260515 Programmarekening 2025 - def versie tbv raad (excl Accountantsverklaring).pdf

4.5.2

Inhoudsopgave Inhoudsopgave........................................................................................................................................................ 2 Leeswijzer ............................................................................................................................................................... 3 Inleiding ................................................................................................................................................................... 5 Financieel resultaat ................................................................................................................................................. 6 Financiën in één oogopslag .................................................................................................................................... 8 Programma's ........................................................................................................................................................... 9 Samenwerkende gemeente ................................................................................................................................ 9 Zorgzame gemeente .........................................................................................................................................

14 Vitale gemeente ................................................................................................................................................ 21 Leefbare gemeente ........................................................................................................................................... 31 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................ 39 Overhead .......................................................................................................................................................... 41 Vennootschapsbelasting ................................................................................................................................... 43 Onvoorzien ....................................................................................................................................................... 44 Paragrafen ............................................................................................................................................................ 45 Weerstandsvermogen .......................................................................................................................................

45 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................................... 56 Financiering ...................................................................................................................................................... 63 Bedrijfsvoering .................................................................................................................................................. 69 Verbonden partijen ........................................................................................................................................... 78 Grondbeleid ...................................................................................................................................................... 81 Lokale heffingen ............................................................................................................................................... 85 Subsidies .......................................................................................................................................................... 91 Openbaarheidsparagraaf ..................................................................................................................................

94 Jaarrekening ......................................................................................................................................................... 95 Grondslagen voor waardering ........................................................................................................................... 95 Grondslagen voor de resultaatbepaling ............................................................................................................ 98 Grondslagen voor de Rechtmatigheidsverantwoording .................................................................................... 99 Balans ............................................................................................................................................................. 100 Toelichting op de balans ................................................................................................................................. 102 Overzicht baten en lasten per programma ...................................................................................................... 123 Rechtmatigheidsverantwoording ..................................................................................................................... 137 Overzicht baten en lasten per taakveld ...........................................................................................................

138 Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen (SiSa) ............................................................................... 142 Controleverklaring ........................................................................................................................................... 157 Bijlagen ............................................................................................................................................................... 162 Overzicht verbonden partijen .......................................................................................................................... 162 Overzicht verplichte BBV indicatoren .............................................................................................................. 182 Overzicht investeringen .................................................................................................................................. 184

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

2

Leeswijzer De opzet van de jaarstukken is conform het Besluit begroting en verantwoording (BBV) en de verantwoording volgt de opzet van de Programmabegroting 2025. De financiële tabellen zijn afgerond op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. De jaarstukken bestaan uit: • Het jaarverslag • De jaarrekening Dit onderscheid is belangrijk omdat het oordeel van de accountant gaat over de jaarrekening en het jaarverslag daarin niet meeweegt. Wel is er getoetst of het verslag en de jaarrekening logisch in elkaars verlengde liggen. Het jaarverslag bestaat uit: • •

•

De programmaverantwoording De financiële rekening Dit onderdeel bestaat uit de Algemene dekkingsmiddelen, de Overhead, Onvoorzien en Vennootschapsbelasting. De paragrafen

De jaarrekening bestaat uit: • •

De grondslagen voor de jaarrekening en de balans De balans en toelichting

• •

De gebeurtenissen na balansdatum Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting

• •

De overige gegevens, waaronder de accountantsverklaring Het overzicht van incidentele baten en lasten

•

De bijlage met verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (Single Informatie Single Audit)

•

De bijlage met het overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld

Korte toelichting op de inhoudsopgave: In het vervolg van deze leeswijzer wordt stil gestaan bij de inhoud die in de programmarekening wordt gepresenteerd. In het onderdeel Algemeen komt na een algemene inleiding, het financieel resultaat aan de orde. Dit is de samenvatting van de gehele jaarrekening. Per programma wordt meer gedetailleerd ingegaan op de afwijkingen. Bij het resultaat wordt ook gepresenteerd welke bestemming van het resultaat aan de gemeenteraad wordt voorgesteld. In deze bestemming wordt getoond voor welke werkzaamheden die in 2025 niet konden worden uitgevoerd middelen beschikbaar worden gemaakt voor de uitvoering in 2026. In het onderdeel "Financiën in een oogopslag" is in een infographic de verdeling van de baten en lasten weergeven. In het onderdeel Programma's leggen we per programma verantwoording af: • Elk programma begint met een korte inleiding, de gesignaleerde trends en een opsomming van de beleidskaders die van kracht zijn. • Vervolgens geven we de doelen en activiteiten weer zoals opgenomen in de begroting en bij de activiteiten wordt steeds aangegeven wat er in 2025 is bereikt. Dit deel wordt aangevuld met belangrijke ontwikkelingen die zich in 2025 hebben voorgedaan die niet waren opgenomen in het overzicht van de activiteiten. • Na de activiteiten worden de indicatoren getoond zoals opgenomen in de programmabegroting.

Niet in alle gevallen kunnen hier de resultaten worden gepresenteerd, sommige cijfers komen pas na de opstelling van de programmarekening beschikbaar. • In de financiële toelichting wordt de financiële uitkomst van elk programma getoond en worden de verschillen per taakveld toegelicht als deze groter zijn dan € 100.000. Of afwijkingen die om andere redenen interessant of belangrijk zijn om te benoemen. In het onderdeel Financiële rekening worden de Algemene dekkingsmiddelen en de kosten van de overhead, de post onvoorzien en de vennootschapsbelasting gepresenteerd. Deze onderdelen maken in 2025 ook onderdeel uit van

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

3

programma 1. Vanaf 2026 is dat niet meer geval. Een deel van de toelichting is in 2025 dus opgenomen in programma 1 en door de verbijzondering van de taakvelden in de financiële verschillen duidelijk zichtbaar. In het onderdeel Paragrafen komen de zogenoemde paragrafen aan de orde. In elk paragraaf is terug te lezen wat de resultaten zijn voor de beleidskaders die afzonderlijk in de paragrafen worden beschreven. Deze paragrafen zijn wettelijk voorgeschreven behalve paragraaf Subsidies. In het onderdeel jaarrekening worden de grondslagen voor de waardering en de resultaatbepaling beschreven gevolgd door de Balans met toelichting. Dit onderdeel wordt vervolgd met een aantal overzichten en toelichtingen. De overzichten betreffen o.a. de Verantwoording Wet Normering Topinkomens, De gewaarborgde geldleningen en garantstellingen, de rechtmatigheidsverantwoording, de informatie over de besteding van specifieke uitkeringen, het overzicht van de baten en lasten per taakveld en de controle verklaring van de accountant. Tot slot is er een onderdeel met bijlagen. In dit onderdeel wordt elke verbonden partij apart beschreven, is een opsomming van de baten en lasten per taakveld opgenomen, het overzicht verplichte BBV indicatoren en het overzicht van alle lopende kredieten.

