RIS323490 Verslag Rekeningencommissie 1 oktober 2025

Rekeningencommissie RIS 323490

Verslag

Verslag van de vergadering van de Rekeningencommissie (RC) van 1 oktober 2025

Aanwezig:

de voorzitter, de heer M. De Vuyst; mevrouw L. van Basten Batenburg, de heren J.W. van den Bos en R. Guernaoui, allen lid RC; Accountantsorganisatie: mevrouw C. Slotema en de heren E. Atalay en M. Perkgöz; secretaris: J. van Duijn.

Afwezig:

de heren Y. Assad, T. de Boer, en K. Partiman (m.k.).

A. Opening, mededelingen en vaststelling agenda De voorzitter opent de vergadering om 19:30 uur en heet de aanwezigen welkom. De directeur van de Accountantsorganisatie laat weten dat een opdracht voor de jaarrekeningcontrole van een onderwijsorganisatie inmiddels is bevestigd. De Rekeningencommissie had hier vooraf mee ingestemd. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

B. Verslag van de vergadering van 25 juni 2025 Het verslag van de vergadering van 25 juni 2025 (RIS322683) wordt ongewijzigd vastgesteld. Het gevraagde feitenrelaas over de besluitvorming inzake de onderdoorgang van de Trekvlietbrug is onderhanden. Noot van het secretariaat: dit feitenrelaas is in bijlage 1 van dit verslag opgenomen.

C. Ingekomen bestuurlijke stukken De Rekeningencommissie heeft een brief van de wethouder Onderwijs Jeugd, Sport & Dienstverlening ontvangen over de afdoening van de toezegging om te onderzoeken of het programma MBS kan worden opgenomen in de GRIP-rapportage (RIS323104). Deze brief wordt betrokken bij agendapunt F (stand van zaken toezeggingen jaarrekeningonderzoek 2024). Voorts is van het college een brief ontvangen over de bestuurlijke jaarplanning 2026 (RIS323350). Deze brief wordt betrokken bij agendapunt D.2 (planning van de accountantscontrole).

D. Aanpak en planning jaarrekeningcontrole 2025 door GAD Van de accountantsorganisatie is een voorstel ontvangen voor de aanpak van de jaarrekeningcontrole 2025 (RIS323184) en een begeleidende brief over de planning van de jaarrekeningcontrole (GAD/2025.75). De controleaanpak wordt toegelicht door Ender Atalay, audit manager bij de Accountantsorganisatie. De tijdens de presentatie getoonde teksten zijn als bijlage 3 bij dit verslag gevoegd.

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

Voorts is van het college daags voor de vergadering een brief ontvangen over de bestuurlijke jaarplanning 2026 (RIS323350). De gemeentelijke organisatie heeft de Accountantsorganisatie gevraagd om de controle vóór het meireces af te ronden zodat op 21 april 2026 een controleverklaring kan worden afgegeven. Vorig jaar is de controleverklaring op 6 mei afgegeven en het accountantsverslag op 13 mei. Beoogd wordt het komende accountantsverslag op 12 mei 2026 naar de Rekeningencommissie te sturen. Vanaf 2025 is het BBV en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden aangepast. De goedkeuringstolerantie bedraagt vanaf nu 2% van de totale lasten exclusief dotaties aan reserves voor fouten en onzekerheden gezamenlijk (voorheen was dit afzonderlijk 1% voor fouten en 3% voor onzekerheden). Deze aanpassing geldt eveneens voor rechtmatigheid. De Accountantsorganisatie adviseert om naar aanleiding hiervan de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording nog dit jaar aan te passen naar 2% in de Verordening financieel beheer en beleid. Op basis van een geactualiseerde risicoanalyse worden 14 processen betrokken in de interimcontrole in 2025. Hierbij worden de interne beheersingsmaatregelen voor deze risico’s onderzocht.

