RIS323625 Toezeggingen burgemeester aan de commissie Bestuur 14 mei 2025 en 1 oktober 2025

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Jan van Zanen Burgemeester

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Bestuur

BSD/10958965 RIS323625 Contactpersoon

Thari Esser Dienst

Bestuursdienst Afdeling

BSD Veiligheid Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

3 november 2025

thari.esser@denhaag.nl

Onderwerp

Toezeggingen burgemeester aan de commissie Bestuur 14 mei 2025 en 1 oktober 2025

Geachte voorzitter, Tijdens de bespreking van het actieplan mensenhandel en het rioolwateronderzoek in de commissie Bestuur op 14 mei jl., deed ik een tweetal toezeggingen. Ook tijdens het veiligheidsdebat van 1 oktober jl. deed ik toezeggingen. In deze brief wordt hierop teruggekomen. Inzetten afgepakt drugsgeld Tijdens de bespreking van het rioolwateronderzoek, vroeg de fractie van het CDA naar de mogelijkheden tot het inzetten van afgepakt drugsgeld. Het ontnemen van crimineel vermogen is primair een taak van het Openbaar Ministerie. In de praktijk blijkt het, mede door de lange gemiddelde doorlooptijd van een ontnemingsmaatregel, complex om in beslag genomen roerende en onroerende goederen een maatschappelijke herbestemming te geven. Om die reden is dit vraagstuk als thema opgepakt binnen het samenwerkingsverband van het Strategisch Beraad Ondermijning (SBO). Binnen dit samenwerkingsverband wordt verkend welke mogelijkheden er zijn om tot een (maatschappelijke) herbestemming te komen van afgepakt vermogen. Op dit moment zijn er nog geen concrete resultaten of voorbeelden om te delen. Wel wordt er gewerkt aan onder andere een handreiking voor gemeenten, die in de toekomst mogelijk onroerende goederen toegewezen krijgen. Dit brengt namelijk niet alleen kansen met zich mee, maar ook verantwoordelijkheden en praktische uitdagingen.

Ik volg deze ontwikkelingen actief, maar benadruk dat ik geen formele rol heb in de besluitvorming omtrent de bestemming van afgepakt vermogen. Zodra er meer duidelijkheid is over de mogelijkheden en de rol van gemeenten hierin, zal ik dat delen.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10958965

Belemmerende wet- en regelgeving HEIT en RIEC Tijdens de bespreking van het actieplan mensenhandel, vroeg de fractie van de VVD naar de belemmerende wet- en regelgeving in relatie tot mensenhandel. Hierbij werd gevraagd naar de belemmeringen waar het HEIT en RIEC momenteel tegenaan lopen, en welke barrières er zijn op landelijk en hoger niveau. Er werd gevraagd dit in een breder perspectief te plaatsen dan enkel voor de aanpak mensenhandel. Een onderdeel van het bredere perspectief is ook het recht op privacy, een groot goed waarmee niet lichtzinnig moet worden omgesprongen. Inzet HEIT en RIEC Het HEIT kent twee sporen en zet in op de aanpak van malafide bedrijvigheid en prostitutie. Het RIEC Den Haag functioneert als netwerkorganisatie en platform voor het uitwisselen van kennis en informatie, in de bestrijding tegen ondermijnende criminaliteit in de regio Den Haag. Het RIEC Den Haag richt zich op vier samenhangende subthema's (RIS322598): het voorkomen van jonge aanwas; het verstoren van criminele geldstromen; het verhogen van de weerbaarheid van overheden, kwetsbare branches en logistieke knooppunten; en het vergroten van bewustzijn van de gevolgen van drugscriminaliteit en mensenhandel, bij ondernemers en burgers.

