RIS324972 Bijlage participatieverslag
Tekst van het document
Participatieverslag AMV opvanglocatie Javastraat 86 Gemeente Den Haag Dienst OCW/ Opgaveteam Nieuwkomers Februari 2026
Participatieverslag
Inhoudsopgave Participatieverslag
3
Proces
3
Reikwijdte participatie
3
Deelnemers
3
Het buurtgesprek
4
Resultaten
5
Inbreng
5
Dit is meegenomen
8
Dit is niet meegenomen
8
Dit is al meegenomen in het besluit
8
Petities
9
Vervolg
9
2
Participatieverslag
Participatieverslag Proces Op 12 januari 2026 is door het college het voorgenomen besluit genomen om medewerking te verlenen aan het COA om de Javastraat 86 gedurende 5 jaar in te zetten als een opvanglocatie voor maximaal 45 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV) Javastraat 86 is een nieuwe opvanglocatie. De participatie wordt daarom vormgegeven conform de uitwerking van het initiatiefvoorstel Haagse kracht (RIS321319). Dit wil zeggen dat we de participatie en besluitvorming rond deze locatie op de volgende wijze hebben plaatsgevonden: 1. Het college neemt een voorgenomen besluit om Javastraat 86 in te zetten als AMVopvanglocatie voor maximaal 5 jaar. 2. We informeren omwonenden per brief over dit voornemen en nodigen omwonenden uit voor een buurtgesprek, inloopspreekuren en een mogelijkheid tot reageren via www.denhaag.nl/centrum. 3. Het doel van het buurtgesprek (inloopspreekuren en online reactieformulier) is inzichten, zorgen, wensen en ideeën van omwonenden, ondernemers en belanghebbenden te inventariseren met behulp van tafelgesprekken en feedbackformulieren. 4. De reacties worden op hoofdlijnen verwerkt in een participatieverslag. 5. Het college neemt mede op basis van de adviezen uit het participatieverslag een definitief besluit over de inzet van de locatie. 6. De omwonenden worden per brief over de definitieve plannen geïnformeerd. 7.
Een vertegenwoordiging van de omwonenden kan aan een omwonendenoverleg deelnemen als de locatie wordt geopend.
Reikwijdte participatie Tijdens het buurtgesprek en de inloopspreekuren zijn vragen beantwoord en zijn we met omwonenden in gesprek gegaan over hun ideeën, wensen en zorgen over de invulling van de opvanglocatie Javastraat 86. De vragen die tijdens het buurtgesprek centraal stonden: 1. Wat is uw eerste reactie? 2. Zijn er zaken waar u zich zorgen over maakt? 3. Wat zijn zaken waar we rekening mee moeten houden bij het realiseren van deze locatie? 4. Waar zou de gemeente samen met omwonenden op moeten letten om de buurt leefbaar en veilig te houden? 5. Heeft u zelf ideeën of suggesties? 6. Zou u zelf een rol willen spelen bij de opvang en zo ja, welke? Het is niet mogelijk om invloed uit te oefenen op de locatie, welke mensen komen (doelgroep), wie dat zijn, het aantal op te vangen mensen en de duur van de opvang. De urgentie van de opgave en de wettelijke taak waar het college zich aan dient de houden zijn leidend.
Deelnemers Op 15 januari 2026 hebben omwonenden en ondernemers een brief ontvangen waarin het voorgenomen besluit en het proces is toegelicht. In overleg met het stadsdeel wordt altijd een verspreidingsgebied vastgesteld. Later is dit gebied, in overleg met het stadsdeel, aan de zijde van de Laan Copes van Cattenburgh uitgebreid. Het gewijzigde verspreidingsgebied is niet goed doorgekomen bij de huis-aan-huisbezorger. Hierdoor zijn er niet ruim 3.000 brieven huis-aan-huis bezorgd, maar slechts 2.400. Ook is naderhand gebleken dat een hofje dichtbij de beoogde opvanglocatie per abuis is overgeslagen bij de bezorging. Dit had niet mogen gebeuren. De meldingen van niet bezorgen in de Javastraat en Frederikstraat zijn niet te herleiden. Uit de GPSinformatie blijkt dat de bezorgers wel bij deze adressen zijn geweest.
