RIS323103 Programmabegroting 2026-2029

Veel van de uitgangspunten van de Hervormingsagenda jeugd zijn al onderdeel van het Haags Toekomstperspectief Jeugd- en Gezinshulp (HTP), maar voor het beperken van de reikwijdte van de Jeugdwet is het Rijk als partner onmisbaar. Dit onderdeel, beperking van de reikwijdte, ziet het college als een belangrijk middel voor een financieel houdbaar jeugdstelsel. Preventie De gemeente blijft inzetten op gezond opgroeien en opvoeden, het verlengen van de levensjaren en het verkleinen van de gezondheidsverschillen. Daarbij hebben we specifieke aandacht voor een kansrijke start, mentale gezondheid, een gezonde leefomgeving, gezond gewicht én bestaanszekerheid. Met de versterkte inzet op preventie vanuit de Haagse Preventieaanpak streeft de gemeente naast het verkleinen van het verschil in gezondheid, ook een afname van de instroom in de eerstelijns jeugdhulp na. Wonen en Zorg De opgave voor Wonen en Zorg vraagt een integrale aanpak (en komt terug in programma 8 en 13). In 2025 is de woonzorgvisie opgesteld en is met meerdere trajecten rondom woonzorgoplossingen in de stad een start gemaakt. Daarbij gaat het om het realiseren van voldoende passende woonplekken met passende zorg en ondersteuning en de realisatie van gecombineerde en innovatieve woonzorgconcepten om de schaarste in woonplekken en in (toekomstig) zorgpersoneel te kunnen opvangen.

Dit alles gericht op de huisvesting en zorg en ondersteuning van jongeren uit jeugdzorg, senioren, mensen die uitstromen uit zorginstellingen en maatschappelijke opvang, mensen met een beperking en slachtoffers van huiselijk geweld. In 2026 worden na de (beoogde) vaststelling van de woonzorgvisie eind 2025 een stadsbreed uitvoeringsplan en gebiedsgerichte uitvoeringsplannen gerealiseerd. De gebiedsgerichte plannen dienen als samenwerkingsovereenkomsten tussen wonen, zorg/welzijn en gemeente met als doel om o.a. investeringen in 95

wonen en zorg vanuit de verschillende domeinen te zwaluwstaarten, zodat deze opgave samen met de partners wordt gerealiseerd. We realiseren passende woonplekken voor senioren en mensen die uitstromen uit zorg via de reguliere instrumenten, maar ook via het faciliteren van een maatschappelijk vastgoedfonds en via het zoeken naar extra woonplekken in de stad. We realiseren innovatieve woonzorgconcepten voor senioren - Haags Plus Wonen - in meerdere flats, voor jongeren en via groepswonen, samenwonen en hospita regelingen en versnellen woonzorgconcepten bij/rondom zorgvastgoed. We stimuleren doorstroming. En organiseren preventie, welzijn/sociale basis, Wmo, zwaardere zorg en technologie voor thuis in samenhang in zorgzame buurten. Programma Maatwerk & Regie Om inwoners in één keer goed te helpen blijft het programma – samen met de organisatie en samenwerkingspartners – een beweging op gang houden om het leveren van maatwerk en het voeren van regie (als dat nodig is) standaard onderdeel van onze werkwijze te maken. Om het toepassen ervan makkelijker te maken werken we aan sturing en het inrichten van organisatorische randvoorwaarden. Het programma, dat sinds 2021 bestaat, werkt dienst- en domein overstijgend. Zodat dit ook daadwerkelijk de standaard wordt, en het ondersteunende karakter van het programma op termijn niet meer nodig is.

We zorgen voor het breder toepassen van de waardendriehoek in de organisatie en daarbuiten in samenhang met het Doorbraaklab. We faciliteren teams met uitvoerend professionals om hun professionele netwerk in kaart te brengen en te evalueren, aan de hand van een netwerktool en bijbehorende sessie ‘Eigen Netwerk’. bedragen x € 1.000

Lasten Baten Saldo exclusief reserves Toevoegingen Onttrekkingen Saldo inclusief reserves

Realisatie 2024 810.268 167.706 642.562 21.807 13.104 651.265

2025 906.168 177.715 728.453 10.200 25.483 713.170

Begroting 2026 2027 859.772 833.073 152.639 151.331 707.133 681.742 0 0 9.495 1.900 697.638 679.842

