RIS323202 Beantwoording SV Vergunningen in balans

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

14 oktober 2025 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord op de vragen van de raadsleden de heren Dumoulin en De Ridder, luidend: ‘Vergunningen in balans’

DSO/10950609 RIS323202

De raadsleden de heren Dumoulin en De Ridder, hebben op 9 september 2025 een brief met daarin acht vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 32 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. De Haagse VVD ontvangt meldingen van bewoners die hun woning willen verduurzamen, maar van wie de vergunningsaanvraag wordt afgewezen door de gemeente, al dan niet na advies van de Adviescommissie omgevingskwaliteit en cultureel erfgoed, of afzien van hun voornemen omdat de gemeente veel tijd nodig heeft en geen duidelijkheid biedt. Dit lijkt met name aan de orde bij huizen met monumentale status of die onderdeel zijn van een beschermd stadsgezicht. Het zou gaan om vanaf de straat niet zichtbare of minimale aanpassingen, zoals een dikker dak op de erker ten behoeve van isolatie of werkzaamheden aan de achterzijde van een pand. Om die reden is er bij die Hagenaars weinig begrip voor de besluiten van de gemeente. Andere Hagenaars geven aan dat zij wel willen verduurzamen, maar niet gaan verbouwen vanwege de ervaringen van anderen en onduidelijkheid over de richtlijnen van beoordeling van een aanvraag. Hagenaars worden dus (onbedoeld) verhinderd om hun wooncomfort te verhogen en de energierekening te verlagen, bijvoorbeeld door isolatie.

Sommigen nemen om die reden maatregelen die tegen hun duurzame voornemens ingaan. Denk aan het aanschaffen van airco’s voor warme dagen en het hoger zetten van de verwarming in de winter. 1.

Kan het college aangeven of verbetering van de duurzaamheid van een woning een onderdeel is van de weging bij de beoordeling van vergunningsaanvragen? Zo ja, op welke manier komt dat in de praktijk tot uiting? Zo nee, waarom niet?

Voorafgaand aan de inhoudelijke beantwoording van de vragen, willen wij vermelden dat de vergunningplicht voor bouwactiviteiten onder de Omgevingswet wezenlijk verschilt van die onder de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Onder de Omgevingswet is de bouwactiviteit opgesplitst in twee afzonderlijke activiteiten: De omgevingsplanactiviteit (bouwen) Bij deze activiteit wordt het bouwplan getoetst aan de ruimtelijke regels uit het omgevingsplan en aan redelijke eisen van welstand. Wanneer een bouwproject afwijkt van het omgevingsplan, wordt dit beoordeeld als een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA). In dat geval kan verduurzaming worden meegewogen bij de beoordeling van de aanvraag. Een BOPA kan alleen worden verleend als sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10950609

De Omgevingsvisie, programma’s en beleidsregels vormen daarbij een belangrijke leidraad om te bepalen of een activiteit aan deze voorwaarde voldoet. In de Omgevingsvisie en het gemeentelijk beleid is op diverse plekken vastgelegd hoe verduurzaming zich verhoudt tot andere ruimtelijke en maatschappelijke opgaven in de stad. De afweging tussen verduurzaming en andere belangen vindt plaats bij het opstellen van beleid en niet bij de beoordeling van individuele vergunningaanvragen. De beleidskaders geven richting aan de beoordeling, maar de beleidsmatige keuzes zijn vooraf gemaakt. De bouwactiviteit Bij deze activiteit wordt het bouwwerk beoordeeld op technische aspecten, zoals constructieve veiligheid, gezondheid en duurzaamheid, conform de regels uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Voor de bouwactiviteit gelden specifieke eisen op het gebied van duurzaamheid, deze zijn vastgelegd in afdeling 4.4 van het Bbl. Indien een initiatiefnemer hogere duurzaamheidsambities heeft dan de minimumeisen uit het Bbl, dan worden deze niet meegenomen of gewogen in de beoordeling van de vergunningaanvraag. De vergunningverlening richt zich uitsluitend op het waarborgen van de wettelijke ondergrens. 2.

Kan het college bevestigen dat aanvragen voor verbouwingen met verduurzaming als doel worden afgewezen, al dan niet op advies van de Adviescommissie omgevingskwaliteit en cultureel erfgoed? Kan het college aangeven hoeveel vergunningsaanvragen in het kader van verduurzaming worden afgewezen, of ver in het proces worden ingetrokken? Zo nee, waarom niet?

