Bestuur Cocensus 2023-11-29 - bijlage Kadernota 2025-2029.pdf

Kadernota 2025-2029

Inhoud 1. Inleiding ............................................................................................................................................................... 2 1.1. Organisatie ................................................................................................................................................... 2 1.2. Wettelijk kader ............................................................................................................................................. 2 2. Ontwikkelingen 2025........................................................................................................................................... 3 2.1. Schaalvergroting ........................................................................................................................................... 3 2.2. Uitbreiding dienstverlening .......................................................................................................................... 4 2.3. Landelijke ontwikkelingen ............................................................................................................................ 5 2.3.1. NCNP ..................................................................................................................................................... 5 2.3.2.

Schuldenknooppunt .............................................................................................................................. 5 3. Ontwikkelingen 2026-2029 ................................................................................................................................. 6 3.1. Risico’s .......................................................................................................................................................... 6 4. Doorontwikkeling bestaand beleid ...................................................................................................................... 6 4.1. Optimalisatie van processen ........................................................................................................................ 6 4.2. Communicatie .............................................................................................................................................. 7 4.3. Personeel ...................................................................................................................................................... 7 5. Financiële kaders ................................................................................................................................................. 8 5.1.

Berekening gemeentelijke bijdrage .............................................................................................................. 9 5.2. Bijdrage per deelnemer .............................................................................................................................. 10

Pagina 1 van 10

1. Inleiding Voor u ligt de Kadernota 2025-2029 van de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus (Cocensus). In de Kadernota worden de algemene, financiële en beleidsmatige kaders voor de begroting 2025 en het meerjarenperspectief 2026-2029 gepresenteerd.

1.1. Organisatie Cocensus is een uitvoeringsorganisatie die is opgericht met als voornaamste doelstellingen het verbeteren van operationele efficiëntie en het waarborgen van de kwaliteit van uitvoerende werkzaamheden op het gebied van lokale heffingen. De taken van Cocensus omvatten onder andere de herwaardering van onroerend goed (Wet WOZ), het opleggen van aanslagen voor verschillende gemeentelijke heffingen, de behandeling van bezwaar- en beroepschriften, de invordering van belastingen (inclusief dwanginvordering), en de verwerking van verzoeken om kwijtschelding. Cocensus onderhoudt ook contacten met relevante instanties zoals de Waarderingskamer, het CBS, de belastingdienst en het waterschap namens de gemeentelijke afnemers. Cocensus is opgericht als een gemeenschappelijke regeling, wat betekent dat het fungeert als verlengd openbaar bestuur en diensten verleent aan de gemeenten Haarlem, Haarlemmermeer, Hillegom, Beverwijk, Oostzaan, Wormerland, Alkmaar, Bergen, Dijk en Waard, Den Helder, Uitgeest, Castricum, Heiloo. De gemeente Landsmeer heeft aangegeven om per 1 januari 2025 te willen aansluiten bij Cocensus. Cocensus heeft de verantwoordelijkheid voor het innen van lokale heffingen en voert de Wet WOZ uit. Vanaf 1 januari 2023 is Cocensus ook verantwoordelijk voor het klantcontactcentrum voor al haar deelnemende gemeenten.

Er zijn dienstverleningsovereenkomsten opgesteld waarin de prestaties die Cocensus levert aan haar deelnemers zijn vastgelegd.

1.2. Wettelijk kader Het Nederlandse belastingsysteem is strikt gereguleerd, waardoor gemeenten alleen die belastingen mogen heffen die wettelijk zijn vastgelegd. De Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) vormt de basis voor het waarderen van onroerend goed en verplicht jaarlijkse herwaardering. Er zijn drie soorten heffingen: belastingen, bestemmingsheffingen en retributies. Belastingen, zoals de Onroerendezaakbelasting (OZB), dienen ter financiering van de algemene middelen van de gemeente. Bestemmingsheffingen en retributies, zoals de rioolheffing en leges, worden gebruikt om specifieke diensten te bekostigen en mogen niet meer dan 100% van de kosten dekken. Cocensus verwerkt jaarlijks vele belastingaanslagen en behandelt bezwaarschriften, die bijvoorbeeld gericht kunnen zijn op de waardebepaling of belastingplicht. Bezwaarschriften worden binnen wettelijke termijnen afgehandeld. Na behandeling hebben belanghebbenden de optie om in beroep te gaan bij de Rechtbank, hoger beroep bij het Gerechtshof, of cassatie bij de Hoge Raad. Iedere burger draagt in principe bij aan de financiering van de deelnemende gemeenten, tenzij het inkomen lager is dan of gelijk aan 100% van de bijstandsnorm. In dat geval kan er geheel of gedeeltelijk kwijtschelding van belastingen plaatsvinden.

