RIS322814 Bijlage Meetplan Inclusief Samenleven
Tekst van het document
Meetplan Inclusief Samenleven: iedereen anders, allemaal Haags
Inleiding Het meetplan bij de nota Inclusief Samenleven: Allemaal Anders, Iedereen Haags dient als een belangrijk instrument voor de gemeenteraad, het college en de gemeentelijke organisatie om de voortgang en effectiviteit van het antidiscriminatie- en emancipatiebeleid te bewaken. Den Haag streeft naar een samenleving waarin diversiteit wordt gevierd en alle inwoners gelijke kansen hebben, vrij zijn van discriminatie en racisme, en zich veilig en gewaardeerd voelen. Daarnaast biedt het meetplan inzicht in hoe dit beleid doorwerkt in andere beleidsgebieden en bijdraagt aan een inclusieve benadering binnen de gehele gemeentelijke organisatie. Deze gezamenlijke inzet zorgt ervoor dat inclusie en gelijke kansen een vanzelfsprekend onderdeel zijn van het handelen van de gemeente.
2
Veranderdoelstellingen
Gemeente Den Haag creëert gelijke economische kansen en zelfredzaamheid voor diverse inwoners
-
Discriminatie.nl is zichtbaar, vindbaar en biedt passende ondersteuning
Effect
Inwoners in Den Haag hebben toegang tot werk, onderwijs, zorg en (sport) cultuur zonder discriminatie
Cultuur, sport, onderwijs en wonen sluiten actief aan bij de behoeften van diverse inwoners en gaan discriminatie tegen
Zorg- en hulpverleningssystemen zijn sensitief en effectief voor de behoeften van diverse inwoners Gemeente Den Haag en maatschappelijke organisaties maken diversiteit zichtbaar en vergroten bewustwording bij burgers over discriminatie, emancipatie en het koloniaal- en slavernijverleden
De gemeentelijke organisatie erkent en benut diversiteit als kracht voor een rechtvaardige, verbonden stad Maatschappelijke organisaties vergroten weerbaarheid en handelingsperspectief bij discriminatie en intimidatie van inwoners
Impact
De gemeente en politie zijn bewust van discriminerend geweld en handelen hiertegen
3
Inwoners en medewerkers hebben meer begrip en respect voor elkaars verschillen en handelen daar naar
Inwoners voelen zich veilig in publieke en privé-omgevingen, vrij van discriminatie, geweld en straatintimidatie
Een inclusieve stad waar diversiteit en rechtvaardigheid wordt gewaardeerd en gevierd, en waarin alle inwoners en medewerkers gelijke kansen hebben om zich vrij en veilig te ontwikkelen, ongeacht achtergrond, gender, of overtuiging.
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Ten grondslag aan het meetplan ligt de verandertheorie voor Inclusief Samenleven.
stad, en anderzijds het evalueren van de uitvoering van de beleidsdoelstellingen.
Deze doelstellingen beslaan de volledige gemeentelijke inzet op dit thema.
In de rapportages zullen deze twee ook telkens gekoppeld worden: de resultaten
De theorie onderscheidt verschillende niveaus met variërende mate van
van de output van het beleid worden gemeten in uitvoeringsindicatoren en de
controleerbaarheid en meetbaarheid:
hoog-over veranderdoelstellingen in veranderingsindicatoren. Naast deze twee soorten indicatoren is er ook data die we ophalen om te leren over de stad aan
● Veranderdoelstellingen: Dit zijn de gewenste veranderingen die voortkomen
de hand van informatie-indicatoren. Deze indicatoren vertellen ons over de
uit de output, zoals trainingen die leiden tot meer kennis of bewustwording.
stand van zaken in de stad.
Output is direct meetbaar, terwijl veranderdoelstellingen over de looptijd van de nota beïnvloed kunnen worden.
De combinatie van verschillende niveaus van indicatoren biedt de benodigde
● Effecten: De bredere langetermijnresultaten, voortkomend uit de gezamen
inzichten om de voortgang en effectiviteit van het inclusiebeleid te beoordelen
lijke inspanning op veranderdoelstellingen. Het meten hiervan vraagt
en waar nodig bij te sturen. Maar ook om te leren over de aard en omvang van
langdurig onderzoek, voorbij de collegeperiode.
de problematiek rondom deze thema’s in de stad.
● Impact: De uiteindelijke maatschappelijke of systemische verandering, zoals een inclusieve samenleving. Dit is zelden volledig meetbaar en wordt
Wegen van resultaten in een complexe context
beïnvloed door complexe, mondiale processen.
