RIS324411 Bijlage 3 NvB inspraak herinrichting VMBS-LP 18-12-2025

Concept Nota van Beantwoording Voorontwerp Van Musschenbroekstraat – Lorentzplein

Oktober 2025

Inhoud Hoofdstuk 1: Toelichting over het proces.............................................................................................................. 3 Hoofdstuk 2: Leeswijzer.......................................................................................................................................... 3 Hoofdstuk 3: Zienswijzen en beantwoording........................................................................................................ 4 3.1 Veel gestelde vragen en opmerkingen ........................................................................................................ 4 3.2 Zienswijzen 1-12 ...................................................................................................................................... 4-13

Nota van beantwoording Pagina 2 van 13

Hoofdstuk 1: Toelichting over het proces Al langere tijd is het de wens van bewoners en ondernemers in Laak om de Van Musschenbroekstraat en het Lorentzplein opnieuw in te richten. Dit omdat de leefbaarheid in dit gebied zwaar onder druk staat, op het gebied van (verkeers)veiligheid, openbare ruimte, groen en klimaat. Samen met bewoners en ondernemers is in de loop der jaren een wensenlijst gemaakt voor een integrale herinrichting van de Van Musschenbroekstraat en het Lorentzplein. In april 2025 heeft het college van B&W het besluit genomen om het Voorontwerp herinrichting Van Musschenbroekstraat-Lorentzplein vrij te geven voor de formele inspraakprocedure. Tijdens de inspraakperiode over het Voorontwerp, die liep van 13 juni tot en met 15 september 2025, konden bewoners en ondernemers hun mening geven: online via de website en via de mail en per brief. In totaal zijn er 2.000 bewoners en ondernemers aangeschreven. In totaal zijn er 12 zienswijzen binnengekomen.

In deze nota worden al deze reacties beantwoord.

Hoofdstuk 2: Leeswijzer Hoofdstuk 3 bevat alle 11 zienswijzen van belanghebbenden, met daarbij cursief gedrukt steeds het antwoord van de gemeente. De reacties zijn geanonimiseerd in het kader van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG), met uitzondering van zienswijzen van belangenorganisaties. De zienswijzen zijn letterlijk overgenomen.

Nota van beantwoording Pagina 3 van 13

Hoofdstuk 3: Zienswijzen en beantwoording 3.1 Veel gestelde vragen en opmerkingen De zienswijzen gaan over de parkeerdruk, de verkeersveiligheid en de leefbaarheid. Een aantal vragen gaat in op de nieuwe beplanting, waaronder de nieuwe bomen.

3.2 Zienswijzen 1-12 Zienswijze 1 Beste lezer, Als bewoner van de van Musschenbroekstraat zou ik het fijn vinden als de fietspaden tweerichtingsverkeer worden. Het zou het plein oversteken vergemakkelijken en hoef je niet voor meerdere stoplichten te staan om bij je gewenste straat uit te komen. Daarnaast ben ik erg voor plaatsen van heel veel fietsnietjes. Mensen hebben geen achterom en mensen op het portiek kunnen hun fiets ook niet binnen zetten, waardoor veel fietsen los staan op straat, daardoor makkelijk gepikt kunnen worden en tegen auto's omvallen/ omwaaien. M.v.g. Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord vraag 1: Er is gekozen voor fietspaden in één richting aan weerszijden van de rijbaan. Dit is gedaan om het aantal oversteekbewegingen te beperken en vanwege de verkeersveiligheid. Bij een fietspad in tweerichtingen zouden fietsers vanaf de overkant zowel op de heen- als terugweg moeten oversteken. Bij een fietspad in twee richtingen is daarnaast een grotere kans op ongevallen met afslaand autoverkeer. Tot slot kennen alle aansluitende fietspaden eenrichtingsverkeer, waardoor er voor de aansluitingen geen extra oversteken nodig zijn. Antwoord vraag 2: Er komen veel fietsnietjes terug. In het zuidelijke deel VMBS komen 21 fietsbeugels te staan tussen de parkeervakken en het fietspad ; in het noordelijke VMBS komen 16 fietsbeugels terug.

