RIS324028 Bijlage Bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4

Bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 Vastgesteld

Vastgesteld, d.d. 14 december 2023

Anna van Hannoverstraat 4

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Inhoudsopgave

Samenvatting

5

Toelichting

7

Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding voor het bestemmingsplan 1.2 Doel van het bestemmingsplan 1.3 Ligging en begrenzing van het plangebied 1.4 Geldende planologische regelingen 1.5 Bestemmingsplan verbrede reikwijdte 1.6 Leeswijzer

9 9 9 9 10 12 12

Hoofdstuk 2 Beschrijving van de bestaande situatie 2.1 Positie in de stad 2.2 Typologie bebouwing 2.3 Ruimtelijke structuur 2.4 Knelpunten

13 13 13 15 16

Hoofdstuk 3 Planbeschrijving 3.1 Inleiding 3.2 Programma 3.3 Bouwplan 3.4 Vergroening 3.5 Mobiliteit 3.6 Duurzaamheid 3.7 Beeldkwaliteit

19 19 19 20 21 23 23 25

Hoofdstuk 4 Beleidskaders 4.1 Rijksbeleid 4.2 Provinciaal beleid 4.3 Regionaal beleid 4.4 Gemeentelijk beleid

27 27 28 31 32

Hoofdstuk 5 Omgevingsaspecten 5.1 Milieueffectrapportage 5.2 Verkeer en parkeren 5.3 Externe veiligheid 5.4 Luchtkwaliteit 5.5 Bodem 5.6 Bedrijven en Milieuzonering 5.7 Natuurbescherming 5.8 Geluid 5.9 Geur 5.10 Windhinder en bezonning 5.11 Waterparagraaf 5.12 Straalpaden 5.13 Onontplofte Oorlogsresten 5.14 Trillingen 5.15 Ladder voor duurzame verstedelijking 5.16 Archeologie en monumenten

69 69 84 93 97 98 99 102 116 133 137 146 154 154 154 160 164

Hoofdstuk 6

165

Keuze en verantwoording van bestemmingen

2

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hoofdstuk 7

Economische uitvoerbaarheid

169

Hoofdstuk 8 Overleg en inspraak 8.1 Inspraak- en participatie 8.2 Artikel 3.1.1 Bro-overleg

171 171 171

Bijlagen bij toelichting Bijlage 1 Commerciele voorzieningenstudie Central Innovation District Den Haag juni 2023 Bijlage 2 Plintenstrategie versie 4.2 130323 Bijlage 3 Milieu effect rapportage 221222 Bijlage 4 bijlage MER geluid XVI 071222 Bijlage 5 Externe veiligheid 170921 Bijlage 6 Voorlopig toetsingsadvies over het milieueffectrapport d.d. 30 mei 2023 Bijlage 7 Toetsingsadvies over het milieueffectrapport en de aanvulling daarop d.d. 19 september 2023 Bijlage 8 Aanvullende beschouwingen ten aanzien van geluid d.d. 3 oktober 2023 Bijlage 9 memo luchtkwaliteit 091023 Bijlage 10 Memo bodem 291021 rev 140322 Bijlage 11 Onderbouwing verkeersgeneratie ontwikkeling Anna van Hannoverstraat 4 Bijlage 12 Kruispuntanalyse Schenkkade - Laan van NOI t.b.v.

ontwikkeling SoZa Bijlage 13 memo bedrijven en milieuzonering 140921 rev 010222 Bijlage 14 Quickscan Wet natuurbescherming 020322 Bijlage 15 Bomeninventarisatie 240918 Bijlage 16 Rapportage nader onderzoek vleermuis Anna van Hannoverstraat 4 te Den Haag 170823 Bijlage 17 Stikstofdepositie 101023 Bijlage 18 Akoestisch onderzoek Wgh 110123 Bijlage 19 Akoestisch onderzoek industrielawaai 071222 Bijlage 20 Beoordeling geluidreflecties Bijlage 21 Geurhinderonderzoek 040222 Bijlage 22 Windhinderonderzoek 031022 Bijlage 23 Bezonningsonderzoek 180522 Bijlage 24 Watersleutel 230522 Bijlage 25 Effect straalpaden december 2021 Bijlage 26 Onontplofte Oorlogsresten 170921 Bijlage 27 Trillingsonderzoek 260422 Bijlage 28 Monumentale bomen (lijst) Bijlage 29 Monumentale bomen (kaart)

191 192 220 228 639 2383 2395

Regels

4981

2410 2421 2465 2472 2496 2501 2517 2524 2562 2571 2596 2670 4414 4846 4849 4871 4895 4920 4922 4930 4944 4970 4979

Hoofdstuk 1 Artikel 1 Artikel 2

Inleidende regels Begrippen Wijze van meten

4983 4983 4991

Hoofdstuk 2 Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6

Bestemmingsregels Bedrijf Gemengd Groen Verkeer - Verblijfsgebied

4993 4993 4995 4999 5000

Hoofdstuk 3 Artikel 7 Artikel 8 Artikel 9 Artikel 10

Algemene regels Algemene bouwregels Algemene gebruiksregels Algemene aanduidingsregels Algemene afwijkingsregels

5003 5003 5005 5007 5008

Hoofdstuk 4

Overgangs- en slotregels

5011

3

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Artikel 11 Artikel 12

Overgangsrecht Slotregel

5011 5012

Bijlagen bij regels

5013

Bijlage 1

Parkeernormen Wonen CID Binckhorst

5014

Bijlage 2

Parkeernormen kantoren, bedrijven en voorzieningen CID Binckhorst

5016

Bijlage 3

Fietsparkeernormen

5018

Bijlage 4

Staat van horeca-categorieën

5020

Bijlage 5

Staat van bedrijfsactiviteiten bij functiemenging

5025

Bijlage 6

routes en hoeken levendige plint 291222

5031

4

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Samenvatting Eind 2016 is het pand Anna van Hannoverstraat 4, het voormalige ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, verkocht. De nieuwe eigenaar heeft de gemeente verzocht om mee te werken aan een herontwikkeling van de kavel. De nieuwe eigenaar is voornemens een ontwikkeling te realiseren van minimaal 1.000 en maximaal 1.200 woningen, maximaal 24.000m2 kantoor en maximaal 6.000 m2 commerciële en maatschappelijke voorzieningen. De voorgenomen ontwikkeling past niet in het ter plaatse geldende bestemmingsplan, waardoor er een nieuw bestemmingsplan wordt opgesteld. Het voorliggende bestemmingsplan voorziet hierin.

5

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

6

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Toelichting

7

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

8

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding voor het bestemmingsplan

Eind 2016 is het pand Anna van Hannoverstraat 4, het voormalige ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, verkocht. De eigenaar heeft de gemeente verzocht om mee te werken aan herontwikkeling van de kavel. De locatie biedt de mogelijkheid om een deel van de groeiambitie voor wonen en werken van de gemeente gestalte te geven en tevens de stationsomgeving van Den Haag Laan van NOI en de daarbij behorende openbare ruimte een kwaliteitsslag te geven als stadsentree van Den Haag. De herontwikkeling van de kavel past niet binnen de kaders van het vigerende bestemmingsplan, maar geeft wel invulling aan de visie op het CID. Zodoende is het nodig een nieuw juridisch planologisch kader vast te stellen. Het voorliggende bestemmingsplan voorziet hierin.

1.2

Doel van het bestemmingsplan

Het doel van bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 is het mogelijk maken van- en het borgen van afspraken over de voorgenomen herontwikkeling in het plangebied.

1.3

Ligging en begrenzing van het plangebied

Het plangebied ligt in het stadsdeel Bezuidenhout.

Kaart 1. ligging plangebied Anna van Hannoverstraat 4 in de stad

9

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Het plangebied wordt door de volgende straten begrensd: Schenkkade Laan van Nieuw Oost-Indie Anna van Hannoverstraat Wilhelmina van Pruisenweg

Kaart 2: begrenzing van het plangebied

1.4

Geldende planologische regelingen

1.4.1

Vigerend bestemmingsplan

Het bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 vervangt gedeeltelijk het bestemmingsplan Bezuidenhout, vastgesteld op 24 april 2014, onherroepelijk op 18 augustus 2014. Onderstaande afbeelding bevat een uitsnede van de verbeelding van dit bestemmingsplan ter plaatse van de locatie Anna van Hannoverstraat 4.