In dit laatste overzicht is aangegeven welke kredieten worden afgesloten en voor weke bedragen de kredieten besteed kunnen worden in 2026 en volgende jaren.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

4

Inleiding Voor u liggen de jaarstukken 2025. Deze bestaat uit het beleidsmatige jaarverslag en de financiële jaarrekening. Met de jaarstukken legt het college van burgemeester en wethouders verantwoording af over het gevoerde (financiële) beleid en de ingezette middelen. De jaarstukken vormen het sluitstuk van de planning- en controlcyclus van het begrotingsjaar van de gemeente. De programmarekening sluit met een nadelig exploitatiesaldo van € 3,1 miljoen. Dit is een verschil van € 2,3 miljoen met de prognose in de decembernota waarin een nadelig saldo van € 0,8 miljoen werd verwacht. Voor 2025 is sprake van een grote tegenvallende kostenpost die het negatieve exploitatiesaldo grotendeels verklaart. Dit betreft de herberekening van de pensioenvoorziening wethouders ten bedrage van € € 3,2 miljoen. Het nadelig resultaat wordt in het voorstel tot vaststelling van de jaarstukken ten laste van de algemene reserve gebracht. De jaarstukken zijn opgesteld conform de werkwijze en inhoud zoals gebruikelijk in Den Helder. We vertrouwen erop dat de jaarstukken de lezer een goede indruk geven van de zaken die in 2025 zijn opgepakt en uitgevoerd. Ook de zaken die in 2025 nog niet zijn afgerond worden toegelicht.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

5

Financieel resultaat De programmarekening 2025 sluit met een nadelig exploitatiesaldo van € 3,1 miljoen. In de onderstaande tabel is het exploitatieoverzicht gepresenteerd met vergelijkende cijfers uit de rekening 2024 en de ontwikkeling gedurende 2025. Exploitatieoverzicht

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

Verschil

Bedragen x € 1.000

2024

Begroting

Begroting

2025

Exploitatie

9.059

8.302

849

2.609

-1.760

Lasten

279.251

270.425

282.219

280.574

1.645

Baten

-270.192

-262.124

-281.370

-277.964

-3.406

Reserves

-6.085

-4.660

-33

525

-557

Toevoegingen (lasten)

12.285

0

5.864

7.260

-1.396

Onttrekkingen (baten)

-18.370

-4.660

-5.896

-6.735

838

Gerealiseerd resultaat

2.974

3.641

817

3.134

-2.318

Nog uit te voeren werkzaamheden In de decembernota zijn een aantal nog uit te voeren werkzaamheden overgeheveld naar 2026. Elk jaar vindt de bepaling hiervan plaats in de decembernota en in aanvulling hierop bij de bestemming van het resultaat van de jaarrekening. Dit tweede moment is onvermijdelijk omdat niet alle factoren voor het tijdig inschatten van vertragingseffecten in het najaar bekend zijn. In totaal wordt nu in de resultaatsbestemming voorgesteld om voor € 1,0 miljoen te bestemmen ten laste van de algemene reserve. Hierbij is rekening gehouden met de door het Presidium op 9 maart 2026 vastgestelde lijst van controversiële onderwerpen die voor besluitvorming aan de nieuwe gemeenteraad moeten worden voorgelegd. Ook zijn decentralisatie uitkeringen die bedoeld zijn voor de regio hierin opgenomen. Resultaatbestemming Bij de besluitvorming over de programmarekening 2025 wordt voorgesteld om een bedrag van €1,0 miljoen toe te voegen aan de budgetten in 2026 via de bestemmingsreserve "nog uit te voeren werkzaamheden". Dit betreft: - Bezuinigingstaakstellingen en maatregelen hervormingsagenda € 0,5 miljoen - Regionaal budget Nationaal Programma Vitale Regio’s (NPVR): € 0,23 miljoen - Gemeentefonds DU Pilots samenwerken sociaal en veiligheidsdomein € 0,14 miljoen - Voor de uitvoering van de Wet Versterking Regie Volkshuisvesting.

€ 0,13 miljoen De middelen voor deze werkzaamheden waren in 2025 incidenteel beschikbaar gesteld en zijn nodig om de niet uitgevoerde werkzaamheden alsnog in 2026 te kunnen uitvoeren. Deze resultaatsbestemmingen zijn feitelijk een verschuiving binnen het eigen vermogen van algemene reserve naar bestemmingsreserve. Weerstandsratio Na verwerking van het nadelig resultaat van € 3,1 miljoen bedraagt de algemene reserve: € 21,6 miljoen. Bij een risico-omvang van € 7,9 miljoen is de weerstandsratio 2,7. De weerstandsratio voldoet daarmee aan de norm, zijnde hoger dan 1,0. Ook wanneer de voorgestelde resultaatbestemming van €1,0 miljoen in mindering wordt gebracht op de algemene reserve, is de weerstandsratio met 2,6 hoger dan de norm. Grootste verschillen tussen begroting en rekening 2025 De samenstelling van het nadelige begrotingsresultaat van € 2,3 miljoen wordt hieronder toegelicht. De afwijkingen groter of gelijk aan € 0,5 miljoen worden gepresenteerd. De complete toelichting is opgenomen als toelichting in de afzonderlijke programma's.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

6

Verschillen tussen begroting en rekening op hoofdlijnen

Bedrag x € 1.000

Herberekening pensioenvoorziening wethouders ad €3,5 miljoen en enkele kleinere mee- en tegenvallers

-3.182

Hogere lasten Bijstandsuitkeringen a.g.v. hogere kosten per client (€1,2 miljoen) en €400k op sociale werkvoorziening

-1.571

Onttrekking uit reserve BUIG (voordeel)

1.213

Niet aangewende middelen Regiodeal gelden t.b.v. Blue Port Camp als gevolg van terugbetaling bijdrage waterstofproject

-1.492

Achterblijvende grondexploitatieopbrengsten (Alexanderhof en Tillenhof)

-2.502

Administratief nadeel i.v.m. achterblijvende uitgaven NIP - deels gecompenseerd: hogere opbrengsten omgevingsvergunningen

-1.551

Achterblijvende uitgaven NIP en voordeel kosten bodemonderzoek

2.309

Hogere uitgaven m.n. door overbrengen boekwaarde sportcomplex in grondexploitatie Ruyghweg €526k, hogere lasten zwembad (€650k)

-1.338

Lagere uitgaven onderwijs

679

Overige verschillen, kleiner dan € 500.000 per onderwerp

5.117

Totaal

-2.318

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

7

Financiën in één oogopslag

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

8

Programma's Samenwerkende gemeente We vinden het belangrijk dat iedereen open en veilig zichzelf kan zijn. We werken proactief aan een inclusieve samenleving, waarbij we drempels om mee te doen, in de breedste zin, wegnemen. We laten zien dat we oprecht geïnteresseerd zijn in wat er binnen de gemeente speelt. We bieden een goede dienstverlening aan onze inwoners en ondernemers. Verder zijn we een organisatie waar het aantrekkelijk is om te werken. Daarbij ligt onze focus op samenwerking. In de regio, met maatschappelijke partners en natuurlijk met onze inwoners. De samenwerking met jongeren is hierbij een specifiek aandachtspunt, we willen ervoor zorgen dat zij kunnen meedenken over maatschappelijke en bestuurlijke vraagstukken van de gemeente Den Helder.

Beleidskaders Voor dit programma gelden de volgende door de gemeenteraad vastgestelde beleidskaders: • •

Coalitieakkoord inclusief addendum Gemeentelijk manifest

•

Participatieverordening

•

Inclusiebeleid

Trends Bij de uitvoering van het beleid hebben we te maken met de volgende trends die de beoogde resultaten kunnen beïnvloeden: • Inwoners willen actief betrokken worden bij de voor hen belangrijke vraagstukken en direct invloed uitoefenen op besluitvorming in hun gemeente. • Inwoners en maatschappelijke partijen ervaren knelpunten in de dienstverlening door de gemeente zoals onduidelijke (digitale) informatievoorziening en versnippering van de dienstverlening. • Een inclusieve cultuur en inclusief beleid zijn een belangrijk onderdeel van maatschappelijk verantwoord ondernemen en goed bestuur. •

Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt waardoor het moeilijk is om aan personeel te komen.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

9

Doelen 1.1 We betrekken belanghebbenden uit de samenleving actief bij het vormen en implementeren van beleid. Daarbij zijn we helder over de invloed die inwoners wel of niet kunnen uitoefenen. Activiteit 1.1.1

Participatie

Portefeuillehouder:

Nanning

We maken duidelijke regels over participatie bij voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid. Om initiatiefnemers te informeren over en te faciliteren bij het betrekken van hun omgeving maken we een handreiking. Wat hebben we bereikt? In de inspraak- en participatieverordening gemeente Den Helder 2024 zijn duidelijke regels vastgelegd. Voor initiatiefnemers is een stappenplan opgesteld om hen te ondersteunen bij de participatie met hun omgeving. Dit stappenplan wordt actief onder de aandacht gebracht en is te vinden op de website van de gemeente. Dit doel is bereikt, maar participatie blijft altijd een aandachtspunt. Activiteit 1.1.2

