Eerste tussenrapportage 2023 - 20230523.pdf

Inhoudsopgave Inleiding ......................................................................................................................................................................................................................................................................3 Leeswijzer...................................................................................................................................................................................................................................................................4 Proces en gevraagd besluit ........................................................................................................................................................................................................................................6 Programma's ..............................................................................................................................................................................................................................................................7 Bestuurlijke vernieuwing ........................................................................................................................................................................................................................................8 Zorgzame gemeente

............................................................................................................................................................................................................................................19 Vitale gemeente ...................................................................................................................................................................................................................................................36 Leefbare gemeente ..............................................................................................................................................................................................................................................53 Totaaloverzicht mutaties ...........................................................................................................................................................................................................................................70 Overzicht reserves ....................................................................................................................................................................................................................................................74 Recapitulatie

.............................................................................................................................................................................................................................................................76

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

2

Inleiding Voor u ligt de Eerste tussenrapportage, de turap. Gebruikelijk is dat er twee tussentijdse rapportages per jaar verschijnen en daarnaast ook de Decembernota als laatste rapportage met noodzakelijke wijzigingen van de begroting gepresenteerd aan de raad. De eerste turap wordt in april opgestart, dat betekent dat het karakter van deze turap vooral een weergave van de ontwikkeling in de eerste maanden is en een opgave van financiële ontwikkelingen in 2022 die doorwerken in 2023 en de eerste afwijkingen die in het eerste kwartaal naar voren zijn gekomen. Deze turap sluit met een nadelig saldo van € 2.528.000 in vergelijking met het begrote saldo van € 171.000. Daardoor komt het nieuwe nadelige begrotingssaldo op € 2.357.000. Per programma zijn toelichtingen opgenomen op de belangrijkste financiële en inhoudelijke afwijkingen. Een aantal ontwikkelingen spelen een belangrijke rol bij de uitkomsten: o

de toename van de uitgaven voor jeugdhulp;

o

de stijging van de kosten voor de Wmo;

o

de regionale samenwerking sociaal domein;

o

de extra verhoging openstelling zwembad;

o

de bijstelling BUIG-uitkering;

o

de effecten septembercirculaire en decembercirculaire.

Eén van de effecten van deze turap is dat we twee (investerings-)kredieten en voor één krediet een verhoging vragen aan de raad. 1.

Een krediet van € 307.000 voor thuiswerkvoorzieningen. Als werkgever moeten we zorgen voor een gezonde en veilige werkplek. Dit geldt ook voor de inrichting van de werkplek thuis waaraan wordt gewerkt, deze werkplek dient ook aan de Arbo normen te voldoen. Dit is de verantwoordelijkheid van de werkgever en van de werknemer. Door de inrichting van de werkplek thuis, stelt Den Helder verschillende voorzieningen beschikbaar. Hiervoor is een krediet nodig van € 307.000. De kapitaallasten van het krediet worden binnen het taakveld overhead opgevangen.

2.

Een krediet van € 230.000 voor het herinrichten van speelplekken in 2023. Veel speelplaatsen zijn na de oorlog aangelegd, vaak met incidentele middelen (bijvoorbeeld Jantje Beton). Er wordt gewerkt aan een vervangingsprogramma voor de speelplaatsen. Zodra dit gereed is, worden de vervangingsinvesteringen meegenomen bij het volgende Meerjaren-investeringsplan. Vooruitlopend hierop is ook in 2023 een aantal speelplaatsen aan een nieuwe inrichting toe. Hiervoor wordt een investeringskrediet van €230.000 aangevraagd. De kapitaallasten van deze vervangingen worden opgevangen binnen het totale budget voor speelplaatsen.

3.

Het krediet voor het Brugwachtershuisje te verhogen met € 415.000. Voor dekking van de kosten van renovatie van het Brugwachtershuisje werd in 2021 ingezet op een bijdrage vanuit de bestuursopdracht Havens binnen De Kop Werkt!. In maart 2022 zijn De Kop Werkt! en projecten waarvoor geen verplichting was aangegaan, afgesloten. De resterende middelen uit De Kop Werkt worden nu ingezet voor het maritiem cluster en niet langer beschikbaar voor het Brugwachtershuisje. Hierdoor zijn er voor de renovatie Brugwachtershuisje aanvullende middelen nodig.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

3

Leeswijzer Soorten wijzigingen In deze Eerste tussenrapportage van 2022 worden de financiële mutaties per programma, net als in de Kadernota 2023 – 2026, onderscheiden in soorten wijzigingen. In de Kadernota is daartoe in de leeswijzer een toelichting per soort opgenomen. Voor de zelfstandige leesbaarheid van deze rapportage hebben we deze toelichting ook hier opgenomen. We maken in de tussenrapportage onderscheid in de volgende soorten financiële wijzigingen: 1. Autonome ontwikkelingen 2. Mutaties kleiner dan of gelijk aan € 10.000 3. Administratieve wijzigingen Toelichting: 1.

Autonome ontwikkelingen. Dit zijn ontwikkelingen waar de organisatie géén inhoudelijke invloed op heeft. Er is hierbij geen sprake van een keuzemogelijkheid. De financiële effecten zijn onontkoombaar en noodzakelijk. Om te bepalen of een mutatie een autonome ontwikkeling is, word en twee criteria gehanteerd: 1. de ontwikkeling is voor de gemeente niet beïnvloedbaar; 2. de (negatieve) financiële gevolgen van de ontwikkeling kunnen niet zonder meer door de organisatie zelf binnen de taakveld en/kostenplaatsen worden opgevangen.

2.

Mutaties kleiner dan of gelijk aan € 10.000. Deze relatief geringe actualisaties hebben slechts een marginaal effect op de begroting in relatie tot de totale omvang van de gemeentelijke begroting. Deze bedragen worden dus wel financieel verwerkt, maar zijn alleen met één regel als totaalbedrag per programma in de rapportage zichtbaar.

3.

Administratieve wijzigingen. Dit zijn financiële wijzigingen binnen de lasten of de baten echter zonder financieel effect. Feitelijk zijn dit correcties v an begrote bedragen die op een ander(e) taakveld/kostendrager binnen één programma begroot moeten worden. In enkele gevallen is ook sprake van programma -overstijgende administratieve wijzigingen. In dat geval is een formeel begrotingsbesluit van de gemeenteraad aan de orde , aangezien de raad de begroting op programmaniveau vaststelt. Omdat deze wijzigingen geen begrotingseffect hebben, leggen we deze wijzigingen in één besluit bij deze tussenrapportage aan u voor.

Relatie met de Kadernota 2024 - 2027 Dit jaar wordt de Eerste tussenrapportage een week eerder dan de Kadernota ter besluitvorming voorgelegd. Het voordeel hiervan is dat de structurele financiële effecten van autonome ontwikkelingen uit de eerste tussenrapportage in 2023 meegenomen kunnen worden in de Kadernota.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

4

Uitleg tabellen In de tabellen bij het Financieel overzicht per programma treft u het volgende aan. Het overzicht van de geraamde bedragen vóór bestemming + de mutaties in de reserves van de in november 2022 vastgestelde begroting, de bedragen van de budgetoverheveling 2022, de mutaties die voortvloeien uit deze eerste rapportage en ten slotte de actuele begroting na deze wijzigingen. In dit overzicht zijn de totalen in euro's per programma gesplitst in baten (ontvangsten) en lasten (uitgaven) en daaronder de totalen van de mutaties van de reserves die op dat programma betrekking hebben, ook naar stortingen (lasten) en onttrekkingen (baten). Vervolgens is daarin opgenomen het totale saldo van baten en lasten van dat programma. Reserves zijn de 'spaarpotjes' van de gemeente die ingezet kunnen worden voor specifieke doeleinden (bestemmingsreserves) of voor algemene doeleinden, waaronder de dekking van een incidenteel begrotingstekort (algemene reserve). Het begrip vóór bestemming' betekent dat de mutaties in de reserves nog niet in dat positieve of negatieve saldo zijn verwerkt. Vormgeving Vanaf vorig jaar worden alle producties van de planning & controlcyclus vervaardigd binnen een nieuwe applicatie, genaamd LIAS. Inhoudelijk is nog steeds sprake van een zogeheten ‘stoplichtmodel’, waarbij per programma over het gevoerde beleid met kleuren het volgende wordt aangegeven.

