RIS325425 Voortgang Haagse jongerenaanpak

Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Nur Icar Wethouder van MKB, Werk en Participatie

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de algemene commissie (Samenleving)

OCW/11043000 RIS325425 Contactpersoon

Jeroen van Os Dienst

Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

OCW Stad en Bestuur Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

26 mei 2026

jeroenvanos@denhaag.nl

Onderwerp

Voortgang Haagse jongerenaanpak

Geachte voorzitter, De nieuwe Wet van school naar duurzaam werk is per 1 januari 2026 in werking getreden. Met voorliggende brief gaan we in op de Haagse ontwikkelingen op het gebied van voortijdig schoolverlaten en de overgang naar duurzaam werk. We benoemen de belangrijkste punten van afgelopen schooljaar en geven de beleidsmatige context bij deze ontwikkelingen. In deze brief gaan we achtereenvolgens in op: 1. De Wet van school naar duurzaam werk. 2. De landelijke ontwikkeling rondom toename van jongeren in de bijstand. 3. De voortgang van de Haagse jongerenaanpak. 4. De maatschappelijke opgave waar we voor staan. 5. De indicatoren waar we op sturen. 1. De Wet van school naar duurzaam werk Met de invoering van de Wet van school naar duurzaam werk hebben scholen, doorstroompunten en gemeenten meer verantwoordelijkheden gekregen in zowel het voorkomen dat jongeren tot 27 jaar buiten beeld raken, als in de arbeidsmarkttoeleiding van jongeren uit het praktijkonderwijs (pro), voortgezet speciaal onderwijs (vso) en het middelbaar beroepsonderwijs (mbo). De aanpak voortijdig schoolverlaten en de aanpak jeugdwerkloosheid worden hiermee in toenemende mate integraal bekeken. Het uitgangspunt is dat ieder zijn eigen verantwoordelijkheid blijft nemen, en dat elkaars expertise meer wordt benut en ingezet.

Scholen, Doorstroompunten1 en gemeenten hebben meer mogelijkheden gekregen om jongeren tot 27 jaar te ondersteunen bij de overgang van school naar werk en bij het behoud van werk bij (dreigende) werkloosheid. De taken van het Doorstroompunt (voert de wettelijke opdracht van gemeenten uit) en de taken van de gemeente (als uitvoerder van de Participatiewet) worden in Den Haag al langere tijd geïntegreerd uitgevoerd door Jongerenpunt070. De professionals van Jongerenpunt070 werken in multidisciplinaire teams samen voor jongeren die ondersteuning nodig hebben bij onderwijs, werk of inkomen. In die zin liep Den Haag vooruit op de invoering van de nieuwe wet. De focus van de nieuwe wet ligt op jongeren die moeite hebben om aan het werk te komen en aan het werk te blijven. Dit is een structureel probleem, ongeacht de stand van de economie.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Het gaat om jongeren uit het praktijkonderwijs, voortgezet speciaal onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs met de nadruk op de entreeopleiding (entree) en de beroepsopleiding in de beroepsopleidende leerweg (bol niveau 2), voortijdig schoolverlaters (vsv’ers) en jongeren zonder onderwijs en zonder werk (neet). Voortgang van het regionaal programma Haaglanden In aanloop naar de invoering van de Wet van school naar duurzaam werk is er in de regio Haaglanden een gezamenlijk regionaal programma opgezet door alle betrokken partners, inclusief scholen, Doorstroompunt Haaglanden en gemeenten. Op 18 december 2025 (RIS324240) hebben we uw commissie hierover geïnformeerd. Het programma en de bijbehorende subsidieaanvraag zijn in januari 2026 ondertekend door de wethouder van de contactgemeente, de bestuurder van de contactschool en de wethouders van de twee betrokken centrumgemeenten, namens de partners in de regio. De subsidieaanvraag is door ROC Mondriaan ingediend bij het ministerie van OCW en op 31 maart 2026 goedgekeurd. De verdere uitwerking van het programma (actielijnen met maatregelen) zal in 2026 plaatsvinden. Het regionaal programma richt zich op de gezamenlijke verantwoordelijkheid van de scholen, het doorstroompunt Haaglanden en in de regio Haaglanden om jongeren op een integrale manier te begeleiden naar duurzaam werk.

