RIS324946 Voortgangsbrief programma Arbeidsmigratie in goede banen 2025

Co Engberts Wethouder van Volkshuisvesting, Welzijn, Wijken en Zuidwest

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de algemene raadscommissie (Samenleving)

DPZ/11028050 RIS324946 Contactpersoon

Monique van den Berg Dienst

Dienst Publiekszaken Afdeling

OCW Directie algemeen Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

17 april 2026

monique.vandenberg@denhaag.nl

Onderwerp

Voortgangsbrief programma Arbeidsmigratie in goede banen 2025

Geachte voorzitter, In deze voortgangsbrief wordt gerapporteerd over de in 2025 belangrijkste resultaten van het programma Arbeidsmigratie in goede banen van de gemeente Den Haag (2023; RIS316675). Deze brief vormt een aanvulling op het vernieuwde programmaplan Arbeidsmigratie 2026–2030 ‘Samen werken aan arbeidsmigratie met perspectief’. Dit programmaplan wordt gelijktijdig met het bijbehorende raadsvoorstel tot vaststelling aan uw commissie toegezonden. De rapportage is beknopt opgesteld, aangezien veel informatie terugkomt in het vernieuwde programmaplan.

Algemeen Bestuurlijke samenwerking voortgezet De bestuurlijke samenwerking in de regio, provincie, in VNG-verband en met het Rijk is in 2025 voortgezet. Samen met gemeenten Rotterdam, Steenbergen, Eindhoven, Utrecht, Sliedrecht, Venlo, Groningen, en provincies Limburg en Zuid-Holland is afgelopen november het bidbook ‘Zo werkt arbeidsmigratie voor iedereen’ aangeboden aan Tweede Kamerleden, waarin de gezamenlijke inzet wordt beschreven om arbeidsmigratie in betere banen te leiden. In het actieplan worden concrete voorstellen uitgewerkt met betrekking tot registratie, het tegengaan van misstanden, veilig opgroeien, integratie, huisvesting en economie. Bewustwording uitdagingen en kansen omtrent arbeidsmigratie vergroot De gemeente Den Haag leverde in 2025 bijdragen aan diverse congressen en symposia over arbeidsmigratie, waaronder: de publiekspresentatie van de Adviesraad Migratie ‘Investeren in samenleven’, het SCP-PBL-symposium ‘Verdeling van lusten en lasten’, presentaties voor de inspecteurs van de Nederlandse Arbeidsinspectie, een symposium over de aanpak arbeidsmigratie in gemeente Tilburg, bijeenkomsten van Staedion, de Rotary Club Den Haag, de taalketenaanpak van Wijkz en ambtelijke directie van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW).

Ook heeft gemeente meegewerkt met diverse mediapublicaties over het thema, waaronder van het Financieel Dagblad, Omroep West, NOS, de Telegraaf, AD en het ABU-magazine.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

Onderzoek naar aantal arbeidsmigranten en werklocaties in Zuid-Holland Het werkelijke aantal arbeidsmigranten en hun werklocaties is onvoldoende duidelijk. Daarom hebben de gemeenten Rotterdam, Westland en Den Haag onderzoeksbureau SEO en Labyrinth opdracht gegeven dit in kaart te brengen voor de provincie Zuid-Holland, op basis van een gezamenlijke definitie die ook in eerder vergelijkbaar onderzoek1 is gebruikt. Het onderzoek combineert CBS-data met informatie uit (straat)interviews. De resultaten worden in de loop van 2026 verwacht. De opbrengsten worden gedeeld met de raad. Europees Kennisnetwerk EUM POWER van start De gemeente Den Haag is partner in het Interreg Europe-project EUM POWER2 (onder leiding van de Haagse Hogeschool; looptijd 2025-2029). Het doel is om informatievoorziening en ondersteuning voor EU-arbeidsmigranten te verbeteren door het ontwikkelen en bundelen van good practices. In september 2025 vond in Den Haag de eerste bijeenkomst plaats, met delegaties van gemeenten en regio’s uit zeven EU-lidstaten. Zij maakten kennis met de Haagse aanpak. Ook werd een bezoek gebracht aan de gemeente Ninove (Vlaanderen), waar een vergelijkbare aanpak wordt ontwikkeld om arbeidsmigranten beter in beeld te krijgen en te informeren, zowel digitaal als fysiek.

