RIS324064 Programma onderwijshuisvesting 2026

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

OCW/10938798 RIS324064 Contactpersoon

Sanderijn Schuurink Dienst

Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

OCW Onderwijshuisvesting en Maatschappelijk Vastgoed Telefoonnummer Datum

14070

15 december 2025

E-mailadres

sanderijn.schuurink@denhaag.nl Onderwerp

Programma onderwijshuisvesting 2026

Geachte voorzitter, 1. Inleiding Op 9 december 2025 heeft het college van burgemeester en wethouders het Programma onderwijshuisvesting 2026 vastgesteld (RIS324062). In het Programma onderwijshuisvesting zijn (onder meer) de nieuw te bouwen scholen opgenomen waarvoor de schoolbesturen vanaf 2026 bekostiging kunnen verkrijgen. Schoolbesturen kunnen voor scholen die in een later jaar in aanmerking komen voor het Programma onderwijshuisvesting op basis van dit programma vergoeding verkrijgen voor de bouwvoorbereiding. Voor 2026 is er in het programma voor € 25,5 miljoen aan investeringen voorzien in onder andere vervangende nieuwbouw, uitbreiding en bouwvoorbereiding. Daarnaast is voor € 3,9 miljoen aan exploitatiebudget opgenomen, ten behoeve van onder andere huur van gebouwen en sportterreinen, inrichting van klaslokalen en instandhouding van wissellocaties. Dit Programma onderwijshuisvesting 2026 is een uitwerking van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs Den Haag 2024-2034 (RIS317535). Op 14 maart 2024 is dit IHP vastgesteld door de Raad. Daarin is aangegeven dat het IHP het karakter heeft van een indicatief plan. Met het IHP wordt inzicht gegeven in de fasering van de door de schoolbesturen in te dienen aanvragen.

Deze aanvragen die voortvloeien uit dit IHP zullen worden getoetst zoals hieronder beschreven, waarna het college het jaarprogramma onderwijshuisvesting vaststelt, passend binnen de kaders van de door de raad vastgestelde begroting. Schoolbesturen hebben op grond van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Den Haag 2015 (hierna: de Verordening) jaarlijks de gelegenheid vóór 1 februari bij het college aanvragen in te dienen voor voorzieningen in de huisvesting, waarvan de uitvoering in het daaropvolgende jaar kan starten. Bekostiging van toegekende voorzieningen geschiedt vanuit de algemene middelen van de gemeente. Aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting die in behandeling zijn genomen, worden beoordeeld en getoetst aan de in de Verordening opgenomen criteria. Dit zijn bijvoorbeeld de noodzaak en omvang van de aangevraagde voorziening. Voorzieningen die na beoordeling en toetsing voor bekostiging in aanmerking komen, zijn opgenomen op het jaarlijks vast te stellen "Programma onderwijshuisvesting" (zie onder 2). Aanvragen die op

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10938798

grond van de Verordening niet voor vergoeding in aanmerking komen, zijn opgenomen op het "Overzicht" (zie onder 3.). Toekenningen voor bekostiging van bouwvoorbereiding zijn opgenomen op het “Programma bouwvoorbereiding” (zie onder 4.). Daarnaast komen in deze brief nog de volgende onderdelen aan de orde: Uitvoering voorgaande programma’s (5.), Bijzondere ontwikkelingen (6.), Bestuurlijk overleg (7.) en tot slot Financiële dekking (8.). Er wordt zo duurzaam mogelijk gebouwd. Nieuwe schoolgebouwen zijn gasloos en minimaal bijna energieneutraal. 2. Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026 Juridisch is het Programma onderwijshuisvesting een bundel van beschikkingen, waarop titel 4.2 Subsidies van de Algemene wet bestuursrecht van toepassing is. Met opname op het Programma van een voorziening in de onderwijshuisvesting ontstaat een financiële aanspraak van het betrokken schoolbestuur op de gemeente. Toetsing en beoordeling van de ingediende aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting en het daarover gevoerde overleg met de schoolbesturen, resulteren in het door het college vastgestelde programma onderwijshuisvesting.