10

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

kaart 3: uitsnede bestemmingsplan Bezuidenhout ter plaatse van de locatie Anna van Hannoverstraat 4 (rood omkaderd) Het plangebied zelf bevat naast het perceel Anna van Hannoverstraat 4 ook de aangrenzende Bedrijfbestemming (ter plaatse van het tankstation), de bestemming Verkeer - Hoofdverkeersweg, de bestemming Verkeer-Verblijfsstraat, evenals de bestemming Groen en Water. Binnen de bestemming 'Kantoor - 1' varieert de maximale bouwhoogte van 10 tot 31 meter. Ondergronds zijn parkeervoorzieningen toegestaan in maximaal 2 bouwlagen. Het naastgelegen tankstation heeft de bestemming Bedrijf met functieaanduiding 'verkooppunt motorbrandstoffen zonder lpg' waarmee de verkoop van motorbrandstoffen zonder LPG wordt mogelijk gemaakt. Het aansluitende openbare gebied heeft een verkeersbestemming. 'Verkeer - Verblijfsstraat' aan de zijde van de Anna van

11

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hannoverstraat, Wilhelmina van Pruisenweg en Schenkkade en 'Verkeer - Hoofdverkeersweg' aan de zijde van de Laan van Nieuw Oost-Indië. Ter plaatse van de ecologische verbindingszone de Groene Schenk is in het vigerende bestemmingsplan gekozen voor de bestemmingen Groen en Water (met een functieaanduiding 'openbaar vervoer' ter plaatse van de trambaan. Tot slot ligt over de locatie Anna van Hannoverstraat 4 en de directe omgeving een gebiedsaanduiding 'vrijwaringszone - straalpad' waarbinnen het verboden is om bouwwerken op te richten die hoger zijn dan 60 meter. 1.4.2

Parapluherzieningen

Naast bestemmingsplannen die op een specifiek plangebied van toepassing zijn, kent de gemeente Den Haag een aantal parapluherzieningen die op heel het gemeentelijke grondgebied van toepassing zijn en die door dit bestemmingsplan voor wat betreft het plangebied worden vervangen: a. Parapluherziening (fiets) parkeren, vastgesteld 20 september 2018, geheel onherroepelijk 16 december 2018, waardoor actuele (fiets)parkeernormen in vigerende plannen worden gehanteerd. b. Parapluherziening Staat van Bedrijfsactiviteiten, hiertegen is beroep ingediend bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Er is gedurende deze termijn geen voorlopige voorziening aangevraagd. Hierdoor is het vastgestelde bestemmingsplan op 21 februari 2019 in werking getreden en inmiddels onherroepelijk.

1.5

Bestemmingsplan verbrede reikwijdte

Het plangebied van onderhavig bestemmingsplan maakt deel uit van het Central Innovation District (CID). Het CID is middels de 7e tranche van de Regeling Crisis- en herstelwet opgenomen in artikel 7c Besluit uitvoering Crisis en herstelwet (Bchw). Dit artikel biedt gemeenten mogelijkheden om te experimenteren met een bredere reikwijdte van bestemmingsplannen en vooruit te lopen op de komst van de Omgevingswet. De verbreding van de reikwijdte betekent onder meer dat milieuaspecten in het plan kunnen worden gereguleerd en dat maatregelen voor omgevingsaspecten zoals natuur, verkeer, cultuurhistorie rechtstreeks in het plan kunnen worden opgenomen (voor zover die al niet op Rijks- of provinciaal niveau wordt gereguleerd). Ook biedt de verbrede reikwijdte mogelijkheden tot opname van lokale verordeningen in het bestemmingsplan. Een bestemmingsplan verbrede reikwijdte kan functies aan locaties toedelen, waarbij globaal onderzoek kan worden uitgevoerd. Pas wanneer zich een concreet initiatief voordoet dient onderzoek plaats te vinden naar de precieze invulling.

1.6

Leeswijzer

In hoofdstuk 1 Inleiding is de aanleiding voor het opstellen van een bestemmingsplan voor het plangebied Anna van Hannoverstraat 4 aangegeven. In hoofdstuk 2 Beschrijving van de bestaande situatie is de bestaande situatie beschreven. In Hoofdstuk 3 Planbeschrijving is de toekomstige situatie in het plangebied beschreven. In Hoofdstuk 4 Beleidskaders is een selectie gemaakt uit de relevante beleidsnota's en regelingen die op dit plangebied van toepassing zijn. Hoofdstuk 4 Beleidskaders bevat de beleidsuitspraken ten aanzien van ruimtelijk en sectoraal beleid, hoofdstuk 5 Omgevingsaspecten ten aanzien van de milieukwaliteitseisen. Bij de keuze van bestemmingen in hoofdstuk 6, is aangeven welke bestemmingen en bestemmingsregelingen zijn opgenomen. Op de economische uitvoerbaarheid van dit bestemmingsplan wordt in hoofdstuk 7 ingegaan. In hoofdstuk 8 Overleg en inspraak wordt verslag gedaan van het Bro-overleg.

12

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hoofdstuk 2 2.1

Beschrijving van de bestaande situatie

Positie in de stad

De Soza-kavel is onderdeel van de huidige kantorenlocatie bij het Station Laan van NOI in de wijk Bezuidenhout. Deze kantorenlocatie wordt begrensd door de Schenkkade/ ecologische verbinding Schenkzone, de Laan van Nieuw Oost-Indie, de spoorverbinding Delft-Den Haag-Leiden en de Prinses Beatrixlaan. Aan de overzijde van het spoor (aan de zuidzijde van de Van Alphenstraat) ligt Voorburg-Noord. Deze buurt is qua maat en schaal vergelijkbaar met de bebouwing aan de noordzijde van de Schenkkade. De omgeving van station Den Haag Laan van NOI en het huidige gebouw op de Soza-kavel zijn onderdeel van een van de drie (OV) knooppunten in het Centraal Innovation District (CID). Nabij dit knooppunt ligt ook de kantorenlocatie Beatrixkwartier. Typerend voor de omgeving van het station Den Haag Laan van NOI is de combinatie van het kantorencluster, woonwijken en de nabijheid van de ecologische verbinding de Schenkzone. De maat en schaal van het gebouw van het voormalige ministerie sluit aan op de aangrenzende bebouwing in de zone langs het spoor en past bij de kantoorfuncties die deze gebouwen hebben. Het huidige kleinschalige stationsgebouw aan de Anna van Hannoverstraat ligt in/ tegen het groene spoortalud tegenover de entree van het Soza-gebouw. Op de hoek van de Schenkkade en de Laan van Nieuw Oost-Indie bevindt zich een benzinepomp.

Deze is geen onderdeel van de herontwikkeling, maar is wel meegenomen in het voorliggende bestemmingsplan.

2.2

Typologie bebouwing

Typerend voor de omgeving van station Laan van NOI is de combinatie van kantorencluster, woonwijken en de nabijheid van groen. De kantoorontwikkeling is ingepast en onderdeel van een stedelijke omgeving. Het Beatrixkwartier wordt getypeerd door stedelijke bouwblokken met hogere accenten en ‘specials’, zoals de bruggebouwen. De omgeving van Station Laan van NOI bestaat uit complexen van circa 30 meter hoog, aan de Schenkkade gedeeltelijk in een groene setting. Binnen de bouwblokken zijn collectieve ruimtes, bebouwd (atriums e.d.) en onbebouwd (hoven of ‘corperate gardens’) toegevoegd. De bebouwing van de stedelijke woonwijken van Bezuidenhout en Leidschendam-Voorburg wordt getypeerd door een verkaveling in traditionele bouwblokken in drie bouwlagen. Het gebouw van SZW is een ontwerp van architectuurstudio Herman Herzberger en is één van de gebouwen van het structuralisme in Nederland. Het kenmerkende gebouw bestaat uit zestien achthoekige kantoortorens, die rondom een langgerekte interne straat zijn gesitueerd. De ruimtelijke ruggengraat is een over de hele lengte van het gebouw doorlopende halruimte die meerdere verdiepingen doorsnijdt en die de hoofdverkeersader vormt. Hieraan bevinden zich alle gemeenschappelijke voorzieningen zoals toiletten, vergaderzalen en koffiebuffetten. Het gebouw is in 1990 opgeleverd.