Beperkingen HEIT Op dit moment wordt het uitvoeren van de gemeentelijke taken op het gebied van regulering, toezicht en handhaving van de gehele seksbranche ernstig bemoeilijkt, omdat de bijzondere persoonsgegevens van sekswerkers niet mogen worden verwerkt. Hiervoor ontbreekt namelijk een formele wettelijke grondslag. Zo kan bijvoorbeeld niet worden nagegaan door een toezichthouder van het HEIT of een exploitant aan zijn zorgplicht heeft voldaan om misstanden buiten de deur te houden. Ook het signaleren en verwerken van zachte signalen van mensenhandel in de seksbranche is een onderdeel van de gemeentelijke taken. Zachte signalen kunnen door de toezichthouders van het HEIT worden opgepikt tijdens hun werkzaamheden en hun gesprekken met sekswerkers. Deze signalen mogen zij nu nergens opschrijven of delen met de politie, omdat dit nog geen signaal is van een strafbaar feit. Dit terwijl de signalering (en eventuele opsporing en vervolging) van mensenhandel vaak begint met een opeenstapeling van meerdere kleine (zachte) signalen. Door het ontbreken van een grondslag, kunnen mogelijke slachtoffers niet of nauwelijks worden geholpen en kunnen de toezichthouders hun werk niet goed uitvoeren. Dit belemmert het vroeg-signalen en voorkomen van mensenhandel. Voor het kunnen noteren van bovengenoemde signalen, wordt in G4-verband gelobbyd bij het ministerie van Justitie en Veiligheid.

Een andere beperking voor het HEIT is de zeer beperkte mogelijkheid voor het kunnen verwerken van persoonsgegevens bij ondermijningscasussen die niet binnen de kaders vallen van de WGS (Wet gegevensverwerking door samenwerkingsverbanden). De meeste controles die het HEIT uitvoert, vallen niet binnen de kaders van de WGS. Voor deze casussen geldt dat het lastig is om deze echt integraal op te pakken, aangezien maar heel beperkt gegevens mogen worden verwerkt/gedeeld. Het resultaat is dat het moeizaam is om echt een vuist te maken tegen ondermijnende criminaliteit. De WGS heeft een deel van het probleem opgelost, maar zeker niet het hele probleem.

2/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10958965

Beperkingen RIEC Het RIEC-bureau heeft de volgende beperkingen benoemd die worden ervaren:

•

Het gebrek aan (praktische) mogelijkheden om informatie te kunnen delen met semipublieke en private partijen. Het gaat bijvoorbeeld in de aanpak van georganiseerde criminaliteit om samenwerkingen met woningcorporaties en/of banken, waarbij er geen tot weinig mogelijkheden zijn om persoonsgegevens uit te wisselen met deze private partijen, terwijl dit wel soms nodig is om een beter beeld van het probleem te krijgen of om tot interventies te komen. Dit geldt zowel voor de individuele organisaties als voor het samenwerkingsverband RIEC.

•

De onmogelijkheid om geautomatiseerde gegevensdeling (met name AI) in te zetten in RIEC-verband. Technologische ontwikkelingen bieden de mogelijkheid om, met zorgvuldige waarborgen, gegevensanalyse geautomatiseerd te laten plaatsvinden. Bij analyses met grote hoeveelheden data zou de inzet van AI betekenen dat de schaarse analysecapaciteit gerichter ingezet kan worden. Voor het RIEC-verband geeft de WGS (wet gegevensverstrekking door samenwerkingsverbanden) de mogelijkheid om bij algemene maatregel van bestuur aanvullende activiteiten aan te wijzen, waaronder geautomatiseerde gegevensanalyse (art. 2.18 lid 2 WGS). In de AMvB, het BGS, is door J&V niet van deze mogelijkheid gebruik gemaakt. Dat betekent dat er nu geen grondslag is om geautomatiseerde gegevensdeling (AI) in te zetten binnen het RIEC-verband, terwijl dit wel gewenst is.

•

Verbod op verwerking nationaliteit Binnen de RIEC-samenwerking mag van de WGS in casuïstiek geen nationaliteit meer verwerkt worden. Dit leidt tot verschillende problemen. Individuele partners mogen namelijk wel nationaliteit verwerken en zullen dus altijd hun brondocumenten moeten aanpassen als ze deze in de RIEC-samenwerking delen. Ook in met name mensenhandelcasussen is het relevant om nationaliteit van daders en slachtoffers te kunnen delen, omdat dit soms noodzakelijk is voor het inzichtelijk maken van de modus operandi. Zo zagen wij in het verleden bijvoorbeeld in casuïstiek misbruik van regelingen die specifiek voor mensen met een bepaalde nationaliteit zijn gemaakt. Het is dan belangrijk om te weten welke nationaliteit mensen hebben. Als we dat gegeven niet mogen uitwisselen, kunnen we ook niet zien wat er speelt.