Experts uit wetenschap en praktijk adviseren over werk en arbeidsmigranten In 2025 organiseerden de gemeenten Rotterdam en Den Haag twee adviescommissies met experts uit wetenschap en praktijk. De bijeenkomst in januari richtte zich op nieuwe (malafide) werkconstructies onder arbeidsmigranten, zoals zzp-constructies en contracting, die ontstaan door nieuwe wet- en regelgeving voor de uitzendbranche. De bijeenkomst in november stond in het teken van opwaartse arbeidsmobiliteit, waarbij werkwijzen zijn verkend om arbeidsmigranten naar meer toekomstbestendige banen te begeleiden.

1.

Informatievoorziening en voorlichting

Mobiel informatiepunt Haaglanden heeft groot bereik In 2025 zijn door de meertalige voorlichters van het mobiel informatiepunt Haaglanden 3 ruim 8.300 gesprekken4 gevoerd met bewoners in Den Haag. Meer dan een derde van de vragen betreft administratieve en financiële hulpvragen. Andere vragen gaan over werk, wonen, activiteiten en taal. Vier op de tien bezoekers konden direct geholpen worden. In overige gevallen verwezen de voorlichters naar organisaties zoals het UWV, de bibliotheek, welzijnsorganisaties, Helpdesk Geldzaken en stichting Barka. Voorlichters nemen deel aan diverse acties in wijken waar veel arbeidsmigranten wonen, bijvoorbeeld over afval, verduurzaming woningen, handhavingsacties, banenmarkten, activiteiten van de bibliotheek, zelf- en welzijnsorganisaties.

1 PBLQ ‘EU-arbeidsmigranten in de provincie Zuid-Holland’ (2020). 2 Lees meer via www.interregeurope.eu/eum-power. 3 Volg het mobiel informatiepunt via: www.facebook.com/informatiepuntDenHaag/. 4 Het aantal gesprekken valt lager uit dan voorgaande jaren, omdat het mobiel informatiepunt sinds augustus 2025 twee dagen

per week actief is in gemeente Westland.

2/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

Work in NL-netwerk van informatievoorziening arbeidsmigranten versterkt In 2025 is gestart met het mobiel informatiepunt te integreren in het landelijke Work in NL-netwerk. In dit kader wordt samengewerkt met de gemeente Westland op het gebied van informatievoorziening – een samenwerking binnen de arbeidsmarktregio Haaglanden. Sinds augustus 2025 is het mobiel informatiepunt twee dagen per week actief in de gemeente Westland, bij huisvestingslocaties en in dorpskernen. De inzet van de medewerkers van het mobiel informatiepunt wordt gefinancierd met middelen die het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) aan de arbeidsmarktregio ter beschikking heeft gesteld. Monitoringssysteem voorlichters landelijk uitgerold Het door de gemeente Den Haag ontwikkelde monitoringssysteem Sofia, waarin activiteiten en contactmomenten worden geregistreerd van voorlichters en veldwerkers, is in 2025 overgenomen door het ministerie van SZW. Het systeem is nu beschikbaar voor alle Work in NL-informatiepunten in Nederland. Lees Simpel vertaalt en versimpelt teksten: ook in het Pools en Bulgaars De app Lees Simpel5 helpt gebruikers brieven beter te begrijpen via een puntsgewijze samenvatting in eenvoudige taal, met vertaal- en voorleesopties.

Mede dankzij de inzet van de voorlichters, is de app sinds september 2025, naast het Turks, Arabisch, Oekraïens en Engels, ook beschikbaar in het Bulgaars en Pools.