Alle deelnemende gemeenten hebben door middel van een kwijtscheldingsbesluit besloten de maximaal toegestane ruimte binnen het kwijtscheldingsbeleid toe te passen. Voorafgaand aan het opleggen van jaarlijkse belastingaanslagen wordt onderzocht of belastingplichtigen die het voorgaande jaar kwijtschelding hebben gekregen, ook voor de komende aanslag hiervoor in aanmerking kunnen komen. Het Inlichtingenbureau voert een beoordeling uit op basis van inkomen, vermogen en voertuigbezit, en bij een positieve uitkomst wordt geautomatiseerde kwijtschelding verleend.

Pagina 2 van 10

2. Ontwikkelingen 2025 Cocensus heeft in de afgelopen jaren haar focus gelegd op het leveren van diensten tegen zo laag mogelijke kosten, terwijl ze tegelijkertijd de hoogste kwaliteit in haar dienstverlening handhaaft. Deze benadering zal ook in de komende jaren worden voortgezet, waarbij schaalvergroting en uitbreiding van dienstverlening belangrijke onderdelen zijn die hieraan bijdragen.

2.1. Schaalvergroting Cocensus heeft de afgelopen periode meer dan 1 miljoen aanslagen succesvol verstuurd. Het managementteam heeft geconcludeerd dat de organisatie momenteel goed gepositioneerd is en klaar is voor verdere groei. Per 1 januari 2025 kan, na instemming van de gemeenteraden van de huidige deelnemers, de groei zich verder doorzetten met de toetreding van de gemeente Landsmeer tot de gemeenschappelijke regeling.

Figuur 1: werkgebied Cocensus

Pagina 3 van 10

2.2. Uitbreiding dienstverlening

Haarlem

Haarlemmermeer

Hillegom

Beverwijk

Wormerland

Oostzaan

Alkmaar

Bergen nh

Dijk & Waard

Den Helder

Uitgeest

Castricum

Heiloo

Landsmeer *

Per 1 januari 2023 heeft Cocensus haar dienstverlening uitgebreid door de introductie van het Klant Contact Centrum (KCC) voor al haar deelnemende gemeenten. Bovendien is Cocensus gestart met een pilotproject in de gemeente Oostzaan, waarbij bestuurlijke boetes worden opgelegd. Als deze pilot succesvol verloopt, is de verwachting dat meerdere deelnemende gemeenten in de toekomst gebruik zullen maken van dit instrument. Deze uitbreidingen en de lopende activiteiten illustreren de voortdurende groei van Cocensus als dienstverlener voor haar deelnemende gemeenten Hieronder vindt u een overzicht van de verschillende belastingen of heffingen die Cocensus momenteel uitvoert voor haar deelnemers: Belastingsoort

Onroerendezaakbelastingen

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

Afvalstoffenheffing

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

Rioolheffing

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

Hondenbelasting

V

V

V

V

Roerende Woonen Bedrijfsruimtenbelasting Toeristenbelasting

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

Forensenbelasting

V

Parkeerbelasting

V

Parkeervergunningen

V

Precariobelasting

V

Reclamebelasting

V

BIZ-heffing

V

Leges

V

Liggelden Woonschepen Grafrechten

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V V

V

V V

V

V

V

V

V

V V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V

V V

V

V

V

V

V V

V

V

V

V

Baatbelasting

V

V

V

V

V

V

V

Reinigingsrecht Binnenhavengeld

V

Zeehavengeld

V

Bestuurlijke boete

V

Vermakelijkhedenretributie Marktgeld

V

Tabel 1: Dienstverlening Cocensus stand 1-11-2023

* Na instemming gemeenteraden huidige deelnemers.