Kinderburgemeester en Kinderraad

Portefeuillehouder:

Camara

We laten de jeugd actief meedenken met de ontwikkeling van de Helderse samenleving. Den Helder heeft een kinderburgemeester en een kinderraad met een zittingstermijn van twee jaar. Naast ceremoniële activiteiten, zoals openingen, zetten de kinderburgemeester en de kinderraad zich in voor het belang van kinderen. Eind 2024 start de nieuwe kinderburgemeester en kinderraad. De kinderraad mag gezamenlijk hun speerpunten voor de zittingsperiode van twee jaar bepalen. Wat hebben we bereikt? Jip de Jong is de Kinderburgemeester van Den Helder. Samen met de Kinderraad heeft hij een paar belangrijke dingen gedaan: - Nieuw basketbalveldje: Een jonge inwoner stuurde een brief met de vraag om een nieuw basketbalveld. De kinderburgemeester en de Kinderraad hebben hier een actie voor georganiseerd. Samen met de gemeente is een goede plek gevonden. Het basketbalveld bij de speeltuin aan de Theodorus Rijkersstraat wordt nu gebruikt. - Inclusieve speelplek: Er wordt gekeken hoe een speelplek kan worden gemaakt speciaal voor kinderen met een lichamelijke beperking. - Tegengaan van roken en vapen: Een speerpunt van de kinderburgemeester is het tegengaan van roken en vapen onder kinderen. Er wordt onderzocht hoe dit het beste kan, bijvoorbeeld met voorlichting, campagnes of samenwerking met scholen. Activiteit 1.1.3

Jongerenadviesraad (JAR)

Portefeuillehouder:

Camara

De JAR is een actieve raad van jongeren tussen de 15 en 27 jaar die gevraagd en ongevraagd advies geeft aan gemeenteraad en college. De JAR heeft een online platform van jongeren georganiseerd waar vraagstukken aan worden voorgelegd. Een grote groep jongeren kan zo hun mening geven. Hun input nemen we mee in de besluitvorming. We verstevigen de basis en bieden de Jongerenadviesraad meer continuïteit en stabiliteit. We breiden de inspraakmomenten uit en er zijn speerpunten bepaald waar de Jongerenadviesraad zich actief voor wil inzetten en een lobby voor wil voeren. Wat hebben we bereikt? De JAR heeft een tijd veel wisselingen gehad, waardoor het werk tijdelijk niet helemaal goed door kon gaan. Inmiddels is de JAR weer volledig op sterkte. De JAR heeft bij de gemeente gesproken over het voorstel om de starterslening te verhogen. Dankzij de inspraak en de brede steun binnen de gemeenteraad is het voorstel aangenomen. Daarmee zet Den Helder een belangrijke stap richting betere kansen voor jonge starters en een sterkere lokale woningmarkt. Ook heeft de JAR geholpen om menstruatieproducten gratis en voor iedereen toegankelijk te maken. Zij hebben deze producten overhandigd aan Vonk en Scholen aan Zee. Daarnaast was de JAR aanwezig bij een overleg van de gemeente om de mening van jongeren te laten horen en samen ideeën te bedenken voor een beter Den Helder.

1.2 Inwoners en ondernemers ervaren een goede dienstverlening van de gemeente Den Helder: online waar het kan en persoonlijk waar het moet. Activiteit 1.2.1

Digitaal contact

Portefeuillehouder:

Wagner

We hebben continu aandacht voor de digitale toegankelijkheid binnen de gemeente en het voldoen aan de wettelijke verplichting om per drie jaar iedere website ‘van’ de gemeente Den Helder te (laten) onderzoeken op digitale toegankelijkheid en de resultaten hiervan extern te publiceren. Wat hebben we bereikt? In 2025 zijn de onderzoeken op digitale toegankelijkheid afgerond en gepubliceerd. Activiteit 1.2.2

HUB Julianadorp

Portefeuillehouder:

Wagner

Gesprekken met participanten die betrokken (kunnen) zijn bij de realisatie van de HUB, het burgerloket in Julianadorp, vinden plaats en er wordt gestart met het realiseren van de HUB in Julianadorp. Wat hebben we bereikt? De gesprekken met de betrokken partijen om de HUB mogelijk te maken – Woningstichting Den Helder en het bestuur van MFC ’t Dorpshuis – zijn weer opgestart. Er ligt een concept-intentieovereenkomst waarin afspraken zijn vastgelegd tussen deze twee partijen en de gemeente om te komen tot een HUB.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

10

1.3 We zetten ons in voor het bevorderen van digitale, fysieke en sociale toegankelijkheid zodat onze inwoners zonder belemmering kunnen deelnemen aan de maatschappij. Activiteit 1.3.1

Informatievoorziening

Portefeuillehouder:

Wagner

We verbeteren de leesbaarheid en toegankelijkheid van informatie van de gemeente Den Helder en haar partners. Er zijn voldoende middelen en ondersteuning beschikbaar voor de gestelde doelen. Wat hebben we bereikt? Het verbeteren van de leesbaarheid en toegankelijkheid van informatie van de gemeente Den Helder en haar partners kent verschillende invalshoeken. In 2025 is onder meer gewerkt aan de begrijpelijkheid van teksten, de kwaliteit van college- en raadsdocumenten en er zijn technische vorderingen gemaakt. Tegelijkertijd blijft er nieuwe informatie beschikbaar komen, wat deze activiteit een continu proces maakt. Activiteit 1.3.2

Lokale inclusieagenda

Portefeuillehouder:

Wagner

We voeren de Lokale Inclusie Agenda 2024-2026 uit, gericht op het bevorderen van inclusie in Den Helder. Acties en initiatieven worden gedocumenteerd en gerapporteerd, en specifieke mijlpalen zijn voorgesteld zoals meer inclusieve onderwijsinstellingen en deelnemers aan bewustwordingssessies. Wat hebben we bereikt? In 2025 zijn er verschillende activiteiten georganiseerd ter bevordering van de inclusie in Den Helder. Hierbij een overzicht van de activiteiten: - Inclusie-enquête: De enquête laat twee kanten zien. Sommige inwoners voelen zich buitengesloten en vinden inclusie belangrijk. Andere inwoners voelen zich minder betrokken of hebben kritiek op hoe inclusie wordt aangepakt. Veel inwoners kennen de inclusie-initiatieven niet goed en doen er weinig aan mee. Toch geeft de enquête duidelijke signalen. Inwoners willen betere informatie en meer zichtbaarheid. Ook is het belangrijk om beter aan te sluiten bij verschillende groepen, zoals LHBTI+ inwoners en mensen met een fysieke beperking. Omdat inwoners verschillende ervaringen en verwachtingen hebben, is duidelijke en brede communicatie nodig. Zo blijft inclusie begrijpelijk en wordt polarisatie voorkomen. - Jaarlijkse viering van Internationale Vrouwendag - Campagne Kind Van: De expositie KIND VAN bestond uit grote borden met portretfoto’s en verhalen van kinderen van ouders met een verslaving en/of psychische problemen.