De zogenoemde stoplichten betreffen dus alleen het beleid en de uitvoering ervan en niet de mogelijke onderschrijding of overschrijding van de kosten. • Groen: geen afwijkingen in het gevoerde beleid • Oranje: dat sprake is van realisatie van het gevoerde beleid, maar in aangepaste vorm • Rood: dat het nagestreefde beleid naar verwachting niet wordt gerealiseerd.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

5

Proces en gevraagd besluit In deze Eerste tussenrapportage worden per programma voorstellen gedaan om de begroting 2023 aan te passen en wordt deze voor de eerste maal geactualiseerd. De door uw raad te nemen besluiten luiden als volgt: Geadviseerd besluit 1.

kennis te nemen van de Eerste tussenrapportage 2023 en de daarin opgenomen voortgang van de planning 2023 op de doelen en activiteiten per programma;

2.

in te stemmen met de in deze rapportage opgenomen financiële aanpassingen en de begroting 2023 conform te wijzigen. Een overzicht van de mutaties is te vinden op de pagina's 71 tot en met 74 van deze tussenrapportage;

3.

in te stemmen met de in deze rapportage opgenomen mutaties in de reserves. Een overzicht van deze mutaties is te vinden op de pagina's 75 en 76 van deze tussenrapportage;

4.

de in deze rapportage opgenomen financiële aanpassingen met een structureel karakter te verwerken in de Programmabegroting 2024. Een overzicht van deze mutaties is te vinden op pagina 80 van deze tussenrapportage;

5.

een krediet van € 307.000 beschikbaar te stellen voor thuiswerkvoorzieningen;

6.

een krediet van € 230.000 beschikbaar te stellen voor het herinrichten van speelplekken in 2023;

7.

het krediet voor het Brugwachtershuisje te verhogen met € 415.000.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

6

Programma's

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

7

Bestuurlijke vernieuwing Doelen

1.1 Den Helder kent een stabieler bestuur (raad en college) dat professioneler met elkaar samenwerkt.

Voortgang Activiteit 1.1.1 Uitvoeren verbeteragenda Bestuurlijke Vernieuwing met de nadruk op de volgende onderwerpen: Toelichting activiteit · · · ·

Inzet (digitale) participatiemiddelen voor inwoners, zoals digitaal platform Ingesprek.DenHelder.nl (Citizenlab). Communicatie over plannen en over genomen college- en raadsbesluiten, inclusief de afwegingen die daarbij een rol hebben gespeeld. Bevorderen van de toegang voor bewoners en ondernemers met initiatieven. Vergroten aanwezigheid organisatie, college en gemeenteraad in de wijk.

Wat hebben we tot nu toe gedaan Er is een startnotitie opgesteld voor de participatieverordening waarin het plan van aanpak voor het opstellen van deze verordening is beschreven. Deze is in de commissie besproken en in februari door de raad vastgesteld. Om de samenwerking binnen de raad, tussen de raad en het college, met de griffie en met het team van ambtenaren te verbeteren, is met ondersteuning vanuit de VNG een Gemeentelijk Manifest opgesteld en vastgesteld door de gemeenteraad. Wat is de huidige processtap We kijken naar hoe we de voor initiatieven beschikbare budgetten beter kunnen inzetten zodat een bredere groep hier gebruik van kan maken. In september willen we als proef een onderzoek te starten met als onderwerp ‘het mogelijk verstrekken van budgetten aan wijkplatforms en andere initiatiefnemers’. We werken daarnaast aan een participatieverordening die onder andere voldoet aan de eisen van de Omgevingswet en het wetsvoorstel Versterking participatie op decentraal niveau. Bij diverse projecten maken we gebruik van zowel digitale als fysieke participatiemiddelen om iedereen de mogelijkheid te geven om te participeren. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

8

1.2 Den Helder voert beleid doeltreffender uit door beter en transparanter samen te werken met de verbonden partijen.

Voortgang Activiteit 1.2.1 Twee keer per jaar een extra commissie Bestuur en Middelen over de rapportage verbonden partijen die het college aanbiedt aan de raad. Toelichting activiteit De directies van de private verbonden partijen in Den Helder geven een presentatie en beantwoorden technische vragen. Vervolgens bespreekt de commissie de rapportage met het college. Wat hebben we tot nu toe gedaan Op 12 april is in een extra commissie bestuur en middelen geweest waarin de rapportage verbonden partijen is besproken. Wat is de huidige processtap In oktober vindt een volgende extra commissie Bestuur en Middelen plaats. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 1.2.2 We werken aan de bundeling van de ontwikkelcapaciteit die belegd is of was bij Zeestad CV/BV, Port of Den Helder en Den Helder Airport. Toelichting activiteit Efficiënte inzet van de private verbonden partijen Wat hebben we tot nu toe gedaan Presentaties scenario's Zeestad in raadscommissie Bestuur en Middelen in februari. Wat is de huidige processtap Ontwikkelingen zijn nu duidelijk belegd. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

9

1.3 Inwoners en ondernemers ervaren betere dienstverlening van de gemeente Den Helder.

Voortgang Activiteit 1.3.1 Blijven investeren in goede dienstverlening aan inwoners en ondernemers, zoals door het programma Excellente Dienstverlening. Toelichting activiteit Onze dienstverlening heeft continu de aandacht binnen het programma Excellente Dienstverlening. Wat hebben we tot nu toe gedaan Het proces van meldingen openbare ruimte en overlast is verbeterd middels de zogeheten klantreismethodiek. Er is een handreiking bereikbaarheid opgeleverd. Er is onderzoek gedaan naar de huidige bereikbaarheid. Aan de hand van die resultaten worden verbeteracties benoemd. Het gebruik van social media kanalen wordt doorontwikkeld. Voor een aantal burgerzakenprocessen is de tussentijdse informatievoorziening naar de klant verbeterd. Er is een aantal standaardbrieven uit de organisatie hertaald naar B1 niveau (begrijpelijker om te lezen). Wat is de huidige processtap De aandacht voor het verbeteren van de dienstverlening is een continu proces. Hier wordt doorlopend door verschillende enthousiaste collega’s aan gewerkt. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 1.3.2 Inzet op betere dienstverlening aan ondernemers. Toelichting activiteit Dit door het versterken van het lokaal ondernemersklimaat; het verbeteren van het overleg met ondernemersverenigingen en goede communicatie en beleid met betrekking tot het midden- en kleinbedrijf. Het resultaat: ondernemers tevreden over de gemeente en een goed imago bij ondernemers buiten de gemeente. Wat hebben we tot nu toe gedaan We hebben een start gemaakt met de economische agenda.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

10

Wat is de huidige processtap We werken aan een betere dienstverlening aan ondernemers onder andere door het organiseren van een ondernemersontbijt, de Dag van de Ondernemer en het opstellen van een economische agenda en accountplan waarin we onze ambities en acties vastleggen. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1.4 De gemeente Den Helder trekt gemakkelijker nieuwe personeel aan en houdt bestaand personeel beter vast.

