbare, betaalbare en voor iedereen onder gelijke condities toegankelijke energievoorziening. Daarnaast wil Alliander haar negatieve invloed, zoals de uitstoot van broeikasgassen, minimaliseren. Deelnemende partijen De aandeelhouders zijn provincies en gemeenten. Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1 mln. De grootste aandeelhouders zijn de provincies Gelderland Aandelenkapitaal 684 (44,68%), Friesland (12,65%) en Noord-Holland (9,16%) Leningen/garantstellingen 5.094 en de gemeente Amsterdam (9,16%). Impuls De overige aandeelhouders hebben minder dan Exploitatie 3% aandelen. De gemeente Den Helder bezit 473.825 aandelen van de totaal 136.794.964 uitgegeven aandelen à € 5 nominaal (0,35%). In 2020 is een bruto dividend ontvangen van € 393.483 Stemverhouding: 0,35% (Markt) ontwikkelingen Toelichting: Financiële positie x € 1 mln.
31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 4.224 4.328 + 104 Vreemd vermogen 4.567 5.094 + 527 Resultaat 224 (2019: 253) - 29 Risico’s
90
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord NV Alkmaar Naamloze vennootschap Openbaar belang Zoals beschreven in de statuten van de NV) het versterken van de strategische samenwerking van en onderlinge afstemming tussen ondernemers, onderwijsinstellingen, kennisinstellingen, lokale en provinciale overheden en regionale samenwerkingsverbanden in de noordelijke regio van Noord-Holland; het verder ontwikkelen van een positief vestigings- en ondernemersklimaat in de noordelijke regio van Noord-Holland; en het collectief en effectief representeren van de noordelijke regio van NoordHolland in haar belangen, ambities en doelstellingen en bij mogelijke samenwerkingsmogelijkheden met andere regio’s in Nederland of daarbuiten, en al hetgeen met het voorgaande verband houdt of daaraan bevorderlijk kan zijn. Daarnaast faciliteert het Ontwikkelingsbedrijf de lobby voor de gemeenten. Tot 2022 is de destinantiemarketingorganisatie HbA ondergebracht bij het Ontwikkelingsbedrijf. Deelnemende partijen Provincie Noord-Holland, Gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Den Helder, Drechterland, Enkhuizen, Heerhugowaard, Heiloo, Koggenland, Hollands Kroon, Hoorn, Langedijk, Medemblik, Opmeer, Schagen, Stede Broec, Texel en Uitgeest.
Financieel belang x € 1.000 Bestuurlijk belang Aandelenkapitaal 3 Elk lid van het algemeen bestuur heeft een aantal stemmen afhankelijk van het aantal aandelen dat Leningen/garantstellingen 0 de gemeente bezit. Aandelenverdeling: 49 % Impuls 0 provincie Noord-Holland, 17 % gemeenten in de Exploitatie 0 regio Kop van Noord-Holland, 17 % gemeenten in de regio Alkmaar 17 % gemeenten in de regio West-Friesland. Portefeuillehouder: H. Keur Stemverhouding: 5,88 % (Markt) ontwikkelingen - Er is een dienstverleningsovereemkomst aangegaan voor de periode 2018-2025; - Jaarlijks bepalen de aandeelhouders in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders het beleid voor het komend jaar. Dit jaarplan wordt vanaf het voorjaar in nauwe samenwerking met de aandeelhouders geschreven; Alle deelnemingen zijn afgebouwd (waarde 0). De liquidatie van de deelnemingen leidt tot een verlies van -262.000 euro. Na verrekening van het positieve bedrijfsresultaat leidt dit per saldo tot een negatief resultaat van -211.000. Financiële positie x € 1000 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 877 (geconsolideerd) nog niet beschikbaar Vreemd vermogen 2.133 nog niet beschikbaar Resultaat - 211 Risico’s NN
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
91
NV Port of Den Helder Den Helder Naamloze vennootschap Openbaar belang De vennootschap heeft ten doel het (doen) uitoefenen van het havenbedrijf en exploiteren van haven- en industrieterreinen. Onderdeel van het doel van de vennootschap is: • de ontwikkeling, de aanleg, het beheer en de exploitatie van haven en industriegebieden, in de ruimste zin van het woord; • de bevordering van een effectieve, veilige en efficiënte afhandeling van het scheepvaartverkeer en het zorg dragen voor nautische en maritieme orde en veiligheid in de door de vennootschap beheerde havens, alsmede het optreden als bevoegde havenautoriteit in het havengebied van Den Helder; • het bevorderen van de economische ontwikkeling, het imago daaronder begrepen, binnen de door de vennootschap beheerde havens en industrieterreinen; • het bevorderen van een veilige bedrijfsvoering, het stimuleren van een zo laag mogelijke milieubelasting en het betrachten van zorg voor een veilige woonomgeving; • het opzetten, coördineren en uitvoeren van parkmanagement en het stimuleren en initiëren van samenwerking tussen bedrijven binnen de haven en industrieterreinen; • het bevorderen en tot stand brengen van civiel medegebruik van de onder het beheer van het ministerie van Defensie staande havens en terreinen in Den Helder; • het bevorderen van haven gebonden werkgelegenheid in de gemeente Den Helder en omliggende regio; •
