RIS324940 Beantw SV Voorkom dat bewoners door het ijs zakken bij nieuwe energiecrisis

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

23 april 2026 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden Thepass en Holman, luidend: ‘Voorkom dat bewoners door het ijs zakken bij nieuwe energiecrisis’

SZW/11041976 RIS324940

De raadsleden Holman en Thepass hebben op 4 maart 2026 een brief met daarin elf vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 32 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. Met de aanval van de VS en Israël op Iran dreigt er een breed regionaal conflict te ontstaan. De gevolgen daarvan voor de wereldwijde olie- en gasprijs zijn nu al sterk voelbaar. GroenLinks-PvdA maakt zich zorgen over de mogelijke nieuwe energiecrisis die hierdoor kan ontstaan, inclusief de financiële gevolgen voor Hagenaars en Hagenezen. Sinds de aanval is de gasprijs in een paar dagen tijd verdubbeld. Veel bezorgde bewoners bellen nu al met hun energieleveranciers vanwege zorgen over energieprijzen. We weten van de vorige energiecrisis dat veel bewoners van Den Haag hierdoor in de knel kwamen. Dat risico is nu ook groot, zeker omdat de energierekening ‘buiten crisistijd’ voor veel mensen al amper te betalen was. GroenLinks-PvdA wil daarom waar mogelijk snelle maatregelen om te voorkomen dat bewoners financieel door het ijs zakken. 1.

Kan het college een algemene reactie geven op de onrust in het Midden-Oosten en de potentiële gevolgen daarvan voor bewoners in Den Haag?

Het college volgt de ontwikkelingen in het Midden-Oosten met grote aandacht en zorg. Het college is zich ervan bewust dat internationale conflicten ook lokaal kunnen leiden tot gevoelens van onzekerheid en maatschappelijke onrust. Dergelijke spanningen kunnen bovendien gevolgen hebben voor mondiale economische ontwikkelingen, waaronder stijgende olie- en gasprijzen. Deze ontwikkelingen hebben impact op de financiële situatie van Haagse inwoners. 2.

Deelt het college de zorgen van GroenLinks-PvdA over de financiële risico’s voor Hagenaars en Hagenezen, als de energieprijzen als gevolg van onrust in het Midden-Oosten flink zullen toenemen?

Het college deelt de zorgen over de mogelijke gevolgen van de huidige internationale situatie voor de bestaanszekerheid van Haagse inwoners. Een stijging van energieprijzen kan kwetsbare huishoudens in het bijzonder raken, maar ook een bredere groep inwoners financieel onder druk zetten. Het college volgt deze ontwikkelingen nauwlettend. De bestaande dienstverlening, waaronder het brede ondersteuningsaanbod via de gemeentelijke voorzieningen, is erop ingericht om vroegtijdig signalen van financiële problemen op te vangen en waar nodig tijdig ondersteuning te bieden. 3.

Heeft het college scenario’s klaarliggen voor uit de hand lopende steek- en stroomkosten? Zo ja, kan het deze scenario’s met de raad delen? Zo nee, is het college bereid om hier zo snel mogelijk plannen voor te maken?

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/11041976

Het college heeft tijdens de eerdere energiecrisis waardevolle ervaring opgedaan. We bereiden ons voor om opnieuw hulp te bieden. Voor eventuele aanvullende inkomensmaatregelen kijkt het college in eerste instantie naar het Rijk, aangezien structurele koopkrachtmaatregelen primair landelijk moeten worden genomen. Binnen de gemeentelijke verantwoordelijkheid blijft het college alert op signalen van inwoners die door stijgende (energie)kosten in de knel dreigen te komen. Waar nodig kunnen inwoners een beroep doen op de beschikbare ondersteuningsmogelijkheden, waaronder de bijzondere bijstand. Belangrijk is dat inwoners minder kwetsbaar worden voor stijging van de gasprijs. De gemeente biedt hulp bij energiekosten besparen, bijvoorbeeld met de inzet van energiecoaches, isolatiesubsidie en het direct installeren van energiebesparende maatregelen bij huishoudens. Ook is in samenwerking met de woningcorporaties een groot deel van de E-, F- en G‑woningen verbeterd via het programma Behaaglijker Wonen. Daarnaast is er hulp beschikbaar bij meer urgente geldzorgen, bijvoorbeeld in de vorm van bijzondere bijstand en het voorkomen van het afsluiten van gas en stroom. Mensen kunnen terecht bij onder andere de helpdesk Geldzaken en Geldzorgen voor vragen en advies bij geldzorgen en geldproblemen.