2. Registratie Uitzendbureaus krijgen zorgplicht voor juiste registratie Met het zorgplicht-amendement in het aankomende toelatingsstelsel voor uitzendbureaus zijn uitleners voortaan verplicht te controleren en te melden of arbeidsmigranten correct staan ingeschreven of geregistreerd. Dit helpt gemeenten om beter zicht te krijgen waar arbeidsmigranten wonen, wat onder meer bijdraagt aan het tegengaan van misstanden, zoals overbewoning. Het toelatingsstelsel wordt de komende jaren geïmplementeerd (zie paragraaf 6 ‘Tegengaan misstanden’). MyRNI gebruiksvriendelijker en efficiënter Sinds juli 2025 is de webapplicatie MyRNI beschikbaar, waarmee niet-ingezetenen via DigiD veilig en zelfstandig hun tijdelijke verblijfs- en contactgegevens in de RNI kunnen bekijken en wijzigen, en kunnen doorgeven dat ze Nederland verlaten. Dit kan de kwaliteit van de gegevens verbeteren en een aantal loketbezoeken overbodig maken.

3. Huisvesting Onderzoek naar passende huisvestingslocaties tijdelijke arbeidsmigranten In 2025 is de ontwikkeling van een tijdelijke groepslocatie aan de rand van de stad onderzocht, bedoeld om tijdelijke arbeidsmigranten veilig en menswaardig te huisvesten en druk op de leefbaarheid in de binnenstad te verminderen. Een raadsvoorstel wordt in 2026 de gemeenteraad voorgelegd. Momenteel is er geen andere locatie in zicht om een groepslocatie voor tijdelijke arbeidsmigranten te realiseren.

5 Lees meer via www.leessimpel.nl.

3/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

De Haagse Pandbrigade controleert op woonmisstanden Inspecteurs van de Haagse Pandbrigade komen regelmatig in woningen waar arbeidsmigranten wonen. Meldingen van woonmisstanden in investeringsgebieden, zoals Rustenburg-Oostbroek, Transvaal, Schilderswijk en Laak, krijgen voorrang op meldingen buiten deze gebieden. Gemeentebreed wordt over handhavingsresultaten van de Haagse Pandbrigade gerapporteerd via het jaarverslag VTH. Het toezicht is niet specifiek gericht op arbeidsmigranten, maar op mensen die in slechte huisvestingsomstandigheden wonen en/of in overlastgevende panden. Door middel van handhaving worden overtredingen opgeheven, en wordt ervoor gezorgd dat minder mensen onder kwetsbare of overlastgevende omstandigheden wonen. Arbeidsmigranten in voormalig NH Hotel Atlantic De circa 300 arbeidsmigranten die verbleven op de Jaap Edenweg zijn begin 2025 verhuisd naar het voormalig NH Hotel Atlantic in Kijkduin. Het gaat hierbij om een afspraak tussen private partijen. De locatie heeft een logiesbestemming, waardoor het verblijf van maximaal vier maanden per individu is toegestaan. Het onderbrengen van de arbeidsmigranten is een tijdelijke oplossing tot het gebouw herontwikkeld wordt.

4. Integratie en Participatie Taallessen & arbeidsmigranten Arbeidsmigranten zijn een prioritaire doelgroep binnen het volwasseneneducatiebeleid en worden daarom met voorrang op taaltrajecten geplaatst. Bij de Taal+ school van ROC Mondriaan, hebben in de eerste helft van 2025 1.507 EU-migranten deelgenomen aan taaltrajecten op de centrale locatie – dat is 40 procent van het totaal aantal deelnemers. Er wordt gewerkt aan een pilot om taallessen te faciliteren waarbij Turks de voertaal is. Zo kunnen mensen die zonder Nederlandse vaardigheden beginnen, maar wel Turks spreken en schrijven, makkelijker meekomen. Training herkennen van huiselijk geweld onder professionals (LOKAAL) In de zomer 2025 is in samenwerking met Veilig Thuis een training georganiseerd om professionals van stichting Barka, veldwerkers en voorlichters beter toe te rusten in het herkennen van, en acteren op signalen van huiselijk geweld. Kinderen van arbeidsmigranten in beeld en naar school Peuterconsulenten zijn in 2025 actief geweest in Laak, Transvaal, Rustenburg-Oostbroek en Segbroek, om Voorschoolse Educatie-aanmelding te stimuleren onder nieuwkomers, waaronder kinderen van arbeidsmigranten. Daarvan zijn van in 2025 23 kinderen zonder BRP-inschrijving bereikt. Bij de BRPinschrijfbalie van stadsdeelkantoor Segbroek is extra aandacht besteed aan het informeren van ouders over de leerplicht.