2028 794.275 150.664 643.611 0 0 643.611

2029 797.722 150.664 647.058 0 0 647.058

De lasten en baten voor 2026 zijn als volgt onderverdeeld over de activiteiten binnen dit programma. In deze tabel zijn de lasten en toevoegingen bij elkaar opgeteld, evenals de baten en onttrekkingen. Inclusief toevoegingen en onttrekkingen aan reserves, bedragen x € 1.000 Activiteiten 2026 Lasten Baten Saldo 1. Sociale basis 53.627 6.700 46.927 2. Bescherming jeugd en gezin en Maatschappelijke opvang 182.717 34.721 147.996 3. Gespecialiseerde zorg en ondersteuning 199.335 1.495 197.840 4. Jeugdhulp 257.288 1.611 255.677 5. Volksgezondheid 107.827 56.478 51.349 6. Opgave nieuwkomers 58.978 61.129 -2.151 Totaal 859.772 162.134 697.638

Toelichting w-vragen per onderdeel

Sociale basis Sociale basis Lasten Baten Saldo

Inclusief toevoegingen en onttrekkingen aan reserves, bedragen x € 1.000 Realisatie Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029 65.336 53.999 53.627 48.522 47.951 48.213 7.257 7.254 6.700 3.854 3.854 3.854 58.079 46.745 46.927 44.668 44.097 44.359

Wat willen we bereiken? Sociale basis (Participatie en informele hulp) De gemeente streeft naar een samenleving waarin inwoners actief en naar vermogen aan kunnen deelnemen en een bijdrage kunnen leveren aan hun leefomgeving. Als onderdeel daarvan wordt ingezet op een sterke sociale basis die inwoners ondersteunt. Hierdoor kunnen zij langer in goede gezondheid blijven deelnemen 96

aan de samenleving en zullen zij minder snel aanspraak maken op individuele curatieve professionele hulp. Dit sluit aan bij de doelstelling van het Rijk om de ontwikkeling ‘van gezondheid naar welzijn’ te maken, de zogenoemde ‘beweging naar de voorkant’ (van curatieve individuele voorzieningen naar preventieve voorliggende algemene voorzieningen). De inzet op de sociale basis richt zich in het kader van dit begrotingsactiviteit specifiek op (ondersteuning van) mantelzorgers, vrijwilligerswerk, senioren, welzijnswerk, eenzame inwoners, mensen met een beperking en de Sociale Kaart Den Haag. Zorg en Welzijn Inwoners van Den Haag zijn zoveel als mogelijk zelfredzaam en kunnen – naar vermogen - participeren in de samenleving. Inwoners die professionele hulp en ondersteuning nodig hebben, kunnen terecht bij welzijnsprofessionals in de wijk en op de Servicepunten XL. Op deze punten kunnen inwoners op een laagdrempelige manier kosteloos gebruik maken van onafhankelijke cliëntondersteuning. Mensen kunnen er terecht voor kortdurende praktische en/of psychosociale ondersteuning. De inzet op het jeugd- en jongerenwerk en het opbouwwerk wordt toegelicht in programma 14 van deze programmabegroting. Emancipatie Het is nog altijd van cruciaal belang om de kansengelijkheid van queer personen en vrouwen op alle gebieden te bevorderen.

Door te werken aan een samenleving waarin vrouwen en queer personen zichtbaar zijn, zich veilig voelen en gelijke kansen hebben om volledig deel te nemen aan het maatschappelijk leven, kunnen we een inclusieve en rechtvaardige samenleving bevorderen. Essentieel hierbij is het creëren van bewustzijn over het belang van queer- en vrouwenemancipatie. Daarbij hebben queer vluchtelingen, ouderen en bi-culturele jongeren bijzondere aandacht binnen queeremancipatie.

Wat gaan we ervoor doen? Sociale basis (Participatie en informele hulp) • We geven onder meer verder invulling aan de gestelde ambities en acties in de actielijn informele zorg 2024-2026 (RIS317703), actielijn seniorvriendelijk Den Haag 2025-2030 (RIS322179) en de beleidsagenda In Den Haag doet iedereen onbeperkt mee 2024-2026 (RIS318989). • Als onderdeel van reeds verleende meerjarige subsidies binnen de subsidieregelingen grootschalige activiteiten samen sociaal en vitaal Den Haag 2024 (RIS318891) en Haags Ontmoeten 2025-2027 Den Haag 2024 (RIS322104), worden in 2026 ruim 50 meerjarige subsidies voor subsidiejaar 2026 gecontinueerd, ter waarde van in totaal ongeveer 7 mln. euro in 2026. Hier worden in 2026 naar verwachting ongeveer 29.000 unieke inwoners mee bereikt. We vergroten daarnaast de bekendheid van de subsidieregeling toegankelijke stad Den Haag 2024 (RIS319169). • We breiden de 63 Haags Ontmoeten-locaties verder uit met twee tot drie locaties. We kijken daarbij zowel naar spreiding over de stad als naar diversiteit in het aanbod, zodat er zoveel mogelijk Haags Ontmoeten locaties zijn waar senioren zich thuis voelen. In 2026 streven we naar een toename van het aantal locaties met het keurmerk dementievriendelijk met 83% (een toename van 10, van 12 naar 22 locaties).