In de beantwoording van het college op de volgende vragen wordt uitgebreider stil gestaan bij de acties omtrent hoge energiekosten. 4.

In de ‘vorige’ energiecrisis heeft de energietoeslag voor veel bewoners voor broodnodige verlichting gezorgd. Is het college bereid te lobbyen richting het Rijk voor voortzetting hiervan, aangezien de prijzen verder blijven stijgen?

Het college onderstreept de urgentie voor het Rijk om tijdig en adequaat verlichting te bieden aan inwoners die worden getroffen door stijgende kosten. Daarbij acht het college het echter niet wenselijk om in te zetten op maatregelen die gepaard gaan met een complex uitvoeringsproces bij gemeenten, terwijl de beschikbare capaciteit hiervoor beperkt is. Een centrale rijksregeling ligt daarom meer voor de hand: deze is doorgaans niet alleen uitvoeringstechnisch minder complex dan een decentrale aanpak, maar vraagt bovendien aanzienlijk minder inzet van gemeentelijke ambtelijke capaciteit. Het college spreekt dan ook de voorkeur uit voor rijksmaatregelen die effectief en gericht zijn op de meest kwetsbare huishoudens, snel kunnen worden ingevoerd en uitvoerbaar blijven binnen de bestaande gemeentelijke mogelijkheden. Hiervoor vraagt het college dan ook aandacht in haar gesprekken met bijvoorbeeld het Rijk en de VNG. Op 20 april heeft het kabinet de Kamer via de Kamerbrief Acties Weerbaarheid Energieschok geïnformeerd over een landelijk maatregelenpakket. Met dit pakket trekt het Rijk bijna €1 miljard uit om huishoudens en ondernemers te beschermen tegen sterk stijgende energie‑ en brandstofprijzen.

Het kabinet richt zich op het waarborgen van de energiezekerheid en op energiebesparing en verduurzaming, zodat huishoudens en bedrijven ook op de langere termijn minder kwetsbaar worden voor prijsschokken. Van het totale pakket bestaat circa €627 miljoen uit directe ondersteuning aan de uitgavenkant van de begroting. Deze middelen worden onder meer ingezet voor extra ruimte voor leningen via het Warmtefonds, de versnelde inzet van energiefixers, een verhoging van verduurzamingssubsidies voor VvE’s en aanvullende middelen voor het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid om verduurzaming in kwetsbare wijken te versnellen. Ook vallen hieronder koopkrachtmaatregelen, waaronder een Noodfonds Energie voor kwetsbare huishoudens. Daarnaast bestaat circa €340 miljoen uit lastenverlichting. Dit betreft onder andere een tijdelijke verlaging van belastingen en een verhoging van vergoedingen. Zo worden per 1 juli de tarieven in de motorrijtuigenbelasting voor bestelauto’s van ondernemers met 50% verlaagd voor een periode van een half jaar en geldt voor vrachtauto’s tijdelijk een nihiltarief. Ook wordt de onbelaste reiskostenvergoeding verhoogd.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/11041976

5.

Kan het college aangeven hoe het extra met bewoners gaat communiceren over de mogelijkheden om bij een groeiende energiecrisis (en andere) steun te krijgen wanneer men door de energierekening financieel in de knel komt?

Het college communiceert op verschillende manieren over geldzaken, waaronder energiekosten, en over de beschikbare ondersteuning vanuit de overheid. Dit gebeurt bijvoorbeeld online, via de Helpdesk Geldzaken, wijk- en buurtcentra, maatschappelijke partners en sleutelfiguren in de wijken, zodat inwoners op uiteenlopende plekken binnen de stad laagdrempelig toegang hebben tot informatie en ondersteuning om de kosten van de energierekening te verlagen. Op dit moment werkt Den Haag aan gerichte communicatie richting inwoners die bij het Tijdelijk Noodfonds Energie hebben aangegeven dat ze benaderd kunnen worden door de gemeente over hulp bij de energierekening. 6.

Welke mogelijkheden ziet het college binnen zijn armoederegelingen en beleid tegen energiearmoede om bewoners van extra ondersteuning te voorzien? Zijn er mogelijkheden om op te schalen en hoe wordt naar bewoners toe gecommuniceerd?