Baliemedewerkers zijn geïnstrueerd om gezinnen met kinderen door te verwijzen naar aangestelde meertalige voorlichters, die ouders direct ondersteunen tot schoolaanmelding (onderdeel van thuiszittersaanpak; RIS321711). In maanden juli tot en met oktober 2025 zijn 101 kinderen bereikt, waarvan 31 kinderen zijn geholpen met een schoolaanmelding. De overige kinderen stonden al ingeschreven op school of hadden geen extra ondersteuning nodig.

4/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

Om te voorkomen dat kinderen pas na hun leerplichtige leeftijd naar school gaan, verstuurt de gemeente Den Haag sinds 2025 extra meertalige herinneringskaarten naar ouders van 4-jarigen die in Den Haag BRP staan ingeschreven, maar nog niet zijn aangemeld bij een school. In november ging het om circa 420 kinderen. De meeste kinderen die aangeschreven zijn, wonen in wijken met veel arbeidsmigranten zoals Laak en Spoorwijk (13%), gevolgd door Moerwijk (8%), Bouwlust (7%) en Transvaalkwartier, Schilderswijk, Morgenstond, Rustenburg-Oostbroek (6%). Om meer kinderen tijdig in het onderwijs te krijgen, blijven deze kaarten verstuurd worden, en worden vragen toegevoegd over de reden van uitblijvende inschrijving. Brugfunctionarissen verbinden school met de wijk Brugfunctionarissen versterken de samenwerking tussen scholen en wijk. In Den Haag ontvangen 97 locaties subsidie, waaronder primair en voortgezet onderwijs en welzijnsorganisatie WeZijn Transvaal. Vier van die basisscholen bieden nieuwkomersonderwijs. Sinds november coördineert stichting Brede Buurtschool de activiteiten, gericht op ouderondersteuning, verwijzing naar hulpinstanties en hulp bij financiële zorgen, zoals een fiets regelen of schulden aanpakken.

5. Ondersteuning, zorg en opvang Pilot Perspektywa wordt voortgezet en uitgebreid De pilot Perspektywa biedt dakloze arbeidsmigranten met perspectief laagdrempelige ondersteuning, met focus op snelle doorstroom naar werk of terugkeer naar thuisland. Sinds de start in juni 2024 zijn 418 deelnemers opgevangen, waarvan 192 werk hebben gevonden, en 116 zijn vertrokken naar herkomstland. De gemiddelde uitstroomtijd is minder dan twee weken. De overige 110 mensen hebben het traject niet afgemaakt, ofwel omdat zij zelf een ander plan hebben getrokken, ofwel omdat het aanbod onvoldoende passend bleek. De rijksfinanciering van circa €1,2 miljoen is verlengd tot en met 2028. Het college heeft extra structurele middelen van €1,2 miljoen beschikbaar gesteld voor een tweede dagopvang, specifiek gericht op EU-arbeidsmigranten, waarvoor een geschikte locatie gezocht wordt. Preventieve ondersteuning Middels de preventieve inzet, primair verzorgd door ondersteuning van stichting Barka in LOKAAL informatiepunt, zijn in de eerste drie kwartalen van 2025 665 mensen bereikt met advies en ondersteuning over een scala aan leefgebieden, zoals scholing, rechten, werk, etc. Zij werken nauw samen met andere ondersteuningsorganisaties, zoals het Juridisch Loket, veldwerkers (WeZijn Transvaal) en het mobiel informatiepunt Haaglanden.

Tandartsbus biedt gratis preventieve mondzorg aan bewoners In januari 2026 wordt een pilot met een tandartsbus gestart, waarbij bewoners gratis preventieve mondzorg kunnen ontvangen van een tandarts in opleiding. Het doel van de pilot is om buitenlandse tandartsen de kans te geven praktijkervaring op te doen, zodat zij kunnen voldoen aan de eisen van een Nederlandse BIG-registratie. De preventieve mondzorg wordt onder andere aan arbeidsmigranten aangeboden. Er is supervisie van een BIG-geregistreerde tandarts aanwezig, zodat aan kwaliteitseisen wordt voldaan.

