RIS323382 Herstelplan programmareserve programma 13 Stadsontwikkeling en Wonen

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

DSO/10954415 RIS323382 Contactpersoon

Aan de gemeenteraad

Annes Naseer Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

Bureau DT Datum

Telefoonnummer

1 oktober 2025

14070 E-mailadres

Annes.Naseer@denhaag.nl Onderwerp

Herstelplan programmareserve programma 13 Stadsontwikkeling en Wonen

Geachte voorzitter, Bij de Programmarekening 2024 is de programmareserve voor programma 13 negatief uitgekomen. Dit tekort is veroorzaakt door de tegenvallende van inkomsten leges omgevingsvergunningen. Deze raadsmededeling bevat het voorgestelde herstelplan voor het tekort in de programmareserve programma 13. Ontstane tekort De negatieve stand voor programma 13 bedroeg €10,5 mln. Conform de andere tekorten in de programmareserves is in het concept raadsvoorstel bij de Programmabegroting 2026 – 2029 voorgesteld dit tekort voor 50% aan te vullen vanuit het budgettair kader. Voor de andere 50% (€ 5,25 mln.) worden herstelplannen gemaakt conform de Verordening Financieel Beheer en beleid (RIS320520; artikel 5:7 lid 8). Hierin staat dat het college met een voorstel komt om deze reserves binnen maximaal twee begrotingsjaren tenminste op nihil te krijgen. In het concept raadsvoorstel bij de begroting 2026-2029 is vermeld dat de herstelplannen medio september door de verantwoordelijke portefeuillehouders met de raad gedeeld worden. Dit zal vervolgens worden verwerkt in het raadsvoorstel Najaarsnota dat op 18 december 2025 in de raad wordt behandeld. Het betreffende tekort in 2024 is volledig ontstaan door het achterblijven van inkomsten leges omgevingsvergunningen. Het tekort kent verschillen de oorzaken.

Afgelopen jaren is de hoeveelheid vergunningsaanvragen voor grote bouwprojecten (> € 1 mln.) achtergebleven bij de verwachting en bij de opbrengst uit eerdere jaren. Tevens zijn er in het verleden diverse maatregelen ingevoerd bekostigd vanuit de leges. Deze maatregelen hebben bijgedragen aan het ontstane tekort. Het gaat om de volgende maatregelen: − een verlaging van de maximum leges van € 2,5 mln. naar € 1 mln.; − algemene verlaging van leges tarieven; − invoering regeling vermindering leges voor sociale woningbouw (rode leges); − invoering regeling vermindering leges voor duurzame bouwplannen (groene leges).

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10954415

Herstelmaatregelen Het herstelplan richt zich op de oorzaak van het tekort. De volgende onderdelen maken deel uit van het plan en zorgen voor een sluitend plan voor het tekort van € 5,25 mln. Inzet Reserve Grote Projecten (RGP) voor Sociale woningbouw en gebiedsontwikkeling (€ 2,5 mln.) Binnen de RGP in het onderdeel Sociale woningbouw en gebiedsontwikkeling is € 2,5 mln. nog niet definitief geprogrammeerd. De oorsprong van deze middelen zijn de ‘2018 coalitiemiddelen 2 x 15 mln. sociale woningbouw en gebiedsontwikkeling’. Deze middelen zijn vrijgemaakt om sociale woningbouw te realiseren. De rode leges hadden hetzelfde doel. De rode leges zijn een regeling waarbij een korting op leges kon worden verkregen bij bouwplannen voor het realiseren van sociale huurwoningen. Deze rode leges hebben bijgedragen aan het tekort bouwleges op programma 13, waardoor het verband tussen de inzet van deze middelen en het gerealiseerde tekort aanwezig is. Het college onderzoekt de mogelijkheden voor subsidie- of maatwerkregelingen inclusief de dekking daarvan, die de kortingsregelingen kunnen vervangen. Uitruil Reserve Stedelijke Ontwikkeling met Groei van de Stad Middelen (Investeringsbudget Schedeldoekshaven € 2,0 mln.) Bij de voorjaarsnota / begroting 2025–2028 is besloten om vanaf 2028 € 10 mln. aan structurele kapitaallasten te reserveren voor investeringsruimte voor de groei van de stad.

Voor de drie ontwikkelgebieden is in de concept begroting 2026 - 2029 per gebied € 1,638 mln. structurele kapitaallasten gereserveerd. Deze middelen zijn beschikbaar vanaf 2028. De Groei van de stad-middelen zijn investeringsmiddelen voor kapitaliseerbare projecten. In de begroting van 2024 zijn incidentele middelen vrijgemaakt voor de herinrichting buitenruimte Schedeldoekshaven. Dit betreft de inrichting van de openbare ruimte. Dit investeringsproject is kapitaliseerbaar indien de investering groter is dan € 2,5 mln. Naar verwachting zal de herinrichting van de Schedeldoekshaven inderdaad meer dan € 2,5 mln. bedragen. Door het inzetten van de groei van de stad middelen voor dit project kunnen de gereserveerde middelen in de Reserve Stedelijke ontwikkeling ad. € 2 mln. ingezet worden ter dekking van het tekort in de programmareserve. Bij een investering van € 2,5 mln. en een afschrijvingstermijn van 15 jaar worden de groei van de stad middelen jaarlijks met € 170k belast. Inzet Reserve Grote Projecten (RGP) budget duurzame & betaalbare warmte (Programma 3 Duurzaamheid en Energietransitie; € 0,75 mln.) Per heden is de stand van deze reserve € 5,1 mln. € 0,3 mln. van deze reserve is niet beklemd en wordt ingezet voor het tekort in de programmareserve. In 2018 is eenmalig € 4,8 mln. via het gemeentefonds (September Circulaire 2018) ontvangen voor ‘Aardgasvrije wijken’.

Dit betreft een decentralisatie uitkering waarbij de gemeente kan bepalen hoe de doelstelling wordt bereikt. Ten aanzien van deze middelen is een convenant gesloten met het Rijk om uiterlijk in 2030 circa 840 woningen aardgasvrij te maken. De eerste onttrekking staat gepland voor 2025. Dit betreft een subsidie aan Hof Wonen voor de pilot aardgasvrij Bouwlust. Er resteert na deze pilot nog € 3,7 mln. Waarvoor nog geen concrete verplichting is aangegaan anders dan het eerder genoemde convenant. Door € 450K van deze middelen in te zetten voor het tekort in de programmareserve welke is veroorzaakt door de regeling vermindering leges voor duurzame bouwplannen kunnen circa 80 woning minder aardgasvrij worden gemaakt. In de komende periode wordt onderzocht of, en op welke wijze, deze reserve voor het aardgasvrij maken van woningen tot 2030 wordt aangevuld.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10954415

Naast de bovenstaande maatregelen ter aanvulling van de programmareserve, zijn er diverse maatregelen getroffen ter voorkoming van een dergelijk tekort in de toekomst. Deze maatregelen zijn opgenomen in het herstelplan Bouwleges, dat binnenkort met de raad wordt gedeeld. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3