Anders dan de gemeentebrede risicoanalyse voor bedrijfsrisico’s is de analyse van de accountant specifiek gericht op risico’s voor de getrouwheid van de jaarrekening. Eén van deze risico’s is het doorbreken van interne beheersingsmaatregelen, zoals boekingen via memorialen of correctieboekingen in de financiële administratie. Gezien de ervaringen in de afgelopen jaren is de nu voorliggende gemeentelijke planning ambitieus. Voor de haalbaarheid ervan is het essentieel dat enkele tussentijdse mijlpalen tijdig worden bereikt, zoals het opleveren van de controledocumentatie (LOTS) en de waardering van grondexploitaties in de eerste week van februari. Vooral de waardering van grondexploitaties en de controle van Europese aanbestedingen zorgden afgelopen jaar voor ernstige vertraging in de controle. Medio maart moet de rechtmatigheidscontrole door Internal Audit zijn afgerond. Vooral de controledossiers rond Europese aanbestedingen moeten duidelijke conclusies en bevindingen bevatten om langdurige discussies over de interpretatie van complexe aanbestedingsregels te voorkomen. De productieverantwoordingen van aanbieders van jeugdzorg moeten uiterlijk 1 april door de externe zorgleveranciers zijn aangeleverd. In 2024 bestond onzekerheid over circa € 10 miljoen aan lasten.

Omdat vanaf 2025 de gezamenlijke materialiteitsgrens voor onzekerheden en fouten lager is, wordt het nog belangrijker dat deze deadline wordt gehaald. Afgelopen jaar ontving de Accountantsorganisatie meerdere interne versies van de conceptprogrammarekening en de jaarrekening met wisselende cijfers. Dat leidde tot veel extra controlewerkzaamheden. De oorzaak lag vaak in het laat aanleveren en verwerken van concerncorrecties. Indien dit komend jaar opnieuw gebeurt kan de controle mogelijk niet volgens de gemeentelijke planning worden afgerond. Op verzoek van de Rekeningencommissie wordt (de consistentie van) het beleid tegen misbruik en oneigenlijk gebruik onderzocht, alsmede de beheersmaatregelen bij leges, waaronder het systeem CLO. Inmiddels is de interimcontrole gestart, waarin de toereikendheid van de interne beheersingsmaatregelen voor belangrijke processen en IT-applicaties wordt gecontroleerd. De bevindingen worden begin december 2025 in de board letter 2025 opgenomen. In de komende periode informeert de accountant de Rekeningencommissie tussentijds als de planning van de jaarrekeningcontrole niet wordt gehaald. Uit de beantwoording van de vragen en de behandeling van de opmerkingen van de leden van de Rekeningencommissie komt het volgende naar voren. Pagina 2 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

▪

▪

▪

▪

▪

▪

▪

▪

Rekeningencommissie

Voortgang jaarrekeningcontrole: de Rekeningencommissie wil van de accountant in de komende vergaderingen worden geïnformeerd over de voortgang van de jaarrekeningcontrole. Als gedurende de jaarrekeningcontrole een deadline in het met concerncontrol afgesproken kritieke pad niet wordt gehaald of de kwaliteit van aangeleverde stukken onvoldoende is, wil de commissie toegelicht krijgen wat daarvan de oorzaak was. De Rekeningencommissie vraagt het college hierover meteen openheid van zaken te geven. Gederfde huurinkomsten vastgoed: in enkele gevallen loopt de gemeente huurinkomsten uit gemeentelijk vastgoed mis als gevolg van problemen bij de huurder. Voorbeelden daarvan zijn de RAC-hallen en i-did holding. De accountant wordt gevraagd om bij de jaarrekeningcontrole te kijken naar de risico’s van verhuur aan dergelijke projecten en toe te lichten hoe de manifestatie van risico’s zich verhoudt tot de controle die de Accountantsorganisatie uitvoert. Toereikendheid IT-systemen bedrijfsvoering: de accountant wordt gevraagd in de board letter of het accountantsverslag inzichtelijk te maken in hoeverre de IT-systemen voor bedrijfsvoering, zoals genoemd in bijlage 1 van de controleaanpak, gesynchroniseerd zijn met de desbetreffende processen. Toerekening bouwleges: de Rekeningencommissie vraagt de accountant aandacht te besteden aan de juiste berekening van leges voor bouwprojecten.