De 6 fietsbeugels bij de parallelweg blijven gehandhaafd. Het aantal fietsbeugels op het Pasteur- en Lorentzplein blijft vrijwel gelijk. De fietsbeugels bij de Schlegelstraat worden opgenomen in het Definitief Ontwerp.

Zienswijze 2 Beste Gemeente, Kunnen er ook drempels worden geplaatst? Onze straat wordt als een racebaan gebruikt. Bedankt. Bedankt voor uw zienswijze. Wij begrijpen uw zorgen over de snelheid van het autoverkeer. Er komen twee verkeersdrempels in de rijbaan en de rijbaan zal worden versmald. Ter hoogte van het Pasteurplein brengen we een groot verkeersplateau aan.

Nota van beantwoording Pagina 4 van 13

Zienswijze 3 Geacht College. N.a.v. het vo-herinrichtingsplan Van Mussenbroekstraat/Lorentzplein heb ik de volgende opmerkingen en zienswijze: Met name de aanpassing van het ruimtelijk profiel van de Van Mussenbroekstraat is een goede verbetering. Omdat de overmaat van de rijbaan voor autoverkeer aangepast wordt -de rijbaan wordt versmald- zal de snelheid van het autoverkeer naar verwachting afnemen wat de verkeersveiligheid zeker ten goede komt. Er ontstaat aldus ruimte voor een wenselijke vergroening. Ook een vergroening van de voorkomende versteende overhoeken is een bijdrage aan verbetering van het microklimaat en biodiversiteit. Jammer is wel dat het middendeel van het Lorentzplein buiten het plangebied is gehouden. Zowel de ruimtelijke kwaliteit als het functioneel gebruik hiervan laat veel te wensen over, terwijl het in de sequentie van ruimtes in het Laakkwartier één van de belangrijkste pleinen betreft. De zienswijze gaat over de benadering van de fietsnietjes op het Lorentzplein. In de huidige situatie worden de bestaande fietsnietjes bereikt vanuit àlle richtingen via het brede trottoir voor de winkel. Alle fietsen staan dan ook met de voorkant naar de Jan van der Heijdenstraat. Door situering van een nieuw plantvak op het trottoir zijn de nietjes in het vo-herinrichtingsontwerp niet meer op deze wijze bereikbaar.

De fietsnietjes zijn dan uitsluitend bereikbaar vanaf de aanwezige fietsstrook op de Jan van de Heijdenstraat. Dat betekent dat fietsers komende vanaf de Jan van de Heijdenstraat òp de fietsstrook moeten stoppen en afstappen om de fiets te stallen, danwel òp de fietsstrook moeten opstappen en wegrijden. De fietsstrook is smal, druk en ligt direct aan een drukke weg met rijdend of wachtend autoverkeer voor de verkeerslichten. Dit is vanwege verkeersveiligheid geen acceptabele situatie. Hoe fietsers die vanaf overige straten hun fiets voor de winkel willen stallen, is onduidelijk. Verzoek: graag het vo-herinrichtingsontwerp aanpassen zodat fietsers hun fiets op veilige wijze kunnen stallen voor de winkel. N.B. Dit punt heb ik tijdens de bewonersavond d.d. 29 mei 2024 reeds gemeld. Ik zie graag uw reactie tegemoet. met vriendelijke groet, Bedankt voor uw zienswijze. Wij waarderen uw compliment over de aanpassing van het profiel en de rijbaan, alsmede de extra vergroening. Ook begrijpen wij uw zorg over de bereikbaarheid van de fietsbeugels. Antwoord vraag 1: Het aanpakken van het middendeel van het Lorentzplein valt buiten de scope van dit project. Voor een eventuele aanpassing van dit plein, is op dit moment ook geen budget beschikbaar. Antwoord vraag 2: We delen uw zorgen omtrent de bereikbaarheid van de fietsbeugels op het Lorentzplein t.h.v. de winkel.