Nee, aanvragen om omgevingsvergunning voor verbouwingen met verduurzaming als doel worden niet zonder meer afgewezen. Een aanvraag kan worden afgewezen als de gekozen verduurzamingsmaatregel zich niet verenigt met wet- en regelgeving en gemeentelijk beleid. Zo moet een aanvraag om omgevingsvergunning voor de omgevingsplanactiviteit (bouwen) worden geweigerd, als deze in strijd is met redelijke eisen van welstand. Om initiatiefnemers te helpen in het maken van keuzes bij verduurzaming en de inpassing daarvan in het ontwerp, worden in de concept Nota omgevingskwaliteit Den Haag 2025 (RIS322655) voorbeelden gegeven van veelvoorkomende verduurzamingsmaatregelen die in overeenstemming zijn die met redelijke eisen van welstand en ook verduurzamingsmaatregelen die in beginsel altijd mogelijk zijn. Zie hiervoor ook het antwoord op vraag 8. De voorbeelden die worden gegeven in de concept nota, voldoen ook aan de redelijke eisen van welstand zoals vastgelegd in de welstandsnota die op dit moment geldt voor bouwplannen. In hoeveel gevallen aanvragen om omgevingsvergunningen betrekking hebben op plannen die bijdragen aan verduurzaming is niet bekend. De reden waarom een aanvraag wordt gedaan, wordt niet opgevraagd en systematisch geregistreerd. Het doel van de aanvraagprocedure is de beoordeling van de activiteit en de motivatie van de aanvrager is voor deze beoordeling niet relevant.

Het (verplicht) registreren van de reden van aanvragen zou bovendien leiden tot extra administratieve lasten en privacyvraagstukken, zonder dat dit bijdraagt aan de beoordeling van de aanvraag.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10950609

3.

Kan het college aangeven in hoeveel gevallen extra eisen die gelden voor huizen met een monumentale status of die onderdeel zijn van een beschermd stadsgezicht de reden waren voor afwijzing? Zo nee, waarom niet?

Nee, het is niet mogelijk om aan te geven in hoeveel gevallen een omgevingsvergunning is geweigerd vanwege de bescherming van monumentale waarden of beschermd stadsgezicht. Iedere aanvraag wordt individueel beoordeeld op basis van de specifieke omstandigheden, waarbij de weigeringsgronden kunnen variëren en niet eenduidig zijn vast te stellen. 4.

Kan het college aangeven wat op dit moment de doorlooptijd is voor zulke aanvragen en of dat binnen de wettelijke termijn is? Kan het college tevens aangeven welke termijn de gemeente stelt aan bewoners om vervolgens op een besluit te reageren en wat de gevolgen zijn als een bewoner deze niet haalt? Graag een uitgebreide toelichting.

De gemiddelde behandeltermijn van een aanvraag om een omgevingsvergunning om te mogen bouwen bedraagt op dit moment ongeveer 22 weken. Dit gemiddelde gaat over alle vormen van aanvragen om omgevingsvergunningen. Dus van kleine plannen zoals een dakkapel, tot grote (woning)bouwprojecten. De doorlooptijd voor aanvragen is op dit moment langer dat de uiterlijke beslistermijn die de wet geeft. De grootste oorzaak van deze lange doorlooptijd is het werken met de Omgevingswet en de veranderingen die daarmee samenhangen. De Omgevingswet heeft geleid tot nieuwe activiteiten waarvoor vergunningen, meldingen, (verplichte) informatie en maatwerkbesluiten nodig kunnen zijn. Verder werken we met nieuwe (landelijke) ICT systemen en moeten alle partijen wennen aan nieuwe terminologieën en het navigeren in de regelgeving. Verder zien we dat incomplete aanvragen of complexe plannen een grotere doorlooptijd kennen dan eenvoudige en goed voorbereidde plannen. Zodra het college de beslissing op de aanvraag bekend heeft gemaakt, dan kan een direct belanghebbende daartegen binnen zes weken bezwaar maken. Dit is bepaald in de Algemene wet bestuursrecht. Wanneer er bezwaar wordt gemaakt na deze zes weken termijn, dan is het bezwaar nietontvankelijk en wordt deze niet op inhoud beoordeeld. 5.

Heeft het college begrip voor Hagenaars die gedemotiveerd raken om hun huis te verduurzamen wanneer de richtlijnen voor de beoordeling van een vergunningsaanvraag van tevoren onbekend zijn, of als zij na een tijdrovende procedure geen goedkeuring krijgen? Graag een toelichting.