Voortgang Activiteit 1.4.1 Profileren van Den Helder als aantrekkelijke werkgever. Toelichting activiteit Den Helder neerzetten als een aantrekkelijke werkgever voor het aantrekken van nieuw personeel Wat hebben we tot nu toe gedaan Strategische visie schrijven voor arbeidsmarktstrategie waarin we ons onder andere focussen op aantrekkelijk werkgeverschap. Visie vertaald naar actieplan. Wat is de huidige processtap Er is in 2022 een notitie arbeidsmarktcommunicatie geschreven. Hieraan wordt uitvoering gegeven door de in mei 2023 aangestelde recruiter. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

11

Activiteit 1.4.2 Investeren in opleiding en training (leren & ontwikkelen). Toelichting activiteit Huidig personeel ontwikkelmogelijkheden aanbieden middels opleiding en training Wat hebben we tot nu toe gedaan Er is een opleidingsplan ontwikkeld t.b.v. opleidingsactiviteiten en trainingen in 2023. Toegang tot Good Habitz (opleidingsplatform) voor alle medewerkers. Er is een aanpak ontwikkeld om aan de slag te gaan met Strategische Personeelsplanning. In het eerste kwartaal van 2023 gestart met werksessies voor teammanagers over het toekomstplaatje van de gemeente, waardoor een inzicht ontstaat in de toekomstige ontwikkeling van het personeelsbestand. Wat is de huidige processtap Het eerste kwartaal van 2023 doorlopend naar het derde kwartaal wordt uitvoering gegeven aan het opgesteld Plan van Aanpak Strategische Personeel Planning (SPP). De teammanagers gaan op basis van de aanpak in werksessies aan de slag met het toekomstbestendig maken van de teams. Uiteindelijk worden er gemeente brede speerpunten geformuleerd die de basis vormen van strategisch personeelsbeleid. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 1.4.3 Uitwerken van het begrip goed werkgeverschap in de breedste zin van het woord. Toelichting activiteit Ontwikkelen van goed werkgeverschap en dit in uitvoering brengen. Wat hebben we tot nu toe gedaan Actieplan opgesteld om vitaliteit te bevorderen en een actieplan gemaakt om met de uitkomsten vanuit het medewerkers onderzoek aan de slag te gaan. Medewerkers onderzoek is in de eerste helft van 2023 uitgevoerd. Wat is de huidige processtap Er is in het eerste kwartaal van 2023 een nieuwe Cao afgesloten. Er wordt door de gemeente Den Helder uitvoering gegeven aan de afspraken die hieruit voortvloeien. Er is in het eerste kwartaal van 2023 is een medewerkers onderzoek uitgevoerd. Aan de uitkomsten wordt opvolging gegeven. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

12

1.5 Onze inwoners voelen zich meer betrokken bij initiatieven van de gemeente en andere initiatiefnemers in hun leefomgeving.

Voortgang Activiteit 1.5.1 Het participatieplatform ingesprek.denhelder.nl benutten we optimaal om het gesprek in en over projecten mogelijk te maken en zo inwoners meer te betrekken en te laten participeren. Toelichting activiteit Het platform biedt verschillende mogelijkheden om de burgerparticipatie te vergroten, Denk bijvoorbeeld aan het uitzetten van enquêtes, inwoners laten stemmen op verschillende scenario’s en ideeën ophalen. Wat hebben we tot nu toe gedaan Begin 2023 zijn zes nieuwe projecten geplaatst op ingesprek.denhelder.nl waar honderden gebruikers in geparticipeerd hebben. Verschillende lange termijn-projecten, zoals de Omgevingsvisies voor de verschillende gebieden in onze gemeente, zijn in deze periode afgerond. Inmiddels heeft het platform ruim 3150 gebruikers. Zij worden geïnformeerd als er nieuwe projecten in/over hun dorp/wijk op het platform geplaatst worden. Wat is de huidige processtap We gaan voor de zomervakantie samen met de gebruikers van ingesprek.denhelder.nl een evaluatie doen van het platform. Daarin gaan we onder andere vragen naar de gebruiksvriendelijkheid en de communicatie op het platform. De resultaten gebruiken we om samen met de leverancier (Citizenlab) ingesprek.denhelder.nl te verbeteren en meer mensen bij onze projecten te betrekken. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

13

Activiteit 1.5.2 Onder de Omgevingswet wordt een aanvrager voor een omgevingsvergunning verantwoordelijk voor het betrekken van de omgeving. Toelichting activiteit We monitoren of de participatie afdoende is voor een goede belangenafweging, om zo nodig na evaluatie de regels te kunnen bijsturen. Wat hebben we tot nu toe gedaan Er is in beeld gebracht in welke gevallen participatie door de aanvrager zeker nodig is om een goede belangenafweging te kunnen maken. Onder de Omgevingswet bestaat de mogelijkheid om door de gemeenteraad gevallen aan te laten wijzen waarin initiatiefnemers verplicht zijn om hun omgeving te betrekken (‘verplichte participatie’). We hebben in beeld gebracht in welke gevallen dit wenselijk is. Besloten is om de gemeenteraad voor te stellen om hiervoor aan te sluiten bij de huidige lijst van gevallen waarin de gemeenteraad onder het huidige kader een verklaring van geen bedenkingen dient af te geven voor aanvragen. In november 2021 heeft de gemeenteraad ingestemd met dit voorstel. Deze regels zullen met de inwerkingtreding van de Omgevingswet, gepland op 1 januari 2024, van kracht worden. Wat is de huidige processtap We wachten de landelijke invoering van de Omgevingswet af. Zodra dit bekend is ondernemen we actie. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

14

Financieel overzicht Overzicht van de geraamde bedragen vóór bestemming en de mutaties in de reserves: (De bedragen in de tabellen zijn x € 1.000 weergegeven) bedragen x € 1.000 primitieve begroting

budget overheveling 2022

totaal

1e TURAP

actuele begroting

Taakvelden Lasten

-41.613

-41.613

-90

-41.703

Baten

163.838

163.838

4.079

167.917

Saldo

122.225

122.225

3.989

126.214

Onttrekkingen (baten)

2.885

2.885

772

3.657

Saldo

2.885

2.885

772

3.657

125.110

125.110

4.761

129.871

Reserves Stortingen (lasten)

Saldo van baten en lasten

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

15

bedragen x € 1.000

Omschrijving

Bedrag

Administratieve wijzigingen

42

Autonome ontwikkelingen

4.371

Exploitatie

3.851

Detachering personeel

22

We hebben een detacheringsovereenkomst afgesloten met de gemeente Hollands Kroon. Het gaat om onze functionaris gegevensbescherming. Effect CAO Gemeenten 2023

-862

Als gevolg van de nieuw afgesloten CAO Gemeenten 2023 stijgen de salarislasten en de thuiswerkvergoeding. De gemeente Den Helder had al meerjarig rekening gehouden met een salarisstijging van 3,6%. De extra lasten nemen wij nu op. Naar verwachting zal de meicirculaire 2023 van het Gemeentefonds voldoende dekking voor deze lasten bieden. Gemeentefonds: effect decembercirculaire 2022

2.207

Het kabinet heeft in de Najaarsnota 2022 aangekondigd een extra prijsbijstelling over 2022 uit te keren in verband met de uitzonderlijke prijsstijgingen. De verdeling over de gemeenten wordt in de meicirculaire 2023 bekend gemaakt. Omdat de meicirculaire 2023 te laat verschijnt om nog in de Kadernota 2024-2027 te kunnen verwerken, hebben wij een stelpost opgenomen voor de verwachte prijscompensatie. Gemeentefonds: effect septembercirculaire 2022

1.900

De meerjarige effecten die volgen uit de septembercirculaire 2022 waren nog niet in een rapportage verwerkt. Dat gebeurt bij deze. De algemene uitkering stijgt door hogere accressen als gevolg van loon-/prijsontwikkeling. Daarnaast is in 2026 een eenmalige bijdrage toegekend ter compensatie van het financiële 'ravijn' ten opzichte van 2025. Hogere huurlast dienstgebouwen

