RIS324681 Beantw SV Schakenbosch weer onder verscherpt toezicht

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

24 maart 2026 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden Baboeram, Holman en Van Wijk, luidend: ‘Schakenbosch weer onder verscherpt toezicht’

OCW/11025987 RIS324681

De raadsleden Baboeram, Holman en Van Wijk hebben op 5 februari een brief met daarin tien vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 32 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft jeugdzorginstelling Schakenbosch in Leidschendam wederom onder verscherpt toezicht gesteld 1). Aanleiding voor de maatregel zijn meerdere meldingen over incidenten en onveilige situaties. Zo werden jongeren regelmatig vastgepakt, hardhandig gefixeerd en opgesloten. De instelling krijgt negen maanden de tijd om de tekortkomingen te herstellen. Na eerdere inspecties in 2024 werd deze jeugdzorginstelling ook al voor soortgelijke ernstige tekortkomingen onder verscherpt toezicht gesteld. De verbeteringen die daarop zijn afgesproken en in gang gezet hebben echter niet geleid tot een structurele oplossing en een veilige situatie voor de hier verblijvende jongeren. De fractie van D66 maakt zich ernstige zorgen over het niet op orde krijgen van een veilige jeugdzorginstelling in de regio Haaglanden. 1.

Kan het college reflecteren op de door de IGJ geconstateerde zorgwekkende tekortkomingen en de herhaalde maatregel van verscherpt toezicht?

Het college heeft, evenals de raad, vastgesteld dat er een stevig rapport ligt. Inmiddels is er één door de IGJ goedgekeurd verbeterplan. Ook is een intensief verbetertraject ingericht. Vanuit de accounthoudende rol van de gemeente Den Haag worden structureel gesprekken gevoerd met Schakenbosch. In deze gesprekken wordt de voortgang van het verbetertraject nauwlettend gevolgd. 2.

Wanneer is het college op de hoogte gesteld door Schakenbosch of IGJ van de in november 2025 geconstateerde tekortkomingen en ernstige incidenten?

Schakenbosch heeft het college in november 2025 geïnformeerd over de inspectiebezoeken van de IGJ. Het college is op hoofdlijnen geïnformeerd over de bevindingen van de IGJ die hebben geleid tot het instellen van het verscherpte toezicht. Het college ontving het volledige rapport vanuit Schakenbosch op de ochtend waarop de IGJ het op haar website publiceerde, op 3 februari. 3.

Heeft het college in de periode 2024 tot nu frequent contact met IGJ gehad over de zorgwekkende situatie van Schakenbosch en andere jeugdzorginstellingen en de opvolging van verbeterpunten?

In de periode 2024 tot nu is een aantal keer contact geweest met de IGJ over Schakenbosch en andere jeugdzorginstellingen. De structurele gesprekken over het verbetertraject worden vanuit Den Haag met Schakenbosch gevoerd.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11025987

4.

Het is geen vaste, landelijke afspraak dat de IGJ de opdrachtgever (gemeente) op de hoogte stelt voorafgaand aan publicatie. Het college heeft eerder aangegeven nog geen aanleiding te zien voor een andere procedure. Staat het college nog steeds achter dit standpunt/deze werkwijze?

Ja, het college heeft vertrouwen in het toezichts- en toetsingskader van de IGJ. Naar aanleiding van eerdere schriftelijke vragen gaf het college aan dat Schakenbosch bezig was met een verbouwing voor twee afzonderlijke en veilige ruimtes, die naar verwachting in april 2025 gereed waren, dat de huisregels zijn aangepast, de groepsgrootte niet meer overschreden wordt en het aantal kamerinsluitingen afneemt. De gemeente zou dit nauwgezet volgen en aangehaakt blijven. 5.

Kan het college achterhalen of de twee hierboven aangehaalde afzonderlijke en veilige ruimtes de door Schakenbosch gebruikte 'tussenkamers' (om jongeren af te zonderen) de kamers betreffen waarvan de Inspectie zegt dat deze ruimtes niet veilig zijn ingericht, soms geen toegang tot een toilet hebben en waarvan jongeren hebben aangegeven dat zij hier langdurig alleen verbleven en zich onveilig voelden?

De eerder aangehaalde afzonderlijke en veilige ruimtes zijn andere ruimtes dan de genoemde ‘tussenkamers’ die in het IGJ-rapport worden benoemd. Schakenbosch beschikt over twee afzonderlijke en veilige ruimtes die zijn goedgekeurd door de IGJ. De in het rapport genoemde tussenkamers zijn niet meer in gebruik. 6.