Het ontwerp zal daarop worden aangepast. De fietsbeugels komen langs het plantvak te staan parallel aan de gevel. Antwoord vraag 3: In de Van Musschenbroekstraat worden de vrijliggende fietspaden aangelegd volgens de standaard maatvoering van 2.40 meter. Dit betekent dat het fietspad op enkele locaties wordt verbreed. De fietsstrook op de Jan van der Heijdenstraat blijft gehandhaafd. Ter plaatse van de stoplichten wordt de situatie voor de fietsers verbeterd, omdat hier een vrijliggend fietspad komt.

Nota van beantwoording Pagina 5 van 13

Zienswijze 4 Beste, Het enige wat ik vraag is dat de Amsterdammertjes die vanaf de hoek met de Rijswijkseweg ter hoogte van de winkel doorgetrokken worden tot aan het Ziggo wijkkastje, dit tegen het wild parkeren voor mijn voordeur. Heb zelfs een aantal keren melding gemaakt van wild parkeren bij de gemeente. Graag dit verzoek mee nemen en behandelen. Met vriendelijke groet, Bedankt voor uw zienswijze. Het doortrekken van de Hagenaars tot ver voorbij de bocht is niet gebruikelijk en ongewenst, zeker bij een vrijliggend fietspad. Wanneer daar nu auto’s staan zou dat betekenen dat deze al over het fietspad hebben gereden om daar te komen. Het plaatsen van Hagenaars lost dat dan niet op. In het nieuwe ontwerp wordt dit praktisch onmogelijk gemaakt doordat er vekeerseilanden komen om de oversteekbaarheid voor voetganger en fietsers te vergroten. Auto’s rijden dan langs deze eilanden en pas na de voetgangersoversteekplaats kunnen parkeren.

Zienswijze 5 Beste gemeente, Nogmaals het verzoek. Kunt u mij het gedetailleerde uitgewerkte voorontwerp mailen waarin staat waar/hoe: • De fietsnietjes komen? • Hoe komt het Pasteurplein eruit te zien? • • • •

Hoe zien de snelheidsbeperkende maatregelen er uit? Waar komen de oversteekplaatsen? Hoe ziet de kruising van Musschenbroekstraat/Isingstraat eruit? Waar zijn de plekken na de herinrichting om grofvuil aan te bieden enz.enz Dit is allemaal in het beperkte foldertje wat gisteren in de brievenbus lag niet te zien.

Ik hoor graag Ik woon nu bijna 70 jaar in de van Musschenbroekstraat en in de directe omgeving van het Lorentzplein en zou graag willen reageren/input willen leveren voor het voorontwerp. Kunnen jullie mij het volledig uitgewerkte voorontwerp mailen, zodat ik tijdig voor 8 augustus 2025 kan reageren. De deadline valt overigens in een vakantieperiode, waardoor er hoogst waarschijnlijk minder bewoners (tijdig) kunnen reageren. Daarom zou ik willen adviseren alle bewoners van de van Musschenbroekstraat/Lorentzplein via een persoonlijk brief uit te nodigen om te reageren, gezien de impact van de herinrichting en de deadline te verplaatsen naar september 2025. Alvast bedank voor de medewerking M.vr.gr. Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord vraag 1: Inmiddels heeft u het Voorontwerp per email ontvangen. Ook is reactietermijn voor de inspraak indertijd verlengd tot 15 september 2025. Antwoord vraag 2: In het Voorontwerp dat ter inzage lag stond vermeld waar de fietsnietjes, de oversteekplaatsen en de kruising Van Musschenbroekstraat/Isingstraat worden gesitueerd. Inmiddels is dit tijdens de extra informatiebijeenkomst op 30 oktober 2025 aan u getoond.

Nota van beantwoording Pagina 6 van 13

Zienswijze 6 Graag zal ik het voorlopige ontwerp ontvangen. Bij deze mijn inspraak. Het originele idee in de allereerste vergadering opgesteld door toen nog ??: • • •

Weg versmallen, snelheid eruit halen. Meer groen uit ruimte ontstaat door versmalling van de weg. Behoud of stijging in parkeerplaatsen.