3
Participatieverslag
In de brief van 15 januari werden omwonenden uitgenodigd voor het buurtgesprek. Hiervoor kon men zich aanmelden via nieuwkomers@denhaag.nl. Al snel bleek de gekozen locatie (Museum Sophiahof) te klein. Er waren 193 aanmeldingen. Dit aantal was groter dan verwacht. De locatie werd gewijzigd in het Hilton. Om iedereen de kans te geven zijn of haar vragen te stellen is besloten een tweede buurtgesprek te organiseren. Er waren 99 aanmeldingen voor maandag 26 januari en 94 aanmeldingen voor dinsdag 27 januari. Uiteindelijk waren er respectievelijke 126 en 84 mensen aanwezig. Er was één raadslid aanwezig als buurtbewoner.
Het buurtgesprek Beide buurtgesprekken begonnen met een plenair gesprek waarbij er aandacht was voor de eerste reactie op het bericht en het stellen van vragen. Wethouder Mariëlle Vavier en COA-regiomanager Brecht Sies gingen onder leiding van een dagvoorzitter in gesprek met de aanwezigen. Er werd uitleg gegeven over het besluitvormingsproces en de participatie. Er was op beide avonden onvrede over het “voldongen feit” van het grote aantal AMV’s en “het soort” mensen die opgevangen gaan worden. Ook waren er beide avonden positieve geluiden over het opvangen van vluchtelingen in de wijk. Na het plenaire deel vonden er tafelgesprekken plaats, begeleid door een gespreksleider en een of twee inhoudsdeskundigen per tafel. Deze inhoudsdeskundigen bestonden uit mensen van het COA en Zorg & Perspectief en ambtenaren die de diverse vragen konden beantwoorden. Op de eerste avond zijn er mensen weggelopen en niet in gesprek gegaan aan de tafels. Op beide avonden zijn er uitspraken gedaan aan diverse tafels die racistisch van aard waren zowel over de doelgroep als over de mensen die de omwonenden te woord stonden. Bij de tafelgesprekken was er ruimte om vragen te stellen. Om de reactie voor de participatie mee te nemen werd aan de aanwezigen gevraagd een reactieformulier in te vullen met onderstaande vragen: 1. Wat is uw eerste reactie? 2. Zijn er zaken waar u zich zorgen over maakt? 3.
Wat zijn zaken waar we rekening mee moeten houden bij het realiseren van deze locatie? 4. Waar zou de gemeente samen met omwonenden op moeten letten om de buurt leefbaar en veilig te houden? 5. Heeft u zelf ideeën of suggesties? 6. Zou u zelf een rol willen spelen bij de opvang en zo ja, welke? Deze zelfde vragen konden ook online worden ingevuld en bij de inloopspreekuren op donderdag en vrijdag.
4
Participatieverslag
Resultaten Inbreng Er zijn 70 reactieformulieren op de maandag ingeleverd en 46 reactieformulieren op de dinsdag. Tijdens de inloopgesprekken van donderdag en vrijdag 29 en 30 januari 2026 zijn er 11 reactieformulieren ingeleverd. Via de website www.denhaag.nl/centrum zijn er 225 reactieformulieren ingevuld. In totaal zijn er 352 reactieformulieren ontvangen. Ook zijn er veel mails binnengekomen met veel vragen. Deze vragen zijn beantwoord. Ook zijn er Vragen & Antwoorden (in Nederlands en Engels) geplaatst op de website van www.denhaag.nl/centrum. We hebben deze reactieformulieren op hoofdlijnen gebundeld per vraag in onderstaand overzicht. Wat opvalt is dat de ingevulde formulieren op de avonden een positiever geluid laten zien dan de online ingevulde formulieren. De inbreng van de omwonenden is op basis van 6 vragen beschreven. Per vraag is de beantwoorde inbreng op de vraag weergegeven. Dit leidt tot een aantal overlappende opmerkingen/aandachtspunten van omwonenden. Er is besloten om dit op deze manier weer te geven zodat de omwonenden hun input herkennen bij de “Inbreng”. 1. Wat is uw eerste reactie? Het overgrootste deel van de omwonenden geeft aan vooral bezorgd te zijn. Deze zorgen gaan met name over veiligheid en het (gebrek aan) buitenruimte. Omwonenden geven aan het zorgelijk te vinden als er zoveel jongeren op een kleine locatie worden opgevangen.