De nadruk ligt daarbij op preventie, zowel individueel als collectief. Samenwerkingsafspraken en verantwoordelijkheden De samenwerkingsafspraken tussen de partners in de regio zijn vastgelegd in verschillende stroomschema’s die verduidelijken welke partner op welk moment de regie heeft in de begeleiding van een jongere. De belangrijkste uitgangspunten zijn:

• • • •

Scholen blijven verantwoordelijk voor passend onderwijs, begeleiding, loopbaanoriëntatie en nazorg tot één jaar na diplomering (mbo) of twee jaar na uitstroom (pro en vso). Doorstroompunten monitoren en begeleiden jongeren zonder startkwalificatie (tot 27 jaar) en zorgen voor een warme overdracht en nazorg totdat de jongere duurzaam aan het werk is. Gemeenten faciliteren de overgang naar duurzame werkgelegenheid voor jongeren, gericht op werkzekerheid en loopbaanontwikkeling. Arbeidsmarktregio’s bevorderen een inclusieve arbeidsmarkt en stellen gezamenlijk een meerjarenagenda op, gericht op duurzame werkgelegenheid en ondersteuning van kwetsbare groepen.

Volgende stappen In 2026 wordt het regionaal programma nader uitgewerkt, waarbij de focus zal liggen op het concreet maken van de actielijnen met maatregelen voor jongeren in de regio Haaglanden. Dit omvat onder meer het opzetten van meer gerichte begeleidingsprogramma’s en het stimuleren van samenwerking tussen de verschillende partners in de regio. 2. De landelijke ontwikkeling rondom toename van jongeren in de bijstand De kwartaalcijfers van het CBS bevestigen een ontwikkeling die we al langer signaleren: het aantal jongeren in de bijstand blijft toenemen, ondanks de aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt. Eind september 2025 ontvingen 41 duizend jongeren bijstand, 5,5% meer dan een jaar eerder. Deze groei past in een bredere trend die sinds het derde kwartaal van 2023 gaande is. Jongeren stromen vaker in dan uit.

2/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Er wordt landelijk gesproken over verschillende factoren die bijdragen aan de groei van het aantal jongeren in de bijstand. Enkele mogelijke oorzaken zijn:

• • • • •

De mismatch op de arbeidsmarkt. De huidige lichte economische afkoeling treft vooral jongeren, doordat zij vaker in flexibele banen werken en daardoor als eerste geraakt worden. Verslechtering van de mentale gezondheid onder jongeren. Een groep jongeren die sinds 2015 niet meer onder de Wajong valt. De toename van het beroep doen op bijstand door jonge statushouders.

In Den Haag zien we hetzelfde beeld. Het aantal jongeren in de bijstand steeg van 1.442 in september 2022 naar 1.664 in september 2025, een stijging van 15,4%. Naast de stijging in de instroom zien we ook in Den Haag een daling in de uitstroom. De dalende uitstroom sinds 2023 is terug te zien in het toenemend aantal jongeren dat tussen de 3 en 18 maanden een beroep doet op bijstand en sinds 2024 het groeiend aantal jongeren dat zelfs langer dan 18 maanden afhankelijk blijft van een uitkering. Dit is zorgwekkend want de kans op uitstroom neemt af naar mate de uitkeringsduur toeneemt. In de Divosa Benchmark zagen we eerder al dat jongeren die instromen steeds vaker worstelen met een combinatie van meerdere problemen, zoals schulden, schooluitval, mentale gezondheid en een instabiele thuissituatie. Dit wordt bevestigd door de eerste meting van het longitudinaal onderzoek dat we laten doen naar Haagse jongeren van 16 tot 27 jaar. Jongeren met een uitkering komen relatief vaker in aanraking met jeugdhulp, jeugdbescherming of ondersteuning vanuit de Wmo. De kwetsbare sociale positie van jongeren met een uitkering komt ook tot uiting in lagere zelfredzaamheid-scores op verschillende thema's. Op alle thema's scoren zij gemiddeld aanzienlijk lager dan de totale groep. Er is dus over de hele linie sprake van een kwetsbaardere positie.