Pagina 4 van 10

2.3. Landelijke ontwikkelingen 2.3.1. NCNP Cocensus is actief betrokken bij overleg met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en verschillende ministeries om de kwestie van "No Cure No Pay" aan te pakken. Daarnaast heeft Cocensus bijgedragen aan een gezamenlijk initiatief van directeuren van samenwerkingsverbanden om een brief te sturen naar staatssecretaris Van Rij, waarin de praktijken van bureaus en de uitdagingen bij het zorgvuldig uitvoeren van rechtsbeschermingsprocessen werden benadrukt. Deze inspanningen hebben geleid tot versnelling in het proces, deels omdat de rechtbanken in Nederland overbelast dreigen te raken en procedures niet meer tijdig kunnen behandelen. Dankzij deze inspanningen is er nu een conceptvoorstel voor aanpassingen van de Wet WOZ beschikbaar, dat eind oktober is goedgekeurd door de Tweede Kamer en is gepresenteerd in het belastingplan 2024 op Prinsjesdag. De essentiële onderdelen van dit voorstel omvatten: • • • •

Verlaging van de proceskostenvergoeding. Verlaging van de immateriële schadevergoeding. Uitbetaling van vergoedingen aan de burger in plaats van aan het bureau. Versterkte aandacht voor informeel contact tussen de burger en de belastingdienst.

Hoewel deze maatregelen het systeem van rechtsbescherming behouden, brengen ze de vergoedingen meer in verhouding met de inspanningen en verminderen ze het financiële voordeel voor bureaus. Bovendien wordt benadrukt dat bureaus afspraken moeten maken met de burger over de kosten, waardoor de burger inzicht krijgt in de kosten van rechtsbescherming in verhouding tot de opbrengst. Cocensus heeft al veel aandacht besteed aan het contact met de burger en heeft het voor hen eenvoudig gemaakt om in contact te treden. Er wordt nog nagedacht over hoe dit informele contact in de wet kan worden opgenomen en hoe dit georganiseerd kan worden. Er is een aparte werkgroep opgericht om dit verder uit te werken, hoewel dit nog geen deel zal uitmaken van de nieuwe wetgeving per 1 januari 2024.

2.3.2. Schuldenknooppunt Een nieuwe ontwikkeling bij Cocensus is de aansluiting bij het Schuldenknooppunt, een publiek-private samenwerking tussen schuldhulpverleners en schuldeisers. Dit initiatief heeft tot doel de uitwisseling van gegevens tussen deze partijen eenvoudiger en sneller te maken. Door gebruik te maken van één gestandaardiseerde communicatiemethode en één centraal kanaal worden alle inspanningen in de schuldenketen met elkaar verbonden. Het Schuldenknooppunt is breed gedragen en heeft geen winstoogmerk, en het zal fungeren als het centrale platform voor gegevensuitwisseling in de schuldhulpverlening. Dit initiatief biedt voordelen voor zowel Cocensus als voor de burgers. Dit wordt mogelijk gemaakt doordat schuldhulpverleners en schuldeisers via het Schuldenknooppunt op een digitale en gestandaardiseerde manier kunnen communiceren, wat momenteel nog niet landelijk geregeld is. Hierdoor kan het proces veel sneller verlopen en wordt er in gezamenlijkheid gezocht naar oplossingen voor de schulden, waardoor schuldhulpverleners meer tijd kunnen besteden aan de begeleiding van mensen met schulden. Cocensus heeft zich in oktober 2023 aangesloten bij deze positieve ontwikkeling in de schuldhulpverlening.