De maat en schaal van het gebouw sluiten aan op de aangrenzende bebouwing in deze zone langs het spoor en past bij de kantoorfuncties die deze gebouwen hebben.

13

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Afbeelding 1: het bestaande gebouw op de locatie Anna van Hannoverstraat 4 (bron: Rho) In de laatste fase van het ontwerp is het gebouw veel geslotener geworden naar de omgeving dan in eerste instantie voor ogen stond. Het gebouw van SZW ligt nu als een burcht in de stad. De plint is voor een deel afgesloten door muren. Het gebouw toont op geen enkele manier de achterliggende collectieve functies, zoals de vergaderzalen en het restaurant. Op de hoeken aan de stationszijde bepalen onaantrekkelijke arcades het beeld. Het gesloten karakter wordt mede bepaald doordat het totale complex maar één entree heeft. Aan de singelzijde is het gebouw ooit ontworpen als een gebouw in een groene setting, nu wordt het beeld op de hoeken bepaald door parkeren en een tankstation. De voetgangersroute aan deze zijde is niet continue. Het zuidwestelijke deel van het bestaande gebouw wordt tijdelijk gebruikt, door onder andere bewoning door statushouders en studenten, verschillende (start-up)bedrijven en een horeca school. Het noordoostelijke deel van het bestaande gebouw staat leeg (gedeeltelijk anti-kraak). Typerend voor de omgeving van het station Den Haag Laan van NOI, is de combinatie van het kantorencluster, woonwijken en de nabijheid van de ecologische verbindingszone de Groene Schenk.

Het straatachtige karakter wordt versterkt door de glazen overkappingen en de uitloop van terrassen voor algemeen gebruik. Het centrale gebied doorbreekt de scheiding tussen de verdiepingen en bepaalt de gehele ruimtelijke organisatie, kenmerkend voor het gebouw als geheel. Om het gebouw in te passen in de omgeving en de bouwhoogte zo laag mogelijk te houden is gekozen voor een relatief diep bouwvolume. De bouwhoogte is zoveel mogelijk in overeenstemming gebracht met de woonbebouwing van het Haagse Bezuidenhout. Omschrijving van het pand en de directe omgeving Het pand is vier tot zeven etages hoog, is opgetrokken uit betonblokken en heeft een plat dak. Er is een inpandige fietsenstalling aanwezig aan de noordoostzijde van het gebouw. Direct grenzend aan het pand bevinden zich parkeerplaatsen, plantsoenen met een haag en twee populieren en een vijver welke niet in verbinding staat met overige watergangen. Aan de zuidzijde van de onderzoekslocatie bevindt zich een spoorlijn met het treinstation Laan van NOI. Aan de oost en west kant bevinden zich vergelijkbare en hogere kantoorpanden. Verder bevindt zich aan de noordwestkant een groenzone met een watergang en daarachter woningbouw. Aan de noordoostkant is een tankstation gelegen.

14

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

In de ruimere omgeving is op 400 meter ten zuidwesten van de onderzoekslocatie de snelweg A12 gelegen. Op 1 kilometer ten noordwesten ligt het Haagse Bos.

Afbeelding 2: impressies van de bestaande bebouwing (bron: Econsultancy)

2.3

Ruimtelijke structuur

Het grootste kantorengebied van Den Haag bestaat uit verschillende onderdelen met hun eigen karakter. Vanaf de historische binnenstad onderscheiden we het Wijnhavenkwartier, Den Haag Nieuw Centraal, Utrechtsebaan, Beatrixkwartier en de Schenk. Station Laan van NOI heeft vooral een functie voor het Beatrixkwartier en de Schenk, het Central Business District, maar daarnaast ook voor een deel van de kantoren langs de Utrechtsebaan en verspreid in het Bezuidenhout voorkomende kantoren. Binnen het gebied begrensd door de Spoorzone, de Utrechtsebaan, Haagse Bos en Carel Reinierszkade bevindt zich ca. 780.000 m2 kantoorruimte. 2.3.1

Verkeer en infrastructuur

De bereikbaarheid per openbaar vervoer is uitstekend. Er zijn zeer frequente verbindingen met zowel Rotterdam, Leiden/Amsterdam en Zoetermeer/Pijnacker. Richting Utrecht is er geen directe verbinding, maar elke paar minuten rijdt er een trein of randstadrail naar Den Haag Centraal, waar de trein naar Utrecht vertrekt. Via bus en tram zijn er verbindingen met Scheveningen, Voorburg/Rijswijk en Leidschendam. Ook met de auto is het station goed bereikbaar onder andere via de Utrechtsebaan en de Laan van nieuw Oost-Indië. Aan de Voorburgzijde is er een P&R terrein met 152 plaatsen. Dit terrein wordt redelijk gebruikt. In 2019 had dit terrein een hoge bezettingsgraad. Sinds 2020 is het gebruik afgenomen, doordat met name de zakelijke reiziger als gevolg van Corona vaker thuis is gaan werken. De verwachting is dat dit effect van tijdelijke aard is. Het station is aangesloten op het hoofdfietsroutenetwerk via de Laan van NOI, de Schenkkade en de Koningin Wilhelminalaan/Beatrixlaan. De Haagse Nota Mobiliteit geeft verder als wens een ‘sterfietsroute’ aan die vanaf station HS langs het spoor naar Station Laan van NOI en verder richting Leiden loopt (de ‘Velostrada’). Deze verbinding sluit ook de Binckhorst voor langzaam verkeer aan op Station Laan van NOI met een goede overstap op de E-lijn (Rotterdam) en Randstadrail (Zoetermeer). Het station heeft aan beide zijden fietsenstallingen.

De capaciteit daarvan is aan beide zijden van het station te klein. Hierdoor staan er fietsen buiten de stallingen waardoor voetgangers regelmatig de doorgang wordt belemmerd en ook een rommelig straatbeeld ontstaat. Uiteraard draagt een tekort aan stallingen ook niet bij aan de doelstelling om het gebruik van de fiets in de vervoersketen te faciliteren en

15

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

te stimuleren. Afgezien van mensen die in de directe omgeving van het station wonen en te voet het station benaderen zijn de meeste voetgangers die gebruik maken van het station reizigers die hun werkbestemming in de omgeving van het station hebben. De langzaam verkeer verbinding tussen station Laan van NOI en het hart van het Beatrixkwartier is onduidelijk en onder de maat: conflicterende verkeerstromen, te krap bemeten, onoverzichtelijk en ongastvrij. Station Laan van NOI biedt onvoldoende kwaliteit (zowel wat betreft het station zelf, de perrons als de aangrenzende buitenruimte) in verhouding tot het belang van het station: derde station van Den Haag, entree van het Beatrixkwartier: de tweede kantorenlocatie van Nederland, intercitystation op de kennisas Delft – Leiden 2.3.2

Inrichting openbare ruimte

De grens van inrichting van de buitenruimte voor het Beatrixkwartier en Den Haag Nieuw Centrum eindigt op de Beatrixlaan. De hoogwaardige inrichting van de buitenruimte van het Beatrixkwartier staat op dit moment in schril contrast met de uitstraling van de buitenruimte rond station Laan van NOI. Tramrails in grind, fietsenstallingen en stations voorzieningen in de openbare ruimte hinderen de routes van fietsers en voetgangers. De reiziger voelt zich hier niet welkom geheten in de stad.

2.4

Knelpunten

In de bestaande situatie sluit de ruimtelijke kwaliteit van het gebied rondom Station Den Haag Laan van NOI niet aan op de ambities die de gemeente heeft voor deze entree van de stad. De potentie van deze locatie is nog onbenut. De herontwikkeling van Soza draagt bij aan het (creëren van omstandigheden voor) het oplossen of verbeteren van de volgende knelpunten: Kwaliteit en functionaliteit van de stadsentree (station, - entree en het omgevingsdomein) Het station Laan van NOI is een goed functionerend voorstadstation, maar mist de allure die past bij het hoogstedelijke milieu dat in ontwikkeling is en kan verdergaande toekomstige reizigersgroei waarschijnlijk onvoldoende faciliteren. De huidige functionaliteit en kwaliteit sluit echter onvoldoende aan bij de gemeentelijke ambitie om van het station een volwaardig intercitystation en een stadsentree met allure te maken waar een reiziger zich welkom voelt bij aankomst op het station en in de stad. omdat niet alleen treinreizigers, maar ook andere openbaarvervoer modaliteiten (metro, randstadrail, bus en tram) halteren in en nabij het station is het wenselijk om de faciliteiten hiervoor (o.a. halte- en overstapvoorzieningen) en het gebruik hiervan in de toekomst te verbeteren en te intensiveren.