De verschillen zijn bij jongeren met een uitkering bovendien groter dan bij jongeren zonder startkwalificatie. Die complexiteit heeft ook landelijk effect op de duur en de intensiteit van de begeleidingstrajecten: gemiddeld is die in vijf jaar gestegen van 21 naar 25 maanden. Dit vraagt veel van de gemeentelijke dienstverlening. Professionals geven aan dat trajecten intensiever worden, vaker meerdere domeinen raken en dat het meer tijd kost voordat jongeren stappen kunnen zetten richting school, werk of stabiliteit. De toename van het aantal jongeren in de bijstand is geen losstaand verschijnsel. Gemeenten voelen al jaren de verschuiving van verantwoordelijkheden sinds de Participatiewet: de toegang tot de Wajong is beperkt, de Wet sociale werkvoorziening is gesloten, en dus melden jongeren met diverse beperkingen en ondersteuningsbehoeften zich vaker bij het sociaal domein. Gemeenten vangen die groepen op, maar de ruimte om echt langdurig en op maat te begeleiden is beperkt. In G4-verband voeren we op dit moment een nadere verkenning uit naar de oorzaken van de toename van het aantal jongeren met een bijstandsuitkering. Het doel van deze gezamenlijke verkenning is om een onderbouwde duiding te presenteren van de stijging van jongeren in de bijstand binnen de G4.

Deze duiding moet inzicht bieden in: • de oorzaken van de stijging van jongeren in de bijstand, • de verschillen in lokale context (populatie, beleid, uitvoering), en de invloed van beleidsmatige keuzes, demografische samenstelling en bredere maatschappelijke ontwikkelingen.

3/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

De toenemende bijstandscijfers onder jongeren vormen een belangrijke aanwijzing voor de effectiviteit van de overgang van school naar duurzaam werk en duiden mogelijk op knelpunten die verdere beleidsmatige interventie vereisen. We verwachten de uitkomsten van de nadere verkenning voor de zomer van 2026. 3. De voortgang van de Haagse jongerenaanpak Alle Haagse jongeren die ondersteuning nodig hebben bij onderwijs, werk of inkomen kunnen laagdrempelig terecht bij Jongerenpunt070. De professionals van Jongerenpunt070 begeleiden onder meer voortijdig schoolverlaters en jongeren met een bijstandsuitkering op grond van de wet Doorstroompunten en de Participatiewet. De begeleiding is integraal en vraaggericht, met als doel jongeren duurzaam zelfredzaam te maken, bij voorkeur in hun eigen leefomgeving. De afgelopen jaren is deze begeleiding doorontwikkeld tot een multidisciplinaire aanpak vanuit de locaties van Jongerenpunt070 en een preventieve aanpak op alle mbo-scholen en in alle wijken van de stad. Ook is de financiële hulpverlening van de gemeente onderdeel geworden van de dienstverlening van Jongerenpunt070. Door jongeren vroegtijdig en laagdrempelig te ondersteunen, wordt voorkomen dat problemen escaleren en leiden tot schooluitval, werkloosheid of instroom in de bijstand.