De leges zijn gebaseerd op de raming van een bouwproject. Als het project duurder wordt zouden de in rekening te brengen leges ook hoger moeten worden. De accountant wordt gevraagd om hiernaar te kijken tijdens de controle en hierover in de board letter of het accountantsverslag te rapporteren. Raamovereenkomsten bij aanbestedingen: desgevraagd bevestigt de accountant dat wordt gecontroleerd of de gecontracteerde maximumbedragen in raamovereenkomsten worden overschreden. Verantwoordingsgrens rechtmatigheid: de accountant adviseert om naar aanleiding van de wijziging van de goedkeuringstolerantie naar 2% ook de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording nog dit jaar aan te passen naar 2% in de Verordening financieel beheer en beleid (zie ook pag. 12 van RIS323184). Een eventuele aanpassing van de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording is een keuze die de gemeente zelf kan maken. De meeste gemeenten hanteren hiervoor een percentage van 2%. De Rekeningencommissie heeft hiervoor eerder een grens van 1% bepaald. De Rekeningencommissie vraagt de accountant nader schriftelijk toe te lichten hoe de informatievoorziening aan de raad verandert als de verantwoordingsgrens op 2% wordt bepaald. Noot van het secretariaat: deze toelichting is in bijlage 2 van dit verslag opgenomen.

Indien het college voornemens is een voorstel naar de raad te sturen voor het aanpassen van de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording, wil de Rekeningencommissie dit voorstel in de vergadering van 19 november 2025 kunnen behandelen. Tijdige actualisatie van grondexploitaties: de controle van actualisaties van grondexploitaties leidden afgelopen jaar tot vertragingen in het controleproces. Naar aanleiding daarvan heeft de Rekeningencommissie het college gevraagd te bewerkstelligen dat grondexploitaties vroegtijdiger gecontroleerd kunnen worden (zie vraag 12 in het toezeggingenoverzicht, RIS323183). In de beantwoording lijkt het college te suggereren dat eerdere controle wel mogelijk zou zijn (geweest). De accountant laat weten geen informatie over de gevraagde actualisaties van grondexploitaties te hebben ontvangen. Planning jaarrekeningonderzoek door Rekeningencommissie: in een volgende vergadering wil de commissie zich buigen over de planning van het onderzoek naar de jaarrekening 2025 door de (nieuwe) Rekeningencommissie. De Rekeningencommissie maakt zich zorgen over de krappe bestuurlijke planning van de behandeling van de jaarrekening in de raad (RIS323350).

Omdat aan het begin van de huidige raadsperiode 30 van de 45 raadsleden nieuw waren, wil de commissie voor het eerste jaarrekeningonderzoek in de nieuwe raadsperiode méér vergaderingen inplannen dan het afgelopen jaar. Om de nieuwe Rekeningencommissieleden zoveel mogelijk inwerktijd te geven dienen de nieuwe leden in de eerste raadsvergadering na de verkiezingen benoemd te worden. Pagina 3 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

E. Onderzoeken door Accountantsorganisatie De Rekeningencommissie heeft een brief ontvangen van de Accountantsorganisatie over lopende en nieuwe onderzoeken door de Accountantsorganisatie in opdracht van de raad (GAD/2025.78). Deze brief wordt toegelicht door Mustafa Perkgöz, DT-lid van de Accountantsorganisatie. Voor enkele van deze onderzoeken geldt dat de Accountantsorganisatie informatie nodig heeft van het college. Uit de beantwoording van de vragen en de behandeling van de opmerkingen van de leden van de Rekeningencommissie komt het volgende naar voren. ▪ Onderzoek interne weerbaarheid tegen ondermijning: de wethouder heeft eerder laten weten dat het onderzoek nog niet heeft plaatsgevonden als gevolg van capaciteitsproblemen. Het voornemen is om het project ‘weerbaar ambtenarenapparaat’ alsnog te doen. De wethouder heeft toegezegd het plan van aanpak daarvoor nog in 2025 naar de Rekeningencommissie te sturen (zie ook toezegging A in het toezeggingenregister RIS323183). ▪ Motie risicoanalyse opvanglocatie Sportlaan: naar aanleiding van de raadsmededeling inzake de vijfde stand van zaken met betrekking tot de opvanglocatie Sportlaan (RIS322873) heeft de raad in een motie gevraagd om een kwantitatieve invulling te geven van de risico's in de businesscase en deze ter beoordeling voor te leggen aan de Accountantsorganisatie (RIS323304).