• De tijdelijke investering in extra cliëntondersteuning voor mantelzorgers op de Servicepunten XL is voor 2026 meegenomen als onderdeel van de subsidieregeling professioneel welzijnswerk 2026-2027 Den Haag 2025 (RIS321728). Daarnaast blijft de gemeente zich in 2026 inzetten voor logeerzorg en respijtzorg aan huis.

• We continueren de valpreventie-aanpak waarbij in 2026 minimaal 600 senioren valpreventietrainingen kunnen volgen. In elk stadsdeel wordt in 2026 een vitaliteitsdag georganiseerd. Zorg en Welzijn

• We voeren de activiteiten uit, zoals opgenomen in de Actualisatie Beleidsplan Professioneel Welzijnswerk 2025-2027 (RIS321267). • Daarbij richten we ons onder andere op het beter vindbaar maken van de Servicepunten XL en het verbeteren van de ketensamenwerking met andere partners, zoals Helpdesk Geldzaken, de Wmowijkteams, het klantcontactcentrum en het daklozenloket. • In 2026 gaat de tweejarige subsidieregeling voor het professioneel welzijnswerk in. Daarnaast wordt gewerkt aan de stappen die nodig zijn om per 2028 tot meerjarige financiering van professioneel welzijnswerk te komen.

97

Emancipatie

• We voeren de activiteiten uit zoals opgenomen voor het jaar 2025 in de uitvoeringsagenda's met betrekking tot queer- en vrouwenemancipatie uit de nota 'Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags' (RIS318932) • In het bijzonder zullen we ons voor queeremancipatie concentreren op het bevorderen van queersensitiviteit bij hulpverlenings- en welzijnsinstellingen en het bevorderen van queeracceptatie. • Voor vrouwenemancipatie hebben we bijzondere aandacht voor preventie van straatintimidatie, financiering en ondersteuning van vrouwenorganisaties. • Er wordt uitvoering gegeven aan de motie ‘ Veilige opvang voor queer asielzoekers, ook in de toekomst!’ (RIS322551) en ‘Veilige opvang voor queer asielzoekers, nu!’ (RIS322552), waarbij een opvang voor queer asielzoekers zal worden gerealiseerd. • We blijven actief aandacht geven aan (sociale) veiligheid in het uitgaansleven middels het Nachtpact, waaronder training aan horecapersoneel om in te grijpen bij discriminatie en (seksuele) intimidatie tijdens het uitgaan, en door de inzet van stewards in de uitgaanskernen en in de zomer op de boulevard.

Wat mag het kosten? Eigenaar en participatie Voor 2025 is € 3,1 mln. aan lasten begroot en € 3,9 mln. aan baten. Lasten: • € 1,9 mln. aan overige goederen en diensten. • € 0,8 mln. aan overige lasten, zoals afschrijvingen • € 0,4 mln. aan salarissen en sociale lasten. Baten: • € 3,9 mln. huuropbrengsten Emancipatie Voor 2025 is € 2,3 mln. aan lasten begroot Lasten: • € 1,4 mln. beleidsmiddelen die grotendeels worden ingezet voor het bekostigen van subsidieregelingen. • € 0,1 mln. aan overige goederen en diensten. • € 0,8 mln. aan salarissen en sociale lasten. Participatie en informele hulp Voor 2025 is € 31,8 mln. aan lasten begroot en € 2,8mln. aan baten. Lasten: • € 26,2 mln. beleidsmiddelen die grotendeels worden ingezet voor bekostiging van de subsidieregelingen. • € 2,3 mln. aan overige lasten • € 3,3 mln. aan salarissen en sociale lasten. • 2,9 mln. begrote lasten vanuit de brede SPUK Baten: • € 2,9 mln. baten vanuit de brede SPUK Zorg en Welzijn Voor 2025 is € 16,5 mln. aan lasten begroot. Lasten: • € 16,5 mln. beleidsmiddelen die grotendeels worden ingezet voor zorg en welzijn subsidies t.b.v. Haagse Welzijnsinstellingen. Deze subsidies hebben vooral betrekking op de exploitatie van de servicepunten (XL) en de professionele inzet die vanuit de servicepunten wordt ingezet/ aangeboden. • € 0,1 mln. aan overige goederen en diensten • € 0,4 mln.

aan salarissen en sociale lasten.