Inwoners kunnen in bepaalde gevallen bijzondere bijstand aanvragen voor energiekosten. Dit is mogelijk bij medische redenen, bijvoorbeeld wanneer iemand door een chronische ziekte of beperking een verhoogd energieverbruik heeft (zoals extra gebruik van medische apparatuur of het aanhouden van een medisch noodzakelijke hogere binnentemperatuur). Daarnaast kan bijzondere bijstand worden verstrekt bij andere niet‑medische bijzondere omstandigheden die leiden tot noodzakelijke, individuele energiekosten die inwoners niet zelf kunnen dragen, bijvoorbeeld wanneer een woning zeer slecht geïsoleerd is en de verhuurder ondanks verzoeken geen verbeteringen aanbrengt. De beschikbare budgetten zijn echter beperkt, waardoor de ruimte voor aanvullende maatregelen gering is. In de beantwoording van vraag 7 wordt meer uitgebreid stilgestaan bij acties in het kader van energiearmoede. Aanvullende inkomensondersteuning buiten de bestaande wettelijke kaders kan en mag de gemeente niet zelfstandig verstrekken. In antwoord op vraag 4 is aangegeven dat een centrale rijksregeling hier meer voor de hand ligt. Op 14 april berichtte de NOS dat het kabinet met een steunpakket van € 1 miljard komt voor bedrijven en burgers. In de week van 20 april zou het kabinet het steunpakket willen presenteren.

Gebaseerd op het NOS bericht krijgt het energienoodfonds € 50 miljoen om mensen met energiearmoede te helpen. 7.

Structurele maatregelen zoals isolatie werken het beste om de energierekening langdurig omlaag te krijgen. Welke mogelijkheden ziet het college om bewoners nu extra te wijzen op die voordelen, inclusief financiële ondersteuningsmogelijkheden vanuit de gemeente?

Het college zet energiecoaches in en wijst inwoners actief op de beschikbare isolatiesubsidie voor huishoudens met energiearmoede, waarbij maximaal € 3.500,- kan worden aangevraagd. Deze regeling blijft de komende anderhalf jaar beschikbaar. Daarnaast beschikt de gemeente, bovenop deze specifieke € 3.500,‑ regeling voor energiearme huishoudens, ook over aanvullende gemeentelijke isolatiesubsidies die hiermee gecombineerd kunnen worden. Deze subsidies kunnen – afhankelijk van het type woning – oplopen tot € 14.000,- per appartement. Tevens zijn er renteloze leningen beschikbaar om verduurzamingsmaatregelen financieel mogelijk te maken voor inwoners die de investering anders niet kunnen doen.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/11041976

In samenwerking met de woningcorporaties is een groot deel van de E-, F- en G‑woningen verbeterd via het programma Behaaglijker Wonen, waarmee een hoog bereik is gerealiseerd. Eén tot twee keer per jaar organiseert de gemeente een stadsbrede campagne onder de naam ‘Pak je Voordeel’, waarin bewoners worden geïnformeerd over de beschikbare ondersteuning om hun woning energiezuiniger te maken. Onder deze campagne valt ook de Direct Bespaar Actie, waarbij gratis kleine energiebesparende maatregelen bij inwoners worden geïnstalleerd. Daarnaast worden de energiecoaches en de verschillende subsidiemogelijkheden nadrukkelijk onder de aandacht gebracht. De eerstvolgende campagne start in april 2026. In de wijken Laak, Transvaal, Schilderswijk, Rustenburg‑Oostbroek en Moerwijk zijn speciale wijkteams actief die proactief bewoners benaderen met (financiële) ondersteuning en met aanbod gericht op het isoleren van woningen. Bovendien gaat Duurzaam Den Haag wekelijks de wijken in, onder andere op markten en buurtevenementen, om inwoners op een laagdrempelige manier te informeren over de beschikbare ondersteuning om de energierekening te verlagen. Op dit moment werkt Den Haag aan gerichte communicatie richting inwoners die bij het Tijdelijk Noodfonds Energie hebben aangegeven dat ze benaderd kunnen worden door de gemeente over hulp bij de energierekening. 8.

Op 12 november nam de raad de motie ‘meer geld voor isolatie in heel Den Haag’ (RIS323823) aan, waarin werd opgeroepen om de stadsbrede isolatiekorting op te plussen tot 1000 euro. Deze motie is sindsdien echter nog niet afgedaan. Wanneer kunnen we de uitvoering hiervan verwachten en ziet het college mogelijkheden om dit in de huidige context van prijsstijgingen te benutten om bewoners extra te motiveren tot isolatiemaatregelen?