Op het mbo gebeurt dit in nauwe samenwerking met ROC Mondriaan en wordt toegewerkt naar een regionale aanpak binnen arbeidsmarktregio Haaglanden. In de wijken werkt Jongerenpunt070 outreachend (het actief benaderen en betrekken van een doelgroep met als doel bewustzijn te creëren of ondersteuning te bieden) en integraal samen met jongerenwerk, onderwijs, jeugdhulp, wijkteams, werkgevers, zorg- en welzijnsorganisaties en veiligheidspartners. De ondersteuning richt zich op de vijf pijlers van zelfstandigheid: support, wonen, school en werk, inkomen en welzijn. Resultaten van de Haagse jongerenaanpak In 2025 hebben we de volgende resultaten bereikt met de dienstverlening van Jongerenpunt070: Bereik Jongerenpunt070 in 2025 Aantal jongeren dat begeleiding heeft gehad

4.071

Aantal jongeren dat ondersteuning vanuit de preventieve aanpak heeft gehad (onderdeel van het totaal)

936

Resultaten Jongerenpunt070 in 2025 Aantal jongeren dat een mijlpaal heeft bereikt in hun loopbaan op werk

711

Aantal jongeren dat een mijlpaal heeft bereikt in hun loopbaan op onderwijs

575

Aantal jongeren dat een mijlpaal heeft bereikt in hun loopbaan op leerwerkplekken 61 en stages Aantal jongeren dat een mijlpaal heeft bereikt in hun loopbaan op 14 dagbesteding/daginvulling Aantal jongeren dat een mijlpaal heeft bereikt in hun loopbaan op het hervatten van 92 hun opleiding Voor een deel van de jongeren loopt het traject nog door, waarbij zij momenteel toewerken naar het bereiken van hun volgende mijlpaal. NB Jongeren kunnen in één jaar meerdere mijlpalen behalen. Een jongere kan bijvoorbeeld in één jaar de mijlpaal stage behalen en na een aantal maanden de mijlpaal werk. De cijfers moeten dan ook afzonderlijk van elkaar gezien worden.

4/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Twee voorbeelden van mijlpalen: Een jongere van 17 jaar heeft een voorgeschiedenis waarin hij meerdere keren is uitgevallen binnen het reguliere onderwijs. Een instabiele thuissituatie en onzekerheid over een passende opleidingskeuze lagen hieraan ten grondslag. Hij kwam thuis te zitten en wilde eigenlijk gewoon werken. Hij wist niet welke vervolgstap passend voor hem was. Jongerenpunt070 biedt in samenwerking met een partnerorganisatie flexibel onderwijsaanbod waarbij gebruik wordt gemaakt van de derde leerweg (praktijkleren) in het mbo. Deze opleidingen bestaan uit kleine klassen (max 6 leerlingen), praktijkgerichte en verkorte opleidingen. Naast een docent is er ook een coach gekoppeld aan de klassen, zodat alle dagelijkse belemmeringen direct opgepakt kunnen worden en het de schoolprestaties van de jongeren niet in de weg hoeft te zitten. Ook het aanbieden van kinderopvang en flexibele lessen in de avond en in het weekend behoren tot de mogelijkheden. Hiermee bieden we unieke dienstverlening in de vorm van maatwerkklassen gericht op jongeren die anders uit zouden vallen. Door inzet van de maatwerkklassen kan hij werken en het behalen van zijn mbo 4 diploma combineren. Zijn resultaten zijn tot nu toe boven verwachting.

Het is dan ook aannemelijk dat hij zijn mbo-opleiding met goed gevolg zal afsluiten en gebruik kan maken van de baangarantie die onderdeel is van deze maatwerkklassen. We hebben het afgelopen jaar gemerkt dat de aangemelde jongeren door deze gerichte aanpak minder verzuimen ten opzichte van het reguliere onderwijs. Belemmeringen komen eerder aan het licht en kunnen direct opgepakt worden. Naar verwachting zijn er eind dit jaar minimaal 10 leerlingen die dankzij de geboden baangarantie direct aan het werk kunnen na het behalen van hun diploma. Een 14-jarige jongere is geronseld voor het plaatsen van een explosief in België, waarvoor hij is aangehouden en nog moet voorkomen. In het kader van een integrale, persoonsgerichte aanpak waarin zowel strafrechtelijke als zorgpartners zijn betrokken, is voor deze jongere een begeleidingstraject ingericht. Onderdeel hiervan was deelname aan groepstherapie bij De Waag. In de praktijk bleek deze vorm van ondersteuning echter onvoldoende aan te sluiten bij de behoeften van de jongere, wat zich onder meer uitte in opstandig gedrag. In overleg tussen de betrokken partijen is besloten om, aanvullend op de lopende interventies, individuele begeleiding te bieden vanuit Jongerenpunt070.