-520

Nu oplevering van de nieuwe stadhuizen naderbij komt is ook inzichtelijk geworden dat dit later is dan begroot. Hierdoor is het noodzakelijk de huurbudgetten te verhogen. Bij aanvang van het project is besloten meer- en minderuitgaven van stadhuisexploitatie te verrekenen met een egalisatiereserve welke door deze verhoging onder het verwachte niveau daalt. Hierdoor zal de compensatie van huisvestingslasten in latere jaren lager uitvallen.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

16

Indexaties 2023 sociaal domein

1.769

De regionale indexaties sociaal domein zijn bekend gemaakt. Deze indexering heeft directe financiële consequenties, omdat de tarieven worden gewijzigd en daarmee leiden tot een hogere uitname van middelen uit de gemeentelijke begroting bij gelijke zorg-, hulp of ondersteuningsinzet. De oorzaak van de afwijking ten opzichte van de begroting 2023 heeft er vooral mee te maken dat het Centraal Plan Bureau (CPB) alle indices naar boven heeft bijgesteld. Krediet levering Switches

-36

Vorig jaar is er een investering gedaan op het Netwerk krediet 2022 voor de levering van Switches. De planning was om deze uitgave in 2023 te doen. Omdat er in het huidige krediet voor Netwerk (2023) nog rekening is gehouden met deze uitgave (voor de switches was een bedrag opgenomen van € 120.000) moet deze nog worden afgeraamd. Niet verhogen leges 2023

-29

Bij de behandeling van de conceptbegroting 2023 is besloten geen nieuwe legestarieven 2023 vast te stellen. Hierdoor blijven de tarieven 2022 van kracht en moet de geraamde extra opbrengst vervallen Nieuwe overeenkomst arbodienst

-39

Iedere werkgever is wettelijk verplicht te beschikken over een overeenkomst met een arbodienst of bedrijfsarts. De gemeente Den Helder heeft deze per 1 mei 2023 vernieuwd. Naar aanleiding van de ervaringen van de afgelopen jaren, is de insteek wat betreft spreekuren en (administratieve) ondersteuning aangepast. Hierdoor én door de krappe markt stijgen de kosten van deze dienst. Opvoeren inhuurbudget

317

Vanwege vacatures of projecten wordt er extern personeel ingehuurd. Deze inhuur wordt bekostigd uit vrijvallend salarisbudget, projectgelden of bestemmingsreserves. Deze mutatie betreft de hiermee samenhangende budgetaanpassingen. Raadsbesluit 17 april 2023 regionale samenwerking sociaal domein

-451

De ervaringen van zes jaar uitvoering binnen de regionale samenwerking sociaal domein Kop van Noord-Holland vereisen een herijking van onze ambities, doelstellingen en uitvoeringskaders. Er is een toename van zowel de zorgvraag en -zwaarte bij onze inwoners, alsook van de financiële druk waaronder het hulp en ondersteuningsaanbod georganiseerd moet worden. Er moet een impuls aan de regionale samenwerking worden gegeven. Ook zullen de huidige overeenkomsten verlengd moeten worden. Dit resulteert in extra inzet de komende twee jaar en daarmee een vraag om structurele en incidentele middelen. Dit is een noodzakelijke stap om tot een duurzame inrichting van het regionale en lokale zorglandschap te komen, waarbij wij meer in control komen op zowel doelmatigheid en rechtmatigheid en blijvend streven naar de beste zorg voor onze inwoners voor een reële prijs.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

17

Reiskosten

-130

De raming voor woon-werkverkeer is te laag. Dit is eigenlijk al een aantal jaren zo en komt door een aanpassing van de regeling per 1 januari 2020 (2020 is budget al overschreden) maar door Corona is het de afgelopen twee jaar niet nodig geweest het aan te passen. Nu we weer (gedeeltelijk) meer op kantoor werken, blijken de kosten hoger dan het budget. Daarnaast wordt de vergoeding per kilometer aangepast (verhoogd). Dit laatste geldt ook voor de dienstreizen. Hierdoor is een extra verhoging nodig. Vervallen DU Brede impuls combinatiefuncties

-251

Er is een nieuwe Brede Spuk uitkering gezondheid sport en sociale basis ingesteld. Deze vervangt de decentralisatie uitkering Brede impuls combinatiefuncties binnen de algemene uitkering, die hierbij vervalt. Verzekeringen

-45

De werkelijke kosten van de aansprakelijkheidsverzekering zijn een stuk hoger dan de opgenomen raming. Dit is de afgelopen jaren zo ontstaan maar nog niet eerder aangepast. Reserves

520

Hogere huurlast dienstgebouwen

520

Nu oplevering van de nieuwe stadhuizen naderbij komt is ook inzichtelijk geworden dat dit later is dan begroot. Hierdoor is het noodzakelijk de huurbudgetten te verhogen. Bij aanvang van het project is besloten meer- en minderuitgaven van de stadhuisexploitatie te verrekenen met een egalisatiereserve welke door deze verhoging onder het verwachte niveau daalt. Hierdoor zal de compensatie van huisvestingslasten in latere jaren lager uitvallen. Technische financiële ontwikkelingen

349

Exploitatie

349

Doorbelastings-effect CAO 2023

464

Het effect van de CAO 2023 wordt doorbelast met uitzondering van de overhead. Het saldo ontstaat door de doorbelasting aan projecten; dat deel wordt terugverdiend. Inzet extra rijksmiddelen BOA's (buitengewoon opsporingsambtenaren)

39

In de meicirculaire 2022 zijn structureel extra middelen beschikbaar gesteld voor het aantrekken van BOA's. Deze middelen worden nu ingezet. Septembercirculaire 2022: verdeling taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen

-154

Totaal programma Bestuurlijke vernieuwing

4.761

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

18

Zorgzame gemeente Doelen

2.1 Minder jongeren zijn er in Den Helder aangewezen op jeugdhulpverlening.

Voortgang Activiteit 2.1.1 We zetten in op snelle signalering door laagdrempelige voorzieningen. Wat hebben we tot nu toe gedaan In samenwerking met sociaal domein subsidie partners wordt een integrale werkwijze ten behoeve van de wijksteunpunten ontwikkeld. Samen met de inwoner met een (potentiële) ondersteuningsvraag wordt, met behulp van het model voor Positieve Gezondheid in kaart gebracht op welke levensgebieden problemen worden ervaren. Er wordt gekeken naar wat de inwoner daar zelf aan kan doen, hoe personen uit de directe omgeving hierbij kunnen helpen en, als dat niet toereikend is, welke ondersteuning vanuit de subsidiepartners, consulenten en eventueel specialisten nodig is. Door deze integrale benadering bewegen we van ‘symptoom bestrijding’ naar ‘doen wat nodig is’ en werken we aan normalisering door ook te kijken naar wat inwoners zelf kunnen doen en hoe mensen uit hun directe omgeving hierbij kunnen helpen. Waar nodig blijft ondersteuning en hulp door professionals uiteraard beschikbaar. Ook de telefonische toegang tot hulp is integraal geworden. Inwoners met een hulpvraag kunnen zich melden bij 1 telefoonnummer; de integrale toegang. Inwoners met een ondersteuningsvraag hoeven niet langer op zoek naar het juiste loket.