De herontwikkeling van Soza dient de omstandigheden te creëren voor een toekomstbestendige situatie voor het station, entree en het omgevingsdomein. Eenzijdige programmering Er is een gebrek aan levendigheid in het gebied gedurende de dag door de monofunctionele bebouwing in de gehele kantorenzone tussen het spoor en de Schenkkade. Het tijdelijke gebruik van het bestaande Soza-pand door onder andere bewoning door statushouders, verschillende (start-up) bedrijven en een horecaschool zorgen op dit moment voor meer levendigheid ter hoogte van het station. Geslotenheid bestaande gebouw voormalige ministerie Het gebouw ligt als een gesloten burcht in de stad. De plint is voor een deel afgesloten door muren. Het gebouw toont op geen enkele manier de achterliggende collectieve functies, zoals de vergaderzalen, en het restaurant. Dit is voor tijdelijk gebruik op enkele punten aangepast. Op de hoeken aan de spoorzijde bepalen onaantrekkelijke arcades het beeld. Het gesloten karakter wordt versterkt doordat het totale complex maar een entree heeft. Inmiddels wordt in de tijdelijke situatie gewerkt aan het toevoegen van entrees. Aan de Schenkkade is het gebouw ontworpen als een gebouw in een groene setting, nu wordt het beeld op de hoeken bepaald door parkeren en een tankstation. Ontbreken continuïteit van de route voor langzaam verkeer langs Schenkkade

16

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

De voetgangersroute aan deze zijde is niet continue. Hij wordt onderbroken door een trap naar een lager niveau. De herontwikkeling biedt de mogelijkheid om het fietspad en het voetpad op een goede manier in te passen door de rooilijn van de nieuwbouw aan deze zijde terug te leggen. Beperkte zichtbaarheid van het station Den Haag Laan van Noi aan Haagse zijde De grote massa van het voormalige ministerie gebouw zorgt ervoor dat het station vanaf de Schenkkade niet zichtbaar en daardoor slecht vindbaar is.

17

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

18

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hoofdstuk 3 3.1

Planbeschrijving

Inleiding

Nabij Station Den Haag Laan van NOI, tussen het spoor en de groene wijk Bezuidenhout, staat het voormalige ministerie van Sociale Zaken en werkgelegenheid aan de Anna van Hannoverstraat 4. De eigenaar van het pand heeft in overleg met de gemeente een plan ontwikkeld om op de locatie een gemengd programma te realiseren met woningen, kantoren en voorzieningen. De locatie maakt onderdeel uit van de transformatie van het gebied tussen en rondom de drie intercitystations van Den Haag, zoals omschreven in de Structuurvisie Central Innovation District (juli 2021, RIS307135). Het monotone en gesloten kantoorgebied rondom station Laan van NOI verandert in een aantrekkelijk en levendig gebied waar wonen, werken en verblijven samenkomen. De ruimtelijke randvoorwaarden voor de ontwikkeling zijn door de raad vastgesteld bij de besluitvorming over het planuitwerkingskader Anna van Hannoverstraat 4 (december 2021, RIS309866).

3.2

Programma

De nieuwe ontwikkeling bestaat uit woningen, kantoren en voorziengen. Een mix van woningen zorgt voor een inclusieve en diverse groep van bewoners; van verpleegkundige, tot starter of empty nester. Er zijn sociale huurwoningen, middeldure huurwoningen en vrije sector woningen. De betaalbare woningen hebben een belangrijk aandeel van 50% van het totaal aantal woningen. Het moderne, duurzame kantoorgebouw is geschikt voor een enkele huurder of voor verschillende huurders. Het plangebied bevindt zich in de IT-security campus waar bedrijven en bewoners kunnen wonen en werken. In de uitnodigende plint, op maaiveld, bevinden zich verschillende voorzieningen, zoals detailhandel, horeca, sport en een zorgvoorziening. In het op 16 december 2021 vastgestelde planuitwerkingskader (PUK) zijn onder andere programmatische uitgangspunten voor de herontwikkeling van de locatie Anna van Hannoverstraat 4 vastgelegd. Het totale bovengrondse functionele programma omvat maximaal 120.000 m2 bvo, met daarbij de mogelijkheid om maximaal 15.000 m2 bvo parkeren bovengronds en inpandig (uit het zicht) te realiseren. In het PUK is een bandbreedte van 1.000 - 1.200 woningen, maximaal 24.000 kantoren en minimaal 440 m2 eerste-lijnszorgvoorziening (volgend uit het voorzieningen onderzoek) opgenomen.

De ontwikkeling bevat het volgende programma: Minimaal 1.000 en maximaal 1200 woningen, waarvan: Maximaal 20% woningen die een woninggrootte hebben van 40 m2 gebruiksoppervlakte (gbo) of kleiner, met dien verstande dat studentenhuisvesting en zorgwoningen hierbij niet worden meegeteld. Het gemiddelde woonoppervlak, van 80% van het totaal aantal woningen dient minimaal 50m2 gbo te zijn, met dien verstande dat studentenhuisvesting,zorgwoningen en bijzondere concepten hierbij niet worden meegeteld. Minimaal 10% van het totaal aantal woningen heeft een woonoppervlakte van 70 m2 gbo en heeft ten minste drie kamers. Van de woningen is minimaal 30% een sociale huurwoning en minimaal 20% middeldure huur. De woningen kleiner dan 40 m2 hebben minimaal 2 kamers. Studentenwoningen, zorgwoningen en speciale concepten zijn daarbij uitgezonderd. Minimaal 23.000 en maximaal 24.000 m2 kantoren. Minimaal 5.000 en maximaal 6.000 m2 commerciële en maatschappelijke voorzieningen, waarbij ruimte is voor; 440 tot 1.000 m2 BVO zorgvoorziening

19

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

1.000 m2 BVO horeca (maximaal 5 vestigingen) 1.000 m2 BVO bedrijfsruimte (categorie A en B functiemenging) maximaal 1.000 m2 BVO dienstverlening maximaal 1.500 m2 BVO sportvoorzieningen 400 m2 BVO internet afhaalpunt (minimaal 200 m2 per vestiging en max. 2 vestigingen) 500 m2 BVO detailhandel in primaire dagelijkse goederen (max. 5 vestigingen), waarbij onder voorwaarden uitbreiding tot 900 m2 BVO mogelijk is. En daarbij behorende ruimte ten behoeve van parkeren (bovengronds is maximaal 15.000 m2 toegestaan), logistiek en overige ondersteunende functies. Plinten De zogenoemde ‘plint’ is het deel van het gebouw dat vanaf de straat het meest zichtbaar is voor de langslopende voorbijganger en waar interactie plaatsvindt tussen de straat en het gebouw. Dit is de plek waar bedrijvigheid, voorzieningen en woningen zich presenteren aan de stad en waar de dynamiek en levendigheid het meest tot uiting komt. Met dit bestemmingsplan worden functies mogelijk gemaakt in de plintruimten, die leiden tot een aangenaam verblijfsklimaat in het plangebied. Deze planontwikkeling dient als aanjager van de verlevendiging van het gehele Laan van NOI- gebied. In de plint bevinden zich op het publiekgerichte voorzieningen zoals horeca, detailhandel en commerciële of maatschappelijke dienstverlening.