Op de borden staan QR-codes. Via deze codes kunnen mensen hulp of meer informatie krijgen als zij zich herkennen in de verhalen. - Elektrische strandrolstoel is aangeschaft - Pride Alkmaar: De gemeente Den Helder is initiatiefnemer van de bestuurdersboot Noord-Holland Noord. Deze boot vaart mee met de grachtenparade in Alkmaar tijdens Alkmaar Pride in mei. Met deze boot laat de gemeente, samen met andere gemeenten uit de regio, zien dat zij de LHBTIQ+-gemeenschap steunt. Ook wil de gemeente laten zien dat zij inclusie en diversiteit belangrijk vindt. - Werkgeverscongres: Het Werkgeverscongres werd in 2025 georganiseerd samen met de gemeenten Schagen en Alkmaar, met steun van RPAnhn. Het congres kwam er omdat uit cijfers bleek dat de meeste meldingen van discriminatie over werk gingen. Tijdens het congres kwamen ondernemers, HR-medewerkers en medewerkers van gemeenten samen. Zij volgden workshops over inclusief personeelsbeleid, het herkennen van kleine vormen van discriminatie en het benutten van diversiteit in teams. Ook deelden sprekers hun eigen ervaringen. Er waren ruim 130 deelnemers. - Kees de Jager Inclusieprijs is uitgereikt aan Cinema Zevenskoop. De cinema aan het Julianaplein gaat het bedrag gebruiken voor een plateautraplift, zodat bezoekers in een rolstoel ook naar de Zevenskoop kunnen.

- Week van de Toegankelijkheid • Wheelchair skills evenement: Het Wheelchair Skills Team gaf een cursus rolstoelvaardigheid. De cursus bestond uit vier lessen. Tien deelnemers uit Texel en Den Helder kregen les van twee trainers met eigen ervaring. De eerste twee lessen waren in een gymzaal. De deelnemers oefenden daar met balanceren en het op- en afrijden van stoepen en drempels. De laatste twee lessen waren buiten. Daar oefenden zij hoe ze deze vaardigheden in het verkeer kunnen gebruiken. • Lezing neurodiversiteit: Mirjam Nijhuis gaf een lezing over neurodiversiteit in Theater de Kampanje. Ze legde uit dat mensen verschillende soorten breinen hebben, bijvoorbeeld door autisme, ADHD of dyslexie. Ook gaf ze praktische tips om beter contact te maken met mensen die anders denken. - Orange the World: Dit is een wereldwijde campagne tegen geweld tegen vrouwen en meisjes. Verschillende gebouwen, zoals bibliotheek School 7 en de watertoren, werden oranje verlicht. In gebouw 66 was ook een speciale expositie te zien die bij de campagne hoorde. 1.4 We zorgen voor een aantrekkelijk werkklimaat voor de ambtelijke organisatie zodat nieuw personeel gemakkelijker kan worden aangetrokken en huidig personeel langer kan worden behouden. Activiteit 1.4.1

Werkklimaat ambtelijke organisatie

Portefeuillehouder:

De Boer

Dit doel is uitgewerkt in de paragraaf bedrijfsvoering. Wat hebben we bereikt?

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

11

BBV verplichte indicatoren BBV verplichte indicatoren

Nederland 2025

Begroting 2025

Rekening 2025

Overhead Formatie

Fte per 1.000 inwoners

NB

8,8

8,6

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

NB

7,8

8,9

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

NB

495

534

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur

NB

7,6

18,0

Overhead

% van totale lasten

NB

10,4

10,6

Wat heeft het gekost? Lasten en baten Samenwerkende gemeente

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

begroting

begroting

2025

Lasten

9.452

7.713

10.885

14.091

3.205

Bestuur

6.066

4.348

7.524

10.706

3.182

Burgerzaken

3.387

3.365

3.362

3.385

23

Baten

-2.622

-1.450

-2.648

-2.342

306

Bestuur

-1.371

-52

-1.221

-1.043

179

Burgerzaken

-1.251

-1.397

-1.427

-1.299

127

Saldo van baten en lasten

6.831

6.264

8.237

11.749

3.512

Bedragen x € 1.000

Saldo

Exploitatie

Reserves Toevoegingen (lasten)

300

Onttrekkingen (baten)

-999

-300

-300

-300

Mutaties in de reserves

-699

-300

-300

-300

Gerealiseerd resultaat

6.132

5.964

7.937

11.449

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

3.512

12

Verschilverklaring Verschillen (bedrag x € 1.000)

Bedrag V/N

Exploitatie

-3.512

I/S

0.1 Taakveld Bestuur (baten) In het taakveld Bestuur zijn er voor € 178.800 minder baten gerealiseerd dan begroot. De voornaamste afwijkingen zijn: - Als gevolg van waardeoverdracht van het pensioen van een ex-wethouder aan de gemeente zijn de baten incidenteel hoger dan begroot (voordeel € 117.000). - Zowel aan de lastenkant als aan de batenkant is sprake van een verschil van € 290.000 bij de regionale samenwerking fysiek en sociaal. Deze verschillen vallen tegen elkaar weg waardoor er per saldo het resultaat nihil is.

Baten

-179

N

I

0.1 Taakveld Bestuur (lasten) Bij het taakveld Bestuur is aan de lastenkant sprake van een nadeel van € 3.182 miljoen. De voornaamste afwijkingen zijn: - Lagere lasten op salarissen en pensioenuitkeringen college (voordeel € 231.000). - De herberekening pensioenvoorziening wethouders zorgt voor een nadeel van € € 3,5 miljoen. Hierdoor voldoen we aan de eisen die de Overheid stelt aan de voorziening die getroffen moet zijn voor de overdracht van de pensioenen van (voormalig) wethouders aan het ABP per 1 januari 2028. - Waardeoverdracht pensioen voormalig wethouder € 117.000 (nadelig). - Door het voortijdig aftreden van het college is het wettelijk verplicht de wachtgeldvoorziening aan te vullen voor twee wethouders. Voor vier wethouders gelden andere regelingen waar zij op terug kunnen vallen (nadeel € 82.000) - Hogere lasten opgavemanagers € 88.000 door inhuur ivm vacatures (nadelig). - Lagere lasten werkzaamheden tot het komen tot de regionale samenwerking sociaal en fysiek (voordeel € 323.000). - Bij de gemeenteraad is een voordeel ontstaan doordat het benutten van een aantal budgetten niet noodzakelijk is gebleken en een aantal is overschreden (voordeel € 110.000) - Overige kleinere verschillen verdeeld over een taakveld van € 6,65 miljoen: € 97.000 (voordeel).

Lasten

-3.182

N

I

0.2 Taakveld Burgerzaken (baten) Het taakveld Burgerzaken kent aan de batenkant een nadeel van € 127.000. De voornaamste afwijkingen zijn: - Er zijn minder aktes, uittreksels, eigen verklaringen aangevraagd dan verwacht (nadeel € 125.000). - De legesopbrengsten voor naturalisaties zijn hoger dan verwacht (voordeel € 85.000). - Lagere opbrengsten leges rijbewijzen (€ 36.000). - De gevolgen van de paspoortenpiek zijn in 2025 iets lager dan verwacht (nadeel € 50.000). Lagere baten voor de leges zorgt in het geval van naturalisaties, rijbewijzen en reisdocumenten ook voor lagere lasten. Het verschil aan de lastenkant is in totaliteit vrijwel nihil.

Baten

-127

N

I

Overige kleine ontwikkelingen

Lasten

-24

N

I

-3.512

N

Totaal

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

13

Zorgzame gemeente Ons doel is om iedereen kansen te geven om zich te ontwikkelen en een fijn leven te leiden met een sociaal vangnet. We werken regionaal samen om lokaal maatwerk te kunnen bieden. We focussen ons daarbij op preventie, sociale cohesie en mensen in hun kracht zetten. En waar inwoners extra steun nodig hebben organiseren we een laagdrempelige, fysieke en digitale toegang voor jong en oud. Daarbij bieden we de ondersteuning zo snel, compleet en lokaal mogelijk aan. In dit Programma komen de volgende onderwerpen aan de orde: Samenkracht en burgerparticipatie, Preventie, inkomensregelingen, Arbeidsparticipatie, WSW en beschut werk, WMO zorg, Jeugdzorg, Maatschappelijke – en vrouwenopvang en Volksgezondheid. In de regio Kop van Noord-Holland (Den Helder, Hollands Kroon, Schagen en Texel) krijgen alle inwoners de kans om veilig op te groeien, zich te ontwikkelen, een opleiding te volgen, te werken, mee te doen in de maatschappij en gezond oud te worden. De Kop van Noord-Holland is een regio waarin iedereen, ongeacht leeftijd, achtergrond of situatie, mee mag en kan doen. Toch kan elke inwoner in het leven weleens te maken krijgen met een tegenslag en daarbij hulp nodig hebben. Vaak kan deze hulp geboden worden door personen uit de directe omgeving van de inwoner (gezin, familie, vrienden, buurtgenoten, de sportclub, collega’s et cetera).