Ook maken omwonenden zich zorgen over de veiligheid van zichzelf, hun kinderen of vrouw. “Er blijven vragen, het kan positief uitpakken, maar je hoort ook veel narigheid” Veel omwonenden voelen een plicht om mee te doen aan opvang voor deze groep en vinden het een verantwoordelijkheid van onze samenleving. Wel wordt hierbij de goede begeleiding op de locatie als voorwaarde gesteld. Omwonenden geven ook aan dat ze blij zijn dat Archipel/Willemspark een positieve bijdrage kan leveren aan de opvang van deze jongeren. Een deel van de omwonenden heeft aangegeven actief te willen bijdragen als vrijwilliger. “Ik hoor veel angst en stigma over deze groep. Onbekend maakt onbemind” Een ander deel van de omwonenden staat negatief tegenover de plannen. Veel zorgen richten zich op veiligheid, leefbaarheid, de grootte van de locatie en de buitenruimte. Er zijn veel zorgen over de geschiktheid en de locatie van het pand. Men geeft aan dat ze deze opvang niet in deze buurt vinden passen, dat ze zorgen hebben over de drukke weg en dat het pand veel te klein is voor het opvangen van 45 jongeren. “Vreemde keuze qua locatie, geen eigen buitenruimte langs een doorgaande weg, nauwe stoep, past niet in de wijk” Een deel van de omwonenden vindt dat de beslissing om de Javastraat 86 in te zetten erg snel is genomen, zonder de inbreng van omwonenden.
Ook is men niet tevreden over het gebrek aan inspraak en de organisatie van het buurtgesprek. Andere omwonenden waren juist te spreken over de insteek van het buurtgesprek. 2. Zijn er zaken waar u zich zorgen over maakt? Veel mensen vinden dat 45 jongeren te veel is en wijzen op weinig buitenruimte, de samenstelling van de groep en eventuele trauma’s en de vraag of de begeleiding dit aankan. Er zijn zorgen dat de jongeren onvoldoende privacy hebben en daardoor stress of conflict ontstaat. Verder zijn er zorgen over de aansluiting met de wijk en het beperkte aanbod van activiteiten- en sportplekken in de omgeving.
5
Participatieverslag
“Dit is totale ontwrichting van de straat en buurt. Dit soort lokaties moet je buiten drukke gezinswijken houden.” De meeste zorgen gaan over de veiligheid en leefbaarheid in de buurt, vooral over de veiligheid van vrouwen en lawaai. Daarnaast vrezen omwonenden voor een toename van criminaliteit en overlast door jongeren die op straat en in parkjes rondhangen (intimiderende groepen). Er zijn vragen over het aantal begeleiders, het toezicht buiten het pand en de dagbesteding. “Ik hoop dat er voldoende activiteiten zijn voor de kinderen zodat er geen verveling gaat optreden.” Er is behoefte aan een duidelijk aanspreekpunt voor de buurt. Er zijn zorgen over de waardedaling van de woningen in de buurt en over het tekort aan woningen in het algemeen. Veel omwonenden geven aan het besluit als een overval te ervaren, waarbij de buurtbijeenkomsten “voor de vorm” zijn. Er zou gebrek aan transparantie en inspraak zijn. Een aantal omwonenden benadrukt de morele plicht om jongeren te helpen, de kans op integratie en de noodzaak voor goede begeleiding en buurtcontact en hun eerdere goede ervaringen in andere Haagse opvanglocaties. Wel maakt men zich ook zorgen over de negatieve reacties van andere buurtbewoners. 3. Wat zijn zaken waar we rekening mee moeten houden bij het realiseren van deze locatie? Mensen geven aan het pand niet geschikt te vinden is voor het aantal AMV’s.
Er zou te weinig binnenruimte en te weinig buitenruimte, dat maakt de locatie volgens een aantal mensen ongeschikt. De begeleiding van de kinderen is belangrijk. Er zijn twijfels of 24/7 toezicht voldoende en haalbaar is. Uit de reactieformulieren blijkt onzekerheid over de geboden structuur aan de jongeren, het onderwijs, sport en andere activiteiten. Daarbij zijn er zorgen over de prikkelrijke en drukke omgeving. “45 jongens is echt heel veel en ik hoop dat het lukt om van deze locatie een succes te maken.” Mensen maken zich zorgen over de veiligheid in de buurt met de komst van deze opvanglocatie en willen graag meer toezicht en beveiliging op straat en in de buurt, door politie of beveiligers. Er is vrees voor daling van de woningwaarde, parkeerdruk en vervuiling van de omgeving. Omwonenden vinden dat andere wijken in Den Haag geschikter zijn voor opvang. Het zou niet passen binnen de wijk. De jongeren zouden onvoldoende aansluiting vinden. “Stoppen er is geen draagvlak.” Mensen gaven aan dat zij het belangrijk vinden om op de hoogte gehouden te worden. Ook omdat zij een bijdrage willen leveren, maar ook omdat zij zich zorgen maken. Er is erkenning dat de jongeren rust en kansen verdienen en er zijn omwonenden die willen helpen met integratie (taal, sport, buddy’s).