De integrale toegangsmedewerker zorgt ervoor dat de inwoner in contact wordt gebracht met degene die de vraag of vragen van de inwoner het beste kan beantwoorden. Beide ontwikkelingen dragen bij aan het vroegtijdig en ‘breed’ in beeld krijgen van wat er speelt en wat er kan worden gedaan om problemen op te lossen en in de toekomst te voorkomen. Wat is de huidige processtap De integrale werkwijze wordt ontwikkeld in een ‘living lab’ in één van de wijksteunpunten; professionals en vrijwilligers van organisaties die tot op heden ‘naast elkaar’ werkten, trekken nu gezamenlijk op. Samen ontwikkelen zij een nieuwe werkwijze die als uitgangspunt heeft om de juiste kennis en kunde van professionals en vrijwilligers te koppelen aan de vragen van de inwoner. Naast het ontwikkelen van de nieuwe werkwijze wordt gewerkt aan de ontwikkeling van middelen die het integraal samenwerken bevorderen. Verwacht wordt dat te ontwikkelen nieuwe werkwijze eind 2023 een fase zal hebben bereikt dat deze Den Helder breed kan worden uitgerold. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

19

Activiteit 2.1.2 Sturen op inkoop om de juiste zorg te kunnen verlenen. Wat hebben we tot nu toe gedaan De voorbereidingen op de aanbesteding die op 1 januari 2025 moet leiden tot nieuwe contracten met aanbieders van specialistische hulp zijn in volle gang. Samen met aanbieders is in kaart gebracht welke diensten er nodig zijn en waar ontwikkelopgaven liggen die moeten leiden tot effectievere en efficiëntere inzet van specialistische hulp. Ook is in kaart gebracht welke inkoopmodellen daarbij het beste kunnen aansluiten. In dit traject trekken de vier gemeenten in de Kop van Noord Holland samen op. De vier gemeenten zijn zich ook aan het oriënteren op hoe het klassieke ‘opdrachtgeverschap’ kan worden doorontwikkeld naar ‘partnerschap’, Dit vanuit de overtuiging dat de vraagstukken in het sociaal domein alleen/het beste samen met inwoners, gesubsidieerde en gecontracteerde partijen, onderwijs en andere stakeholders kunnen worden opgepakt. Wat is de huidige processtap In de periode februari – april 2023 wordt een regionaal bestuurlijk traject doorlopen met de wethouders die verantwoordelijk zijn voor de portefeuilles Jeugdhulp, Wmo en Participatie.

Dit traject zal leiden tot een ‘position paper’ op de onderwerpen visie op transformatie, de veranderkundige visie, de uitvoering van hulp, de schaal waarop inkoop plaats zal vinden, de organisatie van hulp en samenwerking (partnerschap) en op hoe we de gewenste transformatie kunnen monitoren en sturen. Op basis hiervan zal het gesprek worden gestart met partners (vertegenwoordigers van inwoners, subsidie- en contractpartners, overige stakeholders) en de raad. Uiteindelijk zal dit leiden tot een regiovisie op het sociaal domein (integraal; Jeugd, Wmo, Participatie, Onderwijs & Ontwikkeling en Gezondheid) die belangrijke input levert voor de integrale transformatie agenda en de inkoop documenten voor de aanbesteding. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

20

2.2 Het aantal inwoners met problematische schulden in Den Helder is afgenomen en minder inwoners leven in armoede.

Voortgang Activiteit 2.2.1 Inzet via het Vroeg Erop Af-team van het Centrum Financieel Fit Den Helder voorkomt crisissituaties. Wat hebben we tot nu toe gedaan Het systeem van de vroegsignalering is doorlopend ontwikkeld, de kinderziektes zijn er uit gehaald. De vroegsignalering is onderdeel geworden van de reguliere werkzaamheden. Wat is de huidige processtap Het oppakken van vroegsignalering is onderdeel geworden van de reguliere werkzaamheden. Doorlopend wordt gekeken of andere signaalpartners kunnen aansluiten. Een belangrijk doel bij het vroegtijdig aanbieden van ondersteuning bij betalingsachterstanden is om een crisissituatie te voorkomen. Waardoor het aantal crisissituaties kan afnemen. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.2.2 Integrale aanpak, breed integraal casuïstiek overleg in de sociale wijkteams. Toelichting activiteit Het structureel bespreken van integrale zaken is onderdeel van het reguliere werkproces Wat hebben we tot nu toe gedaan Dit is onderdeel van het reguliere werkproces. Structureel worden integrale zaken met elkaar besproken. Wat is de huidige processtap Dit is onderdeel van het reguliere werkproces. Structureel worden integrale zaken met elkaar besproken. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

21

Activiteit 2.2.3 Inzet van budget coaching en maatwerk in de duur van budgetbeheer, ter voorkoming van onder bewindstelling. Wat hebben we tot nu toe gedaan Er is gezorgd dat beide producten beschikbaar zijn en zij kunnen worden ingezet met meer maatwerk. Wat is de huidige processtap We willen de best passende ondersteuning voor onze inwoners met schuldenproblematiek. Voor inwoners waar budgetbeheer of budget coaching meer passend is dan bewind voering, zetten we deze ondersteuning met meer maatwerk in. Met als doel dat deze inwoners duurzaam zelfstandig financieel gezondheid kunnen zijn. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.2.4 Voorlichting geven aan jongeren op scholen binnen onze gemeente. Toelichting activiteit De gemeente is een samenwerking aangegaan met een organisatie die gespecialiseerd is in het informeren en bewustmaken van jongeren over geldzaken. Deze organisatie gaat bij scholen op bezoek om daar klassikaal voorlichting te geven. De voorlichting heeft als doel om jongeren bewust te maken over het belang van financiële kennis, hun eigen financieel gedrag en de sociaal economische kant van geld. Maar ook om de drempel om te praten over geldproblemen en het zoeken van hulp te verlagen. Wat hebben we tot nu toe gedaan De gemeente is een samenwerking aangegaan met een organisatie die gespecialiseerd is in het informeren en bewustmaken van jongeren over geldzaken. Deze organisatie gaat bij scholen op bezoek om daar klassikaal voorlichting te geven. De voorlichting heeft als doel om jongeren bewust te maken over het belang van financiële kennis, hun eigen financieel gedrag en de sociaal economische kant van geld. Maar ook om de drempel om te praten over geldproblemen en het zoeken van hulp te verlagen. Wat is de huidige processtap De gemeente is samen met de scholen aan het kijken of docenten ook getraind kunnen worden in het geven van lessen over geldzaken en dat zij geldzaken en zorgen omtrent financiën bespreekbaar kunnen maken. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

22

Activiteit 2.2.5 Inzet Doorbraakfonds ter voorkoming van een impasse in de schuldhulpverlening. Wat hebben we tot nu toe gedaan Het Doorbraakfonds is ingebed in het instrumentaria bij schuldhulpverlening. Wat is de huidige processtap Het Doorbraakfonds wordt ingezet als een vangnet om crisissituaties af te wenden en een impasse in de schuldhulpverlening te voorkomen. Hierdoor wordt escalatie voorkomen en kan een schuldentraject opgestart worden. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.2.6 Het bevorderen van zelfredzaamheid van inwoners door samenwerkingsafspraken met bewindvoerders te versterken. Wat hebben we tot nu toe gedaan De gemeente heeft in samenspraak met brancheorganisaties een convenant opgesteld. Meerdere bewindvoerders hebben het convenant inmiddels ondertekent. Wat is de huidige processtap Bewindvoerders kunnen zich aansluiten bij het convenant. We zetten ons in om zoveel mogelijk bewindvoerders te laten aansluiten. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Overige ontwikkelingen binnen het doel of de activiteit(en) We gaan starten met het gebruik van animaties in onze dienstverlening. 1 op de 2 mensen met financiële problemen heeft een indicatie laaggeletterdheid. Het gebruik van animaties over onze gesprekken en werkwijze helpt onze inwoner beter te begrijpen wat er per gesprek en fase gedaan wordt. We ontwikkelen samen met andere gemeenten een animatiebibliotheek die wij gericht in kunnen zetten in de ondersteuning. Zo zijn er bijvoorbeeld uitleganimaties over: Vroegsignalering, Intakegesprek, Stabilisatie(fase), Schuldenregeling en Budgetbeheer. Deze video kan de consulent ter voorbereiding op het gesprek delen met de klant via bijvoorbeeld, whatsapp, email of QR code in de brief. De klant kan de animatie thuis bekijken en zich op deze manier beter voorbereiden op het gesprek.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

