RIS325150 Onderwijssituatie van kinderen van arbeidsmigranten, ter afdoening van toezegging 1151
Tekst van het document
Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening
Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag
Ons kenmerk
Aan de voorzitter van de algemene raadscommissie (Samenleving)
OCW/11026500 RIS325150 Contactpersoon
Deborah Stronks Dienst
Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling
OCW Stad en Bestuur Telefoonnummer
14070 Datum
E-mailadres
7 april 2026
deborah.stronks@denhaag.nl
Onderwerp
Onderwijssituatie van kinderen van arbeidsmigranten, ter afdoening van toezegging 1151
Geachte voorzitter, Met deze brief informeert het college u over de maatregelen om kinderen van arbeidsmigranten in Den Haag tijdig in beeld te brengen en toe te leiden naar voorschoolse educatie (VE) en (nieuwkomers)onderwijs. Daarmee wordt toezegging 1151 afgedaan. Arbeidsmigranten in Den Haag Op basis van de BRP weten we dat de stad op 1 januari 2025 38.000 inwoners had met de Bulgaarse, Poolse, Griekse, Roemeense en Hongaarse nationaliteit. Dit zijn overwegend arbeidsmigranten. In wijken als Laak, Rustenburg Oostbroek en Transvaal vormen zij meer dan 20% van de bewoners. Naar schatting wonen er in deze wijken ongeveer 6.700 kinderen van arbeidsmigranten tot en met 18 jaar die zijn ingeschreven als ingezetene (circa 6% van alle Haagse kinderen). Daarnaast schatten scholen dat 10–15% van de kinderen van asielzoekers en arbeidsmigranten níet in de BRP is geregistreerd. Onderwijssituatie Het college hecht groot belang aan een goede onderwijsdeelname en -toegang voor kinderen van arbeidsmigranten, maar ondervindt hierbij enige knelpunten in de praktijk. Scholen signaleren ontwikkelingsachterstanden bij de start in het onderwijs en het ontbreken van schoolse vaardigheden.
Oorzaken zijn onder meer dat kinderen op 5‑jarige, in plaats van 4‑jarige, leeftijd starten met onderwijs terwijl zij dan al langer in Den Haag wonen; dat 6‑ tot en met 8‑jarigen na aankomst instromen zonder eerder onderwijs in het land van herkomst volgde, met als mogelijke verklaring dat formeel onderwijs in meerdere Midden‑ en Oost‑Europese landen later start dan in Nederland; en dat frequente verhuizingen leiden tot een onderbroken leerlijn en zo bijdragen aan onderwijsachterstanden. Daarnaast komen kinderen van arbeidsmigranten niet automatisch in beeld bij Leerplicht als zij niet als ingezeten in het BRP staan ingeschreven, waardoor leerplichtambtenaren geen gerichte toeleidingsacties kunnen uitvoeren. Tot slot beschikken arbeidsmigranten vaker over beperkte kennis van het Nederlandse onderwijssysteem en ontvangen zij soms onvolledige informatie via werkgevers of intermediairs.
Gemeente Den Haag
Spui 70 Den Haag
Postbus 12600 2500 DJ Den Haag
Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/11026500
Om kinderen van arbeidsmigranten zo vroeg mogelijke toe te leiden naar VE en funderend onderwijs zet het college in op vroegtijdige en laagdrempelige ondersteuning en meertalige informatievoorziening om gezinnen beter te bereiken en de toeleiding naar onderwijs te versterken. Toeleiding naar onderwijs Centrum voor Jeugd en Gezin Op Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) locaties benaderen peuterconsulenten ouders actief en vragen CJG-medewerkers naar schoolaanmelding. Peuterconsulenten zijn daarnaast ook actief op wijkcentra en ontmoetingsplekken voor ouders met jonge kinderen. Zij geven informatie over de mogelijkheden voor VE en ondersteunen ook ouders zonder BRP-inschrijving bij VE-aanmelding. Onder VE-aanmeldingen is niet exact te bepalen hoeveel kinderen van arbeidsmigranten deelnemen, omdat nationaliteit van ouders niet wordt geregistreerd. Van alle 659 kinderen die door peuterconsulenten voor de voorschool zijn ingeschreven, hadden 30 kinderen geen Burgerservicenummer. Daarnaast kwamen 315 aanmeldingen uit de CJG-locaties in Laak, Transvaal, Schilderswijk en Escamp, waar de peuterconsulenten actief zijn. Gezien de substantiële aantallen van arbeidsmigranten in deze wijken (circa 20%) is het aannemelijk dat een aanzienlijk deel van de aanmeldingen kinderen van arbeidsmigranten betreft.