98

Bescherming jeugd en gezin en maatschappelijke opvang Inclusief toevoegingen en onttrekkingen aan reserves, bedragen x € 1.000 Bescherming jeugd en gezin en Realisatie Begroting Maatschappelijke opvang 2024 2025 2026 2027 2028 2029 Lasten Baten Saldo

220.203 37.049 183.154

176.261 35.851 140.410

182.717 34.721 147.996

167.364 27.265 140.099

166.971 26.906 140.065

167.068 26.906 140.162

Wat willen we bereiken? Beschermd wonen (WMO) In 2026-2029 wil de gemeente Den Haag passende zorg en ondersteuning bieden in de eigen woning, een Beschermd Thuis. Door goede samenwerking met zorgpartners en steunpunten in de wijk bieden we de juiste zorg in de eigen woonomgeving. Als dat niet meer voldoende is, zijn er specialistische, kleinschalige, beschermde woonvormen waar je snel terechtkunt en de juiste zorg ontvangt, zo lang als nodig is. De voorzieningen zijn verspreid over de hele regio zodat er passende zorg is in de nabijheid, lokaal wanneer het kan en regionaal wanneer het moet. We experimenteren met andere vormen van Begeleid Wonen zoals flexen gemengd wonen om zo de mismatch tussen vraag en aanbod op te lossen. Door regionaal in te zetten op preventie beperken we de instroom. Al tijdens het verblijf bereiden we voor op duurzame uitstroom, met passende ondersteuning in de thuissituatie. Verward en onbegrepen gedrag/ (O)GGZ Met het beleid op het gebied van verward en onbegrepen gedrag willen we mensen die zelfstandig in de stad wonen of dakloos zijn ondersteunen én trachten we overlast en onveiligheid te voorkomen of te doen afnemen. We zetten ons in voor een brede groep Hagenaars die meestal zorg nodig heeft: van mensen die in stilte lijden tot mensen die in verwarde toestand een gevaar voor zichzelf of anderen vormen.

Het beleid op dit onderdeel voor de komende jaren is vastgelegd in de 'Beleidsbrief verward en onbegrepen gedrag' (RIS318840). Maatschappelijke- en vrouwenopvang, gezinsopvang (WMO) De ambities voor de komende periode zijn opgenomen in het Beleidskader Aanpak dakloosheid 2023-2030 Den Haag geeft huis (RIS316085). Deze ambities zijn:

• • • •

Voor iedereen een passende plek Voor iedereen financiële bestaanszekerheid Voor iedereen passende ondersteuning Iedereen weet de weg

We blijven daarbij de focus houden op jongeren en betrekken ervaringskennis bij beleid en uitvoering. Huiselijk geweld Huiselijk geweld en kindermishandeling (hierna: huiselijk geweld) vormt een ernstige bedreiging voor de veiligheid en het welzijn van individuen en gezinnen/huishoudens binnen de gemeente Den Haag. Als gemeente zetten we ons dagelijks in om Haagse individuen en gezinnen/huishoudens tegen huiselijk geweld te beschermen en/of het te voorkomen. Wij willen het aantal huiselijk geweld meldingen omlaag brengen door de inzet van maatregelen. De maatregelen zijn gericht op preventie, vroegsignalering, het inzetten van interventies, zoals het inzetten van een tijdelijk huisverbod, en het bevorderen van samenwerking tussen netwerkpartners. Regionaal hebben Veilig Thuis Haaglanden, Arosa (KesslerPerspektief) het Zorg- en Veiligheidshuis en de GGD Haaglanden samen met hun netwerkpartners een belangrijke rol in de aanpak van huiselijk geweld, en de gemeente blijft dat stimuleren. Sekswerkbeleid en mensenhandel Met het Haagse sekswerkbeleid wil de gemeente dat alle sekswerkers veilig en zonder stigma kunnen werken (RIS320863). Ook wil de gemeente dat sekswerkers hun positie kunnen verbeteren en worden misstanden waaronder mensenhandel hard aangepakt.

Daarnaast zet de gemeente de komende jaren met het Actieprogramma Mensenhandel 2025-2028 (RIS320843) in op het tegengaan van mensenhandel. Het doel van het programma is om mensenhandel zoveel mogelijk te voorkomen en slachtoffers de hulp en ondersteuning te bieden waar ze recht op hebben. Veilig Thuis Veilig Thuis doet in méér dan 90% een spoedbeoordeling op de veiligheid op huiselijk geweld binnen 24u en behoud dit percentage als doel voor de komende jaren 2026-2029. De wettelijke norm van 5 dagen voor de volledige veiligheidsbeoordeling wordt in ca. 55% gehaald. De afgelopen jaren is de wachtlijst van méér dan 500 zaken in 2022 naar iets meer dan 100 zaken eind 2024 gedaald. In GR (Gemeenschappelijke regeling 99