23

2.3 Den Helder telt minder werklozen en minder bijstandsgerechtigden.

Voortgang Activiteit 2.3.1 We leiden, in samenwerking met werkgevers en re-integratiebedrijven, inwoners met een bijstandsuitkering toe naar werk. Wat hebben we tot nu toe gedaan Het uitvoeringsplan 2021-2022 is in 2021 vastgesteld door het college en gepresenteerd aan de raadscommissie. Conform het actieplan 2021 zijn de afgelopen periode onder andere de bijstandsgerechtigden tot 27 jaar, degenen die korter dan een jaar een bijstandsuitkering ontvangen en de groep 45-55 jaar actief benaderd. Voor deze inwoners zijn de arbeidsmogelijkheden in beeld gebracht. Door succesvolle trajecten en bemiddelingen en een lagere instroom in de uitkering is sprake van een daling van het aantal uitkeringsdossiers. Begin 2023 zijn er 98 inwoners gesproken die naast een uitkering ook zijn opgenomen in het doelgroepenregister. Van deze inwoners zijn 4 aan het werk gegaan bij werkgever Vebego, 10 inwoners zijn aangemeld bij Probedrijven en ook bij de andere inwoners zijn de arbeidsmogelijkheden in kaart gebracht en zijn vervolgstappen gezet. Op 1 januari 2021 waren er 1600 lopende uitkeringen, op 1 maart 2023 was het aantal lopende uitkeringen 1441. Dit aantal is historisch laag. Wat is de huidige processtap In de wijkcentra, op het gemeentehuis en op het Jongerenpunt vinden fysieke gesprekken plaats met inwoners die een bijstandsuitkering hebben. Alle leefgebieden worden in kaart gebracht.

Streven is dat iedere inwoner met een bijstandsuitkering een passend aanbod ontvangt waarbij stappen worden gezet richting de arbeidsmarkt of scholing. De komende tijd worden er acties gedaan om vrijwilligers te werven voor Sail. Daarnaast wordt er in mei een bijeenkomst georganiseerd voor inwoners met een taalachterstand. Tijdens deze bijeenkomst zal er beoordeeld worden welke stappen er nodig zijn om de afstand tot de arbeidsmarkt te verkleinen. Ook zal er in juni, voorafgaand aan Sail, een banenmarkt georganiseerd worden in Den Helder in samenwerking met het Wergevers Servicepunt (WSP). Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.3.2 Het Jongerenpunt helpt jongeren bij het vinden en behouden van een (leerwerk)baan en begeleidt jongeren bij het vinden van de juiste opleiding of de terugkeer naar school.

Wat hebben we tot nu toe gedaan JeugdWerkt! is onderdeel van het Jongerenpunt en geeft aan jongeren sollicitatietrainingen en daarnaast worden jongeren actief benaderd om de mogelijkheden en ondersteuning die het Jongerenpunt biedt onder de aandacht te brengen. Vanuit het budget voor de aanpak jeugdwerkloosheid wordt door de gemeenten van de Kop van Noord-Holland gewerkt aan vijf doelstellingen die allemaal gericht zijn op werk of scholing. Er is een netwerkbijeenkomst georganiseerd om de verbinding tussen de partners te versterken.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

24

Wat is de huidige processtap JeugdWerkt! is onderdeel van het Jongerenpunt en sluit daarmee qua doelstellingen en inzet aan bij de doorontwikkeling van de wijksteunpunten. De eerste sollicitatietrainingen zijn ook in 2023 weer gegeven. We blijven de samenwerking zoeken met diverse maatschappelijke en onderwijsorganisaties om te participeren in het Jongerenpunt. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.3.3 Inburgeringsplichtigen begeleiden we bij hun inburgering. Doel is om de inburgeraar zo snel mogelijk te laten meedoen in de Nederlandse samenleving, het liefst met betaald werk. Wat hebben we tot nu toe gedaan De Wet Inburgering (2021) is per 1 januari in werking getreden. Samen met de gemeenten Schagen en Hollands Kroon heeft Den Helder het Samenwerkingsverband SIN (Samen Inburgeren Noordkop) gecontracteerd. Na de brede intake volgt aanmelding bij het SIN. Het SIN bestaat uit 6 partijen (taalonderwijsaanbieders, maatschappelijke partners en re-integratiepartners). Zij bieden een volledig programma van 32 uur per week aan van taal en participatie afgestemd op de gekozen route en het individu. Naast het leren van de taal wordt direct ingezet op actieve deelname aan de maatschappij. De inwoners die nog onder de oude Wet inburgering (2013) vallen, wordt de Ondertussengroep genoemd. Bij deze groep wordt zoveel als mogelijk gewerkt volgens de geest van de nieuwe wet. Voor de Ondertussengroep wordt, na de brede intake, gekeken waar ondersteuning bij de inburgering mogelijk is en wordt individueel een plan van aanpak opgesteld.

Wat is de huidige processtap De wet inburgering (2021) is per in januari 2022 in werking getreden. Onder de nieuwe wet inburgering vindt voor iedere inburgeraar een brede intake plaats. Op basis van een verplichte Leerbaarheidstoets wordt bepaald welke van de drie taalroutes de inburgeraar gaat volgen. Duale trajecten, gericht op de combinatie van taal en (vrijwilligers) werk, maken onderdeel uit van de drie bovengenoemde taalroutes. De gemeente voert gesprekken met de personen die vallen onder de Ondertussengroep, waaronder ook de ELIP groep (Einde Lening, nog Inburgeringsplicht). Door een wetswijziging is deze groep nu voor gemeenten in beeld waardoor er ook begeleiding plaats kan vinden. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

25

Activiteit 2.3.4 Inwoners met een loonwaarde tussen de 30% en 70% plaatsen we binnen de voorziening duurzaam aan het werk met LKS (loonkostensubsidie) en krijgen een vaste baan. Wat hebben we tot nu toe gedaan Stand van zaken per 1 april 2023 is dat er vanuit Den Helder in totaal 27,52 FTE (1FTE=37 uur) aan het werk is in de voorziening Duurzaam aan het werk met LKS. Er zijn in 2023 gesprekken geweest met inwoners die zijn opgenomen in het doelgroepregister, er zijn tot nu toe 10 inwoners aangemeld bij Probedrijven om te onderzoeken of deze inwoners ook in aanmerking komen voor de voorziening duurzaam aan het werk met LKS. Wat is de huidige processtap Er worden gesprekken gevoerd met Probedrijven in het kader van het (opnieuw) organiseren van een bijeenkomst voor inwoners met een bijstandsuitkering die zijn opgenomen in het doelgroepregister. Doel is voorlichting geven over de mogelijkheden op de arbeidsmarkt en wat Probedrijven hierin kan betekenen. Doel is uiteraard ook om instroom bij Probedrijven te bewerkstelligen. Toelichting op afwijkingen Er is een achterstand op de vrijwillige taakstelling voor duurzaam. Dit is een blijvend aandachtspunt.