Pagina 5 van 10

3. Ontwikkelingen 2026-2029 De voortdurende ontwikkelingen op het gebied van datawetenschap hebben de potentie om de dienstverlening aan inwoners aanzienlijk te verbeteren. Deze vooruitgang stelt ons in staat om onder andere bezwaren te ontgrieven en zorgt voor ondersteuning met betrekking taxaties. Datawetenschap biedt de mogelijkheid om op maat gemaakte adviezen aan inwoners te verstrekken met betrekking tot hun financiële situatie en hun eventuele recht op kwijtschelding. Dit betekent dat inwoners niet zelf op zoek hoeven te gaan naar deze informatie; het wordt hen proactief aangeboden. Dit draagt bij aan een meer efficiënte en effectieve dienstverlening, waarbij de belangen en behoeften van inwoners centraal staan. Het gebruik van data en algoritmes maakt het mogelijk om op een gepersonaliseerde manier te reageren op individuele situaties en zo de servicekwaliteit te verhogen.

3.1. Risico’s Het risico van de voortdurende invloed van No Cure No Pay bureaus voor de periode 2026-2029 kan worden verminderd door de wetswijziging die, mits de eerste kamer in december 2023 akkoord gaat, naar verwachting in 2024 van kracht wordt en naar alle waarschijnlijkheid zal resulteren in een afname van bezwaarschriften van deze bureaus. In 2023 hebben we een aanzienlijke toename van 340% gezien in het aantal bezwaarschriften tegen de WOZ-waarde. Deze sterke stijging heeft de capaciteit van Cocensus aanzienlijk belast, terwijl deze capaciteit eigenlijk beter ingezet kan worden voor bestandsoptimalisatie. Cocensus heeft tot op heden succesvol het personeelsbestand op orde weten te houden, deels dankzij het gebruik van detachering. Dit heeft ons in staat gesteld om de benodigde expertise en capaciteit te behouden om onze diensten op een hoog niveau te kunnen blijven leveren. Echter, ondanks deze positieve ontwikkelingen, blijft de krapte op de arbeidsmarkt een voortdurend risico. Het aantrekken en behouden van gekwalificeerd personeel kan een uitdaging blijven, vooral in een competitieve arbeidsmarkt waar veel organisaties strijden om dezelfde talenten. Dit kan leiden tot problemen zoals verhoogde personeelskosten en verminderde capaciteit.

4. Doorontwikkeling bestaand beleid 4.1. Optimalisatie van processen Binnen het kader van de doorontwikkeling van bestaand beleid heeft Cocensus externe expertise in geschakeld om het WOZ-proces verder te optimaliseren. In een project worden samen met de eigen medewerkers alle WOZprocessen kritisch onder de loep genomen en aanbevelingen gedaan voor verbeteringen. Het adviesrapport heeft verschillende aspecten van het WOZ-proces belicht en biedt concrete richtlijnen voor verbetering. Deze bevindingen zijn nauwgezet geanalyseerd en hebben geleid tot een gedetailleerd optimalisatieplan. Dit plan is ontworpen om het WOZ-proces te stroomlijnen, te verbeteren en te zorgen voor een efficiëntere, effectievere en uniforme werkwijze. Het opvolgen van de bevindingen uit het adviesrapport is een cruciale stap om ervoor te zorgen dat het WOZproces in lijn is met de beste praktijken. Dit zal niet alleen leiden tot een hogere kwaliteit van dienstverlening aan de deelnemende gemeenten, maar ook tot een verbeterde ervaring voor inwoners. Deze doorontwikkeling van bestaand beleid strookt met de doelstelling van Cocensus gericht op continue verbetering en innovatie in haar processen, met als uiteindelijk doel om een efficiënte en effectieve dienstverlening te bieden aan haar gemeentelijke partners en de inwoners die zij bedienen.

Pagina 6 van 10

4.2. Communicatie Met behulp van een communicatieadviseur heeft Cocensus besloten om haar externe communicatie grondig te herzien en te verbeteren. Dit initiatief omvat verschillende belangrijke aspecten van communicatie met als doel om duidelijkere en effectievere interacties te hebben met de bewoners en belanghebbenden. Een van de eerste stappen is het verduidelijken van brieven en schriftelijke communicatie aan de burger. Dit zal ervoor zorgen dat de informatie die naar bewoners wordt gestuurd, gemakkelijker te begrijpen is en geen ruimte laat voor misinterpretatie. Een ander belangrijk aspect van deze inspanning is de herziening van het taxatieverslag. De nieuwe opzet heeft tot doel om de informatie in het verslag op een meer gestructureerde en toegankelijke manier te presenteren, zodat bewoners een duidelijker beeld krijgen van de waarde van hun eigendommen en de gerelateerde belastingen. Ten slotte zal er een geheel nieuwe website worden opgezet. Deze nieuwe website zal een gebruiksvriendelijke interface bieden en gemakkelijke toegang bieden tot relevante informatie en diensten voor bewoners. Het doel is om de online aanwezigheid van Cocensus te verbeteren en ervoor te zorgen dat bewoners eenvoudig de benodigde informatie kunnen vinden.