“Zoveel mogelijk de buurt op een positieve manier erbij betrekken.” Duidelijke aanspreekpunt, strikte regels en goede begeleiding zijn een must. 4. Waar zou de gemeente samen met omwonenden op moeten letten om de buurt leefbaar en veilig te houden? Veiligheid Er werd benadrukt dat het belangrijk is om goed te letten op de veiligheid van de buurt. Veel mensen noemen dat er minder jongeren moeten worden opgevangen of dat er een andere locatie moet worden gezocht. Verder wordt benadrukt dat het belangrijk is dat er een duidelijk aanspreekpunt is voor de buurt op de locatie en bij de politie.
6
Participatieverslag
Daarbij komt ook het verzoek om meer en goede begeleiding op de locatie en meer politie en/of handhaving. Er wordt gevraagd om een duidelijke escalatielijn en gevolgen bij incidenten en het overtreden van de huisregels. “Snel ingrijpen bij incidenten.” Communicatie en contact De gemeente wordt gevraagd om duidelijk te communiceren naar de buurt en de buurt te betrekken bij de locatie. Onderdeel hiervan is de veelgenoemde behoefte naar kennismaking tussen omwonenden en de jongeren. Bekend maakt bemind wordt genoemd. Dit maakt het ook mogelijk om het goede voorbeeld te laten zien. “Met elkaar in contact blijven, maak het geen 'aparte community' binnen de wijk.” Dagbesteding Er wordt gevraagd om goede dagbesteding en om meer recreatieruimte. Dit hangt samen met het voorkomen van overlast door het hangen rondom de locatie. Hier zijn zorgen over. “Dat het geen hangjongeren worden die ruzie met elkaar gaan maken en de sfeer verpesten in de buurt.” Leefbaarheid Om de leefbaarheid te waarborgen wordt genoemd dat de gemeente moet nadenken over het fiets parkeren. Er zijn zorgen of hier voldoende ruimte voor is. Ook leeft de wens om te letten op afval dat mogelijk op straat wordt achtergelaten. De wens wordt geuit of de jongeren mee kunnen helpen de omgeving schoon te houden. ”Deze vraag ook stellen aan de vluchtelingen.
Wat kunnen zij doen om de buurt leefbaar en veilig te houden? Hoe kunnen zij zich inzetten?” 5. Heeft u zelf ideeën of suggesties? De meeste omwonenden geven aan liever een andere locatie te zien of het aantal jongeren op de huidige locatie te beperken. Men zou graag zien dat er meer starterswoningen zouden komen. “Maak starterswoningen in vrijgekomen panden” Ook is er een grote groep die zich graag als vrijwilliger wil inzetten. Bewoners willen de jongeren graag ontmoeten, bijvoorbeeld via een meet & greet of door hen te betrekken bij buurtactiviteiten zoals een walking dinner, een buurt‑BBQ, jeu de boules of dammen/schaken. Daarbij is er een belangrijke rol voor school, sport, taal en structuur om verveling te voorkomen. “Ik wil graag iets doen en opzetten om dit tot een succes te maken.” Omwonenden hechten veel waarde aan duidelijke en tijdige communicatie met de buurt: het verspreidingsgebied van de brieven moet worden verbeterd en zij ontvangen graag regelmatige updates over de voortgang van de locatie. 6. Zou u zelf een rol willen spelen bij de opvang en zo ja, welke? Bijna 100 mensen hebben hun contactgegevens achtergelaten om vrijwilliger te zijn. Het aanbod om vrijwilliger te zijn is zeer divers, van taalmaatje, sport tot en met kunst en muziek. De gemeente zal deze gegevens, na toestemming van de betreffende mensen, aan Zorg & Perspectief overdragen.
Zorg & Perspectief zal de coördinatie van de vrijwilligers verzorgen.
