RIS323178 Aanvullende informatie oprichting stichting Zorginnovatiehub
Tekst van het document
Typ tekstTyp tekstTyp tekst
Mariëlle Vavier Wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken Saskia Bruines Wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling
dienst: dienstcode
Nur Icar Wethouder van MKB, Werk en Participatie
Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag
Ons kenmerk
Aan de voorzitter van de commissie Samenleving
OCW/10945294 RIS323178 Contactpersoon
Charlotte Krom Dienst
Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling
OCW Stad en Bestuur Telefoonnummer
14070 Datum
E-mailadres
12 september 2025
charlotte.krom@denhaag.nl
Onderwerp
Aanvullende informatie oprichting stichting Zorginnovatiehub
Geachte voorzitter, Op 11 juni jl. heeft uw commissie de voorgenomen oprichting van de stichting Zorginnovatiehub door het college besproken (RIS322180). Op verzoek van uw presidium is de raadsbespreking uitgesteld, zodat enkele zaken nader toegelicht konden worden. In deze brief nemen we u kort mee in het proces van de oprichting van de Zorginnovatiehub en beantwoordt het college vervolgens de openstaande vragen: is het oprichten van een stichting noodzakelijk, welke sturing is er mogelijk en welke besluiten volgen nog? Over de Zorginnovatiehub De Zorginnovatiehub is een fysieke en inhoudelijke ontmoetingsplek waar zorg- en welzijnsorganisaties, technologiebedrijven, kennisinstellingen, start-ups en bewoners samenwerken aan innovatieve oplossingen voor de zorg van morgen. De hub stimuleert samenwerking, versnelt innovatie en draagt bij aan betere, toegankelijke en toekomstbestendige zorg in Den Haag en de regio. Door partijen te verbinden en ruimte te bieden voor experimenten en kennisdeling, speelt de hub een sleutelrol in het versterken van de zorginfrastructuur en het inspelen op maatschappelijke uitdagingen zoals vergrijzing, digitalisering en personeelstekorten. Termijngebonden oprichting Het college heeft, na het besluit tot voornemen van de oprichting van de stichting, de wensen- en bedenkingenprocedure gestart met een termijn van zes weken.
Deze termijn is gehanteerd zodat de stichting snel na het reces kon worden opgericht, waardoor partnerbijdragen nog dit jaar ontvangen konden worden en een subsidieaanvraag kon worden ingediend. Ook kon zo een Raad van Toezicht en een definitief bestuur van de stichting worden geïnstalleerd bij afronding van de voorgenomen verbouwing, zodat het huurcontract kon worden aangegaan. Ondanks het verstrijken van de termijn,
Gemeente Den Haag
Spui 70 Den Haag
Postbus 12600 2500 DJ Den Haag
Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10945294
hecht het college er nog steeds waarde aan de stichting zo snel mogelijk op te richten, zodat partnerinkomsten voor 2026, de overdracht van het huurcontract en subsidiemogelijkheden gegarandeerd kunnen worden. 1.
Waarom een stichting?
Voordelen van het oprichten van een stichting Een stichting is essentieel om het initiatief duurzaam, professioneel en gezamenlijk met alle betrokken partijen te organiseren. Een stichting kan partnerbijdragen ontvangen en nationale en Europese subsidies aanvragen - die subsidieregelingen zijn doorgaans alleen beschikbaar voor zorginstellingen en stichtingen. De stichting biedt een onafhankelijke juridische structuur waarin publieke en private partners samenwerken aan maatschappelijke doelen, zonder winstoogmerk. Dit maakt gezamenlijke verantwoordelijkheid en flexibiliteit mogelijk. De stichting opereert zelfstandig, waardoor de uitvoering slagvaardiger wordt en belangen van alle partners goed geborgd zijn. Gevolgen van verder gaan zonder stichting Zonder stichting blijft de gemeente formeel verantwoordelijk voor alle activiteiten binnen de Zorginnovatiehub. Het huurcontract kan niet worden overgedragen, waardoor de gemeente financieel verantwoordelijk blijft. Alle opdrachten, inhuur en contracten moeten dan via de gemeentelijke organisatie verlopen. Partners kunnen zich niet formeel verbinden en zijn afzonderlijk aansprakelijk. Ook is de gemeente juridisch aansprakelijk voor uitingen die onder de noemer Zorginnovatiehub worden gedaan. De hub zou zo een gemeentelijk project blijven in plaats van een collectief initiatief.