Hierbij is een coach vanuit Preventie met Gezag ingezet, met als rol het bieden van een luisterend oor, het versterken van het contact met de jongere en het signaleren van onderliggende problematiek, zodat hier tijdig en preventief op kon worden gehandeld binnen het bredere traject. Tijdens de wekelijkse gesprekken kwam onder meer naar voren dat de jongere worstelde met emotieregulatie en impulsiviteit. Deze signalen zijn gedeeld en opgepakt binnen het integrale plan van aanpak, waarbij passende vormen van ondersteuning zijn ingezet, waaronder een sportgerichte interventie zoals boks therapie. Binnen deze gezamenlijke aanpak is de jongere erin geslaagd het schooltraject In-Gang bij ROC Mondriaan af te ronden. Inmiddels volgt hij de BOL-opleiding mbo 1 Assistent Verkoop/Retail, die hij als positief ervaart. Hij laat hierin stabieler en positiever gedrag zien en er zijn op dit moment geen signalen van nieuw risicovol gedrag. Ervaringen van jongeren Belangrijkste conclusie van het kwalitatief onderzoek dat we in 2024 uit hebben laten voeren naar de ervaringen van jongeren met de dienstverlening van Jongerenpunt070 is dat de professionals veel doen voor de jongeren en voldoen aan hun behoeften. Er wordt naar de jongeren geluisterd, gezamenlijk naar oplossingen gezocht en zo toekomstperspectief gecreëerd.

Uit het onderzoek kwam naar voren dat positieve gespreksvoering een belangrijke kwaliteit is van Jongerenpunt070.

5/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

De professionals tonen een warme en toegankelijke betrokkenheid, waarbij de behoefte van de jongere centraal staat en wordt gewerkt vanuit veiligheid en vertrouwen. Dit leidt bij de jongere tot een gevoel gezien, gehoord en gewaardeerd te worden. We zijn ontzettend trots op deze resultaten. Landelijk onderzoek laat zien dat persoonlijke aandacht en persoonlijke begeleiding cruciaal is voor jongeren in een kwetsbare positie. Vanuit die gedachte werkt Jongerenpunt070 met een doorlopende lijn van ondersteuning, waarin overdrachten zoveel mogelijk beperkt worden en expertise naar de jongere wordt gebracht. De Haagse pro/vso-aanpak Jongeren uit het praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs hebben meestal een arbeidsbeperking. Deze groep jongeren laat een enorme diversiteit zien en heeft vaak specifieke ondersteuning nodig om aan het werk te komen en te blijven. Ongeveer 65% van deze jongeren heeft een ontwikkelingsstoornis, ongeveer 20% een psychiatrische stoornis en ongeveer 15% van deze jongeren heeft somatische ziektebeelden. Binnen deze categorieën is er nog veel meer diversiteit. En uiteindelijk is elke jongere er één, ieder met zijn eigen beperkingen, maar belangrijker nog met eigen talenten, mogelijkheden en voorkeuren.