7
Participatieverslag
Dit is meegenomen De volgende onderwerpen worden meegenomen: Veiligheid: • Na opening is er 24/7 beveiliging en sociaal beheer aanwezig zijn op de locatie. • Er wordt een omwonenden overleg ingericht voor de direct omwonenden en een vertegenwoordiging van de bewonersorganisatie. 24 uur per dag bereikbaar: • Er komt één telefoonnummer voor omwonenden dat 24 uur per dag bereikbaar zal zijn. Sport en recreatie: • Er wordt door Zorg & Perspectief met de speelbeheerder en sportconsulent van het stadsdeel gekeken naar extra mogelijkheden voor recreatie en sport (zoals sportschool) in de buurt. • Er worden ooievaarspassen verstrekt aan de jongeren. Fietsparkeren: • De fietsen worden in de tuin gestald. Afhankelijk van de stallingbehoefte worden er dubbele fietsenrekken (hoog/laag) geplaatst. Verkeersveiligheid: • Dit wordt een aandachtspunt voor sociaal beheer, waarbij fietslessen een voorbeeld zijn. Proactieve communicatie naar de buurt: • Er wordt met de bewonersorganisatie en het stadsdeel gesproken hoe we de communicatie met en naar de buurt goed kunnen vormgeven.
Dit is niet meegenomen Zoals aangegeven bij Reikwijdte van de participatie is het niet mogelijk om invloed uit te oefenen op de locatie, welke mensen komen (doelgroep), wie dat zijn, het aantal op te vangen mensen en de duur van de opvang. De urgentie van de opgave en de wettelijke taak waar het college zich aan dient de houden zijn leidend. De opmerkingen over het aantal op te vangen AMV’s en de locatie (aantal m2 is te weinig) zijn daarom niet meegenomen in onze reactie. De volgende onderwerpen worden niet meegenomen: Meer politie-inzet voor de veiligheid: • De gemeente zet niet op voorhand in op meer politie. Wel wordt er een beheeroverleg opgestart met politie, handhaving, sociaal beheer en gemeente om eventuele problemen meteen aan te kunnen pakken.
Dit is al meegenomen in het besluit Er zijn zorgen over de begeleiding van de jongeren op de locatie. Hierover staat het volgende al toegelicht in het voorgenomen besluit: Er wordt fors ingezet op locatiebeheer, dit komt neer op 1 begeleider per 10 bewoners. Zij zorgen ervoor dat de locatie schoon, heel en veilig blijft. Ook zorgen de sociaal beheerders dat de jongeren naar school gaan, helpen ze met het vinden van een bijbaan of vrijwilligerswerk, taallessen of sport. Iedere nacht is er minimaal één sociaal beheerder aanwezig op locatie. Daarnaast is er 24 uur per dag beveiliging aanwezig op de locatie. Elke AMV krijgt een COA-mentor, die de jongeren helpt om zich te ontwikkelen en zelfredzaam te worden. Naast de reguliere medewerkers worden ook beveiligingsmedewerkers ingezet. Iedere jongere heeft een voogd vanuit NIDOS, die de jongeren intensief begeleidt. Bij iedere opvanglocatie is een portefeuillehouder van de gemeente betrokken voor de contacten met de buurt, de wijk, het stadsdeel, de diensten binnen de gemeente, politie en het COA.
8
Participatieverslag
Petities Er zijn twee petities ontvangen: Een petitie tegen de opvanglocatie met 705 ondertekeningen. De genoemde motivatie tegen de opvanglocatie betreft de geschiktheid van het pand en de buurt, risico op overlast/criminaliteit, onvoldoende onderzoek en proces van besluitvorming. Een reactie op deze argumenten zijn in het participatieverslag meegenomen. Op 27 februari 2026 heeft de maker van de petitie een toelichting gegeven in het gesprek dat de wethouder had met de bewonersorganisatie. Een petitie voor de opvanglocatie met 338 ondertekeningen. De genoemde petitie is als volgt gemotiveerd: Ik, als buurtbewoner in de Willemspark/Archipelbuurt, steun betere en eerlijke verdeling van vluchtelingen over Nederland, waaronder de nieuwe opvangplek voor minderjarige vluchtelingen in mijn buurt. Het is fijn dat er zoveel betrokkenheid is bij de wijk en de omwonenden en de indieners worden bedankt voor de moeite die zij hebben genomen.
Vervolg In het definitieve besluit wordt aandacht gegeven aan de toezeggingen. De omwonenden worden hierover geïnformeerd.
9