Activiteit 2.3.5 Via de regionale website Zicht Op Werk geven we informatie en stimuleren we inwoners vanuit intrinsieke motivatie om eigen regie te pakken. Wat hebben we tot nu toe gedaan De gemeente Den Helder heeft tezamen met een lokale ondernemer dit innovatieve platform ontworpen. Vervolgens is met de toegekende ESF subsidie het platform doorontwikkeld. De verbinding met de regio is verder uitgewerkt. De website is zo ingericht dat inwoners met een bijstandsuitkering in de Kop van Noord-Holland automatisch gematcht worden met de meest passende vacatures en het voor hen meest interessante nieuws. Er is in 2022 gestart met het werven van regionale matchmakers en websitebeheerders. Helaas zijn deze vacatures nog niet vervuld. Wat is de huidige processtap De vacatures voor de regionale matchmakers en websitebeheerders moeten nog worden vervuld. Zonder invulling van deze vacatures kan de applicatie niet op de juiste manier in gebruik worden genomen. De matchmakers/websitebeheerders moeten ervoor zorgen dat de juiste en meest relevante informatie over banen en werkgelegenheid in de Kop van Noord-Holland geplaatst worden op de website zodat er gematcht kan worden. Toelichting op afwijkingen Vacatures voor matchmakers/websitebeheerders zijn nog niet vervuld.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

26

Activiteit 2.3.6 We maken inwoners sollicitatievaardig via onze eigen sollicitatietraining ‘boksend naar een baan’. Wat hebben we tot nu toe gedaan We hebben in 2023 tot nu toe 1 groep getraind. Wat is de huidige processtap Wij trainen gedurende het jaar verschillende groepen. Onze doelstelling is dat iedereen die instroomt in de bijstand deze training volgt. Er wordt gewerkt aan een plan om dit jaar ook in de zomerperiode trainingen te geven. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

2.4 De zorg voor kwetsbare inwoners is doelmatiger en speelt meer in op hun (zorg)behoefte.

Voortgang Activiteit 2.4.1 Doorontwikkeling van wijkgericht aanbod en toegang voor alle hulp- en ondersteuningsvragen: sociale wijkteams. Wat hebben we tot nu toe gedaan De vier wijkteams zijn vanaf februari 2022 elk voor een dagdeel in de week open voor inwoners. Inwoners kunnen op het wijksteunpunt in hun eigen wijk zonder afspraak terecht bij het wijkteam. Zij treffen daar consulenten van de gemeente en medewerkers en vrijwilligers van MEE & de Wering die met hen in gesprek gaan over wat er aan de hand is, wat er nodig is en van wie. Onder andere Humanitas, het Mantelzorgcentrum, Team Sportservice en RCO de Hoofdzaak zijn nauw betrokken bij de samenwerking binnen de wijkteams. Inzet is dat ook wijkagenten, wijkhandhavers en wijkbeheerders hun spreekuur houden in de wijksteunpunten op dezelfde tijden. Eerste ervaringen leren dat de korte lijnen op het wijksteunpunt en binnen het wijkteam leiden tot snelle hulp voor de inwoners. Wat is de huidige processtap Implementatie van de Integrale toegang voor een gemeentelijke maatwerkvoorziening, integraal inrichten van de werkprocessen Sociaal Domein. Afstemmen van de subsidieen inkoopafspraken met het voorliggend veld op wat nodig is aan integrale dienstverlening in de wijken. Uitbreiding van openstelling voor de inwoners.

Verdergaan op de ingeslagen route om de hulp in de wijksteunpunten laagdrempelig aan te bieden en meer focus aanbrengen op de aangedragen thema's vanuit de wijk. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

27

Activiteit 2.4.2 Via prestatieafspraken, gekoppeld aan subsidies, stimuleren we activiteiten gericht op preventie en vroeg-signalering. Toelichting activiteit Samen met 5 subsidie partners uit het Sociaal domein wordt een nieuwe werkwijze ontwikkeld die toegepast gaat worden in de wijksteunpunten. Bij deze werkwijze wordt de ondersteuningsvraag van de inwoner aan de hand van het model Positieve Gezondheid integraal in kaart gebracht. Primair wordt gekeken naar wat de inwoner (samen met personen uit de directe omgeving van de inwoner) zelf kan doen om de vraag te beantwoorden. Vervolgens wordt gekeken naar de kennis en kunde van professionals en vrijwilligers die nodig is. Deze vrijwilligers en professionals kunnen afkomstig zijn uit de organisaties van alle participerende organisaties. Door alle inwoners met een zorgondersteuningsvraag, te vragen om, bij aanvang en afsluiting van een traject, de vragenlijst Positieve Gezondheid in te vullen (anoniem) en daarnaast te registreren welke zorg en ondersteuning is ingezet, krijgen we (beter) zicht op de effecten van de ingezette hulp en ondersteuning en op wat er aan kennis en kunde nodig is (kwalitatief en kwantitatief).

Ook kunnen we hierdoor beter herkennen welke ondersteunings- zorg vragen er in de stad, en meer in het bijzonder, in een wijk leven en kunnen er gerichte preventieve acties worden ingezet die bijdragen aan het voorkomen van (escalatie) van problemen. De (te ontwikkelen) werkwijze vormt de basis voor het antwoord op de vragen: Wat is er nodig om dit goed te organiseren? Welke organisatievorm past hier het beste bij? Welke vorm van opdrachtverlening en financiering past hier het beste bij? Daarnaast kijken we naar gemeenten/regio’s die op een te vergelijken wijze invulling geven aan de zorg en ondersteuning in het sociaal domein. Een en ander zal leiden tot een voorstel over hoe de gemeente in de toekomst zorg en ondersteuning in het niet geïndiceerde deel van het sociaal domein kan worden vormgegeven (concept voorstel beschikbaar begin Q3 2023, definitieve voorstel/besluitvorming Q4 2023/Q1 2024, ingang nieuwe opdrachtverlening 2025).

Wat hebben we tot nu toe gedaan De projectgroep (managers van participerende organisaties plus gemeente) heeft het plan dat, onder ‘toelichting activiteit’ beschreven staat opgesteld. Parallel daaraan is de uitvoeringsgroep die in wijksteunpunt Nieuw Den Helder de nieuwe werkwijze gaat ontwikkelen samengesteld (zie ook 2.1.1). Ook is voor deze uitvoeringsgroep een plan gemaakt dat hen moet helpen bij het, gestructureerd, ontwikkelen van de nieuwe werkwijze. Om op basis van data (beter) te kunnen gaan sturen op preventie, het beschikbaar hebben van de noodzakelijke en effectieve zorg en ondersteuning, en de tevredenheid over de geboden zorg en ondersteuning, is een begin gemaakt met het in kaart brengen van de indicatoren die nodig zijn. Gemeenten/regio’s met een te vergelijken werkwijze zijn in kaart gebracht (analyse is gemaakt). Wat is de huidige processtap Start uitvoeringsgroep wijksteunpunt Nieuw Den Helder (ontwikkelen nieuwe werkwijze). Ontwikkelen van middelen die nodig zijn om de integrale samenwerking te optimaliseren.

Benoemen van de kwantitatieve en kwalitatieve indicatoren die het mogelijk maken om (beter) te kunnen sturen op preventie, het beschikbaar hebben van de noodzakelijke en effectieve zorg en ondersteuning en de tevredenheid over de geboden zorg en ondersteuning Opstellen van het (concept)voorstel aangaande de wijze van organiseren, de organisatievorm en de wijze van opdrachtverlening en financiering. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

28

Activiteit 2.4.3 Inzet op sluitende ketens in de zorg (doorgaande lijnen in zorg en veiligheid en in zorg, onderwijs en arbeidsmarkt). Wat hebben we tot nu toe gedaan Er is een pilot geweest met de inzet van een levensloopbaancoach in het kader van de persoonsgerichte(pga)-aanpak. De levensloopbaancoach is inmiddels bestendigd in het Wmo aanbod. Er is een scan uitgevoerd om te achterhalen wat er nodig is in de wijkteams om de veiligheid casuïstiek adequaat te kunnen adresseren. Op basis van die scan is een plan van aanpak gemaakt. Den Helder heeft nu zelf trainers in het team zodat kennis en ontwikkeling worden geborgd. Ruimtelijke ordening en Zorg werken beter samen om aanvragen voor zorglocaties te faciliteren. Wat is de huidige processtap Regionaal is de onderwijs-zorg agenda in ontwikkeling in samenwerking met het primair-, voortgezet- en beroepsonderwijs en in nauwe samenhang met het GOAB. De agenda wordt naar verwachting operationeel per schooljaar 2023-2024. De agenda noemt de ambities: ontwikkelen naar inclusie, borgen van leerrecht, realiseren doorlopende ontwikkelingslijn, stimuleren gelijke kansen en versterken (integrale) beleidsmatige en bestuurlijke samenwerking van onderwijs en gemeenten samen.