Zo moeilijk is het allemaal niet volgens mij. Maar ben zelf nu op vakantie dus na 15 september pas terug. Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord vraag 1: Wij hebben u het Voorontwerp per mail toegestuurd. Antwoord vraag 2: In het Voorontwerp wordt de rijbaan versmald, waardoor er minder hard gereden kan worden. Door deze versmalling komt er ook meer ruimte voor groen. In de Van Musschenbroekstraat worden bomen en fietsbeugels geplaatst tussen de parkeervakken en het fietspad. Dit extra groen gaat niet ten koste van het aantal parkeerplekken. Voor de Van Musschenbroekstraat geldt dat er wel parkeerplekken verdwijnen om de kruisingen met de zijstraten overzichtelijk te houden en volwaardige fietsoversteken aan te leggen. Door het afsluiten van het Pasteurplein verdwijnen er ook enkele plekken. Vanwege het nieuwe parkeervergunningensysteem met een plafond van het aantal uit te geven parkeervergunningen en de handhaving op overbewoning, verwachten we in de toekomst een afname van het autogebruik en daarmee een verlaging van de parkeerdruk.

Zienswijze 7 Om toch met de deur in huis te vallen zijn ??? en ???? het samen eens dat de bankjes op het Lorentzplein voor teveel overlast zorgen. Nog steeds teveel mensen die er alcohol nuttigen waarop niet of slecht wordt gehandhaafd ondanks het verbod hierop. Zonnebloem etende mensen die een puinhoop achterlaten, en ook in de plantenbakken. Blowende mensen etc. Normen en waarden zijn ver te zoeken , er is teveel agressie waar wij dagelijks mee te maken hebben. Ik ervaar er veel stress en ergernis van. Hierdoor zien wij de bankjes met de herinrichting van het plein liever niet meer terug. Ik hoop dat u mij op de hoogte brengt wanneer er weer een overleg zal plaatsvinden. Graag zou ik met u hierover verder willen praten . Met vriendelijke groet, Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord: Hoewel er geen bankjes in het ontwerp terugkomen, betekent dit niet dat er geen zitgelegenheden komen. De nieuwe plantenbakken hebben een zitrand, De openbare ruimte moet plekken hebben waar mensen kunnen rusten of verblijven of waar mensen elkaar kunnen ontmoeten.

Nota van beantwoording Pagina 7 van 13

Zienswijze 8 Na de herinrichting van de Minckelersstraat zijn er op hoek Van Musschenbroekstraat twee plekjes waar steeds auto’s gaan staan waar dat niet mag. Dit belemmert de draai van de vrachtwagens die de AH Lorentzplein moeten bevoorraden. Zeker als straks de Van Musschenbroekstraat ook nog smaller wordt is dit van belang. Misschien kruizen of extra uitstekende stoep? Bedankt voor uw zienswijze. De Minckelerstraat wordt binnen het project rioolvervanging een éénrichtingsweg. Bij de aansluiting met de Van Musschenbroekstraat komen er op de hoeken Hagenaars ,hetgeen fout geparkeerde auto’s tegengaat. De bochtstraal van de kruising zal passend zijn voor de AHvrachtwagens. Zienswijze 9 Goede middag In 2023 heb ik bezwaar gemaakt tegen de verlengdestoep tegenover de uitrit Van Musschenbroekstraat (pleintje ter hoogte van de Drebbelstraat). Als daar een auto staat, wordt het bijna onmogelijk om met een beetje auto een draai te maken om erin of eruit te rijden. Wat is er aan gedaan (een gele stoeprand maak geen indruk). Ook het plaatsen van paaltjes maakt geen indruk, de auto wordt ervoor geparkeerd. Je kunt je auto nou eenmaal niet op je rug zetten en mee naar binnen nemen. Heb ook bezwaar gemaakt tegen de smalle inrij weg het pleintje op (oorzaak verlengde stoep).