De Rekeningencommissie wil van het college weten binnen welke termijn de Accountantsorganisatie met haar onderzoek kan starten. ▪ Onderzoek Dreven Gaarden & Zichten op verzoek raadsrapporteurs: de Accountantsorganisatie is door de raadsrapporteurs gevraagd om het volgende te onderzoeken inzake de grondexploitatie Dreven, Gaarden & Zichten (DGZ). o Opvolging geconstateerde risico’s: in een eerder onderzoek naar DGZ zijn door de Accountantsorganisatie verschillende risico’s benoemd. De raadsrapporteurs hebben gevraagd te onderzoeken welke maatregelen het college naar aanleiding daarvan heeft genomen. o Risicoactualisatie: de Accountantsorganisatie is tevens gevraagd de actualisatie van deze eerder geconstateerde risico’s te beoordelen. o Nieuwe risico’s: de raadsrapporteurs hebben de Accountantsorganisatie gevraagd of zij nieuwe risico’s voor deze grondexploitatie zien en zo ja, welke. De raadsrapporteurs dienen de raad nog in deze raadsperiode over de uitkomsten te informeren. Om dit nog te kunnen bewerkstelligen moet de Accountantsorganisatie op zeer korte termijn kunnen starten met haar onderzoek. Voor dit onderzoek heeft de Accountantsorganisatie een geactualiseerde grondexploitatie DGZ nodig. De Rekeningencommissie wil het college daarom per brief vragen binnen welke termijn de actualisatie van grondexploitatie DGZ gereed is (RIS323489).

▪ Voortgang onderzoeken: de Rekeningencommissie wil in haar vergadering van 19 november 2025 door de Accountantsorganisatie worden geïnformeerd over de voortgang van deze onderzoeken.

F. Stand van zaken toezeggingen jaarrekeningonderzoek 2024 De toezeggingen die door het college zijn gedaan tijdens het onderzoek naar de jaarrekening 2024 en de reactie van het college (RIS322763) op het rapport van de Rekeningencommissie over het jaar 2024 (RIS322684) zijn verwerkt in een toezeggingenregister (RIS323183). Naast de mondelinge toezeggingen van portefeuillehouders zijn in het register de schriftelijke antwoorden opgenomen op vragen die in het Rekeningencommissierapport aan het college zijn Pagina 4 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

gesteld. Alle vragen zijn door het college beantwoord. Aanvullende toezeggingen die in deze beantwoording zijn gedaan worden in een volgende actualisatie van het register in een separaat overzicht toegevoegd. Na de peildatum van het register is inmiddels de termijn voor toezeggingen D en I verstreken. Dit wordt onder de aandacht gebracht bij het college. De Rekeningencommissie wil in de volgende vergadering een geactualiseerde versie van het overzicht agenderen. De Rekeningencommissie heeft een brief van de wethouder Onderwijs Jeugd, Sport & Dienstverlening ontvangen over de afdoening van de toezegging om te onderzoeken of het programma Modernisering Bedrijfsvoeringssystemen (MBS) kan worden opgenomen in de GRIP-rapportage (RIS323104). In deze brief laat de wethouder weten dat het programma MBS niet als GRIP-project kwalificeert omdat MBS op hooguit vier van de twaalf toetsingscriteria scoort, terwijl een project pas bij een score van negen of hoger in aanmerking komt voor opname in de GRIP-rapportage. Als alternatief voor verantwoording in de GRIP-rapportages stelt hij een informatievoorziening aan de Rekeningencommissie voor langs drie rapportagelijnen: een jaarlijks overlegmoment met de Rekeningencommissie, opname in de reguliere Planning- & Controlcyclus en tussentijdse schriftelijke voortgangsnotities op verzoek van de commissie.

Uit de beraadslaging van de Rekeningencommissie komt het volgende naar voren. ▪ Grote risico’s: Rekeningencommissieleden hebben deels een andere inschatting van de risico’s van MBS. De Rekeningencommissie benadrukt dat dit een zeer risicovol project is. Vanwege deze projectrisico’s is het essentieel dat de raad frequent op de hoogte wordt gehouden van de voortgang. ▪ Rapportage conform GRIP: de Rekeningencommissie waardeert de handreiking van de wethouder voor een alternatieve verantwoording over dit project. De commissie wil echter vaker en uitgebreider worden geïnformeerd, met minimaal een frequentie, diepgang en systematiek zoals bij de GRIP-rapportage. De commissie wil de wethouder per brief vragen een nader voorstel hiertoe naar de raad te sturen vóór de behandeling van de programmabegroting in de commissie Bestuur op 5 november 2025 (RIS323419).