De ambities zijn uitgewerkt in nieuwe en/of bestaande activiteiten als borging model integrale samenwerking, aanpak en voorkomen vsv, aanpak voorkomen verzuim, ontwikkeling collectieve financiering onderwijs-zorgarrangementen, de positie van onderwijs bij inkoop jeugdzorg op school en de weg naar steeds inclusiever onderwijs. De agenda valt onder het regionale thema onderwijs & ontwikkeling en de lokale opgave onderwijs-zorg. In het thema en de opgave zijn zorg, arbeid en gezondheid in relatie tot onderwijs met elkaar verbonden. Op deze manier draagt de agenda bij aan regionale samenwerking, meer samenhang en onderlinge versterking tussen inzet van gemeenten en onderwijs. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.4.4 Aansluiten en door- ontwikkelen van digitale mogelijkheden voor ondersteuning bij zorg- en hulpvragen. Toelichting activiteit n.v.t. Wat hebben we tot nu toe gedaan Er zijn diverse aanvraagprocessen gedigitaliseerd. Op de website van de gemeente kunnen inwoners aanvragen doen voor diverse zaken, zoals een (bijzondere) bijstandsuitkering en de loonkostensubsidie. Daarnaast is 'Mijn inkomen' beschikbaar. Hier kunnen klanten met een (bijzondere) bijstandsuitkering digitaal wijzigingen doorgeven en informatie over hun uitkering inzien.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

29

Wat is de huidige processtap Er wordt gewerkt om de digitalisering van aanvragen uit te breiden, in het bijzonder hoe derden een aanvraag kunnen doen voor een kwetsbare inwoner. Zo werken wij eraan dat inwoners die (tijdelijk) ondersteuning nodig hebben deze gemakkelijker en laagdrempeliger kunnen aanvragen. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

Activiteit 2.4.5 Voor de Top 80 multi-probleemgezinnen zetten we in op accurate zorg: intensieve procesregie. Wat hebben we tot nu toe gedaan We zijn aan de slag gegaan met de Top80:een aanpak die anders is voor de meest complexe en/of duurste dossiers in het sociaal domein. Bij een groot deel van deze dossiers is verbetering mogelijk, zowel voor de inwoner, voor ons en voor onze partners. Deze dure en complexe dossiers zijn vaak 'pleister dossiers'. Er wordt veel hulp geboden, maar het onderliggende probleem wordt niet aangepakt. Er is een stappenplan gemaakt dat onder meer zorgt voor: Een voorselectie van de duurste en meest complexe dossiers Integrale uitvraag van stand van zaken door de hele organisatie heen Analyse van 'pleister' in het dossier en mogelijkheden tot verbetering Een top80 team, bestaande uit een voorzitter, regisseur en consulent dat met geselecteerde dossiers op een andere manier aan de slag kan. Wat is de huidige processtap Om daadwerkelijk aan de slag te gaan en kosten te gaan besparen moet aan een aantal voorwaarden worden voldaan: Breng de Top80 onder bij het Ketenhuis.

Dit is gezien hun ervaring met complexe dossiers de meest logische en effectieve plek om voortvarend aan de slag te gaan met deze aanpak; Verruim het mandaat van de benoemd voorzitter van de top80 aanpak, zodat deze oplossingen kan aandragen en doorzetten, die een top80 dossier verder kan helpen en zo de 'pleisters' vervangen door echte oplossingen; Maak geld en tijd vrij voor de twee regisseurs en de consulent die aan de slag gaan met deze nieuwe oplossingen zoals bepaald worden in het ketenhuis. Nieuwe duurzame oplossingen vragen voldoende tijd en aandacht in de uitvoering om tot een succes te worden. Organiseer eens in de maand een overleg van 1,5 uur met de kernteamleden Toelichting op afwijkingen Een aantal voorwaarden is nog niet geregeld daarom is er nog niet gestart met de aanpak.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

30

2.5 Overbelasting van mantelzorgers en sociaal netwerk neemt af

Voortgang Activiteit 2.5.1 Onze subsidie en contractpartners vragen aandacht voor versterking en ondersteuning van het sociaal netwerk. Toelichting activiteit Bovendien geeft Stichting Mantelzorgcentrum ondersteuning op het gebied van voorlichting, advies en begeleiding, ondersteuning bij regeltaken (mantelzorgmakelaar), ontmoetings-en ontspanningsactiviteiten en vrijwillige respijtzorg. Humanitas biedt vrijwillige thuiszorg en maatjesproject. MEE & de Wering zet onder andere vrijwilligers in voor praktische werkzaamheden in-en om het huis en biedt kortdurende hulp. GGZ-NHN financiert een familievertrouwenspersoon en biedt (digitale) voorlichting aan cliënten en mantelzorgers. Ook is via contractpartners inloop en dagbesteding mogelijk voor diverse groepen zorgvragers, mede gericht op de ontlasting van mantelzorgers. Wat hebben we tot nu toe gedaan n.v.t. Wat is de huidige processtap n.v.t. Toelichting op afwijkingen n.v.t.

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

31

Financieel overzicht Overzicht van de geraamde bedragen vóór bestemming en de mutaties in de reserves: (De bedragen in de tabellen zijn x € 1.000 weergegeven) bedragen x € 1.000 primitieve begroting

budget overheveling 2022

totaal

1e TURAP

actuele begroting

Taakvelden Lasten

-106.652

-106.652

-10.773

-117.425

Baten

30.213

30.213

1.963

32.176

Saldo

-76.439

-76.439

-8.811

-85.250

Stortingen (lasten)

-5.240

-5.240

-143

-5.384

Onttrekkingen (baten)

1.943

1.943

2.799

4.742

Saldo

-3.297

-3.297

2.656

-641

Saldo van baten en lasten

-79.736

-79.736

-6.155

-85.891

Reserves

1e Tussenrapportage 2023 Gemeente Den Helder

32

bedragen x € 1.000

Omschrijving

Bedrag

Administratieve wijzigingen

-50

Autonome ontwikkelingen

-6.090

Exploitatie

-7.208

Aanpak jeugdwerkloosheid

-125

Eind 2022 is er een geschikte partner gevonden die voor ons de jobcoaching voor jongeren met een migratieachtergrond gaat verzorgen. In 2022 zijn er geen trajecten voor jobcoaching afgenomen bij deze partner. De kosten zijn regionaal (Kop4- gemeenten) naar verwachting ca. € 67.500 en ontstaan in 2023. Daarnaast is het deel wat bestemd was voor het flexibel scholingsbudget en de regionale personeelskosten niet volledig besteed. Bijstelling Beschermd wonen

143

In het regionaal managementoverleg is geadviseerd om een regionaal kwaliteitsadviseur in te huren om de uitvoering van de decentralisatie Beschermd wonen op uitvoeringsniveau mede te organiseren. Vanaf 2024 vindt de decentralisatie beschermd wonen plaats, de voorbereidingen hiervoor zijn niet te realiseren met de huidige capaciteit. Het voorstel is om deze inhuurlasten te dekken vanuit de regionale reserve beschermd wonen. De verwachte kosten hiervan zijn € 110.000. Daarnaast zien we in de rekeningcijfers 2022 dat de uitgaven aan met name de persoonsgebonden budgetten (PGB) lager zijn dan begroot en dat dit zich structureel doorzet. Dit levert een voordeel op van € 253.400. Dit bedrag storten we in de reserve beschermd wonen. Bijstelling BUIG uitkering