De motie is inmiddels afgedaan (RIS323823). Er is uitvoering gegeven aan het verzoek uit de motie om de stadsbrede isolatiekorting te verhogen naar € 1.000,-. Zo heeft het college op 10 maart jl. de ‘Subsidieregeling woningisolatie overige wijken Den Haag 2026’ vastgesteld, waarmee bewoners tot € 1.000,- subsidie kunnen krijgen voor isolatiemaatregelen aan hun woning. Ter bestrijding van energiearmoede, biedt de regeling voor woningeigenaren met een Ooievaarspas een hoger subsidiebedrag van maximaal € 4.500,- (RIS324939). Het college verwacht dat de regeling zal bijdragen aan het extra motiveren van bewoners om energiebesparende maatregelen aan hun woning te treffen. De motie zal op korte termijn worden afgedaan. 9.

Kan het college een update geven als het gaat om de inzet op het werven van meer energiecoaches? Hoe zorgt het ervoor dat er niet alleen nieuwe coaches geworven worden, maar bestaande coaches ook gemotiveerd en tevreden gehouden worden zodat zij hun werk blijven voortzetten? Worden ervaren energiecoaches zelf hierover geconsulteerd? Graag een toelichting.

Er zijn op dit moment circa 200 energiecoaches actief via Duurzaam Den Haag, voor zowel huurders als woningeigenaren. Om deze capaciteit op peil te houden, organiseert de gemeente één tot twee keer per jaar een wervingscampagne, zodat er voldoende coaches beschikbaar zijn om het aantal aanvragen adequaat te kunnen afhandelen. Naast de werving worden er meerdere keren per jaar kennis‑ en inspiratiesessies voor de energiecoaches georganiseerd. De inhoud van deze bijeenkomsten wordt afgestemd op de behoeften van de coaches en omvat onder meer het uitwisselen van ervaringen in gespreksvoering, informatie over warmtepompen, subsidies en een workshop van Monumentenzorg over het isoleren van monumentale panden.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/11041976

10. GroenLinks-PvdA heeft signalen ontvangen dat er binnenkort een nieuwe aanbesteding voor de aanpak van energiearmoede wordt gedaan. Kan het college daarom meer details over geven? Ziet het mogelijkheden om, voordat er onomkeerbare keuzes worden gemaakt, de aanbesteding op te schalen? Het college is niet bezig met een nieuwe aanbesteding voor de aanpak van energiearmoede, maar erkent dat de huidige ontwikkelingen kunnen zorgen voor een toenemende behoefte aan hulp bij energiebesparing. Het college verkent momenteel hoe zij op deze toenemende behoefte kan anticiperen. Door het faillissement van Groupcard en Winstuitjewoning kunnen mensen al bijna een jaar geen duurzame cadeaubon aanvragen waarmee bijvoorbeeld huurders met korting een energiezuinige wasmachine of koelkast kunnen aanschaffen. Daardoor is er momenteel weinig aanbod vanuit de gemeente om huurders te ondersteunen en blijft geld dat de gemeente wil inzetten voor het bestrijden van energiearmoede onbenut. 11.

Hoe zorgt het college ervoor dat we dit geld zo snel mogelijk wel kunnen besteden en ervoor zorgen dat dit zo snel mogelijk terechtkomt bij bewoners die in de knel komen met hun energierekening? Graag een toelichting.

Sinds februari 2026 geldt een tijdelijke regeling voor de duurzame cadeaukaart voor mensen met een Ooievaarspas. Hierbij krijgen inwoners die op de wachtlijst stonden sinds het niet meer mogelijk is om de duurzame cadeaukaart aan te vragen en/of te besteden, een e-mail met een unieke code waarmee zij aankopen kunnen doen bij Zwennes in de winkel. Vanaf 1 juni 2026 wordt deze ondersteuning uitgevoerd door Bureau Ooievaarspas. Inwoners met een Ooievaarspas kunnen dan rechtstreeks bij aangesloten winkels terecht zonder vooraf een aanvraag te doen. De regeling werkt volgens het principe wie het eerst komt, wie het eerst maalt totdat het beschikbare budget van € 1,5 miljoen volledig is besteed. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

5/5