G. Voorgestelde wijzigingen in de Rekeningencommissieverordening Naar aanleiding van de herpositionering van de Accountantsorganisatie naar de raadsorganisatie zijn enkele tekstuele aanpassingen gedaan in de Verordening Rekeningencommissie 2014. De gewijzigde verordening is op 9 maart 2023 door de raad vastgesteld (RIS314530). Gelijktijdig is ook de Controleverordening gemeente Den Haag 2014 aangepast. Naar aanleiding daarvan is besloten de gehele Rekeningencommissieverordening tegen het licht te houden voor wat betreft de actualiteit van de inhoud, bijvoorbeeld voor wat betreft bevoegdheden, besluitvorming en opdrachtgeverschap. Daarnaast heeft de plaatsvervangend griffier geadviseerd de nieuwe procedure voor aanvraag van GAD-onderzoek vanuit de raad in de verordening op te nemen. In haar vergadering van 19 juni 2024 heeft de Rekeningencommissie zich over mogelijke aanpassingen in de verordening gebogen (RIS319678, bijlage RIS320114). Over de gewenste aanpassingen is advies ingewonnen bij de plaatsvervangend griffier. Naar aanleiding hiervan worden wijzigingen in de verordening voorgesteld zoals weergegeven in de geagendeerde notitie (RC/2025.45). De Rekeningencommissie stemt in met de voorgestelde wijzigingen. Voor de implementatie wordt een conceptraadsvoorstel voorbereid.

Pagina 5 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

H. Termijnplanning De Rekeningencommissie wil de voorgestelde termijnplanning (RC/2025.43) voor nadere behandeling agenderen voor de vergadering van 19 november 2025. De termijnplanning zal dan worden aangevuld met de data voor het onderzoek naar de jaarrekening 2025. Uit de beraadslaging van de Rekeningencommissie komt het volgende naar voren. ▪ Vergaderen tijdens campagne: overwogen wordt de vergadering van woensdagavond 4 maart 2026 vanwege de verkiezingscampagne te verplaatsen naar de middag. Een alternatief is om de vergaderingen van 22 januari en 4 maart samen te voegen in een vergadering in februari. ▪ Jaarplan Accountantsorganisatie: de Rekeningencommissie wil de behandeling van het jaarplan 2026 van de Accountantsorganisatie nog in 2025 agenderen.

I.

Rondvraag en sluiting

Er zijn geen vragen. De voorzitter sluit de vergadering om 21:00 uur

Pagina 6 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

BIJLAGE 1 Feitenrelaas besluitvorming onderdoorgang Trekvlietbrug

Context en aanvullende vraag In november 2024 stelde het college een herverdeling van de no-regretmiddelen voor, waarbij € 9 miljoen extra werd toegevoegd aan het project Onderdoorgang Trekvlietbrug. Daarnaast werd nog € 1,1 miljoen aanvullend gefinancierd via werk-met-werk. Het totale projectbudget stegen daarmee van € 9,5 miljoen naar € 19,6 miljoen. Tijdens de Rekeningencommissievergadering van 25 juni 2025 is een notitie van de Gemeentelijke Accountantsorganisatie (GAD) besproken (GAD/2025.48) over het oordeel inzake de rechtmatigheid van de aanbesteding van de bouwteamopdracht voor de onderdoorgang van de Trekvlietbrug. Tijdens deze bespreking is gevraagd een overzicht te maken van de besluitvorming over de bouw van de onderdoorgang van de Trekvlietbrug, waaruit duidelijk moest worden hoe de budgetverruiming voor de Trekvlietbrug zich verhoudt tot de (taakstellende) begrotingsafspraken over de no-regretmiddelen. Onderstaand feitenrelaas geeft de besluitvorming van de raad weer gedurende de periode 2020 tot heden.