HOE bedoel je veiligheid! Toen de tekening voor de herinrichting Van Musschenbroekstraat bekeken kon worden door de bewoners in het schoolgebouw in 2024 heb ik mijn bezwaar weer kenbaar gemaakt aan diegene die bij de tekening stond voor commentaar en suggesties. HIJ ZOU EEN AANTEKENING MAKEN. Helaas is er niets veranderend op de tekening die ik heb bekeken op 5 augustus2025 INSPRAAK VOOR ONTWERP Maak nu bezwaar tegen het opheffen van 15 parkeerplaatsen. Dit is ongehoord, met deze parkeerdruk waar de veiligheid ver te zoeken is Voor de veiligheid is er een spiegeltje van 30 bij 45 cm geplaats op twee en half a drie meter hoogte voor een boom. Omdat er geen zicht is om het pleintje af te rijden, de Mussenbroekstraat in. Het plan voor het Pasteurplein, vergroenen voor een aangename luwe plek te maken. Voor elkaar te ontmoeten en te vertoeven bij de Oracs waar altijd huisvuil naast word gedropt. Waar het stinkt, waar de honden poepen. Tienmeter verder ligt een ontmoetingsplek, groen, een speelplaats ter groottte van de hele Van Musschenbroekstraat. Maak parkeergelegenheid van het Pasteurplein. Zorg voor meer parkeerplaatsen, dat is de realiteit. Ik verwacht van u een reactie op mijn bezwaar. Verder zal ik ook een Mail sturen naar Mvr … en de Hr …. IVM de herinrichting en vergroening van het pleintje , en de 4 beschermde eikenbomen. Hoe mooi het er nu bij staat na 2 jaar.

Met vriendelijke groet

Nota van beantwoording Pagina 8 van 13

Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord 1: In het Definitief Ontwerp is de inritconstructie aangepast. Ook plaatsen we Hagenaars zodat hier straks niet alsnog op geparkeerd wordt. Antwoord 2: In het Definitief Ontwerp is opnieuw gekeken naar in- en uitrijden van de parallelweg vanaf de Van Musschenbroekstraat. De inritconstructies zijn daarop aangepast. Antwoord 3: In de Van Musschenbroekstraat worden bomen en fietsbeugels geplaatst tussen de parkeervakken en het fietspad. Dit extra groen gaat niet ten koste van het aantal parkeerplekken. Voor de Van Musschenbroekstraat geldt dat er wel parkeerplekken verdwijnen om de kruisingen met de zijstraten overzichtelijk te houden en volwaardige fietsoversteken aan te leggen. Door het afsluiten van het Pasteurplein verdwijnen er ook enkele plekken. Vanwege het nieuwe parkeervergunningensysteem met een plafond van het aantal uit te geven parkeervergunningen en de handhaving op overbewoning, verwachten we in de toekomst een afname van het autogebruik en daarmee een verlaging van de parkeerdruk.

Zienswijze 10 Goede middag College En dit bericht is speciaal TAV Mevr. … en de HR …. . Het voorontwerp heb ik bekeken in het stadhuis. Daar heb ik enige opmerken en bezwaren over te maken en wil ook wat foto's van het pleintje laten zien, waar veranderingen in 2022/2023 zijn doorgevoerd waar de bewoners niet blij mee zijn. (NB: foto’s zijn eruit gehaald, i.v.m. achterhalen eigenaren auto’s). Het eind resultaat is onbevredigend. ZO OOK HET ONDERHOUD. Onder die 4 mooie oude bomen groeien geen plantjes. Ik stel voor er weer parkeerplaatsen van de te maken. Alle wegen zijn versmalt, zo ook het recht doorgaande weggetje, daar is inparkeren alleen mogelijk door over de stoep/perk te rijden, en ja auto overal op de helft van de stoep te zetten (bang voor schade). De gele stoeprand maakt geen indruk, ook paaltjes plaatsen helpt niet aangezien die auto ergens moet staan. De verzorging/onderhoud van het groen, is een grote treurnis, zo ook de geplaatste voethekjes. Voor de honden, die stappen zo over dat zielige plankje. De verlichting is onvoldoende VEILIGHEID. Als je het pleintje af wilt rijden, zie je het verkeer niet goed aankomen. Daar is een spiegel voor neergezet 30 cm bij 45 cm op 3 meter hoogte, niet goed zichtbaar VEILIGHEID. Er zijn te weinig parkeerplaatsen. En er wordt nu een plan gepresenteerd met 15 parkeerplaatsen minder.