Dit initiatief is gericht op het versterken van de communicatie tussen Cocensus en de bewoners, en het streven naar een hogere mate van transparantie en begrip. Het uiteindelijke resultaat moet leiden tot een betere communicatie-ervaring voor alle betrokkenen.

4.3. Personeel Het werven van nieuw personeel is uitdagend vanwege de krapte op de arbeidsmarkt. Cocensus heeft succes behaald door samen te werken met detacheringsbureaus om openstaande functies in te vullen. Deze samenwerking heeft geholpen om gekwalificeerde medewerkers aan te trekken en de personeelsformatie te completeren, wat heeft bijgedragen aan de operationele continuïteit en dienstverlening aan de deelnemende gemeenten. Cocensus blijft flexibel en veerkrachtig in het omgaan met wervingsbehoeften, en dit benadrukt het belang van creatieve oplossingen in de huidige arbeidsmarkt.

Wat gaan we doen? Vernieuwing website

Waarom doen we dit? Huidige website voldoet niet meer aan de normen. Verbetering externe Voor de verbetering communicatie van communicatie naar de belanghebbende. Uitbreiding Continuïteit, dienstverlening/ effectiviteit en beheersgebied efficiency.

Wat mag het kosten? € 50.000

Planning 2023-2024

€ 65.000

2023 - Doorlopend

Kostenbesparing voor Doorlopend de deelnemers.

Tabel 2: Doorontwikkeling bestaand beleid

Pagina 7 van 10

5. Financiële kaders Voor de indexatie is gebruik gemaakt van de meest recente cijfers zoals gepubliceerd door het Centraal Planbureau (CPB). Meestal betreffen deze cijfers de gegevens uit het Centraal Economisch Plan (CEP), dat jaarlijks in maart door het CPB wordt gepubliceerd. Met als doel zo up-to-date mogelijk te zijn, hebben wij onze indexatiecijfers voor 2025 gebaseerd op de langetermijngegevens die zijn gepubliceerd in de augustusraming van 2023 (cMEV 2024). In de Financiële Uitgangspunten Gemeenschappelijke regelingen Noord-Holland Noord (FUGR) is geadviseerd om daar ook een correctie met terugwerkende kracht voor 2022 bij te betrekken. Cocensus heeft deze aanvullende correctie niet meegenomen, omdat dergelijke wijzigingen indien van toepassing worden verwerkt in de jaarlijkse begrotingswijzigingen. Prijs overheidsconsumptie: beloning werknemers Het indexatiecijfer voor 2025 is 4,9% (cMEV 2024, augustus 2023) Prijs bruto binnenlands product Het indexatiecijfer voor 2025 is 2,4% (cMEV 2024, augustus 2023) Gewogen gemiddelde Voor het begrotingsjaar 2025 is voor de bijdragen aan de gemeenschappelijke regeling een gewogen percentage vastgesteld van 4,2%. Dit percentage is afgerond op een cijfer achter de komma opgebouwd uit een verwachte loonkostenstijging 4,9% en een materiële kostenstijging van 2,4%.