Tijdlijn besluitvorming No-Regret-middelen/onderdoorgang Trekvlietbrug 1. Vaststelling Haagse bijdrage aan het No-Regret-pakket (RIS306078, 7 oktober 2020) De gemeenteraad van Den Haag stelde in 2020 de Haagse bijdrage aan het No-Regret-pakket CID–Binckhorst vast. Dit pakket omvat mobiliteitsmaatregelen ter ondersteuning van de verstedelijkingsopgave in de Binckhorst, met de nadruk op het openbaar vervoer en de fiets. Het totale programmabudget bedraagt € 137,7 miljoen, waarvan de gemeentelijke bijdrage € 39 miljoen bedraagt. Deze bijdrage is taakstellend en wordt gedekt uit de Reserve Verbetering duurzame mobiliteit (Eneco). Het programma wordt uitgevoerd binnen een bestuurlijke en ambtelijke stuurgroep (zes partijen) en afgestemd binnen het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport. Binnen de scope en binnen het beschikbare budget van € 137,7 mln. kunnen wijzigingen optreden. Eventuele scopewijzigingen en voortgang worden aan de raad gerapporteerd via voortgangsrapportages (zie punt 4). 2. Voorontwerp onderdoorgang Trekvlietbrug (RIS312646, juni 2022) Een van de No-Regret-maatregelen is de onderdoorgang bij de Trekvlietbrug voor langzaam verkeer. Het voorontwerp werd in 2022 door de raad vastgesteld, met een geraamde kostprijs van € 9,5 miljoen (prijspeil 2022, exclusief BTW). 3.

Herverdeling No-Regret-middelen (RIS320654, november 2024) Tijdens de uitvoering bleek dat enkele projecten binnen het programma vervallen of goedkoper waren uitgevallen. Hierdoor ontstond budgettaire ruimte binnen het vastgestelde programmabudget. Het college stelde daarom in 2024 een herverdeling van middelen voor, waarmee € 9 miljoen extra (ten opzichte van de geraamde kostprijs van € 9,5 miljoen) werd toegevoegd aan het project onderdoorgang Trekvlietbrug. Dit vond met een raadsvoorstel plaats, zonder verhoging van het totale programmabudget (€ 137,7 miljoen) en zonder wijziging van de gemeentelijke bijdrage (€ 39 miljoen). Daarnaast werd nog € 1,1 miljoen aanvullend gefinancierd via “werk-met-werk”. Het totale projectbudget voor de onderdoorgang steeg daarmee van € 9,5 miljoen naar € 19,6 miljoen (zie ook RIS320713, Toelichting urgentie herverdeling Haagse No Regret middelen). 4. Voortgangsrapportages (2021-2025) Sinds het eerste kwartaal van 2021 ontvangt de commissie Leefomgeving periodiek voortgangsrapportages over het project (RIS308729, RIS312178, RIS315532, RIS319127 en RIS322589). In de meest recente rapportage 2024–2025 (RIS322589) staat dat binnen het totale programmabudget, en conform de vastgestelde taakstelling, een herverdeling van middelen heeft plaatsgevonden (zie punt 3).

Résumé Het totale programmabudget bedraagt € 137,7 miljoen, waarvan de gemeentelijke bijdrage € 39 miljoen bedraagt. De gemeentelijke bijdrage van € 39 miljoen aan het No-Regret-programma CID–Binckhorst is taakstellend Pagina 7 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

vastgesteld en vooralsnog niet overschreden. Binnen het programmabudget van € 137,7 miljoen zijn herverdelingen toegestaan, mits binnen de totale scope en goedkeuring van de raad (RIS306078). De onderdoorgang Trekvlietbrug is hiervan een voorbeeld: het projectbudget is verhoogd door interne herverdeling en aanvullende dekking, zonder extra gemeentelijke bijdrage (RIS320654).

Pagina 8 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

BIJLAGE 2 Toleranties voor de rechtmatigheidsverantwoording

Vanaf het verslagjaar 2023 ligt de verantwoordelijkheid voor de rechtmatigheidsverantwoording bij het college. Tot dan toe maakte de rechtmatigheid van de financiële beheershandelingen van het college onderdeel uit van de accountantscontrole. Thans zijn bij de accountantscontrole relevant: 1. Getrouwheid van de jaarrekening. 2. Getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording, waarbij het college verantwoording aflegt over de rechtmatigheid van de financiële beheershandelingen en de accountant beoordeelt of het college deze juist heeft verantwoord. Vanaf het controlejaar 2025 gelden vernieuwde kaders in het BBV, het Bado en de Kadernota Rechtmatigheid 2025. Onderstaand worden de wijzigingen met betrekking tot de verantwoordingsgrens voor rechtmatigheid toegelicht.

