RIS323612 Voortgangsbrief proces MJB 2025-2028 en TJB 2025-2026
Tekst van het document
Typ tekstTyp tekstTyp tekst
Saskia Bruines wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling
dienst: dienstcode
Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag
Ons kenmerk
Aan de voorzitter van de commissie Samenleving
OCW/10959965 RIS323612 Contactpersoon
Marleen Leroy Dienst
Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling
OCW Stad en Bestuur Telefoonnummer
14070 Datum
E-mailadres
28 oktober 2025
marleen.leroy@denhaag.nl
Onderwerp
Voortgangsbrief proces MJB 2025-2028 en TJB 2025-2026
Geachte voorzitter, Hierbij informeer ik u over de voortgang van een aantal onderwerpen die zijn gerelateerd aan het Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 (hierna MJB 2025-2028) en het Tweejarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2026 (hierna TJB 2025-2026). Besteding Festival Classique gelden Op 10 oktober 2024 heeft Stichting Festival Classique de gemeente per brief formeel laten weten dat zij haar activiteiten zal beëindigen en dat zij afzien van het benutten van de voorgenomen toekenning van de subsidie van € 175.000,- (prijspeil 2024) voor hun Meerjarenbeleidsplanaanvraag 2025-2028. Dit besluit van de Stichting Festival Classique kwam te laat om het budget dat hierdoor vrijviel alsnog te verdelen in het kader van de Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2025-2028 categorie B Den Haag 2023. In de Commissie Samenleving van 7 november 2024 heb ik aangegeven dat de middelen die gereserveerd waren voor Stichting Festival Classique behouden blijven voor cultuur en dat ik u op een later moment zal informeren over de invulling van het vrijgevallen budget. Afgelopen periode hebben we hier zorgvuldig naar gekeken en voor 2025 en 2026 hebben we de vrijgevallen middelen verdeeld.
In een brief van 5 december 2024 (RIS320867) heb ik u laten weten dat een deel van de middelen ingezet zou worden voor een ‘overbruggingssubsidie’ voor de Stichting Grafische werkplaats voor 2025 en 2026. Gedurende deze periode onderzoeken we welke functie deze instelling in de culturele infrastructuur van Den Haag inneemt en in hoeverre de aard van de activiteiten van Stichting Grafische Werkplaats in een toekomstige meerjarige subsidieregeling kunst en cultuur van de gemeente Den Haag passen. Dit onderzoek is reeds gestart en wordt uitgevoerd door KWINK Groep die, gezien zij belast zijn met de uitvoering van de evaluatie van het MJB 2025-2028 en TJB 20252026, reeds veel kennis hebben opgedaan van de Haagse culturele sector en de bestaande subsidieregelingen. Daarnaast hebben we ter afdoening van de motie ‘Behoud de tentoonstelling Voorhout Monumentaal van Pulchri Studio’ (RIS 320710) een eenmalige incidentele subsidie aan de Vereniging van beeldende kunstenaars “Schilderkundig Genootschap Pulchri Studio” (hierna Pulchri Studio) verstrekt voor de organisatie van Voorhout Monumentaal 2025-2026 . Dit vanwege het belang van de tentoonstelling voor de stad en voor het Museumkwartier.
Gemeente Den Haag
Spui 70 Den Haag
Postbus 12600 2500 DJ Den Haag
Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10959965
De resterende middelen van 2025 zijn benut om het subsidieplafond van de Subsidieregeling Haagse kunst- en cultuurprojecten (hierna HKCP) categorie A te verhogen (RIS323143) zodat meer subsidieaanvragen kunnen worden gehonoreerd. Kijkende naar de eerste aanvraagronde van de nieuwe HKCP-regeling 2025 oversteeg het aantal goede subsidieaanvragen die in principe gehonoreerd zouden worden het beschikbare budget. De resterende middelen van 2026 zijn gereserveerd voor een muzikaal evenement op Scheveningen dat het wegvallen van Festival Classique deels compenseert. Hiervoor is een opdracht verstrekt aan Stichting Buitengewoon Scheveningen om een concept voor een muzikaal evenement te ontwikkelen dat door de desbetreffende stichting in november 2025 aan de gemeente wordt voorgelegd. De middelen voor 2027 en 2028 worden voorlopig niet aangewend. Mogelijke bestedingsrichtingen zijn: Het bijdragen aan het verlengen van de MJB-subsidies voor Stichting KOO en Stichting Theaters Diligentia & Pepijn voor de jaren 2027 en 2028 (in totaal is hiervoor circa € 2,1 mln. per jaar nodig). Het (deels) voorkomen dat er minder budget beschikbaar is voor de nog op te stellen Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2027-2028 categorie A voor de jaren 2027 en 2028 (‘terugval’ circa € 0,25 mln. per jaar).