het oprichten en verwerven van, het deelnemen in, het samenwerken met, het besturen van, alsmede het (doen) financieren van andere ondernemingen, in welke rechtsvorm dan ook; • het verstrekken en aangaan van geldleningen, het beheren van en het beschikken over registergoederen en het stellen van zekerheden, ook voor schulden van anderen. De vennootschap tracht haar doel onder meer te bereiken door: • het verwerven, vervreemden, bezwaren, stichten of doen stichten, ontwikkelen, exploiteren, beheren en administreren van registergoederen; • het aangaan van joint ventures en het overigens deelnemen in het voeren van bestuur over andere ondernemingen en vennootschappen; • het verlenen van diensten op administratief, (haven)technisch, financieel economisch of bestuurlijk gebied; • het verwerven en/of exploiteren van vergunningen voor zover dienstbaar aan het in lid 2 (vgl. vorige bullet) bepaalde; • en het verrichten van al hetgeen met het vorenstaande verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn. Deelnemende partijen De gemeente Den Helder Bestuurlijk belang Financieel belang x € 1000 Gemeente Den Helder is 100% aandeelhouder. Het aandeelhouderschap wordt uitgeoefend Aandelenkapitaal 94 door het college. Leningen/garantstellingen 21.075 Impuls n.v.t. Portefeuillehouder aandeelhoudersrol: Exploitatie n.v.t.
Kees Visser Portefeuillehouder opdrachtgeversrol: Kees Visser Stemverhouding: 100% (Markt) ontwikkelingen - Eind 2020 heeft de raad van commissarissen de aandeelhouder bericht dat de perspectieven voor 2021 er niet goed uit zien door tegenvallende scheepsbewegingen en onzekere grondtransacties. De kans is reëel dat eind 2021 en liquiditeitsprobleem ontstaan. - Er is belangstelling van drie bedrijven om zich te vestigen op Kooyhaven. De omwonenden worden betrokken bij het proces dat het mogelijk moet maken dat de bedrijven zich daar kunnen vestigen. Het bestemmingsplan moet worden aangepast om de ontwikkeling mogelijk te maken. De bewoners houden echter vast aan het bestaande bewonersconvenant. - Project H2Gateway: de verkenning van acht partijen naar de mogelijkheden voor een productiefaciliteit voor blauwe waterstof is positief afgerond. Gesprekken zijn gestart met geïnteresseerde operators. Investeringsbesluit in 2023-2024 met streven start realisatie in 2026.
92
Programmarekening 2020 - gemeente Den Helder
- Samen met de Koninklijke Marine en Provincie Noord-Holland wordt met oog voor ieders belangen een realistisch streefbeeld ontwikkeld voor de lange termijn en worden oplossingen gezocht voor het ruimtegebrek in de haven. Zo moet voldoende ruimte gevonden worden om de ontwikkelingen voor de offshore windmarkt en waterstofeconomie te kunnen faciliteren. - In 2021 is vanuit de budgetten van de Kop Werkt! binnen het project North Sea Energy Gateway budget beschikbaar voor digitale promotie van de havenbedrijfsterreinen in Den Helder en de regio. - PoDH treft voorbereidingen voor het vaarwegmanagement en de omvaarroute in verband met de renovatie van de Koopvaardersschutsluis. - Grote uit te voeren werken waar PoDH aan werkt zijn onder meer de ‘verdieping’ van de nieuwe kade Nieuwe Werk (variant -7 meter en variant -9 meter) en het onderhoud van de Zeedoksluis. Financiële positie x € 1000 31-12-2019 31-12-2020 Ontwikkelingen Eigen vermogen 18.716 nog niet bekend Vreemd vermogen 16.137 nog niet bekend Resultaat 2019: - 325 2020: nog niet bekend tegenvallend aantal scheepsbewegingen en onzekere grondtransacties Risico’s - De corona-crisis heeft een teruggang van het aantal scheepsbewegingen tot gevolg. Dit heeft zijn weerslag zal op de omzetstromen in 2020 e.v.. Samen met achterblijvende verkoop van gronden zet dit de liquiditeitsprognose van 2021 onder druk.