Hoe gek gaat het worden?? Daar maak ik BEZWAAR tegen. Maak van het Pasteurplein een parkeerplaats. De jaarlijkse beheerkosten openbare ruimte. Stel voor niet alleen dagelijks het vuilzakje te vernieuwen van de prullenbak/hondenpoepbak. Maar alles wat gedropt, gedumpt wordt op straat, dagelijkse in rondje door de wijk. Het gevoel dat je op een vuilnisbelt woont bekruipt me steeds meer. Het jaarlijkse bedrag voor het groenbeheer € 37.000!!! Mag hopen op beter onderhoud. PS: zie op de tekening niet waar de verlichting komt. Hoop op een beter en realistischer plan. Met vriendelijke groet.

Nota van beantwoording Pagina 9 van 13

Bedankt voor uw zienswijze. Antwoord 1: In eerste instantie was de inrichting van de parallelweg niet meegenomen in het Voorlopig Ontwerp, bij het Definitief Ontwerp zal de parallelweg wel worden meegenomen. Antwoord 2: De rijbaan van de parallelweg wordt niet versmald en blijft even breed als nu het geval is. Het knelpunt methet in- en uitrijden wordt aangepakt door de parkeerplekken te formaliseren. Wanneer er toch geparkeerd wordt bij een doorgetrokken gele streep (gele stoeprand) of voor Hagenaars, dan zal er een beroep moeten worden gedaan op de handhaving. Antwoord 3: De beplanting zal worden aangepast. Het soort dat dan wordt aangeplant zal naar verwachting wel goed te beheren zijn. Antwoord 4: De verlichting zal worden aangepast, zodat ook de verlichting op de parkeerplekken, het fietspad en het trottoir beter wordt. Antwoord 5: In de Van Musschenbroekstraat worden bomen en fietsbeugels geplaatst tussen de parkeervakken en het fietspad. Dit extra groen gaat niet ten koste van het aantal parkeerplekken. Voor de Van Musschenbroekstraat geldt dat er wel parkeerplekken verdwijnen om de kruisingen met de zijstraten overzichtelijk te houden en volwaardige fietsoversteken aan te leggen. Door het afsluiten van het Pasteurplein verdwijnen er ook enkele plekken.

Vanwege het nieuwe parkeervergunningensysteem met een plafond van het aantal uit te geven parkeervergunningen en de handhaving op overbewoning, verwachten we in de toekomst een afname van het autogebruik en daarmee een verlaging van de parkeerdruk. Antwoord 6: Voor het beheer van de Van Musschenbroekstraat en het Lorentzplein komen extra beheermiddelen beschikbaar, m.n. voor het extra groen. Dit betekent echter niet dat de vervuiling op straat zoals deze wordt geconstateerd daarmee wordt opgelost. Voor de aanpak van de afvaloverlast heeft de gemeente een aanvalsplan Afval opgesteld.

Nota van beantwoording Pagina 10 van 13

Zienswijze 11 Beste mensen, Graag laten we nog een korte reactie op de plannen die er nu liggen weten. Op zich zijn de meesten van ons enthousiast, over de plannen en de inzet, al zijn er ook mensen sceptisch en bezorgd. Zo bestaan er veel zorgen over het verdwijnen van parkeerplekken, niet iedereen begrijpt waarom er bijv. niet schuin kan worden ingeparkeerd zoals bijv. op de Steenlaan (verlengde Oudemanstraat maar dan in Rijswijk). Ook omdat er niet gevraagd was om meer ruimte voor fietsers maar daar wel extra ruimte voor wordt gemaakt, terwijl de petitie waarmee alles begon door veel mensen getekend werd vanwege de parkeerplaatsen. In hoeverre worden er waterdoorlatende/groene tegels gebruikt bij de parkeerstroken/plaatsen? Er wordt gesproken over een middenberm terwijl die zou verdwijnen? Dit i.v.m. hjet minder hard rijden. De keuze voor de tweede grote categorie bomen is ook jammer, gezien de afmetingen van de weg lijkt het op sommige plekken wel mogelijk en wenselijk. En hoewel begrepen wordt dat slechte bomen gekapt moeten worden en vervangen is nog steeds de vraag niet alle bestaande grote bomen te kappen tot het echt noodzakelijk is, zodat de straat (zeker in het begin) niet enorm kaal wordt. Het duurt tenslotte jaren voor de nieuwe bomen enige omvang hebben.