Dat past niet bij het vraagstuk van de zorgtransformatie en verkleint de slagingskans. 2. Welke sturing is er mogelijk bij en na oprichting? Bij publiek-private samenwerking is (gedeeltelijk) loslaten onvermijdelijk. Gezamenlijk innoveren en investeren betekent samen sturen, waarbij de gemeente dat samen met de betrokken partijen gaat doen. Dat leidt tot betere plannen, snellere implementatie en gespreid financieel risico, maar ook tot minder directe controle door de gemeente. Er moet een afweging worden gemaakt tussen risico's en gewenste resultaten. Met de oprichting van een zelfstandige stichting behoudt de gemeente verschillende opties om te sturen op het gewenste resultaat. De belangrijkste maatregel om de risico’s te mitigeren is dat de stichting klein wordt opgezet: de investeringen worden op andere plekken geborgd. Bij de grootste investering – het pand – blijft de gemeente voorlopig de hoofdhuurder. De verbouwing wordt primair uit de Regiodeal betaald. De financiële bijdrage die van de gemeente is voorzien, gaat naar specifieke opdrachten of subsidies waarmee gestuurd kan worden op de activiteiten en die gestopt kunnen worden. Daarmee houdt de gemeente grip op de financiële bijdrage. Daarnaast zijn er verschillende mogelijkheden om bij te sturen als het niet goed gaat.
Zo heeft de gemeente op verschillende manieren invloed op de koers en uitvoering van de Zorginnovatiehub. Daarbij is een onderscheid te maken tussen: sturing op het geheel (de stichting) of op onderdelen (opdrachten/subsidies) en sturing door het college en door de gemeenteraad.
2/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10945294
Sturing op het geheel De gemeente heeft aan de voorkant grip door de statuten, profielschetsen van de raad van toezicht en het bestuur, de raad van advies en het huurcontract. Mocht de stichting niet naar wens functioneren, dan kan de gemeente via de Raad van Advies bijsturen, de Raad van Toezicht vragen het bestuur te ontslaan, het partnerschap te beëindigen en (afhankelijk van hoe het huurcontract wordt opgesteld) de huurovereenkomst te beëindigen. Specifieke prestaties worden opgenomen in projectvoorstellen en zijn geen onderdeel van de oprichtingsdocumentatie. Daarmee is de organisatie wendbaar als projecten of prioriteiten veranderen en hoeven niet alle partners aan alles mee te doen. Om uitvoering te geven aan de doelen in de statuten, moet de stichting initiatieven ontplooien die passen bij de doelen, de samenhang bewaken, het netwerk beheren, externe financiering verwerven, bewoners en professionals betrekken en proactief communiceren. De statuten kunnen niet significant worden gewijzigd zonder toestemming van de gemeente. Sturing op onderdelen Via opdrachten of subsidies kan de gemeente sturen op specifieke presentatie. Op basis van beleidsdoelen worden opdrachten geformuleerd en uitgezet. Denk hierbij aan het beheer van de iZiervaarwoning, begeleiding van start-ups of het uitvoeren van pilots. De gemeente kan afspraken maken over doelen, indicatoren en tijdslijnen.
Bij onvoldoende uitvoering kan een andere uitvoerder worden gezocht. De gemeente zit hierbij niet vast aan de stichting en kan stevig sturen op de richting en resultaten. Sturing vanuit de gemeenteraad De gemeenteraad heeft verschillende mogelijkheden om bij te sturen op de stichting: 1. Budgetrecht: sturen via financiële middelen Het budgetrecht van de gemeenteraad betekent dat: - de gemeentelijke uitgaven aan de stichting onderdeel zijn van de gemeentebegroting; - de raad moet instemmen met de financiële ruimte die het college heeft om de stichting te ondersteunen; - de raad bij de begrotingsbehandeling of via tussentijdse wijzigingen voorwaarden kan stellen aan de inzet van middelen voor de stichting. 2. Beleidskaders: sturen op inhoudelijke doelen De gemeenteraad stelt de kaders vast voor het beleid op het gebied van zorg, werk en economie. De stichting is opgericht om bij te dragen aan deze doelen. De raad kan: - beleidskaders vaststellen of aanscherpen waarbinnen het college opdrachten of subsidies aan de stichting mag verstrekken; - prioriteiten benoemen in raadsbesluiten of moties; - evaluatiecriteria vaststellen voor maatschappelijke effecten van de hub. 3.
Verantwoording en controle De raad kan het college aanspreken op de uitvoering van beleid en de inzet van middelen via: - jaarlijkse rapportages over de voortgang van de stichting; - behandeling van de jaarrekening van de gemeente; - informatieverzoeken, moties of andere reguliere instrumenten van de raad.
