RIS325513 Bijlage Jaarrapportage 2025 Wmo

4.4. Voorkomen misbruik en oneigenlijk gebruik De teams Misbruik en Oneigenlijk gebruik (M&O) en Contract- en Relatiemanagement (CRM) werken samen op het gebied van toezicht en handhaving. Uitgangspunt is dat zowel de rechtmatigheid als de zorgcontinuïteit en kwaliteit van de ondersteuning aan de cliënt worden gewaarborgd. CRM onderhoudt contact met aanbieders en richt zich op het reguliere beheer. M&O onderzoekt, bijvoorbeeld naar aanleiding van klantsignalen, mogelijk misbruik en oneigenlijk gebruik. Andere signalen zijn afkomstig van bijvoorbeeld het landelijke Informatieknooppunt Zorgfraude (IKZ) of van ons gemeentelijke meldpunt.8 De onderzoeken kunnen zich richten op Wmo- en Jeugdhulp aanbieders en cliënten. De resultaten van deze onderzoeken worden besproken met de betrokken partijen. In deze gesprekken krijgen betrokken partijen de gelegenheid om een verklaring en uitleg te geven (= hoor en wederhoor). De beide teams analyseren ook data en signaleren trends. Hiermee kunnen bijvoorbeeld contractvoorwaarden worden aangescherpt of uitgebreid. In 2025 waren 57 aanbieders betrokken in een rechtmatigheidsonderzoek door M&O. In die onderzoeken waren 318 cliëntcasussen betrokken. Aanbieders waar onregelmatigheden werden vastgesteld kregen de gelegenheid verbetermaatregelen te treffen.

Wanneer verbetering echter niet mogelijk blijkt, kan binnen de geldende juridische kaders worden besloten hen uit te sluiten van dienstverlening aan cliënten. Dit gebeurt alleen als sprake is van ernstige onrechtmatige betalingen en declaraties (opzet tot misleiding, fraude), of

6

Nationale Ombudsman, “Terug aan tafel, samen de klacht oplossen,” maart 2017. Memorie van Toelichting Wmo 2015, TK 2013-2014, 33841, nr. 3, pag. 10 en 31. 8 Zie Misbruik of fraude met zorg melden - Den Haag 7

28 JAARRAPPORTAGE 2025 Wmo

wanneer (de juiste) ondersteuning niet wordt geleverd. In 2025 kwam dit niet voor. Verder werd voor 110 cliënten een overdrachtsrapportage geschreven voor de uitvoeringorganisatie met het advies een herindicatie uit te voeren. Zo kan de ondersteuning goed gecontinueerd worden. Andere cliënten regelden vervangende ondersteuning binnen hun netwerk of hadden geen recht op ondersteuning. Er werden Persoonsgebonden budgetten (PGB’s) bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB) ingetrokken voor een totaalbedrag van € 804.681,-. En 7 terugvorderingen werden ingesteld voor een totaalbedrag van € 14.683,-. Voor de volledigheid benadrukken wij dat de positieve verificaties ook waardevol zijn. Een actief onderzoeksen controlesysteem heeft een preventieve werking. Bovendien bevestigen deze verificaties dat het kwaliteitssysteem aan de voorkant goed werkt. Hetzelfde geldt voor het overzetten van cliënten naar een andere (bonafide) aanbieder. Hiermee wordt hun zorgcontinuïteit gewaarborgd. De waarde van onze onderzoeken reikt dus verder dan het bedrag van ingetrokken PGB’s of ingestelde terugvorderingen alleen.

Vroeg-signalering Ook in 2025 draaide maandelijks een geautomatiseerde analyse van de PGB-declaraties (data van de SVB) waarbij deze getoetst worden aan de Haagse kwaliteitseisen. Daar waar niet voldaan wordt (bijvoorbeeld bij het uitkeren van maandloon of het declareren van reiskosten) handelt het team M&O hier direct op. Zo worden onregelmatigheden vroeg-gesignaleerd en worden terugvorderingen voorkomen.

29 JAARRAPPORTAGE 2025 Wmo