Misschien is dus een tussenweg mogelijk door een deel (tijdelijk) te laten staan? Zowel qua uiterlijk als qua waterbuffer wel belangrijk. Ons is niet geheel duidelijk of de verlichting nu veranderd naar de Berlagestijl gezien de bouw. Het zou erg zonde zijn nu andere verlichting te plaatsen en ons inziens zou het het perfecte moment zijn de berlagepalen (hoog of laag) toe te voegen aan de inrichting. Op sommige hoeken is het zicht bijzonder slecht, wordt er gedacht aan (goed geplaatste) spiegels of andere maatregelen? Zeker gezien de maximumsnelheid omlaag gaat. Op het ventweggetje wordt regelmatig geparkeerd in wat het groen zou moeten zijn, er groeit bijna niets, wordt dit ook nog meegenomen? We zijn nieuwsgierig naar de uitvoering en het vervolg! Er wordt uitgekeken naar meer groen en een veiligere prettigere straat. Vriendelijke groet,

Nota van beantwoording Pagina 11 van 13

Bedankt voor uw zienswijze en het feit dat de meesten mensen enthousiast zijn over de plannen en de Antwoord Antwoord 1: Er is hier gekozen voor langsparkeren omdat dit veiliger is, vooral i.v.m. het achteruit in- en uitdraaien op een 50 km weg. Antwoord 2: Het beleid in Den Haag plaatst voetganger en fietser op nummer 1. Dat betekent dat we het voor hen zo prettig en veilig mogelijk maken. Er gaat hierdoor in het ontwerp overigens geen ruimte verloren voor parkeren. Het vrijliggend fietspad krijgt de gewenste breedte en er komen veilige fietsdoorsteken over de Van Musschenbroekstraat. Er komen fietsbeugels tussen de parkeerplaatsen en het fietspad. Antwoord 3: Er komt open verharding onder de plekken waar nu fietsbeugels staan in de Van Musschenbroekstraat. Langs een drukke 50 km/u-weg met een hoge parkeerdruk is afgezien van verder gebruik van waterinfiltrerende verharding. Antwoord 4: Er komt geen middenberm, waarschijnlijk bedoelt u hier de oversteekeilanden t.h.v. het Pasteurplein. Deze worden aangelegd voor de veiligheid van fietsers en voetgangers. Antwoord 5: Helaas moeten de huidige bomen worden gekapt, omdat het riool vervangen moet worden en dat is niet mogelijk zonder de bomen te verwijderen. Op de koppen van de zijstraten ontstaat in het ontwerp meer ruimte en daarom is ervoor gekozen daar bomen te planten, net zoals op enkele prominente plekken.

Door de bomen in een bepaald ritme te plaatsen ontstaat later het gewenste boomkroonvolume. Antwoord 6: Bomen met een langere levensverwachting blijven staan, want deze zijn belangrijk voor de beleving van de straat en de nodige ecosysteemdiensten. Antwoord 7: Op het Lorentzpleinkomen Berlage lantaarnpalen. Het is te kostbaar om deze lantaarnpalen in het hele gebied te plaatsen. Wel is er een nieuw verlichtingsplan gemaakt, zodat er straks voldoende verlichting in de wijk is, daarbij is rekening gehouden met het aanlichten van de parkeerplekken, het fietspad en het trottoir. Antwoord 8: Op de hoeken van de straat komen Hagenaars waardoor het zicht op de hoeken beter wordt. De snelheid op de Van Musschenbroekstraat blijft 50 k/u. Dit omdat de Van Musschenbroekstraat wordt gebruikt als weg voor nood- en hulpdiensten. Antwoord 9: In eerste instantie was de inrichting van de parallelweg niet meegenomen in het Voorlopig Ontwerp, bij het Definitief Ontwerp zal de parallelweg wel worden meegenomen.