Om deze jongeren duurzaam aan het werk te helpen is maatwerk van belang: een aanpak die is toegesneden op de individuele mogelijkheden en beperkingen van de jongere. Deze jongeren hebben arbeidsmogelijkheden en willen veelal graag werken, maar zijn over het algemeen kwetsbaar te noemen. Dat vertaalt zich naar een grotere en specifieke ondersteunings- en begeleidingsbehoefte om aan het werk te komen en te blijven. Deze jongeren hebben vaak een verstandelijke of psychische beperking en in een klein deel van de gevallen en fysieke beperking. Dat gaat dikwijls gepaard met gedragsproblemen. Dat zorgt ervoor dat jongeren vaak zonder begeleiding hun weg naar werk of uitkeringsregelingen niet kunnen vinden en dat duurzaam werk vinden maatwerk is. Gezien de hierboven beschreven specifieke eisen die van belang zijn om een jongere op een passende plek te kunnen plaatsen, is het van belang dat professionals ook beschikken over specifieke deskundigheid om de jongeren met al hun verschillende kenmerken de juiste ondersteuning (maatwerk) te kunnen bieden. Het pro/vso-team van Den Haag Werkt heeft inmiddels jarenlange ervaring en expertise opgebouwd in de begeleiding van jongeren met een arbeidsbeperking. Dit team van professionals werkt al langere tijd intensief samen met alle Haagse scholen voor praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs.

Daarbij wordt ook steeds vaker gezinsgericht gewerkt omdat we zien dat deze jongeren vaak ook kwetsbare ouders hebben en een stabiele thuissituatie is een belangrijke randvoorwaarde voor duurzaam werk. Sinds januari 2025 werken Jongerenpunt070 en het pro/vso-team van Den Haag Werkt in de gezamenlijke opgave Kansrijke Start Jongeren. Door deze krachtenbundeling ontstaat een sluitende aanpak, met minder overdrachten en een beter handelingsperspectief voor professionals. Hiermee voorkomen we dat jongeren hun verhaal meerdere keren moeten doen en bouwen we vanaf de start aan vertrouwen en continuïteit. Het pro/vso-team heeft het afgelopen jaar haar dienstverlening verbreed. Jongeren krijgen niet alleen ondersteuning bij stages, maar ook bijvoorbeeld bij trajecten rondom praktijkleren, simpel switchen en WMO-aanvragen. Dankzij deze brede inzet kunnen problemen sneller worden gesignaleerd en aangepakt, waardoor uitval voorkomen wordt en duurzame uitstroom bevorderd wordt. Daarnaast wordt gewerkt aan het versterken van de nazorgstructuur en aan de voorbereiding op de instroom van jongeren van 23 tot 27 jaar, met het oog op de Wet van school naar duurzaam werk. We zien dat de complexiteit van de caseload toeneemt.

6/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Jongeren hebben vaker te maken met meervoudige en complexe problematiek, waardoor plaatsing meer tijd vraagt en intensievere, integrale begeleiding nodig is. Daarom wordt gewerkt aan een multidisciplinaire aanpak met inzet van jobcoaches, psychologen, jongerenwerkers en artsen. Tegelijkertijd groeit de vraag naar beschut werk en dagbesteding, waarvoor in samenwerking met Jongerenpunt070 nieuwe mogelijkheden zijn ontwikkeld in samenwerking met bijvoorbeeld horeca. Resultaten van de Haagse pro/vso-aanpak In 2025 hebben we de volgende resultaten bereikt met de dienstverlening van het pro/vso-team: Resultaten pro/vso-team in 2025 Aantal begeleidingstrajecten