Kan het college verklaren dan wel achterhalen waarom een instelling die onder verscherpt toezicht staat deze nieuw te formeren ‘tussenkamers’ zonder beoordeling/goedkeuring van IGJ kan uitvoeren/gebruiken?

De tussenkamers zijn bestaande ruimtes op de groepen van Schakenbosch. Het oorspronkelijk idee van Schakenbosch was dat de tussenruimtes als afzonderlijke, veilige ruimtes gebruikt konden worden, in nabijheid van de groep. In het inspectierapport is te lezen dat deze ruimtes gebruikt werden om jongeren af te zonderen. Schakenbosch heeft naar aanleiding van het eerdere verscherpte toezicht veilige ruimtes moeten ontwikkelen die voldeden aan de eisen van de IGJ, zie het antwoord op vraag 5. In de brief van oktober 2025 werd door het college geen melding gemaakt van wederom een zorgwekkende situatie met incidenten, terwijl een maand later bij een inspectie van IGJ bleek dat Schakenbosch op meerdere punten niet voldoet aan de normen voor goede en veilige zorg. In contacten die de gemeente in die periode met Schakenbosch had, kwam wel naar voren dat Schakenbosch, vanwege een afname van mogelijkheden tot toepassen van vrijheidsbeperkende maatregelen, en de strenge handhaving vanuit de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ), niet in staat was voor elke jeugdige een passende plek te kunnen bieden. In diezelfde brief werd door het college het landelijke voornemen aangehaald voor het openen van een nieuwe landelijke voorziening voor de JISK-doelgroep (Jongeren In Strafrechtelijk Kader). 7.

Kan het college toelichten waar de gesprekken met Schakenbosch specifiek over zijn gegaan?

De gesprekken gingen onder meer over de opvolging van incidenten die hadden plaatsgevonden, de ontwikkeling van een kleinschalige groep voor maximaal drie jongeren, de verdere uitwerking van het strategisch ontwikkelplan voor de periode na 2028, de voortgang op doelen uit het BovenRegionaal Plan en de doorontwikkeling van het residentieel onderwijs. De specifieke bevindingen uit de latere inspectietoetsing waren op dat moment nog niet bij de gemeente bekend. Het college heeft in de brief van oktober 2025 gerapporteerd op basis van de toen beschikbare informatie.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/11025987

8.

Wordt in deze gesprekken tussen de gemeente en Schakenbosch ook specifiek gevraagd naar de gang van zaken op de werkvloer waarbij toelichting gegeven wordt t.a.v. de structurele tekortkomingen en uitdagingen in de organisatie?

Ja. Schakenbosch heeft op eigen initiatief een intern verbetertraject in gang gezet eind 2025, en heeft hier het college ook over geïnformeerd. Dit verbetertraject vormt ook de basis van het verbeterplan dat met de IGJ gedeeld is. Schakenbosch laat door de Hogeschool Leiden twee keer per jaar een meting uitvoeren naar het leefklimaat op de groepen, en neemt gemeente ook mee in de resultaten. 9.

Kan het college aangeven dan wel achterhalen wat de stand van zaken is t.a.v. de nieuwe landelijke voorziening voor de JISK-jongeren?

Eind 2025 heeft de VNG een marktconsulatie gehouden. De VNG brengt de uitkomsten van deze marktconsultatie nu samen in een advies. 10. Kan het college aangeven hoe wordt omgegaan met het dilemma tussen enerzijds het feit dat Schakenbosch helder aangeeft wat binnen haar mogelijkheden ligt, en anderzijds de gemaakte afspraken in het Boven Regionaal Plan over verbreding van de doelgroep? Een transformatie van deze omvang brengt onvermijdelijk spanning met zich mee, en hierover zijn wij in goed gesprek met Schakenbosch. We zien dat Schakenbosch zich blijft inspannen om de doelgroep te verbreden, onder meer door meidenspecifieke expertise te ontwikkelen en door de samenstelling van groepen – tussen jongeren met een licht verstandelijke beperking en jongeren met een gemiddeld IQ – flexibeler te organiseren. Tegelijkertijd vraagt de afbouw van de JeugdhulpPlus er op dit moment al om dat gemeenten en jeugdhulpaanbieders actief schakelen om deze jongeren passende, duurzame hulp te kunnen blijven bieden. Vanuit de jeugdhulpregio Haaglanden werken wij aan het ontwikkelen en vormgeven van alternatieven voor de JeugdhulpPlus. Het college van burgemeester en wethouders, de locosecretaris, de burgemeester, René van Kuilenburg

Jan van Zanen

3/3