Soms is er daarnaast meer nodig. Dan kan de inwoner rekenen op ondersteuning of zorg vanuit het Sociaal Domein

Beleidskaders Voor dit programma gelden de volgende door de gemeenteraad vastgestelde beleidskaders: • Regiovisie Beschermd wonen 2024 (vastgesteld 5 juni 2023) • •

Regiovisie sociaal domein kop van Noord-Holland 2024-2029 (vastgesteld 22 april 2024) Woonzorgvisie (vastgesteld 1 november 2021)

Trends Bij de uitvoering van het beleid hebben we te maken met de volgende trends die de beoogde resultaten kunnen beïnvloeden: • Er is sprake van dubbele vergrijzing (de groep ouderen neemt toe en wordt steeds ouder) en ontgroening (afname van het aantal jongeren). •

Veel inwoners met armoede en complexe problematiek op meerdere vlakken.

• •

De druk op de asielopvang zal verder toenemen. Er is een tekort aan vrijwilligers, vrijwilligers worden ouder/kwetsbaarder en er wordt (steeds) meer gevraagd van vrijwilligers.

•

Het gevoel van eenzaamheid neemt zowel onder jongeren als ouderen toe.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

14

Doelen 2.1 We streven ernaar dat alle inwoners, ongeacht hun achtergrond of omstandigheden, een stabiel en waardig bestaan hebben. Activiteit 2.1.1

Woonbehoefte

Portefeuillehouder:

Nanning

Er is een programmatische aanpak om inwoners met een zorgvraag bij het wonen (excl. nieuwkomers) zo goed mogelijk te kunnen ondersteunen. De uitvoering van dit programmaplan start in 2025. We brengen de woonbehoeftes van diverse doelgroepen in kaart en er komen meer flex- en doorstroomwoningen. Deze activiteit heeft ook betrekking op het programma vitale gemeente. Wat hebben we bereikt? Het programmatische werken aan wonen met zorg komt steeds beter in positie. In 2025 zijn o.a. de regionale ETHOS telling, de preventiescan dak- en thuisloosheid, de actieagenda ouderenhuisvesting, de regionale woonzorganalyse, als onderdeel van de regionale woonzorgvisie, uitgevoerd en is de conferentie ‘aanpak dakloosheid in de Kop van Noord Holland’ georganiseerd. Met partners zijn nieuwe afspraken gemaakt over de toegang tot maatschappelijke opvang én is gestart met een pilot om de uitstroom uit beschermd wonen en maatschappelijke opvang te bevorderen. Ook is een tijdelijke locatie, Nieuweweg 3, gevonden om de maatschappelijke opvang te verhuizen uit de Visbuurt. De nieuwe locatie zal in q2 van 2026 in gebruik worden genomen. Naast de nieuwe locatie voor de maatschappelijke opvang is een breed onderzoek gestart naar een nieuwe locatie voor de vrouwenopvang. Activiteit 2.1.2

Onderwijszorgagenda

Portefeuillehouder:

Nanning

We vertalen de regionale onderwijszorgagenda naar onze lokale situatie en werken aan de ambities en activiteiten die onder andere zorgen voor inclusiever onderwijs. Deze activiteit heeft ook betrekking op het programma vitale gemeente. Wat hebben we bereikt? Het aantal brugfunctionarissen is uitgebreid naar dertien scholen en er zijn verschillende subsidieaanvragen gedaan, waaronder Rijke Schooldag en de Gelijke Kansen Alliantie. Er is gewerkt aan de lokale onderwijsagenda. Het LEA (Lokale Educatieve Agenda) is steviger ingericht. Ook is er gestart met de voorbereiding van de inkoop van jeugdhulp op school. 2.2 We streven ernaar dat alle inwoners zich kunnen ontwikkelen en deel kunnen nemen aan de maatschappij. Het optimaal benutten van de talenten en mogelijkheden van de inwoner staan hierbij centraal. Activiteit 2.2.1

Inclusieagenda

Portefeuillehouder:

Wagner

We organiseren, in samenwerking met inwoners, belanghebbenden en ervaringsdeskundigen, activiteiten volgens de lokale inclusieagenda die gericht zijn op bewustwording, toegankelijkheid, meedoen en samenwerken. Deze activiteit valt ook onder het programma samenwerkende gemeente. Wat hebben we bereikt? De gemeente organiseerde en ondersteunde diverse inclusie-activiteiten, waaronder Internationale Vrouwendag, het plaatsen van een elektrische strandrolstoel en de Kees de Jager Inclusieprijs. Ook is meegewerkt aan Pride Alkmaar en het Werkgeverschapscongres. De georganiseerde activiteiten versterken bewustwording, toegankelijkheid en gelijke kansen. Activiteit 2.2.2

Nieuwkomers

Portefeuillehouder:

Nanning

Er is een programmatische aanpak, gericht op opvang, onderwijs, welzijn en participatie, om nieuwkomers zo goed mogelijk te laten integreren en participeren in de samenleving. De uitvoering van dit programmaplan start in 2025. Wat hebben we bereikt? In 2025 is de huisvesting van statushouders verbeterd, maar blijft de taakstelling achter met 57% realisatie. De opvang van asielzoekers, AMV’s en Oekraïense ontheemden verloopt conform opgave, en voor alle Oekraïners is huisartsenzorg geregeld. De integratieketen is versterkt met nieuwe partners, een expertpool en een eerste meting met het nieuwe meetinstrument, maar vraagt verdere doorontwikkeling. Voor arbeidsparticipatie is een Europese subsidie toegekend voor het inzetten van duale trajecten gericht op Nederlands leren en werken voor statushouder en werkt 72% van de Oekraïense ontheemden in Den Helder. De gemeente bereidt zich daarnaast voor op de nieuwe verblijfsstatus van Oekraïners vanaf 2027, met impact op huisvesting, inkomen en uitvoering. Activiteit 2.2.3

Participatie

Portefeuillehouder:

Nanning

We leiden, in samenwerking met werkgevers en re-integratiebedrijven, inwoners met een bijstandsuitkering toe naar werk Wat hebben we bereikt? Vanuit de nieuwe regionale aanbesteding begeleiding en jobcoaching zijn acht aanbieders gecontracteerd. Via diverse trajecten zoals Herstelling, Sportend naar de toekomst, Binnenvaart en Probedrijven hebben veel bijstandsgerechtigden een goede stap richting de arbeidsmarkt gezet. Er zijn ongeveer 115 inwoners uitgestroomd uit de bijstand naar een betaalde baan.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

15

2.3 We streven ernaar om inwoners te helpen bij het voorkomen van problemen en, als er problemen ontstaan, die zo snel mogelijk te verhelpen. Activiteit 2.3.1

Wijksteunpunten

Portefeuillehouder:

Nanning

De wijksteunpunten, inclusief het Jongerenpunt, bieden, samen met lokale welzijnsinstellingen, zorgverleners en vrijwilligersorganisaties, directe ondersteuning aan inwoners bij sociale, financiële en gezondheidsvraagstukken. Wat hebben we bereikt? De wijksteunpunten en het Jongerenpunt zijn de laagdrempelige, integrale toegang tot zorg en ondersteuning in Den Helder. In 2025 zijn de openingstijden verruimd en het aantal contactmomenten steeg met 30% ten opzichte van 2023. De dienstverlening wordt continue verbetert. De Wmo consulenten zijn toegevoegd aan de wijksteunpunten waardoor inwoners sneller de juiste ondersteuning krijgen en er minder vaak hoeft te worden doorverwezen. Activiteit 2.3.2