Gelet op de huidige salarislasten telt in de weging het looncomponent voor 70% en het materiële component voor 30% mee. Wijzigingen indexcijfers Bij het opstellen van de kadernota wordt uitgegaan van de meest recente cijfers van het CPB. De toegepaste indexcijfers worden uiteraard ook tussentijds getoetst en vergeleken met de werkelijke ontwikkelingen en bestaat de mogelijkheid om de indexcijfers en het gewogen gemiddelde middels een wijziging van de begroting van Cocensus aan te passen. Weerstandsvermogen Het Bestuur heeft vastgesteld dat in feite de deelnemende gemeenten garant staan en derhalve een achtervangfunctie hebben indien de GR geconfronteerd wordt met grote onverwachte, niet te beïnvloeden kostenposten. Dat betekent dat de GR niet op voorhand hoeft te worden voorzien van een weerstandsvermogen. De GR kent een strak begrotingsregime, inclusief efficiencytaakstellingen. Dat betekent dat het realiseren van de begroting op zich al een succes is en er geen ruimte is voor het vooraf ramen van dotaties aan de reserve. Mochten er overschotten ontstaan in de jaarrekening, dan is afgesproken dat de GR deze overschotten mag toevoegen aan de reserve tot een gemaximeerd bedrag zoals vermeld in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing van de begroting.

Pagina 8 van 10

5.1. Berekening gemeentelijke bijdrage Voor het jaar 2023 is besloten om het loonakkoord niet door te voeren. Voor 2024 is er in de kadernota rekening gehouden met een stijging van 3,9%. Op 10 november 2023 heeft FNV Overheid, samen met CNV Overheid en PDO, een onderhandelaarsresultaat gesloten met de VNG met een looptijd van 1 januari 2024 t/m 31 maart 2025. Dit betekend voor 2024 een stijging van 5,17%: Loonvoorstel per 1-1-2024

4,75%

Loonvoorstel per 1-10-2024 *

1,25%

* Lasten voor 2024 1,25% /12 maanden x 3 maanden

0,31%

Totaal 2024

5,06%

Kadernota 2024

3,9%

Verschil

1,16%

Na loonakkoord ziet de gemeentelijke bijdrage er als volgt uit: Gemeentelijke bijdrage 2024:

€ 15.479.000

Ontwikkeling loonakkoord 2024

€

Totaal bijdrage 2024:

€ 15.600.000

Bij: Loon en prijsindexatie (4,2%):

€

656.000

Uitbreiding dienstverlening*

€

853.000

Totaal Gemeentelijke bijdrage 2025

€ 17.109.000

Schaalvergroting**

€

121.000

265.000

* Scanoplossing parkeren en ontheffingen voor inrijverboden Haarlem € 310.000. Bestuurlijke boete Oostzaan € 540.000 opgenomen in de bijdrage van desbetreffende gemeente. Uitbreiding BIZ bergen € 3.000. ** Indien de gemeenteraden van de deelnemers akkoord gaan dan zal per 1 januari 2025 de gemeente Landsmeer toetreden tot Cocensus. De bijdrage voor Landsmeer is als volgt berekend: Prijspeil 2023: € 244.000 + loon en prijsindexatie 2024 (4,3%) en 2025 (4,2%).

Pagina 9 van 10

5.2. Bijdrage per deelnemer Na het doorrekenen van de loon- en prijsindexatie en toevoeging van de genoemde uitbreiding is de resulterende bijdrage per deelnemer als volgt berekend:

Begroting 2024 Begroting 2024 Begroting 2025 Primair Na Loonakkoord

Baten Bijdragen deelnemers GR Haarlemmermeer Haarlem Beverwijk Hillegom Oostzaan Wormerland Alkmaar Bergen Den Helder Uitgeest Castricum Heiloo Dijk & Waard Landsmeer * Totaal bijdragen deelnemers GR

-4.131.000 -3.204.000 -849.000 -371.000 -230.000 -387.000 -1.845.000 -827.000 -986.000 -272.000 -618.000 -381.000 -1.378.000

-4.163.000 -3.229.000 -856.000 -374.000 -232.000 -390.000 -1.859.000 -833.000 -994.000 -274.000 -623.000 -384.000 -1.389.000

-4.338.000 -3.675.000 -892.000 -390.000 -782.000 -406.000 -1.937.000 -871.000 -1.036.000 -286.000 -649.000 -400.000 -1.447.000 -265.000

-15.479.000

-15.600.000

-17.374.000

Figuur 2: Bijdrage per deelnemer

Pagina 10 van 10