Met het toekennen van een deels, of geheel andere, voorziening dan is gevraagd, wordt bereikt dat enerzijds de beschikbare onderwijshuisvesting in de stad zo efficiënt mogelijk wordt gebruikt en anderzijds de beschikbare middelen zo effectief mogelijk worden ingezet. Dit is aangegeven in kolom 6 (toekenning/toelichting) van bijlage 1: Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026. De bedragen die achter de toegekende voorzieningen staan vermeld, zijn normbedragen indien de toegekende voorziening betrekking heeft op (vervangende) bouw, renovatie of revitalisering, uitbreiding, eerste aanschaf van onderwijsleerpakket en/of meubilair, leer- en hulpmiddelen of huur sportterrein in het voortgezet onderwijs. Er is sprake van een geraamd bedrag wanneer de toegekende voorziening betrekking heeft op de toeslag sloopkosten of ingebruikneming. In het laatste geval wordt de uiteindelijke vergoeding gebaseerd op de feitelijke kosten, zoals deze blijken uit door de schoolbesturen te overleggen offertes of, indien van toepassing, uit de resultaten van een aanbesteding. Deze balans tussen normvergoedingen en maatwerkbekostiging draagt eraan bij dat alle nieuwe schoolgebouwen met een bepaald kwaliteitsniveau kunnen worden gerealiseerd.

Het betrokken schoolbestuur is in de regel opdrachtgever voor de tot stand te brengen voorzieningen en draagt de financiële gevolgen voor onderhoud en exploitatie. De bekostiging van de toegekende voorzieningen kan in 2026 starten, als er door de gemeente een (algemene) uitvoeringsbeschikking is afgegeven. De schoolbesturen moeten vóór 1 oktober van het programmajaar de opdrachten verstrekken. Vervolgens heeft het schoolbestuur drie jaar om de voorzieningen af te rekenen. Als gedurende het jaar blijkt dat dit niet haalbaar is, dient het schoolbestuur vóór 1 september een aanvraag voor verlenging in te dienen. Hierbij moet opgemerkt worden dat bij de uitvoering van de projecten sprake kan zijn van niet vooraf in te schatten vertraging als gevolg van bezwaarprocedures, vertraging in het vergunningentraject, mislukte aanbesteding, eventuele faillissementen van aannemers/onderaannemers, gewijzigde omstandigheden, etc. Bekostiging door de gemeente vindt plaats aan de hand van de door de schoolbesturen in te zenden facturen met betalingsbewijzen, waarna (na controle op de geleverde prestatie) betaling plaatsvindt.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10938798

Op het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026 zijn de volgende omvangrijke projecten opgenomen: vervangende nieuwbouw Maris College Waldeck voor voortgezet onderwijs op de locatie Albardastraat 25; aankoop van een gebouw voor ’s Gravendreef College voor voortgezet onderwijs op de locatie Henri Faasdreef 200; uitbreiding Kindcentrum Vroondaal op de locatie Bertrand Russelllaan 16-18; uitbreiding capaciteit Aida College en Avicenna College op nader te bepalen locaties, mogelijk ook in de gebouwen waar zij reeds gehuisvest zijn. In het IHP is aangegeven dat de planning van de projecten indicatief is. De verwachting is dat sommige projecten en dus investeringen de komende jaren verschuiven in de tijd ten opzichte van de meerjaren investeringsplanning van het IHP. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren doordat de planning voor woningbouw verandert of op verzoek van schoolbesturen. Ook treden er, door de complexiteit van binnenstedelijk bouwen, geregeld vertragingen op in lopende ontwerp- en aanbestedingstrajecten van schoolgebouwen. Toekenning van budgetten vindt plaats op basis van het jaarlijks door B&W vast te stellen Programma onderwijshuisvesting (zie bijlagen). Alleen voor projecten waarvan wordt ingeschat dat zij daadwerkelijk in het betreffende programmajaar in uitvoering gaan, worden budgetten toegekend.