Energiecoaches

Portefeuillehouder:

Wagner

Onze energiecoaches helpen voor 2026 circa 3800 minimahuishoudens het energieverbruik (verder) te verlagen. Tegelijkertijd worden deze energiecoaches door een coach begeleid om door te stromen naar regulier werk. Wat hebben we bereikt? Zie onderdeel vitale gemeente, activiteit 3.5.4 2.4 We streven ernaar dat onze inwoners zo veel mogelijk zelf oplossingen zoeken voor problemen, klachten en tegenslagen en hierbij gebruik maken van personen uit hun directe omgeving. Activiteit 2.4.1

Zelfredzaamheid

Portefeuillehouder:

Nanning

Inwoners kunnen deelnemen aan activiteiten die bijdragen aan het inzetten en/of vergroten van hun eigen netwerk. Deze activiteiten kunnen uiteenlopend gaan over bijvoorbeeld sociale activering, buddyprojecten, taal en zelfredzaamheid. Wat hebben we bereikt? Vanuit subsidieverlening zijn veel organisaties in Den Helder gestimuleerd en ondersteund in het organiseren van activiteiten die bijdragen aan de zelfredzaamheid van een inwoner. Voorbeelden van organisaties die direct of indirect bijgedragen hebben aan de ontwikkeling van het eigen netwerk zijn de Vrijwilligerscentrale, stichting Present, Automaatje, Sylta en Humanitas. 2.5 We streven voor onze inwoners naar een veilige en gezonde leefomgeving in alle levensfasen; van het kansrijk opgroeien tot het vitaal oud worden. Activiteit 2.5.1

Hulp enkelvoudige jeugdcasussen

Portefeuillehouder:

Nanning

Team Zorg voert zelf hulpverlening uit bij jeugdcasussen waarbij sprake is van enkelvoudige problematiek. Wat hebben we bereikt? De pilot TOP80 en ICR is omgezet naar een reguliere werkwijze, waardoor consulenten – naast de casuïstiek van de Gecertificeerde Instelling – nu structureel zelf casuïstiek oppakken en deze integraal en zo dicht mogelijk rondom het gezin behandelen. Deze manier van werken zorgt dat ondersteuning sneller en meer afgestemd op de leefomgeving wordt ingezet. Daarnaast zijn consulenten voortaan aanwezig in de huisartsenpraktijk, zodat jeugdvragen die voorheen direct werden doorgezet naar geïndiceerde jeugdzorg nu eerst ambulant in het voorveld worden behandeld. Afhankelijk van de situatie gebeurt dit via de consulent zelf, via de POH-jeugd of via lichte, laagdrempelige hulpverlening. Hierdoor wordt zwaardere jeugdzorg vaker voorkomen en sluiten we beter aan bij wat gezinnen nodig hebben. Activiteit 2.5.2

Vitaal ouder worden

Portefeuillehouder:

Nanning

We organiseren activiteiten voor onze inwoners gericht op vitaal ouder worden zoals valpreventie, oefenen met hulpmiddelen en het alzheimercafé. Wat hebben we bereikt? Met een breed aanbod van activiteiten – van buddyprojecten tot taal en activering – zijn inwoners ondersteund in het vergroten van hun netwerk en zelfredzaamheid. Ook zijn tal van initiatieven voor vitaal ouder worden uitgevoerd, zoals valpreventie, ontmoetingsgroepen, het Odensehuis en Alzheimercafés. 2.6 We streven naar kwalitatief goede en tijdige zorg die bij de inwoner thuis (of zo dicht mogelijk bij dat huis) wordt geboden. Activiteit 2.6.1

Aanbesteding Jeugdzorg

Portefeuillehouder:

Nanning

We werken aan een nieuwe aanbesteding voor de Jeugdzorg met als doel om per 1 januari 2026 nieuwe contracten af te sluiten met diensten en producten die voldoen aan de kwaliteitscriteria en aansluiten bij de behoeften van de jeugd en hun gezinnen. Wat hebben we bereikt? De aanbesteding Jeugdzorg is uitgesteld tot 1 januari 2028 en de huidige contracten zijn verlengd. Intussen wordt gewerkt aan het versterken van preventie, integrale toegang en collectief aanbod om instroom in de jeugdhulp te beperken en uitstroom te bevorderen.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

16

Activiteit 2.6.2

Dienstverlening wijksteunpunten

Portefeuillehouder:

Nanning

De dienstverlening vanuit de wijksteunpunten blijven we continu verbeteren met als doel om een laagdrempelig, kwalitatief goed zorgaanbod voor onze inwoners in de wijk te realiseren. Wat hebben we bereikt? De wijksteunpunten en het Jongerenpunt vervullen een steeds grotere rol. De wijksteunpunten vormen de laagdrempelige toegang tot ondersteuning in onze gemeente. De samenwerking met welzijnspartners is geïntensiveerd en een breed team werkt aan verdere doorontwikkeling van de dienstverlening. Vanaf december 2025 wordt hulp bij inwoners thuis aangeboden via de pilot “Wijksteunteam op pad”.

BBV verplichte indicatoren BBV verplichte indicatoren

Nederland 2025

Begroting 2025

Rekening 2025

850,2*

770,0

773,8*

Zorgzame gemeente Banen

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 - 64 jaar

Jongeren met een delict voor de rechter

% 12 t/m 21 jarigen

1**

0,2

2**

Kinderen in uitkeringsgezin

% kinderen tot 18 jaar

6*

6,0

6*

Netto arbeidsparticipatie

% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking

73,2*

70,0

70,5*

Werkloze jongeren

% 16 t/m 22 jarigen

2*

1,4

2*

Personen met een bijstandsuitkering

Aantal per 10.000 inwoners

281,2

275,0

296,5

Lopende re-integratievoorzieningen

Aantal per 10.000 inwoners van 15 - 64 jaar

203,1*

69,0

86,6*

Jongeren met jeugdhulp

% van alle jongeren tot 18 jaar

14*

14,3

18*

Jongeren met jeugdbescherming

% van alle jongeren tot 18 jaar

1*

1,9

2,3*

Jongeren met jeugdreclassering

% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

0,4*

0,3

0,4*

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

Aantal per 10.000 inwoners

660

847

790

Bovenstaande gegevens komen vanuit www.waarstaatjegemeente.nl. * geen recente gegevens bekend, dit zijn de cijfers uit 2024 ** geen recente gegevens bekend, dit zijn de cijfers uit 2023

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

17

Wat heeft het gekost? Baten en lasten Zorgzame gemeente

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

begroting

begroting

2025

135.757

134.333

136.845

136.518

-328

Samenkracht en burgerparticipatie

8.561

8.875

8.806

8.498

-309

Preventieve voorzieningen

4.370

5.084

4.925

4.628

-298

Jeugdzorg

39.608

37.107

40.480

40.017

-464

Inkomensregelingen en participatie

47.132

46.259

46.189

47.761

1.571

Wmo-zorg

19.858

18.649

19.464

19.244

-219

Maatschappelijke- en vrouwenopvang

12.713

14.185

12.763

12.311

-451

Volksgezondheid

3.515

4.174

4.218

4.059

-159

Baten

-41.771

-37.855

-39.182

-39.230

-48

Samenkracht en burgerparticipatie

-5.834

-4.947

-5.478

-5.484

-5

Preventieve voorzieningen

-916

-758

-539

-531

8

Jeugdzorg

-23

-108

-99

9

Bedragen x € 1.000

Saldo

Exploitatie Lasten

Inkomensregelingen en participatie

-32.358

-29.740

-30.651

-30.693

-42

Wmo-zorg

-575

-241

-590

-574

16

Maatschappelijke- en vrouwenopvang

-960

-473

-237

-353

-116

Volksgezondheid

-1.106

-1.696

-1.579

-1.496

83

Saldo van baten en lasten

93.985

96.477

97.663

97.288

-376

2.534

3.059

525

Reserves Toevoegingen (lasten)