Overzicht: de vrijvallende middelen voor Festival Classique zijn als volgt aangewend: 2025
2026
Vrijval middelen Festival Classique
€
175.000
€
175.000
Subsidie Grafische werkplaats Subsidie Pulchri Studio (beeldententoonstelling) Ophoging subsidieregeling Haagse Kunst en Cultuurprojecten categorie A Muziekevenement op Scheveningen ter compensatie van het Festival Classique
€
99.963
€
99.963
€
29.000
€
46.037,-
€
75.037
€
0
Resterend saldo
€
0
2027
2028
€
175.000
€
175.000
€
175.000
€
175.000
Bezwaar- en beroepzaken Naar aanleiding van het collegebesluit over het Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025–2028 (RIS319865) en het Tweejarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2026 (RIS320326) zijn in totaal negen bezwaren ingediend, vier in het kader van het MJB 2025-2028 en vijf in het kader van het TJB 2025-2026. Ter vergelijking: naar aanleiding van het verdelingsbesluit van het MJB 2021-2024 werden er 21 bezwaren ingediend. De bezwaarprocedures zijn inmiddels afgerond. De Adviescommissie bezwaarschriften heeft alle bezwaren ongegrond verklaard en geconcludeerd dat er geen sprake was van procedurele tekortkomingen. Daarnaast is de beroepszaak die nog liep in het kader van het MJB 2021-2024 afgerond. In 2021 is een beroepszaak gestart door zeven grote instellingen (Stichting Kunstmuseum, Stichting Haags Historisch Museum, Stichting Amare, Stichting Museon, Stichting Het Nationaal Theater, Stichting Korzo en Stichting Nederlands Danstheater) die draaide om een korting op de subsidies die de zeven Haagse kunstinstellingen van de gemeente Den Haag hebben gekregen voor de periode 2021-2024.
De rechtbank heeft in mei 2023 een uitspraak gedaan dat de door het college ná de tussenuitspraak aanvullend verstrekte motivering voldoende inzichtelijk heeft gemaakt waarom het college de subsidie heeft verlaagd en op welke wijze de belangen van de instellingen daarbij zijn meegewogen, en dat
2/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10959965
daarmee de subsidieverlaging met 1,5% standhoudt. Tegen de uitspraak van de rechtbank is vervolgens hoger beroep aangetekend door de instellingen. Deze zaak zou op 22 april 2025 bij de Raad van Staten voorkomen, maar de instellingen hebben besloten de zaak niet voort te zetten. Volgens de instellingen is de subsidieperiode inmiddels verstreken en is daarmee het belang bij deze procedure komen te vervallen. Benchmark vierjarige subsidiebudgetten G4 Tijdens verschillende Commissievergaderingen heb ik u toegezegd (nr. 674) een benchmarkanalyse te laten uitvoeren met betrekking tot de vierjarige subsidiebudgetten van de G4 steden en deze aan u voor te leggen. Nu alle bestuurlijke processen van de G4 steden zijn afgerond hebben we de collega’s van Utrecht, Rotterdam en Amsterdam gevraagd een financieel overzicht aan te leveren. Hierin zijn we uitgegaan van hetzelfde prijspeil 2025 en is rekening gehouden met de wijze waarop de budgetten zijn opgebouwd zoals structurele middelen versus incidentele middelen, langlopende versus kortlopende subsidies, welke geldstromen in de budgetten zijn verwerkt zoals begrotingssubsidies en het wel of niet doorrekenen van de kapitaallasten in de huur van de instellingen. Dit heeft tot het volgende overzicht geleid: Stad
Budget Cultuurplan/ Kunstenplan 2025-2028
Inclusief incidentele middelen
Inclusief kapitaallasten voor cultuurpanden
Verdeling van vierjarige subsidie
Budget per aantal inwoners in 2025
Amsterdam
€ 165 mln.
Ja € 12 mln. per jaar voor 20252026
Ja
€ 64,4 mln. A-BIS (7 grote instellingen) € 53 mln. via AFK 164 instellingen € 19,1 mln. vaste subsidies als huur en kunstaankopen € 1 mln. instellingen strategisch huisvestingsplan € 13 mln. Cultuureducatie € 1,5 mln. programma’s en werkbudget € 1 mln. wijkbudget € 52,9 mln. RCB (8 grote instellingen) € 51,6 mln. 99 instellingen
Aantal inwoners 935.793
Rotterdam
Den Haag
€ 104,5 mln.