De projecten voor (vervangende) nieuwbouw van De Populier en De Vrije School Den Haag voor voortgezet onderwijs en Meester Schabergschool, De Zuidwester en De Leeuwerikhoeve voor basisonderwijs bleken nog niet zo ver dat er in 2026 gestart kan worden. 3. Overzicht Den Haag 2026 Het Overzicht Den Haag 2026 (bijlage 2) bevat de afgewezen aanvragen voor voorzieningen in de huisvesting. De meeste aanvragen zijn op het overzicht geplaatst op grond van "geen noodzaak", dat wil zeggen dat niet voldaan is aan het noodzakelijkheidscriterium uit de Verordening voor toekenning van een gevraagde voorziening. Indien een aanvraag wordt afgewezen op grond van het criterium “niet haalbaar in 2026”, dan wil dat zeggen, dat redelijkerwijs niet kan worden verwacht, dat met de aangevraagde voorziening in 2026 een start kan worden gemaakt, of dat de voorziening in 2026 kan worden gerealiseerd. 4. Bekostiging van bouwvoorbereiding 2026 De Verordening biedt schoolbesturen de mogelijkheid een aanvraag in te dienen ter bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding. Dit wordt gedaan voorafgaand aan het opnemen van een aangevraagde voorziening voor bekostiging van nieuwbouw op het Programma onderwijshuisvesting. De te vergoeden kosten hebben bijvoorbeeld betrekking op de kosten van architecten en adviseurs.

De bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding is bedoeld om een bouwplan zo ver als mogelijk voor te bereiden, zodat het jaar van uitvoering zo goed mogelijk kan worden ingepland. Daarnaast kan een definitief ontwerp worden gemaakt, wat nodig is om de aanvraag te kunnen indienen. Een toegekend bedrag voor de bekostiging van de kosten van bouwvoorbereiding wordt te zijner tijd in mindering gebracht op de bekostiging van de stichtingskosten van (nieuw)bouw (in het geval dat deze wordt toegekend). Niet alle schoolbesturen vragen bekostiging van bouwvoorbereiding aan (zij schieten deze kosten zelf voor). Voor de volgende projecten is bekostiging van bouwvoorbereiding opgenomen op het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2026 (bijlage 3): vervangende bouw voor Tamar voor basisonderwijs op de locatie Fluitenbergstraat 6;

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10938798

-

vervangende bouw voor Leyenburg voor basisonderwijs op de locatie Edamstraat 2; vervangende bouw voor de Leeuwerikhoeve voor basisonderwijs op de locatie Walenburg 25.

5. Uitvoering Programma’s onderwijshuisvesting In 2025 zijn de volgende scholen opgeleverd: De Toermalijn voor basisonderwijs op de locatie Beeklaan 184; Onze Wereld voor basisonderwijs op de locatie Brandtstraat 87 (uitbreiding); Montessorischool J.F. Kennedy voor basisonderwijs op de locatie Gradaland 5; Koos Meindertsschool voor basisonderwijs op de locatie A. Kortekaasplantsoen 125. De volgende projecten zijn nog in uitvoering en zullen in 2026 worden opgeleverd: Bezuidenhout Nutsbasisschool op de locatie Rooseboomstraat 10; Wonnebald De Vrije School op de locatie Mozartlaan 189. 6. Bijzondere ontwikkelingen De bedragen voor investeringen in het onderwijs worden voor het jaar 2026 positief geïndexeerd (+ 6,52 %). Dit wordt veroorzaakt door de prijsstijging van de bouwkosten over de periode juli 2024 – juli 2025 (opgave CBS) en de verwachte groei volgens de Macro Economische Verkenning 2026. De bedragen voor de exploitatievergoedingen worden voor het jaar 2026 met + 2,64 % geïndexeerd. Dit wordt veroorzaakt door de stijging van de consumentenprijzen (opgave CBS) en verwachte ontwikkelingen volgens de Macro Economische Verkenning 2026. Innovatieprogramma Onderwijshuisvesting (IPOHV) Het IPOHV is een gezamenlijk initiatief van schoolbesturen (PO-Raad en VO-raad), gemeenten (VNG) en het ministerie van OCW.