De thema’s van de nota, zoals antidiscriminatie, bewustwording en emancipatie raken aan complexe maatschappelijke structuren en processen. Het is niet
De mate van meetbaarheid en controle neemt af naarmate het beleid van
eenvoudig om de effecten van specifieke gemeentelijke activiteiten volledig los
output naar impact gaat. Terwijl output en veranderdoelstellingen vaak binnen
te zien van bredere nationale en internationale trends. Veel onderwerpen, zoals
handbereik liggen, vereisen effecten en impact meer tijd, middelen en samen-
racisme of sociale ongelijkheid, overschrijden de grenzen van de stad en worden
werking met andere actoren om inzichtelijk te maken.
beïnvloed door factoren buiten het directe bereik van lokaal, soms zelfs nationaal, beleid.
Monitoren, evalueren en leren In lijn met de doelstellingen van de bovengenoemde nota zijn meetindicatoren
Dit meetplan richt zich op een samenhangende benadering door gegevens over
ontwikkeld die inzicht geven in de resultaten van beleidsmaatregelen.
interventies te combineren met bredere maatschappelijke inzichten die we
(Twee) jaarlijkse monitoringsonderzoeken en aanvullende methodieken, zoals
ophalen uit de stad. Dit helpt om trends en ontwikkelingen in de stad beter
interviews en effectiviteitsmetingen, zorgen voor een solide basis om beleid bij
te begrijpen binnen de context van nationale en internationale dynamieken.
te sturen. Dit meetplan ondersteunt niet alleen het behalen van doelstellingen
Tegelijkertijd biedt het plan concrete instrumenten om de voortgang van de
maar ook een transparante verantwoording naar inwoners en samenwerkings-
doelstellingen te volgen en lessen te trekken voor toekomstig beleid. Het is
partners.
echter belangrijk om te erkennen dat de resultaten van specifieke activiteiten niet altijd één-op-één doorwerken op de complexe doelstellingen van de nota
Het meetplan en de opgenomen indicatoren zijn tweeledig: enerzijds het
Inclusief Samenleven. Ondanks de inzet van de gemeente en talloze maat
verzamelen van informatie over trends, ontwikkelingen en bewegingen in de
schappelijke partijen en individuen, kunnen de resultaten beïnvloed worden
4
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
door bijvoorbeeld mondiale krachten buiten onze controle. Zoals spanningen
gemeenschappen. Deze groepen worden extra uitgevraagd om inzicht te krijgen
naar aanleiding van oorlogen en conflicten, het nationale en internationale
in hun ervaringen, uitdagingen en de impact van het inclusiebeleid op hun
politieke klimaat of invloedrijke mediaplatforms die vooroordelen (onbedoeld)
dagelijks leven. Dit is essentieel omdat zij vaak onevenredig worden blootgesteld
versterken.
aan uitsluiting en ongelijkheid. Hierbij worden de bovengenoemde richtlijnen in acht genomen.
Zorgvuldige selectie van instrumenten en indicatoren Bij de selectie van instrumenten en indicatoren voor het meetplan Inclusief
Rapportage producten
Samenleven is bewust gekozen om geen langdurige studies uit te voeren
Jaarlijks rapporteert het College aan de raad over de voortgang aan de hand van
waarbij mensen gevolgd worden of onnodige persoonlijke informatie wordt
het meetplan. Hierin worden de veranderings- en uitvoeringsindicatoren
opgevraagd. Richtlijnen bij het inrichten van indicatoren en meetinstrumenten
opgenomen en voorzien van context. Daarnaast worden de volgende producten
is dat deze geen onnodige belasting vormen voor de inwoners of maatschappe-
gedeeld:
lijke organisaties die hier gebruik van maken. Deze overwegingen leiden er ook toe dat de selectie van indicatoren doelbewust gericht en beperkt is en we zo
● Dashboard met de belangrijkste veranderindicatoren via Den Haag in Cijfers
veel mogelijk aansluiten bij meetinstrumenten die al uitgezet worden in de
● Jaarlijkse inwonersonderzoek Inclusief Samenleven
stad. Ook omdat het onnodig uitvragen van sekse, genderidentiteit en seksuele gerichtheid, religie of etniciteit risico’s op stigmatisering of verdere discriminatie
Ook voor de inwoners van Den Haag is het belangrijk inzicht te krijgen in het
in de hand kan werken, wordt er zorgvuldig gewogen óf en hóe hier naar
werk van de gemeente op het gebied van Inclusief Samenleven. Om die reden
gevraagd wordt. Ook worden er geen onnodige persoonsgegevens geregistreerd
wordt er op een laagdrempelige, toegankelijke manier gecommuniceerd over de
en wordt er zo veel mogelijk gewerkt met anonieme respondenten.
resultaten van het beleid. In 2024 werd in dit kader het magazine Inclusief Samenleven geproduceerd.