5.317

Onttrekkingen (baten)

-6.203

-760

-280

-1.493

-1.213

Mutaties in de reserves

-885

-760

2.254

1.566

-688

Gerealiseerd resultaat

93.100

95.717

99.917

98.853

-1.064

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

18

Verschilverklaring Verschillen (bedrag x € 1.000)

Bedrag V/N

Exploitatie

I/S

376

1a. Samenkracht en burgerparticipatie

Lasten

309

V

I

Lasten

298

V

I

Lasten

464

V

S

Lasten

-1.571

N

I

Het positieve resultaat bestaat uit meerdere componenten. De belangrijkste verschillen zijn als volgt: - Lagere kosten voor de opvang van Oekraïense ontheemden, met name door gunstige NUTS-voorzieningen en lagere personele inzet. Dit resulteert in een financieel voordeel van € 85.000. - Onderbesteding binnen diverse subsidieregelingen. Vanaf 2026 worden deze voordelen structureel betrokken bij de realisatie van de subsidie-taakstelling. Het betreft een voordeel van € 123.000. - Lagere uitgaven op het terrein van inwonersbetrokkenheid, doordat participatietrajecten zijn gedekt vanuit de aan de betreffende programma's en projecten toegewezen budgetten. Dit leidt tot een voordeel van € 50.000. 2a. Preventieve voorzieningen Binnen de preventieve voorzieningen ontstaat een positief financieel resultaat, dat wordt verklaard door meerdere ontwikkelingen. De meest significante zijn: - Versnelde realisatie van de taakstelling subdies. Een deel van de taakstelling dat formeel vanaf 2026 was voorzien, is al in 2025 gerealiseerd. Dit leidt tot een voordeel van € 75.000. - Ontvangen eindafrekeningen 2024 van GGD en GGZ NHN. Over 2024 zijn afrekeningen ontvangen voor aanvullende diensten van de GGD en een eindafrekening van de GGZ NHN over de afgegeven subsidie. Deze leiden gezamenlijk tot een voordeel van € 72.000. - Lagere uitgaven voor gehandicaptenparkeerkaarten.

In 2025 zijn 253 gehandicaptenparkeerkaarten verstrekt, wat resulteert in lagere kosten en daarmee een voordeel van € 35.000. - Incidentele dekking van de kosten voor het scheidingsplein. De kosten voor het scheidingsplein zijn in 2025 gedekt vanuit het Integraal Zorgakkoord (IZA). Hierdoor ontstaat een incidenteel voordeel van € 10.000. - Dekking van de kostenoverschrijding bij het wijkteam. De extra lasten van het wijkteam zijn verwerkt binnen het programma Overhead. Dit levert binnen dit programma een voordeel van € 54.000 op. 3a. Jeugdzorg Binnen de jeugdzorgkosten is in 2025 een voordeel van ca.€ 460.000. Het verschil ten opzichte van de prognose in de decembernota wordt voornamelijk verklaard door het lagere verzilveringspercentage van de in 2025 afgegeven beschikkingen. In de decembernota is uitgegaan van het verzilveringspercentage over 2024. De realisatie over 2025 laat zien dat het daadwerkelijke gebruik lager ligt, wat resulteert in het huidige voordeel. Dit verschil is structureel en komt met name door de afbouw van gesloten jeugdzorg en een daling van de jeugdreclasseringsmaatregelen als gevolg van de landelijke wetgeving. Het structurele voordeel verwerken we ten gunste van de taakstelling op het sociaal domein. Dit heeft geen effect op het structurele financiele perspectief.

Het voorstel is om dit financiele voordeel beschikbaar te houden voor Jeugdzorg in 2026, zodat het kan worden ingezet voor: - de maatregelen die nodig zijn binnen de Hervormingsagenda Jeugd, en - de realisatie van de taakstelling binnen het programma. 4a. Inkomensregelingen en participatie Bijstandsuitkeringen (BUIG): In 2025 bedroeg het gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden 1291, terwijl in de begroting werd uitgegaan an 1303 uitkeringsgerechtigden. Hoewel het volume lager uitviel dan geraamd, lag de gemiddelde uitkeringslast hoger dan begroot. In werkelijkheid waren de kosten € 18.955 per uitkeringsgerechtigde, de begroting ging uit van € 17.655 per uitkeringsgerechtigde. Hierdoor ontstaat een overschrijding van de BUIG-kosten. Voor deze afwijking is een reserve BUIG gevormd; het tekort is hieruit gedekt. Per saldo was het tekort ca. 1,2 miljoen. Sociale werkvoorziening (GRGA) In de decembercirculaire is een specifieke vergoeding ontvangen ter compensatie van de medewerkers van de Gemeenschappelijke regeling gesubsidieerde arbeid (GRGA). Deze vergoeding hebben we ook uitgekeerd aan de GRGA. Hierdoor ontstaat een nadeel op de lasten van afgerond € 400.000. De ontvangst is verwerkt in het programma algemene dekkingsmiddelen.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

19

5a. Wmo zorg

Lasten

219

V

I

Lasten

451

V

I

Baten

116

V

I

Lasten

159

V

I

Baten

-69

N

I

Binnen de WMO- uitgaven onstaan zowel voor- als nadelen als gevolg van ontwikkelingen in het aantal clienten. WMO Begeleiding en dagbesteding In 2025 waren de uitgaven lager dan begroot. Het gemiddeld aantal clienten lag tot en met september rond de 750. In december 2025 waren dit 713 clienten. Deze daling in het volume leidt o.a. tot een voordeel van € 285.000. WMO Huishoudelijke Hulp (incl. PGB) Voor huishoudelijke hulp zijn de kosten in 2025 hoger uitgekomen dan geraamd. In het eerste half jaar lag het gemiddeld aantal clienten op ca. 1970 per maand. In het tweede half jaar steeg dit naar een gemiddelde van 2010 clienten. De volumestijging leidt tot een nadeel van € 99.000. 6a. Maatschappelijke en vrouwenopvang Binnen de regionale budgetten voor Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen is in 2025 per saldo € 995.000 toegevoegd aan de reserve MOBW. Hiervan heeft € 766.000 betrekking op het resultaat van de samengevoegde budgetten voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen. In de begroting was rekening gehouden met een resultaat van € 470.000. Het aanvullende voordeel ontstaat vooral binnen beschermd wonen. Het gemiddeld aantal clienten is in 2025 gestegen van 94 naar 101, terwijl tegelijkertijd een verschuiving in zorgzwaarte zichtbaar is. Er is meer ingezet op lichte en middenproducten, die gepaard gaan met lagere tarieven.

Hierdoor vallen de totale kosten lager uit dan geraamd. De overige voordelen betreffen de restant budgetten van de Brede aanpak dak- en thuislozen (€167.000) en het nationaal actieplan dakloosheid (€ 62.000). Deze middelen worden in 2026 ingezet voor de voortzettng van de bijbehorende werkzaamheden en projecten. 6b. Maatschappelijk en vrouwenopvang Dit voordeel ontstaat door een hogere ontvangen eigen bijdrage voor beschermd wonen. Dit is een onderdeel van de storting in de regionale reserve Maatschappelijke opvang en Beschermd wonen (MOBW). Zie ook 6a. 7a. Volksgezondheid Binnen het onderdeel Jeugdgezondheidszorg (JGZ) ontstaat in 2025 een voordeel van € 100.000 doordat de geplande verbouwing van de JGZ-locatie nog niet heeft plaatsgevonden. Deze werkzaamheden worden naar verwachting pas eind 2026 uitgevoerd. Tegelijkertijd zijn de reguliere huisvestingslasten van de JGZ locaties gestegen, wat leidt tot een nadeel van € 40.000. Daarnaast resteert in 2025 een bedrag van ruim € 100.000 uit de Brede Specifieke Uitkering (SPUK) versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis. Deze middelen mogen worden doorgeschoven naar 2026. Hierdoor onstaat zowel op de lasten als de batenkant een saldo. 99b. Overige kleine verschillen Mutaties reserves