•

Gegevensdeling in de praktijk We zien toenemende terughoudendheid om gegevens te delen tussen partners in het veiligheidsdomein, waaronder politie en gemeente, omdat er onduidelijkheid is over wat er wel en niet gedeeld mag worden in het kader van de aanpak van ondermijnende criminaliteit en op welke grondslag dit mag. In de WGS is niet geregeld hoe het voortraject om te komen tot een RIEC-signaal er uit ziet. Dat leidt tot onduidelijkheid tussen politie en gemeente van wat er gedeeld mag worden, en daarnaast sloten medewerkers van het RIEC-bureau voorheen aan bij lokale signalenoverleggen (tussen politie en gemeente), om te adviseren of een signaal RIEC-waardig was of dat er vanuit politie of gemeente zelf acties ondernomen konden worden. Hierbij gaf het RIEC dan ook advies over welke interventies er ingezet konden worden. Deze adviesfunctie kan het RIEC, sinds de inwerkingtreding van de WGS, niet meer vervullen bij de lokale signalenoverleggen en dit wordt gemist in de regio. Dit kan ertoe leiden dat met name gemeenten minder vaak een signaal indienen bij het RIEC.

3/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10958965

Aanpak openbare ruimte ten behoeve van sociale veiligheid Tijdens het Veiligheidsdebat heeft de burgemeester het initiatief van de fractie van Hart voor Den Haag overgenomen voor het inrichten van een meldpunt van onveilige plekken voor vrouwen. In het verlengde daarvan vroeg de fractie van de SP naar het budget en de mogelijkheden van Veiligheid voor de aanpak van sociale veiligheid in de openbare ruimte. In het kader van de portefeuille inclusiviteit, is er vanuit de nota ‘Inclusief Samenleven’ een uitgebreide aanpak m.b.t. intimidatie van vrouwen en queerpersonen op straat. Onder straatintimidatie wordt verstaan beledigende, bedreigende en kwetsende opmerkingen, gebaren of aanrakingen op straat, in een park of op een andere openbare plek. Denk aan iemand nastaren, naroepen, nafluiten, achternalopen of in een hoek drijven. Deze aanpak omvat campagnes, voorlichting en bewustwording voor slachtoffers, daders en omstanders. Aanvullend op de bestaande aanpak, is in september jl. vanuit de burgemeester de ‘Veilig Over Straat’ (VOS)-aanpak gestart. Deze aanpak richt zich op het vergroten van de veiligheid op straat voor iedereen, met specifieke aandacht voor de fysieke buitenruimte.

Het betreft geen geheel nieuwe werkwijze, maar sluit aan bij de reguliere gebiedsaanpakken, die worden ingezet op locaties waar sprake is van overlast of waar de leefbaarheid en veiligheid onder druk staan. Een eerder voorbeeld hiervan is de omgevingsvernieuwing op het Pierplein, uitgevoerd in het kader van het Actieplan Kust. De VOS-aanpak onderscheidt zich echter in de wijze waarop informatie wordt benut. Er wordt informatiegestuurd en systematisch gewerkt, met als uitgangspunt de veiligheidsbeleving van bewoners, ondernemers en bezoekers. De gemeente maakt daarbij gebruik van diverse databronnen, zoals de Veiligheidsmonitor en eerdere meldingen van inwoners. De ervaringen, signalen en meldingen van bewoners vormen daarbij een belangrijke informatiebron. Op basis van deze gegevens worden zogenoemde hotspots geselecteerd. Deze locaties worden vervolgens gezamenlijk geschouwd door experts, zoals handhaving, politie, wegbeheer, groenbeheer, openbare verlichting en – waar relevant – woningcorporaties. Door het uitvoeren van gerichte fysieke aanpassingen in de openbare ruimte, zoals het verbeteren of uitbreiden van verlichting en het snoeien van beplanting, wordt het veiligheidsgevoel versterkt. Hierbij wordt zoveel mogelijk gebruikgemaakt van reeds beschikbare middelen en materialen.