Daarnaast is er ruimte nodig voor opgangen van bovengelegen functies, logistiek, toegang voor het ophalen van afval, technische ruimtes en een fietsenstalling die ook is gericht op het kort stallen van fietsen van bezoekers. De commerciële functies detailhandel en horeca zijn georiënteerd op het stationsplein, de hoofdroute van de loopstromen. In de stedelijke laag is ruimte voor kantoren en woningen. De woningen komen in de torens en een deel van de stedelijke laag. Het plan voorziet ook in gedeelde voorzieningen en een gemeenschappelijke daktuin voor de bewoners. De gemeenteraad heeft op 24 oktober 2022 de plintenstrategie vastgesteld. De plintstrategie bevat instrumenten waarop de gemeente op verschillende manieren kan sturen op plintinvulling. Uiteenlopend van actieve sturing, waarbij de gemeente zelf het beheer organiseert tot aan passieve sturing, waarbij richting wordt gegeven op basis van vastgesteld beleid. In het plangebied is er sprake van drie strategieën, namelijk stimuleren, reguleren en richting geven. In de plintenvisie (Bijlage 2) wordt hier nader op ingegaan. Het plangebied betreft een particuliere herontwikkeling, waar middels een Planuitwerkingskader (PUK) de ruimtelijke en programmatische kaders van de bebouwing is vastgesteld. De gemeente maakt gebruik van verschillende sturingsinstrumenten om de gewenste vulling en uitstraling van de plint te bereiken.

3.3

Bouwplan

Speels en typisch Haags ensemble Het project is een ensemble bestaande uit twee woonblokken en vier torens. De torens kijken als het ware op het station en sluiten aan bij het dynamische en stadse karakter van het stationsgebied. De individuele en sterke karakters van de torens maken ze typisch Haags. Daarnaast variëren ze sterk in compositie en materialisatie, waardoor de torens een speelse toevoeging vormen aan de skyline van de stad. Aan de Schenkkade bouwt het volume juist in hoogte af om aansluiting te vinden bij de wijk. Tussen de bouwblokken bevindt zich een open doorgang met een groen stadsparkje, zodat het gebied doorwaadbaar is en het stationsgebied en de ecologische groene waterloop De Schenk met elkaar in verbinding staan.

20

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Afbeelding 3.1: Conceptuele verbeelding van de mogelijkheden, voorbeelduitwerking (bron: VORM) De Anna van Hannoverstraat wordt heringericht als groene, autovrije ontmoetingsruimte en het omgevingsdomijn van de Haagse zijde van het station Laan van NOI. Een nieuwe doorsteek vanuit het station is onderdeel van het autovrije gebied.

3.4

Vergroening

De herontwikkeling draagt bij aan vergroening van het gebied. De bebouwing zelf zal voldoen aan de eisen vanuit Natuurinclusief Bouwen en de eis uit de nota Eyeline Skyline dat 100% van de footprint van de stedelijke laag moet worden gecompenseerd als horizontale buitenruimte. Daarvan moet minimaal 40% worden ingericht met groen dat een bijdrage levert aan biodiversiteit. Deze eisen zijn opgenomen in de planregels en vormen daarmee een toetsingskader bij de behandeling van de aanvraag bouwvergunning. In het gebouw komen opgetilde groene binnentuinen tussen de overige bebouwing. In de publiek toegankelijke ruimte op maaiveld tussen de gebouwen komt een stadsparkje waarmee wordt aangesloten op de ecologische verbindingszone bij de Schenkkade.

21

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

In de toekomst is een verdere transformatie van de openbare ruimte bij het station beoogd. Conform het Planuitwerkingskader zijn belangrijke elementen bij die herinrichting het vergroenen en het autovrij maken van de Anna van Hannoverstraat, zodat hier een toegankelijk stationsplein ontstaat. In 2023 wordt een schetsontwerp voor de openbare ruimte opgesteld. De uitvoering hiervan wordt afgestemd op de realisatie van het bouwplan. Ook is er samenhang met de plannen voor de toekomst van het station zelf.

Afbeelding 3.2: Conceptuele verbeelding van de ontwikkeling (vormen zijn indicatief) (bron: VORM) Groen in de omgeving De ontwikkeling ligt pal aan de Schenkstrook, een ecologische verbindingszone die doorloopt tot aan Mariahoeve. Het Koningin Sophiepark ligt op circa 500 m (minder dan 10 minuten lopen). De afstand tot het Haagse bos is ca 1,5 kilometer ( minder dan 10 minuten fietsen). Groennorm CID

22

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

In de structuurvisie CID is een groennorm op gebiedsniveau opgenomen. In 4.4.20.2 Berekening op basis van groennorm is weergegeven, hoe de ontwikkeling in dit bestemmingsplan zich verhoudt tot deze groennorm. Daarbij is ook rekening gehouden met reeds vergunde bouwplannen en ontwikkelingen die parallel met dit bestemmingsplan in procedure zijn. De uitkomst is dat de verhouding woningen/groen boven de 8 m2 groen per woning blijft.

3.5

Mobiliteit

In het CID gebied wordt ontworpen volgens het zogenaamde STOMP principe (in volgorde van belangrijkheid: Stappen, Trappen, Openbaar Vervoer, Maas oplossingen en de Privé auto). Hierbij wordt zoveel als mogelijk ruimte gemaakt om langzaam verkeer te stimuleren, zoals de verbetering van de wandel- en fietsroute richting Laan van NOI. Ook de aanwezigheid van kwalitatief hoogwaardig OV op loop- en fietsafstand draagt bij aan het verminderen van autobewegingen als gevolg van deze ontwikkeling. De nota Parkeernomen CID-Binckhorst (RIS3016160, 2020) is van toepassing. Het definitieve aantal parkeerplaatsen wordt bepaald in het kader van de omgevingsvergunning en hangt af van het programma, dubbelgebruik, de toepassing van deelconcepten en inzet van parkeeroplossingen in de omgeving. Op dit moment is het uitgangspunt dat in het gebouw 573 autoparkeerplaatsen komen (of 346 autoparkeerplaatsen en 46 deelautoplaatsen) en 3.445 Fietsparkeerplaatsen (zonder inzet van deelfietsen), waarvan 2.872 fietsparkeerplaatsen voor het wonen (1.703 bij inzet van deelfietsen) en 573 fietsparkeerplekken voor commerciële voorzieningen (waarvan 360 fietsparkeerplekken voor de kantoren).

3.6

Duurzaamheid

Algemeen Den Haag wil in 2030 een klimaat neutrale stad zijn. Ontwikkelingen zoals Anna van Hannoverstraat 4 bieden kansen om een toekomstbestendige energievoorziening en gezond woon- en werkklimaat te realiseren en zo de CO2 uitstoot van de stad te verlagen. Ook biedt dit project kansen voor een klimaatbestendig en natuurinclusief ontwerp, hergebruik van materialen en bouwtechnieken waarmee elementen en grondstoffen in de toekomst eenvoudiger hergebruikt kunnen worden. Onderstaand worden de verschillende duurzaamheidsthema's uitgewerkt. Algemeen uitgangspunt is het toepassen van integrale presentatie-instrumenten GPR of BREEAM. Deze instrumenten helpen om duurzaam te bouwen met een maximale vrijheid voor ontwikkelaars. De gemeentelijke beleidsambities zijn voor GPR een score van minimaal 8 voor de thema's milieu, gezondheid, gebruikskwaliteit en toekomstwaarde, en een 9 voor energie. Ook kan er gekozen worden voor BREEAM-certificering en dan is de beleidsambitie om BREEAM excellent (4 sterren) te behalen. Veel nieuwbouw in Den Haag en Nederland laat ziet dat dit gangbaar is. Bij voldoen aan bovenstaande GPR-prestaties kan korting aangevraagd worden op leges. Energie De visie van gemeente Den Haag op de energietransitie is opgenomen in het Stedelijk Energie Plan (RIS306869).