688

92a. Mutaties reserves

Toevoegingen

-525

N

I

Onttrekkingen

1.213

V

I

1.064

V

Er is een bedrag van € 995.000 gestort in de reserve MOBW. Dit bestaat uit: - resultaat MOBW € 766.000 - restan budget brede aanpak dak- en thuislozen € 167.000 - restand budget nationaal actieplan dakloosheid € 62.000 In de begroting hadden we rekening gehouden met een storting van € 470.000 als gevolg van resultaat MOBW. 92b Mutaties reserves Ontrekking uit reserve BUIG zie 4a. € 1,2 miljoen Totaal

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

20

Vitale gemeente We werken aan een beter imago van Den Helder door positieve zaken lokaal en landelijk, te benadrukken en onder de aandacht te brengen. De strategie Van Krimp naar Groei houden we vast. Kinderen in Den Helder groeien op met het perspectief dat ze de stad niet hoeven te verlaten voor hun ambitie of welbevinden. Daarnaast heeft de inzet op een woningbouwprogramma, gericht op een veelzijdig woningaanbod, prioriteit. Ook zetten we in op een duurzaamheidsagenda om bij te dragen aan de energietransitie en om energiearmoede te voorkomen. Tot slot brengen we prioriteiten aan in onze economische agenda om vraag en aanbod in onze arbeidsmarkt goed op elkaar te laten aansluiten. In dit programma komen de volgende onderwerpen aan de orde: Beheer gebouwen, Parkeren, Haven, economische ontwikkeling, Ruimte en leefomgeving, Grondexploitaties en Wonen, bouwen en duurzaamheid

Beleidskaders Voor dit programma gelden de volgende door de gemeenteraad vastgestelde beleidskaders: Economie/toerisme/retail •

Havenvisie Den Helder 2040 vastgesteld 3 juli 2023

•

Regioakkoord De Kop Groeit! vastgesteld 30 juni 2020

•

Regionale visie op verblijfsrecreatie Noord-Holland Noord 2030 vastgesteld 17 december 2018

•

Helders Perspectief 2.0 vastgesteld 10 januari 2020

•

Regionale Retailvisie Kop van Noord-Holland 2018 vastgesteld 8 november 2018

•

Beleidskader Toerisme Den Helder bruist!, vastgesteld 19 juni 2017

Duurzaamheid •

Transitievisie warmte vastgesteld 20 december 2021

• •

Strategie klimaatadaptatie Noordkop 2021-2026 vastgesteld 14 juni 2021 Regionale energiestrategie 2.0 vastgesteld op 8 mei 2024

•

Programma Duurzaamheid 2024-2027 vastgesteld 12-02-2024

•

Uitvoeringsplan Duurzaam Rondkomen 2.0 2024-2025 vastgesteld 13-02-2024

Vastgoed/omgevingszaken/Wonen •

Beleidskader Vastgoed 2022-2024, vastgesteld 20 december 2021

•

Nota Grondbeleid 2019, vastgesteld 24 juni 2019

•

Nota Zonneparken, vastgesteld 2 maart 2015

•

Woonzorgvisie vastgesteld 1 november 2021

•

Beleidskader schuilstallen vastgesteld 6 april 2021.

•

Beleidsregels Reclamenota Bedrijven in beeld 3 mei 2012

•

Niet-Gesprongen Explosieven beleidsnota en bijbehorende kaart vastgesteld 23 november 2020

•

Woonvisie 2020-2025 (“Den Helder in beweging”) vastgesteld 2 november 2020

•

Regionale nota bodembeheer, vastgesteld 15 oktober 2018

•

Beleid huisvesting tijdelijke werknemers Den Helder, vastgesteld 16 december 2019 met wijzigingen

Trends Bij de uitvoering van het beleid hebben we te maken met de volgende trends die de beoogde resultaten kunnen beïnvloeden: • Door het tekort aan werknemers op de arbeidsmarkt is het lastig om in Den Helder te voldoen aan de groeiende vraag naar geschoold personeel in de technische, maritieme en energiesector.• De uitdagingen en economische kansen rond duurzaamheid en de haven nemen toe. • • •

Het toeristisch verblijf op middellange en lange termijn groeit. De vraag naar passende woningen stijgt, zowel onder inwoners als mensen van buiten Den Helder. Om goed bereikbaar te blijven, moet mobiliteit anders worden georganiseerd, met aandacht voor milieu, veiligheid, gezondheid en bereikbaarheid.

Programmarekening 2025 Gemeente Den Helder

21

Doelen 3.1 Wonen, werken, onderwijs en recreatie worden gericht op het boeien, binden en behouden van (toekomstige) werknemers voor de arbeidsmarktregio. Activiteit 3.1.1

Omgevingsplan

Portefeuillehouder:

Wagner

Het tijdelijke omgevingsplan wordt stapsgewijs uitgewerkt tot een volwaardig omgevingsplan. Er wordt hierbij teruggegrepen op nieuwe ontwikkelingen en mogelijkheden zoals beschreven in de omgevingsvisie die in september 2023 is vastgesteld. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we gewerkt aan het zogenoemde ‘casco’, waarin standaardregels voor het nieuwe omgevingsplan zijn opgesteld. Dit casco gebruiken we als model om het omgevingsplan in vijf samenhangende deelgebieden op te bouwen. Daarnaast helpt het ons om initiatieven van derden op een uniforme manier te begeleiden en uiteindelijk in te passen in het omgevingsplan. Ook hebben we gewerkt aan een Nota van Uitgangspunten voor het eerste samenhangende deelgebied ‘Woongebieden, Stadshart & Centrumgebieden’. Dit deelgebied zetten we om naar regels en een opbouw conform het omgevingsplan. Deze Nota van Uitgangspunten wordt in 2026 bestuurlijk voorgelegd en dient als kader voor deze eerste wijziging van het omgevingsplan. Activiteit 3.1.2

Helders Perspectief

Portefeuillehouder:

Camara

We geven uitvoering aan het programma Helders Perspectief. Wat hebben we bereikt? In 2025 heeft de Board (11 personen namens 8 domeinen) een startdocument uitgewerkt voor de stedelijke positionering van Den Helder als Blue Port. Dit vormt de basis om gezamenlijk de stedelijke ontwikkeling verder vorm te geven. Daarnaast is in 2025 verder gewerkt aan de ambities voor Blue School. In maart 2025 is een convenant getekend door de gemeente, alle onderwijspartijen en de kinderopvang om de krachten te bundelen, doorgaande leerlijnen te ontwikkelen en kinderen structureel te betrekken bij maritieme en watergerichte thema’s. Ook is de inzet op de Experience Store gecontinueerd ten behoeve van het promoten van leren, werken, wonen en recreëren in Den Helder. Activiteit 3.1.3

Regio Deal

Portefeuillehouder:

Camara

We geven uitvoering aan de Regio Deal Maritiem Cluster Kop van Noord-Holland en zetten erop in dat initiatieven structureel effect opleveren voor de regio. Daarbij werken we met onderwijs en ondernemers samen, via het netwerkplatform Tech@Connect. Wat hebben we bereikt? Eind 2024 kreeg het platform Tech@Conect rechtspersoonlijkheid door oprichting van een stichting. Hiermee is een professionaliseringsslag gemaakt in de bedrijfsvoering en zijn de onderwijssector (bijv. de Blue Port campus) en de ondernemers (samenwerking met Next Generation Machinery B.V.; dit is een innovatief bedrijf dat actief is in de waterstofen energietransitie) sterker vertegenwoordigd door middel van een bestuursfunctie in de stichting. Ook in financieel opzicht is in 2025 de basis gelegd voor de continuïteit van de stichting de komende jaren, waarmee Tech@Connect meer zichtbaar kan en zal zijn in regionale onderwijs-arbeidsmarkt-vraagstukken de komende jaren.. Activiteit 3.1.4

Dienstverlening aan ondernemers