Brugfunctionarissen Brugfunctionarissen spelen een cruciale rol in de verbinding tussen school en wijk en gezin. Naast hun inzet op scholen spreken zij ouders ook buiten de school, bijvoorbeeld in wijkcentra en bij laagdrempelige inloopactiviteiten. Hiermee bereiken zij ook gezinnen van wie de kinderen nog niet zijn aangemeld bij een school. Meertalige kaarten voor 4-jarigen zonder schoolinschrijving De Gemeente Den Haag stuurt sinds schooljaar 2024-2025 kaarten naar ouders van 4-jarigen zonder schoolinschrijving die wel in de BRP zijn ingeschreven. Met deze kaart worden ouders opgeroepen om hun kind bij school aan te melden en geïnformeerd hoe ze dit moeten doen. Deze kaart sluit aan op de kaarten die ouders ontvangen vanuit AanmeldenPO als hun kind 2 en 3 jaar is. Alle kaarten bevatten een QR-code met vertaling naar vijf talen. Evaluatie volgt in het Jaarverslag Leerplicht 2025-2026. Pilot ondersteuning schoolaanmelding Sinds juli 2025 loopt bij BRP-inschrijfbalie op stadsdeelkantoor Segbroek de pilot Ondersteuning schoolaanmelding. Wanneer kinderen aanwezig zijn bij de inschrijving BRP, verwijzen de baliemedewerkers ouders door naar een meertalige voorlichter die direct kan helpen bij het aanmelden van de kinderen voor VE of een school. In de periode juli tot en met december 2025 zijn 45 kinderen met hulp van de meertalige voorlichter aangemeld op een school.
De pilot loopt tot de zomer 2026 en wordt in het Jaarverslag Leerplicht 2025-2026 geëvalueerd met het oog op mogelijke voortzetting. Deze aanpak maakt onderdeel uit van de thuiszittersaanpak (RIS323936). Aanmeldpunt nieuwkomers Het centraal aanmeldpunt nieuwkomers primair onderwijs en aanmeldbureau internationale schakelklassen is een samenwerking tussen de gemeente en Haagse schoolbesturen. Dit aanmeldpunt ondersteunt ouders die uit het buitenland komen bij het vinden van een onderwijsplek voor hun kind. Den Haag heeft 30 scholen met nieuwkomersklassen in het primair onderwijs, acht locaties voor voortgezet en één voor middelbaarberoepsonderwijs in Den Haag.
2/3
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/11026500
Verbeterde informatievoorziening voor ouders en professionals De Scholenwijzer website bevat een meertalige pagina over nieuwkomersonderwijs inclusief de aanmeldformulieren. Er is een meertalige flyer over nieuwkomersonderwijs in Den Haag ontwikkeld, die wordt verspreid via wijkprofessionals, de voorlichters van het Mobiel Informatiepunt Haaglanden en wijklocaties zoals LOKAAL. In februari 2025 zijn schoolleiders van basisscholen met nieuwkomersonderwijs vanuit gemeentelijk programma Arbeidsmigratie in goede banen geïnformeerd over de kenmerken van de doelgroep en de relevante wet- en regelgeving. De bijeenkomst werd positief ontvangen en heeft geleid tot vervolgafspraken met individuele scholen. Lobby knelpunt bekostiging nieuwkomersonderwijs Tot slot signaleert het college dat de Rijksbekostiging voor nieuwkomersonderwijs aan kinderen van arbeidsmigranten achterblijft bij de bekostiging voor kinderen van asielzoekers en statushouders 1. Scholen met veel kinderen van arbeidsmigranten komen daardoor structureel middelen tekort. Het tekort wordt momenteel vanuit gemeentelijke middelen gedeeltelijk aangevuld. Tegelijkertijd lobbyen we bij de Tweede Kamer voor gelijktrekking van de Rijksbekostiging voor alle kinderen van nieuwkomers die starten met een taalachterstand.
Bovenstaande acties helpen ouders en professionals beter de weg te vinden naar onderwijs en zorgen ervoor dat professionals in de wijk op de juiste wijze doorverwijzen naar onderwijs. Het college blijft inzetten op vroegsignalering en versterking van wijknetwerken met behulp van peuterconsulenten en brugfunctionarissen, meertalige informatievoorziening, en een sluitende aanpak rond schoolaanmelding om ervoor te zorgen dat alle kinderen van arbeidsmigranten – wel of niet BRP geregistreerd - in Den Haag naar school gaan.
Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Hilbert Bredemeijer
1
https://www.ad.nl/binnenland/scholen-luiden-noodklok-waarom-wel-geld-voor-oekraiense-kinderen-en-niet-voor-andere-oost-
europeanen~ad369271/
3/3