563

Aantal plaatsingen op werk

169

Aantal plaatsingen op onderwijs

11

Aantal plaatsingen op leerwerkplekken en beschut stages

65

Aantal plaatsingen met inzet van loonkostensubsidie

87

Aantal uitkeringen beëindigd

180

4. De maatschappelijke opgave waar we voor staan Op basis van de eerste inzichten uit het longitudinaal onderzoek naar Haagse jongeren zien we dat Den Haag voor dezelfde maatschappelijke opgave staat als landelijk wordt geschetst in de Wet van school naar duurzaam werk. Het terugdringen van voortijdig schoolverlaten en het ondersteunen van jongeren bij een duurzame overgang van school naar werk blijft daarmee een urgente en structurele opgave. Kansenongelijkheid onder Haagse jongeren, onder wie voortijdig schoolverlaters, is nauw verbonden met de doelstellingen van de HEA 2026-2032 (RIS323937). Niet alle jongeren hebben gelijke kansen om zich te ontwikkelen, een startkwalificatie te behalen en duurzaam aan het werk te komen. Deze kansenongelijkheid wordt versterkt door meerdere, samenhangende factoren. Zo is er sprake van een aanhoudende mismatch tussen het onderwijsaanbod en de vraag op de arbeidsmarkt. Jongeren volgen regelmatig opleidingen met beperkt arbeidsmarktperspectief, terwijl sectoren met structurele krapte, zoals zorg en techniek, onvoldoende worden benut. Daarnaast heeft een deel van de jongeren geen startkwalificatie of te maken met problematiek op meerdere leefgebieden, waardoor de overgang van school naar werk moeizaam verloopt en de kans op voortijdig schoolverlaten toeneemt.

Met de actielijnen van het regionaal programma Haaglanden zetten we hier de komende jaren op in. Ook mentale gezondheid en eenzaamheid spelen een belangrijke rol binnen deze kansenongelijkheid. Een aanzienlijk deel van de Haagse jongvolwassenen ervaart psychische klachten en voelt zich beperkt in het dagelijks functioneren. Gevoelens van eenzaamheid komen veel voor, met name emotionele eenzaamheid. Dit vormt een belangrijke risicofactor voor mentale problematiek. Deze factoren kunnen leiden tot verminderde schooldeelname, uitval en problemen bij het vinden en behouden van werk. Dit versterkt daarmee het risico op voortijdig schoolverlaten en langdurige afhankelijkheid van ondersteuning. Met de Haagse jongerenaanpak van Jongerenpunt070 zet de gemeente in op het verkleinen van deze kansenongelijkheid door voortijdig schoolverlaten tegen te gaan en jongeren met (een risico op) een afstand tot de arbeidsmarkt te begeleiden bij de overgang van school naar werk en bij het behoud van werk. Aanvullend werkt de gemeente met de Haagse Preventie Aanpak (RIS318620) aan het versterken van mentale weerbaarheid en veerkracht van jongeren, het bieden van toekomstperspectief en het verminderen van gevoelens van eenzaamheid, stress en prestatiedruk.

7/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Deze integrale inzet benadrukt dat kansenongelijkheid een breed maatschappelijk vraagstuk is, waarin onderwijs, werk, welzijn en gezondheid onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. 5. De indicatoren waar we op sturen Om de voortgang van de uitvoering van de Wet van school naar duurzaam werk te monitoren maken we gebruik van de volgende twee indicatoren: • Het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters. • Het aantal jongeren zonder onderwijs, zonder werk (neet). Het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters Voortijdig schoolverlaters zijn jongeren die zonder startkwalificatie (minimaal diploma havo, vwo of mbo-niveau 2) het onderwijs verlaten. Voor het schooljaar 2024/2025 is het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters vastgesteld op 989. Het percentage dat hierbij hoort is 2,63 procent (figuur 1), een daling van 0,12 procentpunt ten opzichte van het vorige schooljaar. In absolute aantallen een daling van 37 (figuur 2). Den Haag wil het landelijke streefcijfer van 2,5 procent behalen, het beleid is hierop gericht en wordt hierna beknopt beschreven. In de gemeente Den Haag ligt, net als in de andere G4-gemeenten, het percentage nieuwe voortijdig schoolverlaters hoger dan het landelijk gemiddelde (figuur 3).