Op deze manier wordt de waardevolle input van bewoners direct vertaald naar zichtbare verbeteringen in hun leefomgeving. Om de VOS-aanpak te starten en een extra impuls te geven, is een aanvullend budget van circa €40.000,- beschikbaar tot en met december 2025. Dit betreft budget vanuit programma 4 Openbare orde en veiligheid, vanuit openbare ruimte zijn er geen beschikbare middelen. Het streven is om u voor het kerstreces te informeren over de geselecteerde locaties en de reeds genomen dan wel nog te nemen maatregelen. Verplaatsing coffeeshop Tijdens het debat over de werkbespreking Veiligheid, vroeg de fractie van de SP naar een terugkoppeling van het gesprek met de provincie over de verplaatsing van een coffeeshop uit het Zeeheldenkwartier naar de N-kavel aan de Laan van Hoornwijck. In de commissiebrief hierover van juni 2025 (RIS322506) is uiteengezet, dat voor de N-kavel, naast een mogelijke plek voor een coffeeshop, al meerdere ruimteclaims zijn gedaan vanuit verschillende beleidsvelden en opgaven, zoals het verplaatsen van het afvalcluster, ruimte voor bedrijvigheid etc. Daarom moet een integrale afweging plaatsvinden over de functiemix die hier vanuit stedelijk belang gewenst is.

4/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10958965

In voormelde brief staat dat ook dat de Provinciale Omgevingsverordening een mogelijk knelpunt voor verplaatsing is, omdat de kavel is bestemd als bedrijventerrein. Hierover heeft ambtelijk overleg plaatsgevonden en is ook bestuurlijk overleg met de provincie gestart. Mede gelet op de onzekerheid over de mogelijke verplaatsing van een coffeeshop naar de N-kavel, wordt er ook stadsbreed gekeken naar alle mogelijke alternatieve locaties voor coffeeshops. Daarbij zijn naast de gemeentelijke diensten ook de politie betrokken. Het resultaat van zowel de integrale afweging over de invulling van de N-kavel als het stadsbrede onderzoek wordt eind 2025 verwacht. Op basis daarvan wordt het college geadviseerd over de invulling van de N-kavel en de mogelijkheid om daar, dan wel elders in Den Haag, een coffeeshop te vestigen. Daarin wordt ook het standpunt van de provincie meegewogen. Het college neemt vervolgens een besluit dat ter beraadslaging aan uw raad wordt voorgelegd. Inzicht in softdrugs-, alcohol-, en bedelverboden Tijdens het debat over de werkbespreking Veiligheid, vroeg de fractie van het CDA naar inzicht in de boetes omtrent het softdrugs-, alcohol- en bedelverbod. Ook vroeg u in hoeverre een dergelijk verbod effectief is.

Voor uiterlijk maart 2026 ontvangt u een uitgebreide evaluatie, waar ik nader inga op het aantal bekeuringen, meldingen en de effectiviteit van de verboden in de verschillende gebieden. Op basis van de evaluatie wordt beoordeeld welke verboden al dan niet worden verlengd. Het kan ook dat er nieuwe gebieden worden aangewezen waar sprake is van hardnekkige overlast. Het aanwijzen van de nieuwe gebieden ontvangt u samen met de evaluatie. Op basis van de gegevens die ik nu paraat heb, kan ik alvast meegeven dat in de verschillende stadsdelen de volgende bekeuringen zijn geschreven. Alle softdrugs-, alcohol- en bedelverboden vindt u per stadsdeel op de website van de gemeente Den Haag; https://www.denhaag.nl/nl/veiligheid/gebieden-met-een-alcohol-softdrugs-of-bedelverbod/ Bij de locaties waar een X staat, is er geen aangewezen gebied van dit verbod binnen het stadsdeel. Deze cijfers komen van de politie en handhavingsorganisatie en gaan over de periode maart 2023 – maart 2025; Boetes Boetes Boetes softdrugsverbod alcoholverbod bedelverbod Segbroek 202 261 8 Loosduinen

X

35

80

Haagse Hout

46

411

5

Escamp

83

834

207

Laak

X

398

X

Centrum

1.001

3.407

731

LeidschenveenYpenburg

X

0

X

5/6

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

BSD/10958965

Scheveningen

34

181

X

Totaal

1.389

5.346

1.031

Met vriendelijke groet, Jan van Zanen

6/6