Nota van beantwoording Pagina 12 van 13

Zienswijze 12 Betreft: Overlast Lorentzplein en voorgenomen uitbreiding bankjes Geachte heer/mevrouw, Namens de ondernemers wil ik onze ernstige zorgen kenbaar maken over de huidige situatie op het plein en de aangekondigde plannen voor de herinrichting waarbij bankjes geplaatst gaan worden. Huidige situatie: Het Lorentzplein kampt al geruime tijd met aanzienlijke overlast en problematiek, waaronder: • Overmatig rondhangen op de bestaande bankjes. • Veel zwerfafval en onvoldoende schoonmaak. • Openbaar drugs- en drankgebruik. • Actieve bedelarij en intimiderend gedrag richting passsanten en klanten. • Toename van diefstal en criminaliteit bij de ondernemers. • Nauwelijks zichtbaar toezicht of surveillances van politie en handhaving. Deze omstandigheden zorgen ervoor dat de leefbaarheid en het veiligheidsgevoel van zowel ondernemers als bezoekers ernstig onder druk staan. Wij zijn dan ook zeer bezorgd dat de uitbreiding (herinrichting Musschenbroekstraat/Lorentzplein) van het aantal bankjes deze problematiek alleen maar zal vergroten. Het plein is op dit moment al een hotspot voor overlast en criminaliteit. Extra bankjes zullen dit versterken in plaats van verhelpen.

Ons dringende verzoek is daarom: • Geen uitbreiding van bankjes, maar juist verwijdering van de huidige bankjes • Meer focus op vergroening van het plein door middel van bomen, planten en een aantrekkelijke inrichting die ontmoedigt om langdurig te blijven hangen • Structureel toezicht en handhaving (meer blauw op straat) om de veiligheid te vergroten en het plein weer aantrekkelijk te maken voor ondernemers en bezoekers. Uitnodiging overleg Wij willen graag gezamenlijk met de gemeente en betrokken partijen naar een duurzame oplossing toewerken. Daarom nodigen wij de betrokken partijen van de wijk Laak, uit om op korte termijn met een kopgroep van ondernemers aan tafel te zitten. Tijdens dit overleg willen wij onze zorgen nader toelichten en constructief meedenken over alternatieven die zowel de uitstraling als de veiligheid van het Lorentzplein verbeteren. Wij zien uw reactie en een uitnodiging voor overleg graag spoedig tegemoet. Met vriendelijke groet,

Bedankt voor uw zienswijze en de uitnodiging voor het overleg met de ondernemers. Antwoord 1: Hoewel er geen bankjes in het ontwerp terugkomen, betekent dit niet dat er geen zitgelegenheden komen. De nieuwe plantenbakken hebben een zitrand, De openbare ruimte moet plekken hebben waar mensen kunnen rusten of verblijven of waar mensen elkaar kunnen ontmoeten. Antwoord 2: Voor de aanpak van overlast en is het Actieplan Laak opgesteld, daarin zijn ook acties opgenomen om de overlast tegen te gaan en meer handhaving in dit gebied in te zetten. Voor de aanpak van de afvaloverlast worden de maatregelen uit het aanvalsplan Afval ingezet. Zowel ophet Lorentzplein als in de Van Musschenbroekstraat komt meer groen. Antwoord 3: Wij gaan graag in overleg om de problemen duurzaam aan te pakken. Voor een groot deel gebeurt dit al in de aanpak in het kader van het Actieplan Laak en via de nieuwe ondernemersvereniging voor Laak.

Nota van beantwoording Pagina 13 van 13