Vervolgens heeft de gemeente haar Ontwerp Transitievisie Warmte (RIS311707) opgesteld welke voor het eind van 2022 ter behandeling zal worden aangeboden aan de Raad. Vanuit deze twee visiedocumenten van de gemeente wordt uitvoering gegeven aan de energietransitie in Den Haag. Daaruit volgt het onderstaande. De transitie van aardgas als energiebron naar hernieuwbare energiebronnen is een belangrijke beleidsdoelstelling van de gemeente Den Haag. Energie uit hernieuwbare bronnen is schaars. Dit betekent dat we de energie uit alle duurzame bronnen in de stad zo efficiënt mogelijk moeten verdelen over de stad. Dat begint bij het verminderen van de energievraag door te isoleren en andere manieren om energie te besparen. Voor de verwarming van gebouwen moeten dus andere duurzame energiebronnen worden ingezet, om de doelstellingen te realiseren. Verder gaat de gemeente Den Haag er van uit dat de komende decennia groen gas en groene waterstof

23

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

niet betaalbaar en in voldoende mate beschikbaar zullen zijn voor het verwarmen van gebouwen. Duurzame warmtebronnen zijn echter beperkt beschikbaar. Dat geldt met name voor warmte uit duurzame bronnen op een aanlevertemperatuur vanaf 70°C (midden temperatuur 70 °C en hoge temperatuur 90 °C). In het Stedelijk Energie Plan en de Ontwerp Transitievisie Warmte is aangegeven dat de bestaande bouw moeilijk kan worden verwarmd met lage temperaturen. Voor de bestaande bouw is daarom alle beschikbare warmte met hogere aanlevertemperaturen (vanaf 70°C) nodig als alternatief voor het huidige aardgas. De gemeente wil de nieuwbouw niet (doen) aansluiten op hoge- of midden temperatuur warmtenetten, omdat deze warmtebronnen nodig zijn voor de bestaande bouw. Nieuwbouw moet aan strenge isolatiewaarden voldoen, waardoor deze gebouwen met veel lagere temperaturen verwarmd kunnen worden. Voor deze lage temperaturen zijn meerdere energiebronnen beschikbaar, zoals duurzame elektriciteit opgewekt met wind en zon, warmte uit zonlicht, bodem, oppervlaktewater, riolering, en drinkwater. Het verwarmen en koelen van nieuwbouw met deze bronnen kan met bestaande en bewezen technieken. Zo voert de gemeente regie op de energietransitie in de stad en draagt bij aan de aardgasvrije doelstellingen van Den Haag en het landelijk Klimaatakkoord.

De capaciteit van het warmtenet wordt niet op alle momenten volledig benut. Het is mogelijk om in daluren warmte uit het net te halen, deze op te slaan in buffers en tijdens piekuren te benutten. Zo wordt geen beslag op het warmtenet gelegd op tijden dat de capaciteit beperkt is. In de transitievisie warmte staat hierover “Op de koudste dagen van het jaar kan de vraag hoger liggen. Dat noemen we de piekvraag. Daarvoor zijn piekvoorzieningen nuttig. Nu werken piekvoorzieningen nog vaak op aardgas. In de toekomst kan duurzaam gas of warmte-opslag worden ingezet. Daarbij wordt reserve warmte opgeslagen voor de koudste dagen”. De toepassing van warmte-opslag, gekoppeld aan warmtenetten is nog nauwelijks toegepast. Ervaring opdoen met buffers die pieken in de warmtevraag kunnen afvlakken is belangrijk voor de energietransitie. Daarom sluit een eerste project waarin warmtebuffers met warmtenetten worden gecombineerd aan bij het gemeentelijk energietransitiebeleid, ook als dat in een nieuwbouwsituatie is. Dit levert belangrijke informatie op die ook in bestaande bouw toepasbaar is. Grondstoffen De beste vorm van materiaalbesparing, en daarmee CO2 uitstoot te voorkomen, is om een gebouw te laten staan en daarmee de levensduur te verlengen. Een slim ontwerp kan het mogelijk maken om de functie van een gebouw aan te passen zonder dat daarbij ingrijpende bouwprocessen komen kijken.

Mocht het gebouw toch aan vervanging toe zijn, is het van belang dat gebouwdelen (bijvoorbeeld gevels, vloeren, daken of draagbalken) in zijn geheel opnieuw kunnen worden gebruikt. Het is van belang om zoveel mogelijk van 'droge verbindingen' (schroeven) gebruik te maken in plaats van 'natte verbindingen' (lijmen en storten). In de toekomst kunnen deze gebouwdelen dienen als herbruikbare materialen om zo een zeer lage MPG te behalen. Inventariseer in een vroeg stadium welke bestaande bouwmaterialen geschikt zijn voor hergebruik. De lijst met herbruikbare materialen kan dienen als input voor het nieuwbouwproces om zo een lagere MPG-score te behalen. Voor nieuwe bouwmaterialen dienen materiaalpaspoorten te worden opgesteld, zodat deze in de toekomst hergebruikt kunnen worden. Zet in op gebruik van materialen met een zo laag mogelijke CO2-uitstoot of zelfs klimaatneutraal of -positief zijn (bijvoorbeeld duurzaam hout). Daarnaast dienen materiaal en producten een lage CO2-uitstoot te hebben, zoals bijvoorbeeld hout, groen/CEM III beton (betonakkoord 2018). Houd rekening met veranderingen, aanpassingen, onderhoud en vervanging van verschillende bouwonderdelen. Het toepassen van overmaat in de verdiepingshoogte waardoor flexibiliteit ontstaat om in de toekomst meerdere functies op te vangen is wenselijk. Afval

24

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Om als de stad te kunnen groeien en ontwikkelen op een manier waarbij we ook in de toekomst de aantrekkelijke leefomgeving kunnen blijven gebruiken en beheren, zal bij elk ontwikkelvoorstel en bouwproject de volwaardige uitwerking van het verzamelen en aanbieden van afval door middel van vooraf vastgestelde ontwikkelvoorwaarden, getoetst [moeten] worden in het vergunningsproces. Uitgangspunt hierbij is telkens systemen en middelen zo effectief mogelijk in te zetten en het bewoners zo makkelijk mogelijk te maken hun afval te scheiden en kwijt te kunnen. De inzamelmiddelen voor bedrijfsafval mogen niet in de openbare ruimte worden geplaatst anders dan voor de inzameling door de afvalinzamelaar. Omdat binnen de bestaande grenzen van de stad meer bewoners en gebruikers komen terwijl de omvang en gerelateerde problemen van (huishoudelijke) afvalstromen de laatste decennia sterk zijn toegenomen, is het urgent om de opgave van en faciliteiten voor het verzamelen, scheiden en aanbieden van afval expliciet bij de gebiedsontwikkelingen en ook in de programmeer-, ontwerp- en ontwikkelproces van middelhoge en hoge bouwprojecten als ontwikkelvoorwaarde vast te stellen. Deze ontwikkelvoorwaarden betreffen drie aspecten: 1. Het maximaliseren van het hergebruik van grondstoffen door middel van het scheiden van afval in hoogwaardige fracties.

Inzameling van afval dient zo circulair mogelijk te gebeuren: dicht bij de bron en op basis van hergebruik in de wijk, reparatie van apparaten, het weggeven van spullen, ect. Dit principe moet zo goed mogelijk in de bouwblokken, stempel of in de buurt worden gefaciliteerd. 2. .De afstemming van een gekozen afvalscheiding- en verzameloplossing met de Haagse Milieu Services (HMS) als gecontracteerde, waarbij oplossingen onder meer getoetst worden op onder meer fysieke veiligheid en hanteerbaarheid in de logistieke keten van het woongebouw tot en met het centrale afvaloverslagstation in de stad. De toets bij HMS verloopt via de dienst Stadsbeheer, de opdrachtgever. 3. De nadrukkelijke aandacht voor de verblijfskwaliteit in de omgeving door het minimaliseren van de druk op de openbare ruimte met inpandige en ondergrondse afval voorzieningen - ook verticaal - en een goede inpassing van opstelplekken in het ontwerp waarbij de ophaalbewegingen en verkeersstromen minder druk op de stad uitoefenen. Er wordt onderzocht of het toepassen van perscontainers mogelijk is. Duurzame bouwlogistiek Ook wordt bij bouwactiviteiten gekeken naar duurzame bouwlogistiek om zo het effect op de stikstofdepositie in nabijgelegen natuurgebieden en de overlast in de omgeving te beperken.

In principe geen gebruik van diesel aggregaten op de bouwplaats tijdens de sloop en de bouw (Actieplan Maatschappelijk verantwoord Inkopen (RIS299397)).

3.7

Beeldkwaliteit

Voor de ontwikkeling wordt een beeldkwaliteitsdocument opgesteld.