figuur 1

figuur 2

8/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

figuur 3, bron: Dashboard vsv Het Haagse onderwijsbeleid is erop gericht dat iedere jongere in de leeftijd van 16 tot 27 jaar zich duurzaam kan ontwikkelen richting onderwijs, werk of een combinatie daarvan. Jongeren krijgen een passende plek, ronden een opleiding af waar mogelijk en ontvangen tijdige en passende ondersteuning wanneer dat nodig is. Dit beleid sluit aan bij de HEA 2026-2032 (RIS323937), waarin wordt ingezet op het versterken van de basis voor kinderen en jongeren, het verkleinen van kansenongelijkheid en het bieden van ondersteuning die aansluit bij de leefwereld en ontwikkelbehoeften van jongeren. Jongeren zonder onderwijs, zonder werk (neet) Om de verbetering van de overgang van het onderwijs naar de arbeidsmarkt te monitoren, is het nodig een tweede indicator te gebruiken die uitdrukking geeft aan de inzet voor alle jongeren die geen onderwijs volgen en niet aan het werk zijn (not in education, employment or training, neet). Het uitgangspunt is dat het aantal jongeren zonder onderwijs en zonder werk zo beperkt mogelijk is. We gebruiken deze indicator omdat we willen dat ook de jongeren die niet onder de definitie van nieuwe voortijdig schoolverlaters vallen zoveel mogelijk duurzaam aan het werk komen.

Het gaat dan bijvoorbeeld om jongeren uit het praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs met uitstroomprofiel arbeidsmarkt, jongeren met een startkwalificatie en jongeren die al in voorgaande schooljaren voortijdig schoolverlater zijn geworden. In 2023 hadden in de gemeente Den Haag 11.755 (13%) jongeren geen onderwijs en geen werk, 8.130 (9%) jongeren beschikten op dat moment ook niet over een startkwalificatie. Met de preventieve aanpak in de wijk richten we ons op deze risicogroep. Deze jongeren worden vaak gezien als een homogeen kwetsbare groep, maar dat is niet het geval. In de groep vinden we ook backpackers die bewust een tussenjaar nemen, jongeren die kort werkloos zijn als ze de transitie van school naar werk maken, startende ondernemers, of jonge ouders die er bewust voor kiezen de arbeidsmarkt tijdelijk te verlaten.

9/10

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11043000

Bron: Dashboard neet Financiële paragraaf De Haagse jongerenaanpak wordt vanuit Jongerenpunt070 en het pro/vso-team van Den Haag Werkt uitgevoerd. We geven op jaarbasis ongeveer 8 miljoen uit aan Jongerenpunt070. Dit wordt bekostigd uit de programma’s 6 Onderwijs en 7 Werk en inkomen. Van deze middelen is ongeveer 2 miljoen incidenteel; deze incidentele middelen zijn beschikbaar tot en met 2026. Aan het pro/vso-team van Den Haag Werkt geven we op jaarbasis ongeveer 2 miljoen uit. Dit wordt bekostigd uit programma 7 Werk en inkomen. Van deze middelen is ongeveer 0,5 miljoen incidenteel; deze incidentele middelen zijn eveneens beschikbaar tot en met 2026. De financiële dekking voor 2027 wordt op dit moment in kaart gebracht. Tot slot De voortgang die we in deze brief schetsen, laat zien dat Den Haag met de Haagse jongerenaanpak een stevige basis heeft gelegd voor de uitvoering van de Wet van school naar duurzaam werk. Tegelijkertijd benadrukken de beschreven ontwikkelingen – zoals de toename van jongeren in de bijstand, de groeiende complexiteit van ondersteuningsvragen en de aanhoudende kansenongelijkheid – dat deze opgave onverminderd urgent is. Het gaat om jongeren die zonder tijdige, integrale en persoonlijke ondersteuning het risico lopen langdurig buiten onderwijs en arbeid te raken.

Met Jongerenpunt070, de samenwerking in het regionaal programma Haaglanden en de specifieke inzet voor jongeren uit het pro en vso investeren wij in een aanpak die aansluit bij de leefwereld van jongeren, die preventief werkt waar mogelijk en die ondersteuning biedt waar nodig. Alleen zo kunnen we jongeren perspectief bieden op duurzaam werk en volwaardige deelname aan de samenleving. Wij blijven sturen op de afgesproken indicatoren en informeren uw raad over de verdere uitwerking, resultaten en financiële keuzes die nodig zijn om deze aanpak ook na 2026 voort te zetten. Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Hilbert Bredemeijer de wethouder van MKB, Werk en Participatie Nur Icar

10/10