RIS323140 Beantw SV Studeren onbetaalbaar voor gevluchte jongeren
Tekst van het document
Datum
BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN
7 oktober 2025 Ons kenmerk Onderwerp
Antwoord van het college op de vragen van het raadslid mevrouw Butt, luidend: ‘Studeren onbetaalbaar voor gevluchte jongeren’
OCW/10946422 RIS323140
Het raadslid mevrouw Butt heeft op 2 september 2025 een brief met daarin 6 vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 32 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. Op 31 augustus jl. publiceerden NOS en Nieuwsuur het artikel “Studeren onbetaalbaar voor veel Oekraïense jongeren: 'Echt frustrerend'”, waarin duidelijk wordt dat het voor veel Oekraïense jongeren in Nederland onmogelijk is om verder te gaan met hun leven, en bijvoorbeeld te gaan studeren, vanwege de hoge studiekosten (instellingskosten aan hbo en universiteit) die er voor hen gerekend worden. 1.
Is het college bekend met het genoemde artikel? Zo ja, hoe reflecteert het college hier in algemene zin op?
Ja, het college is bekend met het genoemde artikel. Het college vindt het onwenselijk dat Oekraïense jongeren niet gaan studeren omdat ze het instellingstarief niet kunnen betalen, terwijl zij wel de potentie hebben om een studie op een goede manier af te ronden. Het college zou het liefst zien dat alle Oekraïense jongeren die willen studeren, kunnen gaan studeren. 2.
Hoeveel Oekraïense jongeren verblijven er op dit moment, naar weet van het college, in Den Haag? Hoeveel van deze jongeren studeren op dit moment (naar weet van het college)? Is het college op de hoogte of, en in hoeverre, de drempels van hoge studiekosten in de vorm van instellingskosten bij hbo en universiteit, ook voor deze Haagse groep Oekraïense jongeren gelden?
Uit de gegevens van het BRP van eind juli blijkt dat er 822 Oekraïense jongeren met een tijdelijke beschermingsstatus tussen de 15-25 in Den Haag zijn. Daarvan zijn er 150 tussen de 15-18 jaar en 627 tussen de 18-26 jaar. Het is voor het college niet te achterhalen hoeveel van deze jongeren er op dit moment studeren. Dit komt omdat de jongeren de mogelijkheid hebben om buiten Den Haag te studeren of te werken. Wel weet het college dat er op dit moment 256 Oekraïense jongeren een studie volgen bij de Haagse Hogeschool en 25 Oekraïense jongeren uit Den Haag een studie volgen bij de Universiteit Leiden. Het is onduidelijk hoeveel Oekraïense jongeren een studie volgen bij het ROC Mondriaan, omdat het ROC Mondriaan niet bijhoudt wat de afkomst is van studenten. Bij de Haagse Hogeschool en de Universiteit Leiden geldt voor Oekraïense jongeren het instellingstarief voor het volgen van een opleiding. 3.
Is het Haagse college bereid, indien ook Haagse Oekraïense jongeren naar weet van het college financiële drempels ondervinden voor het starten of continueren van een studie aan het hbo of aan een universiteit, deze groep te ondersteunen? Hoe is het college van plan dit te doen?
Gemeente Den Haag Ons kenmerk
OCW/10946422
Hogescholen en universiteiten dringen er, in samenwerking met de koepelorganisaties VH en UNL en de Stichting voor Vluchteling-Studenten UAF, al geruime tijd op aan dat de bekostiging voor studenten uit Oekraïne door het Rijk wordt vergoed en op 9 september 2025 is een motie aangenomen in de Tweede Kamer die het kabinet verzoekt om te zorgen voor een landelijke oplossing waardoor Oekraïense jongeren die zich kwalificeren voor vervolgonderwijs in Nederland daaraan kunnen deelnemen.1 Het college acht het niet wenselijk om alleen Oekraïense jongeren die in Den Haag studeren financieel te ondersteunen. 4.
Is het college op de hoogte of vergelijkbare financiële drempels ook ervaren worden door Oekraïense jongeren die een mbo-studie willen doen? Zo ja, kan het college uiteenzetten wat de verschillen zijn in studiekosten aan het mbo voor Nederlandse studenten tegenover Oekraïense studenten?
Oekraïense jongeren die een mbo-opleiding willen volgen betalen hiervoor niets op het moment dat zij jonger zijn dan 18 jaar. Vanaf 18 jaar betalen zij hetzelfde lesgeld als Nederlandse jongeren. Dit gaat om een bedrag van € 1.449,- per jaar. Door de lagere studiekosten is de drempel voor het volgen van een mbo-opleiding lager ten opzichte van een hbo- of universitaire opleiding. 5.
Is het college in gesprek met Haagse onderwijsinstellingen om deze Haagse groep Oekraïense jongeren te ondersteunen en/of tegemoet te komen, zodat zij alsnog kunnen studeren? Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe vorderen deze gesprekken?
In de eerste periode nadat de oorlog in Oekraïne uitbrak hebben veel hogescholen en universiteiten steun geboden aan Oekraïense jongeren. Zo heeft de Haagse Hogeschool in de studiejaren 2022-2023 en 2023-2024 voor Oekraïense studenten het lagere wettelijk tarief laten gelden. Vanaf studiejaar 2024-2025 betalen alleen de Oekraïense studenten die al eerder bij De Haagse waren ingeschreven dit lage tarief. De nieuwe instromers betalen vanaf dat jaar het instellingstarief. Universiteit Leiden heeft aan Oekraïense studenten die uiterlijk in 2022 met studeren begonnen de mogelijkheid geboden om verlaagd collegegeld te betalen. Verder probeert de universiteit studenten in noodsituaties te ondersteunen via een noodfonds, en is er in 2022 een crowdfunding actie geweest onder personeel. De onderwijsinstellingen geven echter aan dat het niet houdbaar is om deze studenten te blijven ondersteunen als er geen bijdrage komt vanuit het Rijk. Het college begrijpt dit standpunt. 6.
Is het college het met GroenLinks eens dat mensen, en zeker jongeren, die naar Nederland vluchten voor oorlog en geweld, ook de kans moeten krijgen om ook in Nederland verder te gaan met hun leven, en dus ook in Nederland een volwaardige kans moeten kunnen krijgen om te studeren? Is het moeten betalen van een (veel) hogere prijs voor een studie volgens het college in lijn met een eerlijke kans krijgen om te studeren in Nederland?
Het betalen van het hogere instellingstarief is voor Oekraïense jongeren niet altijd mogelijk, waardoor zij op dit moment soms niet de kans krijgen om te studeren. Het college is het met GroenLinks eens dat dit niet wenselijk is. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx 1
Jan van Zanen
Gewijzigde motie van het lid Podt c.s. over een landelijke oplossing waardoor Oekraïense jongeren die zich kwalificeren voor
vervolgonderwijs in Nederland daaraan kunnen deelnemen (t.v.v. 19637-3463)
2/2