25

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

26

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Hoofdstuk 4

Beleidskaders

4.1

Rijksbeleid

4.1.1

Nationale omgevingsvisie (NOVI)

Bij de Omgevingswet hoort een rijksbrede visie op de leefomgeving; de Nationale Omgevingvisie (NOVI), die de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte uit 2012 vervangt. Op 11 september 2020 is de NOVI vastgesteld. In de NOVI zijn 21 nationale belangen en opgaven benoemd, waarbij de volgende 4 prioriteiten worden onderscheiden: Ruimte voor Klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio's; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Bij het kiezen tussen strijdige ruimtelijke belangen worden drie afwegingsprincipes gehanteerd: combinatie van functies gaat voor enkelvoudige functies; kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; afwentelen wordt voorkomen. Samen met de regio's wil het rijk samenwerkingsafspraken opnemen in Gebiedsagenda's. De ontwikkeling die met voorliggend bestemmingsplan "Anna van Hannoverstraat 4" mogelijk wordt gemaakt levert een bijdrage aan het bereiken van de doelen van de NOVI. Ladder voor duurzame verstedelijk ing De 'ladder voor duurzame verstedelijking' is in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte geïntroduceerd en vastgelegd als procesvereiste in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een zorgvuldig en duurzaam ruimtegebruik, met oog voor de toekomstige ruimtebehoeften en ontwikkelingen in de omgeving.

De ladder geeft daarmee invulling aan het nationale ruimtelijk belang gericht op een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij ruimtelijke besluiten Bij besluit van 28 augustus 2012 is de Ladder voor duurzame verstedelijking toegevoegd aan artikel 3.1.6 Besluit ruimtelijke ordening. Op 1 juli 2017 is de gewijzigde ladder inwerking getreden. In paragraaf 5.15 Ladder voor duurzame verstedelijking wordt hier nader op ingegaan. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening De Wet ruimtelijke ordening geeft aan de regering de mogelijkheid om bij algemene maatregel van bestuur (AmvB) regels te geven waarmee gemeenten bij de vaststelling van bestemmingsplannen rekening moeten houden. Het gaat daarbij niet alleen om procedureregels maar ook om de inhoud van bestemmingsplannen. Op 30 december 2011 is het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) in werking getreden (Stb. 2011, 391). Bij het vaststellen van bestemmingsplannen, wijzigings- of uitwerkingsplannen maar ook bij projectuitvoeringsbesluiten (Crisis- en herstelwet) moeten gemeenten rekening houden met het Barro. Een aantal projecten dat de regering van Rijksbelang vindt, wordt met het Barro dwingend geborgd in bestemmingsplannen of in andere ruimtelijke plannen van lagere overheden. De projecten worden benoemd en middels digitale kaarten ingekaderd.

Per project worden regels gegeven waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. Voor Den Haag zijn de binnen de gemeente gelegen militaire terreinen met de daarbij behorende zenden ontvangstinstallaties, en het Kustfundament van belang. In 2016 is een Besluit tot wijziging van het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening in verband met de herziening van de Beleidslijn kust en

27

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

enige andere wijzigingen van kracht geworden. De locatie Anna van Hannoverstraat 4 heeft geen betrekking op een zend- en ontvangstinstallatie buiten een militair luchtvaartterrein, zoals aangewezen in artikel 2.6.2. zesde lid Barro en nader benoemd in bijlage 6 behorend bij artikel 2.1, zesde lid Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro). Volgens het Barro zijn er in het bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 geen projecten van Rijksbelang aanwezig waarmee bij de vaststelling van dit plan rekening moet worden gehouden.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1

Omgevingsvisie Zuid-Holland

Met het oog op de invoering van de Omgevingswet heeft de provincie Zuid-Holland al het provinciale beleid voor de fysieke leefomgeving gebundeld in een Omgevingsvisie, Omgevingsverordening en bijbehorende programma's. De Omgevingsvisie is op 1 april 2019 in werking getreden en geldt als structuurvisie. Naast de beleidskeuzes bevat de visie een beschrijving van de ruimtelijke hoofdstructuur van de provincie Zuid-Holland en de omgevingskwaliteit. De Omgevingsvisie omvat de volgende wettelijk verplichte plannen: de provinciale ruimtelijke structuurvisie, artikel 2.2 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro); het milieubeleidsplan, artikel 4.9 van de Wet milieubeheer (Wm); het regionale waterplan, artikel 4.4 van de Waterwet (Ww); het verkeers- en vervoersplan, artikel 5 van de Planwet verkeer en vervoer; de natuurvisie, artikel 1.7 van de Wet natuurbescherming (Wnb). De provincie wil met haar omgevingsvisie een uitnodigend perspectief bieden, zonder een beoogde eindsituatie te schetsen. Daarom omvat de Omgevingsvisie geen eindbeeld voor 2030 of 2050, maar wel ambities die voortkomen uit actuele maatschappelijke opgaven. De provincie ziet zes richtinggevende ambities in de fysieke leefomgeving.

Deze zijn: naar een klimaatbestendige delta naar een nieuwe economie: the next level naar een levendige meerkernige metropool nnergievernieuwing best bereikbare provincie gezonde en aantrekkelijke leefomgeving Dit bestemmingsplan is in overeenstemming met het provinciale beleid zoals verwoord in de Omgevingsvisie Zuid-Holland. 4.2.2

Omgevingsverordening Zuid-Holland

Deze verordening vertaalt het beleid uit de Omgevingsvisie in bindende regels over de fysieke leefomgeving en activiteiten die gevolgen hebben of kunnen hebben voor de fysieke leefomgeving. De fysieke leefomgeving omvat in ieder geval: bouwwerken; infrastructuur; watersystemen; water; bodem; lucht; landschappen; natuur; cultureel erfgoed; werelderfgoed.

28

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

De verordening is, met het oog op duurzame ontwikkeling, de bewoonbaarheid van de provincie en de bescherming en verbetering van het leefmilieu, gericht op het in onderlinge samenhang bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften, zorgvuldig beheren, beschermen en ontwikkelen van de natuur, dierenwelzijn, behouden en herstellen van de biologische diversiteit, economische belangen, volksgezondheid en openbare veiligheid. De Omgevingsverordening Zuid-Holland kent instructieregels voor bestemmingsplannen. De volgende instructieregels zijn van toepassing op dit bestemmingsplan: Artikel 6.9 Ruimtelijke kwaliteit Artikel 6.10 Stedelijke ontwikkelingen Artikel 6.11 Kantoren Artikel 6.13 Detailhandel Artikel 6.35 Afwijkingsmogelijkheid Crisis- en herstelwet Artikel 6.50 Risico's van klimaatverandering Artikel 6.9 Ruimtelijke kwaliteit Een bestemmingsplan kan voorzien in een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling, wanneer deze past binnen de bestaande gebiedsidentiteit, geen wijziging voorziet op structuurniveau, past bij de aard en schaal van het gebied en voldoet aan de kwaliteitskaart (inpassen) (lid 1 onder a).

De voorgenomen ontwikkeling op de Anna van Hannoverstraat 4 is passend binnen de bestaande gebiedsidentiteit: een gebied dat wordt getypeerd door stedelijke bouwblokken met hogere accenten en ‘specials’, zoals bruggebouwen. Artikel 6.10 Stedelijke ontwikkelingen Een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt gaat in de toelichting in op de toepassing van de ladder voor duurzame verstedelijking overeenkomstig artikel 3.1.6, tweede, derde en vierde lid Bro. In paragraaf 5.15 Ladder voor duurzame verstedelijking wordt hier nader op de ladder voor duurzame verstedelijking ingegaan. Artikel 6.11 Kantoren Een bestemmingsplan kan voorzien in nieuwe kantoren binnen de grootstedelijke top- en centrumlocaties, binnen OV-knooppuntlocaties en centrum- en (intercity)stationslocaties en binnen bijzondere locaties. Op het perceel Anna van Hannoverstraat 4 is in de huidige situatie sprake van een kantoorlocatie. Er is dan ook geen sprake van dat voorliggend bestemmingsplan voorziet in nieuwe kantoren. Het bestaande kantoorgebouw wordt vervangen door nieuwbouw, bestaande uit een mix van wonen, kantoor en voorzieningen.