2. Kernbegrippen Getrouwheid Getrouwheid betekent dat de jaarrekening, in overeenstemming met het BBV, een juist en volledig beeld geeft van de financiële positie en resultaten van de gemeente. De accountant onderzoekt hierbij naar de juistheid en volledigheid van cijfers, toelichtingen en schattingen. Voorbeelden van fouten of onzekerheden: • Onjuiste waardering van activa. • Niet-verantwoorde verplichtingen of baten. • Onvoldoende onderbouwing van ramingen. Rechtmatigheid Rechtmatigheid houdt in dat alle uitgaven, verplichtingen en ontvangsten zijn gedaan volgens de geldende wet- en regelgeving, waaronder gemeentelijke verordeningen. Voorbeelden van rechtmatigheidsbevindingen: • Subsidies zijn niet verstrekt volgens de subsidieregeling. • Aanbestedingen verlopen niet conform de Aanbestedingswet. • Belastingen zijn niet geheven conform raadsverordeningen. 3. Nieuwe toleranties per 2025 De belangrijkste wijzigingen uit de aangepaste regelgeving (Bado en BBV) en Kadernota Rechtmatigheid 2025: • Eén gezamenlijke grens voor fouten en onzekerheden bij het getrouwe beeld: 2% (voorheen afzonderlijk 1% voor fouten en 3% voor onzekerheden). • Verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheid: door de raad vast te stellen tussen 0% en 2%. Het advies van GAD is om deze gelijk te laten lopen met de grens voor fouten en onzekerheden bij het getrouwe beeld: 2%.

(De Rekeningencommissie heeft in de huidige Algemene verordening financieel beheer en beleid Den Haag 2025 eerder een grens van 1% vastgesteld.) • Nieuwe berekeningsbasis: totale lasten exclusief toevoegingen aan reserves (voorheen was dit inclusief toevoegingen). Dit leidt tot het volgende samenvattend overzicht met toleranties 2025:

Aspect Getrouwheid

Rechtmatigheid

Wat wordt beoordeeld? Juist en volledig beeld van cijfers (fouten + onzekerheden) Naleving van wet- en regelgeving (fouten + onduidelijkheden)

Grens (2025) Materialiteit = 2%

Verantwoordingsgrens = 2%

Berekeningsbasis Totale lasten exclusief toevoegingen aan reserves Totale lasten exclusief toevoegingen aan reserves

Pagina 9 van 10

Verslag vergadering 1 oktober 2025

Rekeningencommissie

4. Toelichting verantwoordingsgrens en rapporteringsgrens rechtmatigheid De verantwoordingsgrens bepaalt vanaf welk bedrag het college fouten en onduidelijkheden moet opnemen in de rechtmatigheidsverantwoording. Deze grens ligt tussen 0% en 2% van de totale lasten (exclusief toevoegingen aan reserves). Deze verantwoordingsgrens moet worden vastgelegd in de Algemene verordening financieel beheer en beleid Den Haag 2025 en is eerder door de Rekeningencommissie op 1% bepaald. In de Bedrijfsvoeringsparagraaf wordt vervolgens een toelichting opgenomen op afwijkingen die de rapporteringsgrens overschrijden. Deze rapporteringsgrens is door de gemeente Den Haag vastgelegd in de Algemene verordening financieel beheer en beleid Den Haag 2025, artikel 5:14, lid 3. Hierin is bepaald dat afwijkingen groter dan 3% van de verantwoordingsgrens moeten worden gemeld in de Bedrijfsvoeringsparagraaf. Met de huidige omvang van de begroting van de gemeente Den Haag en de huidige verantwoordingsgrens van 1% betekent dit dat afwijkingen groter dan circa € 1 miljoen in de Bedrijfsvoeringsparagraaf worden toegelicht. Bij een verhoging van de verantwoordingsgrens van 1% naar 2% wordt het bedrag van de rapporteringsgrens circa € 2 miljoen.

10

Pagina 10 van