5/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

6. Tegengaan misstanden Toelatingsstelsel voor uitzendbureaus wordt komende jaren ingevoerd Op 11 november 2025 heeft de Eerste Kamer ingestemd met het wetsvoorstel Toelating terbeschikkingstelling arbeidskrachten. Deze wet heeft tot doel het verbeteren van de positie van arbeidskrachten, voornamelijk arbeidsmigranten, door het beter reguleren van de uitzendbranche, inclusief verscherpte regels en verantwoordelijkheden voor inleners. De uitvoering van de wet wordt de verantwoordelijkheid van de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU). De NAU start in 2026 met haar werkzaamheden, zoals het aanwijzen van inspectie-instellingen en het openen van het aanmeldloket voor uitleners. De planning is dat de wet op 1 januari 2027 van kracht gaat en dat vanaf 1 januari 2028 gestart wordt met handhaving. Naar verwachting zal het nieuwe toelatingsstelsel uiterlijk 1 januari 2029 volledig in werking zijn. Aantal uitzendbureaus in de stad Volgens de Kamer van Koophandel (KVK) waren er op 20 maart 2025 circa 1.400 bedrijven in Den Haag actief met als hoofdactiviteit ‘Arbeidsbemiddeling, uitzendbureaus en personeelsbeheer’. Bedrijven met een nevenactiviteit zijn niet meegenomen. Dat dit aantal afwijkt van de eerder vermelde circa 1.600 ingeschreven bedrijven met deze activiteit, komt omdat de KVK is gaan werken met een online tool6 waar specifieker informatie uit gehaald kan worden.

In die tool worden bedrijven met een nevenactiviteit in de branche niet meegenomen. Bij een vorige uitvraag zijn die wel meegenomen. Omdat waarschijnlijk sprake is van overlap, kunnen aantallen bedrijven met een hoofdactiviteit en met een nevenactiviteit niet bij elkaar opgeteld worden. Meldingsbereidheid woon- en werkmisstanden In het najaar van 2025 is onderzoek gedaan naar de meldingsbereidheid van arbeidsmigranten en welke acties ondernomen kunnen worden om deze te verhogen. De uitkomsten van het onderzoek worden op een later moment gedeeld met de raad. Trainingen en aandachtsfunctionarissen In het najaar van 2025 is van start gegaan met het uitbreiden van het gemeentelijk aandachtsfunctionarissennetwerk mensenhandel. In ieder geval tien nieuwe aandachtsfunctionarissen zijn tot nu toe vanuit verschillende diensten en teams aangedragen. In januari 2026 worden zij getraind. Aandachtsfunctionarissen houden het onderwerp mensenhandel, waaronder arbeidsuitbuiting, onder de aandacht bij collega's, zijn een vraagbaak en kunnen meekijken op mogelijke signalen en signalen doorzetten naar de juiste instantie. In december 2025 zijn de toezichthouders van de Haagse Pandbrigade getraind op het signaleren van verschillende vormen van uitbuiting tijdens hun werkzaamheden. Het gaat om circa de helft van de inspecteurs. De tweede helft van de inspecteurs wordt begin 2026 getraind.

6 www.bedrijventeller.kvk.nl.

6/7

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/11028050

7.

Economie & werk

Landelijke discussie ‘wat voor economie willen we zijn?’ De Sociaal Economische Raad (SER) publiceerde in oktober het rapport ‘Arbeidsmigratie naar waarde’, dat aansluit bij de landelijke discussie over de vraag wat voor economie we willen zijn. De SER pleit voor minder arbeidsmigratie waar het kan en betere inzet waar het moet, met nadruk op bescherming van laagbetaalde arbeidsmigranten en gericht inzetten van arbeidsmigratie voor maatschappelijke opgaven. Ook benadrukt de SER dat Nederland minder afhankelijk moet worden van grote aantallen internationale werknemers. Met dit advies van de SER gaat de gemeente Den Haag in gesprek met beleidsmakers, zowel regionaal en nationaal. Met vriendelijke groet, de wethouder van Volkshuisvesting, Welzijn, Wijken en Zuidwest Co Engberts

7/7