6.13 Detailhandel Een bestemmingsplan voorziet uitsluitend in nieuwe detailhandel binnen of aansluitend aan een bestaande winkelconcentratie in de centra van steden, dorpen en wijken, binnen een nieuwe wijkgebonden winkelconcentratie in een nieuwe woonwijk, binnen een nieuwe goed bereikbare en centraal gelegen winkelconcentratie als gevolg van herallocatie. Dit is niet van toepassing op detailhandel in goederen die niet goed inpasbaar is in de centra, kleinschalige detailhandel (zoals een gemakswinkel) ondergeschikte detailhandel, een afhaalpunt voor niet-dagelijks artikelen op goed bereikbare locaties, kringloopwinkels, supermarkten net buiten winkelconcentratiegebied in kleine kernen.

29

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

Voorliggend plan voorziet in maximaal 5 detailhandelsvestigingen met een totaal oppervlakte van 500 m2 BVO, en onder voorwaarden 900 m2 BVO. Er wordt met dit bestemmingsplan uitsluitend detailhandel mogelijk gemaakt in primair dagelijks goederen in een nieuwe wijkgebonden winkelconcentratie in een nieuwe woonwijk (het SoZa complex met nabijgelegen ontwikkelingen in de Van Alphenstraat is te beschouwen als een nieuwe woonwijk. Deze woonwijk is welliswaar verticaal ontworpen, maar bevat de komende jaren 3000 woningen. Deze woonwijk heeft behoefte aan een wijkwinkelvoorziening. Bijlage 1 Commerciële voorzieningenstudie CID Den Haag, toont aan, zie tabel 1.1, ‘supermarkt’ dat er in het CID een kwantitatieve behoefte is voor een supermarkt tussen 1.800 m2 wvo en 2800 m2 wvo. In Laan van NOI komen er voldoende inwoners bij in een buurt voor een volwaardige nieuwe supermarkt. Met een nieuwe supermarkt is ook enig flankerend dagelijks aanbod gewenst. Daarom maken we een beperkt aanbod mogelijk die bij een nieuwe supermarkt gesitueerd kunnen worden (het bestemmingsplan maakt maximaal 5 detailhandelsvestigingen mogelijk, waarbij het totaal oppervlakte detailhandel niet meer mag bedragen dan 900 m2 BVO).

Artikel 6.35 Afwijkingsmogelijkheid Crisis- en herstelwet In een bestemmingsplan kan worden afgeweken van de regels van afdeling 6, voor zover het gaat om gronden die door het Rijk zijn aangewezen bij de toepassing van hoofdstuk 2 van de Crisis- en herstelwet (Chw), mits dit niet leidt tot onevenredige afbreuk aan provinciale belangen. Het Central Innovation District (CID), waar de locatie Anna van Hannoverstraat 4 deel van uitmaakt, is per 1 oktober 2020, middels de 7e tranche, opgenomen in de Chw. De opname via de 7e tranche is gebaseerd op artikel 2.4 lid 1 Chw, afdeling Innovatie, Hoofdstuk 2 Chw. Artikel 6.50 Risico's van klimaatverandering In een bestemmingsplan wordt rekening gehouden met de gevolgen van de risico's van klimaatverandering tenminste voor zover het betreft de risico's ten aanzien van: wateroverlast door overvloedige neerslag; overstroming; hitte; droogte. De aspecten wateroverlast door overvloedige neerslag, het aspect overstroming en het aspect droogte komen aan bod in paragraaf 5.11 Waterparagraaf. Voor wat betreft het aspect hitte het volgende. De gemeente Den Haag hanteert de zogenaamde 'Haagse referentienormen maatschappelijke voorzieningen' (RIS307513). Er worden groene daken toegepast en de openbare ruimte wordt groen ingericht. 4.2.3

Zuid-Hollandse Omgevingsverordening (ZHOV)

De Zuid-Hollandse Omgevingsverordening (ZHOV) is op 15 december 2021 door Provinciale Staten vastgesteld. De ZHOV bevat de provinciale regels over de fysieke leefomgeving. Er staat aangegeven wat wel en niet is toegestaan. De regels uit de ZHOV gaan gelden vanaf de inwerkintreding van de Omgevingswet. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet, en daarmee de ZHOV, vervalt de huidige omgevingsverordening.

30

bestemmingsplan Anna van Hannoverstraat 4 (vastgesteld)

4.3

Regionaal beleid

4.3.1

Algemeen

De metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) heeft de taken overgenomen van het in 2015 opgeheven Stadsgewest Haaglanden De MRDH is een samenwerkingsverband van 23 gemeenten die hun krachten bundelen om het gebied beter bereikbaar te maken en het economisch vestigingsklimaat te versterken. De MRDH werkt vanuit twee agenda's: de Strategische Agenda MRDH 2022- Samen aan het werk (verder Agenda) en de Strategische Bereikbaarheidsagenda Vervoersautoriteit. Voorts is het Investeringsprogramma voor een Economisch sterke regio richtinggevend. MRDH heeft het Investeringsprogramma samen met de Provincie Zuid-Holland, de Economische Programmaraad Zuidvleugel en de regio's Holland-Rijnland en Drechtsteden opgesteld. Vanuit de focus op het vernieuwen van de economie en het verbeteren van de bereikbaarheid werkt MRDH aan de ruimtelijk-economische versterking van de regio en het verhogen van het welzijn en de welvaart van haar inwoners. In 2016 is de Roadmap next economy samengesteld. Dit is een langetermijnvisie op een duurzame en concurrerende economie in de metropoolregio. Hierin zijn ambities geformuleerd, zoals het stoppen van CO2-uitstoot, hergebruiken van afval, permanent leren en een maatschappij waar iedereen aan deel kan nemen. Deze ambities zijn inmiddels in de Agenda verwerkt. Volgens de Agenda zet de metropoolregio zich in voor: 1.

verbetering van de (internationale) bereikbaarheid van de metropoolregio; 2. economische vernieuwing; 3. transitie naar toonaangevende duurzaamheid; 4. attractiviteit van de regio. Binnen de pijler economie zijn diverse doelen bepaald die het vestigingsklimaat verbeteren voor high tech bedrijvigheid en innovatie (campussen netwerk), maar ook voldoende ruimte biedt voor maakindustrie (terugdringen van werkloosheid). Door investeren in recreatie en groen wordt de regio niet alleen gezonder, maar ook aantrekkelijker voor talent. Het mobiliteitsbeleid richt zich niet alleen op het hoge schaalniveau, zoals het versterken en verduurzamen van (macro)regionale en intraregionale verbindingen. Er wordt geïnvesteerd in veiligheid, in een betere bereikbaarheid van woon- en werklocaties en in snel, efficiënt en flexibele deur tot deur oplossingen. 4.3.2

Regionale woonvisie

De negen gemeenten in de regio Haaglanden vormen al jaren een gezamenlijke woningmarktregio. Na het opheffen van het Stadsgewest Haaglanden in 2014 is de samenwerking voortgezet middels een bestuurlijke tafel Wonen. Om de woningmarktregio verder te versterken is in 2017 een nieuwe een regionale woonvisie opgesteld voor de periode 2017 – 2021 (Ris-nummer 296460). De regionale woonvisie kiest er voor om te streven naar een ongedeelde regionale woningmarkt. Dit wil zeggen een woningmarkt waar er voor alle inwoners voldoende betaalbare en gewenste woningen verspreid over de gemeenten in de regio beschikbaar zijn. De regionale woonvisie benoemt daarnaast meerdere gezamenlijke opgaven op het gebied van sociale woningbouw, woningbouwprogrammering, duurzaamheid, wonen en zorg en verbetering van het bestaande vastgoed. Dit is vertaald naar de volgende doelstellingen: Een regionaal afgestemd woningbouwprogramma, waarmee tot 2020 jaarlijks 5.000 woningen worden toegevoegd aan de woningmarktregio. Hierbij aandacht te hebben voor de opgave om meer stedelijke woonmilieus toe te voegen. Gezamenlijk de opgave voor nieuwe sociale woningen in de regio (circa 12.000 tot 2025) op te pakken, en gelijk ook oog te hebben voor de kwaliteit en betaalbaarheid van de huidige voorraad. Het aandeel middeldure huurwoningen verhogen binnen het totale nieuwbouwprogramma.

Om in 2050 tot een CO2- neutrale of energie-neutrale regio te kunnen worden zetten de gemeenten in op een volledige energietransitie van de gebouwde omgeving. Regionaal is de intentie om vanaf 2018 geen woningen meer te bouwen met een aardgasaansluiting.