Ja, het college heeft zeker begrip voor bewoners die gedemotiveerd raken wanneer de richtlijnen voor vergunningsaanvragen vooraf niet duidelijk zijn, of wanneer zij na een langdurige en intensieve procedure alsnog geen goedkeuring krijgen. Om frustratie en demotivatie te voorkomen, zet het college zich in om bewoners te ondersteunen bij het maken van keuzes die passen binnen de richtlijnen om hun woning te verduurzamen. Afhankelijk van de gekozen aanpak of toe te passen verduurzamingsmaatregelen/-materialen kan een omgevingsvergunning nodig zijn. Wat een initiatiefnemer moet doen om een vergunning te verkrijgen en welke procedure daarbij wordt gevolgd, is vastgelegd in de geldende wet- en regelgeving. Als er vragen zijn over verduurzaming, dan kan men gebruik maken van het duurzaamheidsspreekuur dat wekelijks plaatsvindt. Inwoners kunnen hiervoor een afspraak maken via welstand@denhaag.nl.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10950609

Verder staat er op de gemeentelijke website in zes stappen uitgelegd hoe het vergunningenproces verloopt. Hier is ook informatie te vinden over wat wij nodig hebben om een aanvraag om omgevingsvergunning te beoordelen en wat moet worden aangeleverd bij een aanvraag om een omgevingsvergunning. 6.

Is het college het met de Haagse VVD eens dat het afwijzen van vergunningen voor het verduurzamen van een woning of afhaken van aanvragers vanwege onduidelijkheid in de procedure op gespannen voet staat met overambitieuze doelstellingen op dit onderwerp, zoals een klimaat neutrale stad in 2030? Graag een toelichting.

Nee, daar is het college het niet mee eens. Wanneer een omgevingsvergunning nodig is voor verduurzamingsmaatregelen en deze wordt geweigerd, dan leidt dat ten minste tot vertraging in de verduurzamingplannen van de initiatiefnemer. De initiatiefnemer kan dan kiezen voor een andere wijze van verduurzamen waarvoor geen vergunningsplicht geldt, of het plan aanpassen waardoor de weigeringsgrond voor de omgevingsvergunning wordt weggenomen. Het afwijzen van een vergunning betekent dan ook niet dat klimaatdoelstellingen niet, of mogelijk niet, worden gerealiseerd. 7.

Is het college het met de Haagse VVD eens dat duidelijke en transparante richtlijnen Hagenaars helpen in hun afweging al dan niet te verduurzamen en daarnaast de kans van slagen voor een vergunningsaanvraag vergroten? Zo nee, waarom niet?

Ja, duidelijke en transparante richtlijnen helpen altijd in het maken van keuzes en het inschatten van de slagingskans, maar leiden niet altijd tot het maken van een andere keuze. 8.

Is het college bereid om in de Nota Omgevingskwaliteit duidelijke richtlijnen in het kader van verduurzaming op te nemen, met bijzondere aandacht voor huizen met een monumentale status en huizen die onderdeel zijn van een beschermd stadsgezicht? En zal het college die richtlijnen bekendmaken aan Hagenaars die overwegen hun huis te verduurzamen? Zo ja, op welke termijn zullen deze richtlijnen gereed zijn? Zo nee, waarom niet?

Ja, de concept Nota omgevingskwaliteit Den Haag 2025 (RIS322655) die ter vaststelling naar de raad is gestuurd bevat richtlijnen voor het uiterlijk van alle veel voorkomende verduurzamingsmaatregelen. Met het uitgangspunt dat verduurzamingsmaatregelen in beginsel altijd mogelijk zijn (ook in beschermde stadsgezichten; beschermde monumenten zijn maatwerk) is aangegeven waarop gelet moet worden bij het inpassen van verduurzamingsmaatregelen. De toepassing van de richtlijnen is afhankelijk van de situatie. Bij de Nota Omgevingskwaliteit is een online viewer ontwikkeld die na inwerkingtreding van de Nota te raadplegen zal zijn. Hierop zal per adres inzichtelijk zijn welke richtlijnen gelden. Daarnaast kan iedereen een afspraak maken voor het duurzaamheidsspreekuur om de specifieke mogelijkheden per adres te bespreken. De gemeente werkt aan aanvullende folders, waarin per maatregel – bijvoorbeeld zonnepanelen of isolerend glas – wordt uitgelegd hoe de richtlijnen toe te passen, inclusief principeoplossingen. De eerste folder – over zonnepanelen – zal na vaststelling van de nota worden afgerond. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de locoburgemeester, Ilma Merx

Mariëlle Vavier

4/4