3/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10945294
Het college informeert de gemeenteraad jaarlijks – na vaststelling van de jaarrekening en het bestuursverslag door de Raad van Toezicht - in een stand van zaken over de voortgang van de stichting. Daarin wordt in ieder geval opgenomen: welke opdrachten en subsidierelaties er lopen of hebben gelopen in het afgelopen jaar en met welke resultaten; de voortgang van de stichting: wordt de agenda gerealiseerd, welke externe financiering is verworven en eventuele veranderingen in de aangesloten partners; hoe staat de hub ervoor qua financiën en bezettingsgraad. Dit geeft de gemeenteraad de gelegenheid om via de programmabegroting of lopend beleid bij te sturen op de financiële bijdrage van de stichting indien nodig (sturing op onderdelen). Ook kan de gemeenteraad het college oproepen om bij te sturen. Sturing vanuit het college Ook het college heeft sturingsmogelijkheden, zoals het afsluiten van een huurovereenkomst, het aangaan van een subsidierelatie of het verstrekken van opdrachten. Actie van het college
Doel
Toelichting
Voorbeeld
Advies of interventie via Raad van Advies
Inhoudelijke bijsturing op koers en prioriteiten
De gemeente neemt deel aan de Raad van Advies en kan strategisch bijsturen
Gemeente stelt voor om meer in te zetten op digitale inclusie na signalen uit de wijk
Stopzetten van opdrachten of subsidies
Financiële prikkel om bij te sturen
Het college kan besluiten geen nieuwe opdrachten of subsidies te verstrekken als prestaties uitblijven
Geen nieuwe opdracht voor de iZi-woning als eerdere resultaten niet zijn behaald. De gemeente doet het zelf of zoekt een nieuwe beheerder
Verzoek aan Raad van Toezicht om bestuur te ontslaan
Ingrijpen bij disfunctionerend bestuur
Als het bestuur onvoldoende voortgang boekt of afwijkt van de doelen van de stichting
Beëindigen van het huurcontract
Bescherming van gemeentelijke investering en pandgebruik, prikkel voor bijsturing
Via de Raad van Toezicht kan het college invloed uitoefenen op het functioneren van het bestuur Bij afwijking van doelen kan het college het pand anders inzetten of direct verhuren aan andere partijen
Bij wanbestuur of betalingsachterstanden beëindigt de gemeente het huurcontract en neemt de exploitatie over of zoekt een nieuwe invulling
3. Welke stappen volgen nog? 1.
Collegebesluit oprichting stichting (Q3-Q4 2025)
Na bespreking van het voornemen tot oprichting in de raad neemt het college een besluit over oprichting van de stichting. Doel is om dit zo snel mogelijk te doen, zodat partnerbijdragen kunnen worden ontvangen en er subsidieaanvragen worden gedaan bij Kansen voor West en ZonMw. Ook worden na oprichting een Raad van Toezicht en bestuur geïnstalleerd.
4/5
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10945294
2.
Verbouwing
In de tussentijd zijn de offertes voor de verbouwing ontvangen en wordt eind 2025 de verbouwing gestart. Oorspronkelijk was de verbouwing op €1,4 miljoen geraamd waarvan de gemeente €1,2 miljoen zou betalen. Eind juli zijn de offertes ontvangen voor de verbouwing. De verwachte kosten zijn €1,7 miljoen en er is nog €1,3 miljoen gereserveerd na aftrek van de huurverplichtingen t/m 2026. De vertraging in de opstart, sterk stijgende bouwkosten en een btw-verplichting hebben hiertoe geleid. In de eerder gedeelde risicoanalyse werd reeds rekening gehouden met hogere verbouwingskosten wegens vertraging van de verbouwing. Binnen het programma Technologie voor Thuis kan het verschil van €400.000 worden opgevangen door in 2025 en in 2026 €200.000 beschikbaar te stellen. Door de inzet van IZA-middelen ontstaat er ruimte in de programmakosten en heeft dit geen effect op de uitvoering van het programma. Parallel aan de verbouwing wordt vol ingezet op het aantrekken van huurders. De eerste informatiebijeenkomsten voor start-ups zijn goed bezocht en er is veel animo uitgesproken. Ook worden er met meerdere zorgpartijen concrete gesprekken gevoerd. Naar verwachting is de verbouwing einde Q2 2026 gereed. 3.
Afsluiten huurcontract en exploitatiesubsidie (medio 2026)
Deze besluiten worden door het college genomen worden als de opleverdatum en de definitieve verbouwingskosten bekend zijn. Dan kunnen de ingangsdatum, huurprijs en de hoogte van de exploitatiesubsidie worden vastgesteld.
Met vriendelijke groet, de wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken Mariëlle Vavier de wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling Saskia Bruines de wethouder van MKB, Werk en Participatie Nur Icar
5/5