€ 76,5 mln. voor 20252026
Nee
Ja € 3 mln. per jaar voor periode
Ja
Nee (Jaarlijkse kapitaallasten zijn € 8.561.011,-)
€ 31,7 mln. begrotingssubsidies (9 instellingen)
Bedrag per inwoner: € 176,32
Aantal inwoners 672.960 Bedrag per inwoner: € 155,28 Aantal inwoners 568.419
3/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10959965
Utrecht
€ 74,5 mln. voor 20272028
2025-2026 aflopend naar € 1 mln. per jaar voor 2027-2028
€ 51,2 mln.
Nee
€ 44,8 mln. 61 instellingen
Ja
€ 30,4 mln. 3 instellingen € 20,8 mln. 70 instellingen
Bedrag per inwoner: €149,71 (uitgaande van budget € 85,1) Aantal inwoners 376.757 Bedrag per inwoner: € 135,90
Den Haag is de enige G4-gemeente die de kapitaallasten niet doorberekent in de huurprijs van de instellingen die in een gemeentelijk pand zijn gehuisvest. De andere drie G4 gemeenten berekenen een kostprijs dekkende huur door aan de culturele instellingen. De door de instelling te betalen huur maakt deel uit van de gehonoreerde subsidieaanvragen. Om te komen tot een gelijkwaardige vergelijking tussen de hoogte van de meerjarige cultuurbudgetten van de G4 zou het bedrag van de kapitaallasten, € 8,6 mln. opgeteld moeten worden bij het Haagse Kunstenplanbudget. Het totale Kunstenplanbudget van Den Haag stijgt dan naar € 85,1 mln. Evaluatie MJB 2025-2028 en TJB 2025-2026 De gemeente Den Haag heeft, na het doorlopen van een meervoudige onderhandse aanbesteding, het onderzoeksbureau KWINK groep in mei 2025 de opdracht voor de uitvoering van de evaluatie MJB 2025-2028 en het TJB 2025-2026 gegund. Uw commissie heeft meerdere keren aangegeven het belangrijk te vinden dat de inhoudelijke én procesmatige wijzigingen die zijn doorgevoerd in het subsidiestelsel en de systematiek van de verdeling van de subsidiegelden grondig worden geëvalueerd. De opdracht voor de evaluatie van het MJB- en TJB proces (RIS321544) is destijds met u gedeeld en op 17 april 2025 hebben we er met elkaar over gesproken tijdens een tweeminutendebat.
Het afgelopen half jaar heeft KWINK groep met een divers palet van culturele instellingen, ambtenaren, voorzitters van culturele platforms, adviescommissieleden en voorzitters, met mij, andere G4 gemeenten en rijksfondsen, en raadsleden gesproken. Daarnaast is er een uitgebreide enquête onder de 121 unieke aanvragers van het MJB 2025-2028 en TJB 2025-2026 verstuurd waarop 61 reacties zijn binnengekomen. Momenteel wordt alle input verwerkt tot een evaluatierapport dat naar verwachting begin november 2025 aan de gemeente wordt opgeleverd. Ik zal dit evaluatierapport uiteraard delen met uw commissie. De conclusies en aanbevelingen van het evaluatierapport worden meegenomen in de voorbereidingen van het nieuwe proces van het TJB 2027-2028 en het MJB 2029-2032. U zult begin 2026 een procesvoorstel ontvangen voor het TJB 2027-2028 gezien de Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2027-2028 categorie A in februari 2026 wordt gepubliceerd. Daarnaast ontvangt u een op hoofdlijnen opgesteld procesvoorstel voor het MJB-proces 2029-2032. Een uitgebreide uitwerking van het proces MJB 2029-2032 zal in een later stadium worden opgesteld zodat hierin rekening gehouden kan worden met de besluitvorming van het Rijk betreffende de verlenging van vier naar acht jaar van de meerjarige subsidieperiode voor de Basisinfrastructuur en de rijksfondsen.
Zie hiervoor de brief van de minister OCW en onze reactie hierop (RIS323447).
4/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10959965
Verwachte planning TJB 2027-2028 Medio februari 2026: publiceren Subsidieregeling MJB 2027-2028 categorie A 1 juni 2026: sluiting tijdvak voor subsidieaanvragen TJB 2027-2028 Juni - begin september: adviestraject September 2026: uitvoering vergewisplicht college Oktober 2026: collegebesluit TJB 2027-2028 Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, de wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling Saskia Bruines
5/5