Het Nationaal Groeifonds heeft aan het Innovatieprogramma Onderwijshuisvesting € 483,7 miljoen euro toegekend, waarvan € 359,5 miljoen euro voorwaardelijk, voor in totaal ongeveer 132 bouwprojecten. Twee bouwprojecten binnen de gemeente Den Haag zijn eind september ingeloot. Het gaat om Leyenburg voor basisonderwijs op de locatie Edamstraat 2 en De Leeuwerikhoeve voor basisonderwijs op de locatie Walenburg 25. Naast de normbedragen die aan de scholen beschikbaar worden gesteld, is vanuit het innovatieprogramma ook budget beschikbaar om te leren hoe we sneller en kostenefficiënter, betere schoolgebouwen kunnen bouwen, renoveren en vernieuwen. Leyenburg gaat aan de slag met parametrisch bouwen en gebundeld aanbesteden met een focus op passief bouwen en De Leeuwerikhoeve gaat werken met standaard processen en procedures met een focus op biobased en natuur-inclusief bouwen. Herijking IHP Er is gestart met de herijking van het IHP. Naar aanleiding van gewijzigde beleidsambities en nieuwe ontwikkelingen van de afgelopen twee jaar worden enkele wijzigingen in het IHP voorgesteld. Deze wijzigingen worden samengevat in een raadsvoorstel, dat als oplegger dient bij het bestaande IHP. Hiermee beogen we continu een actuele kijk te geven op de huisvestingsbehoefte en vervangingsopgave. Ook gaan we hier explicieter in op het duurzaam vervangen van de schoolgebouwenportefeuille.

We verwachten dat dit Raadsvoorstel voor de zomer aan de raad wordt voorgelegd. Verordening en normbedragen De inwerkingtreding van de wetswijziging die de Rijksoverheid vorig jaar in voorbereiding had (wetsvoorstel planmatige en doelmatige aanpak onderwijshuisvesting) is vertraagd. Parlementaire behandeling in de Tweede Kamer is thans voorzien in week 13 (maart) 2026.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10938798

De lokale verordening onderwijshuisvesting zal na de inwerkingtreding van deze wetswijziging worden geactualiseerd en gemoderniseerd. Vervolgonderzoeken naar kwaliteitseisen te stellen aan schoolgebouwen, duurzaamheidambities en de hoogte van de normbedragen lopen nog. Resultaten hiervan zullen worden meegenomen in de voorstellen voor wijziging van de Verordening onderwijshuisvesting. 7. Bestuurlijk overleg Voordat een besluit kan worden genomen met betrekking tot het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026, Overzicht Den Haag 2026 en Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2026 moeten de bevoegde gezagsorganen van de desbetreffende scholen voor primair en voortgezet onderwijs in Den Haag in de gelegenheid worden gesteld hun zienswijze af te geven. Deze zienswijze heeft betrekking op de voorgenomen inhoud van het te nemen besluit. Dit is vastgelegd in artikel 3.2, respectievelijk artikel 8.2, van de Verordening. Daartoe zijn de concepten van het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026, het Overzicht Den Haag 2026 en het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2026 per e-mail voorgelegd aan de vertegenwoordigers van de schoolbesturen van de (overleg)kamers voor Primair- en Voortgezet Onderwijs. 8.

Financiële dekking Met het Programma onderwijshuisvesting Den Haag 2026 en het Programma bouwvoorbereiding Den Haag 2026 is ten behoeve van het investeringsdeel een bedrag gemoeid van € 25,5 miljoen, waarvan € 0,4 miljoen bouwvoorbereiding. Het Investeringsplan Den Haag 2026-2030 (bijlage 4) wordt hierop bij de eerstvolgende wijziging budgettair neutraal aangepast. Hiervoor is dekking aanwezig binnen het Meerjarig Investeringsplan Den Haag 2026-2029. Het investeringskrediet is door de raad vastgesteld op 13 november 2025 voor een bedrag van € 28,1 miljoen (RIS323103). Zoals hierboven benoemd in onderdeel 2. Programma Onderwijshuisvesting Den Haag 2026 is afgeweken van de planning uit het IHP. Dit leidt voor 2026 tot een lager investeringsniveau dan door de raad is afgegeven. Voor het exploitatiedeel van het Programma onderwijshuisvesting 2026 is een bedrag van € 3,9 miljoen nodig. De dekking is aanwezig binnen de exploitatiebegroting 2026 voor onderwijshuisvesting. Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Hilbert Bredemeijer

5/5