Het meetplan heeft een combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve instrumenten. De kwalitatieve instrumenten (zoals focusgroepen en het
Tijdlijn
verzamelen van impactverhalen) bieden diepgang aan kwantitatieve data. Ook
Om een zo volledig mogelijke rapportage te kunnen afleveren moet deze
geeft het de mogelijkheid om onverwachte effecten en resultaten te meten.
afgestemd worden op wanneer alle data beschikbaar is. Subsidieregelingen zijn een belangrijk instrument onder de nota Inclusief Samenleven, de uiterlijke
Aandacht voor doelgroepen
verantwoordingsdatum voor activiteiten die in december zijn afgelopen is
Desalniettemin wordt bij de monitoring in het meetplan specifieke aandacht
gebaseerd op de wettelijke vastgestelde termin van 12 weken na dato.
besteed aan de doelgroepen die in de nota centraal staan. Namelijk vrouwen,
Zodoendewordt de jaarlijkse rapportage vanaf 2026 in mei verstuurd naar de
queer personen, mensen met een beperking, en gemeenschappen die te maken
gemeenteraad. De voortgangsrapportage van 2025 wordt meegestuurd met dit
hebben met racisme en discriminatie, waaronder zwarte, moslim - en Joodse
meetplan. Kanttekening hierbij is dat de voorgestelde methodiek nog maar deels
1
geïntegreerd is en deze rapportage eerder gezien moet worden als nulmeting. 1 Afdoening motie ‘Afdoening motie: ‘Grote stappen met actieplan tegen moslimdiscriminatie’ (RIS320127)
5
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Meetplan Veranderdoelstellingen
Indicatoren
Meetinstrument
Doelstelling 1 Gemeente Den Haag creëert gelijke economische kansen en zelfredzaamheid voor diverse inwoners1
Veranderingsindicatoren: • % personen dat aangeeft gediscrimineerd te zijn in opleiding school • % personen dat gediscrimineerd voelt op werk • Aantal meldingen m.b.t. discriminatie in werk of opleiding • % vrouwen dat economisch zelfredzaam is
Veiligheidsmonitor
Informatieindicatoren: • % Haagse Inwoners dat werk-zorg verdeling niet maakt op basis van sekse/gender • % vrouwen economisch zelfstandig (inkomen boven netto bijstand alleenstaande, CBS) • % vrouwen dat parttime werkt door zorgtaken • % vrouwen dat meer zou willen werken • % inwoners dat discriminatie heeft ervaren op het werk door leidinggevenden/collega’s
Inwonersonderzoek
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal verstrekte subsidies gericht op het versterken van economische zelfredzaamheid • Aantal georganiseerde interventies over arbeidsmarkt discriminatie • Aantal deelnemers van interventies • % positieve beoordelingen van deelnemers
Subsidie- en opdracht verantwoordingen
Output 1.1 Faciliteren van interventies (bijv. trainingen en begeleidingstrajecten) op het versterken van economische zelfredzaamheid en tegengaan van arbeidsmarktdiscriminatie
Inwonersonderzoek Impact verhalen en casestudies
Veiligheidsmonitor
Deelnemerslijsten Evaluatieformulieren
Output 1.3 Faciliteren van netwerken tussen werkgevers, opleiders, en maatschappelijke organisaties om kansen te vergroten en kennis te delen
Doelstelling 2 Cultuur, sport, onderwijs en wonen sluiten actief aan bij de behoeften van diverse inwoners en gaan discriminatie tegen
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal netwerkevenementen georganiseerd tussen werkgevers, opleiders, en maatschappelijke organisaties • Aantal deelnemers aan evenementen • Aantal kennisproducten • % positieve beoordelingen van deelnemers
Evenementagenda’s
Veranderingsindicatoren: • % inwoners dat zichzelf herkent in de Haagse cultuursector • % respondenten dat cultuurparticipatie projecten als divers en inclusief ervaren • % inwoners dat discriminatie ervaart bij een sportgelegenheid • % inwoners dat discriminatie ervaart in het onderwijs • % inwoners dat discriminatie ervaart op de woningmarkt • Aantal meldingen over discriminatie in deze sectoren
Inwonersonderzoek
Feedback van deelnemers Registratie van samenwerkingsverbanden
Impactmeting cultuurparticipatie Jong Inwonersonderzoek Registraties discriminatie.nl/ verhuurdersloket
6
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Veranderdoelstellingen
Indicatoren
Meetinstrument
Output 2.1 Verstrekken van subsidies gericht op het versterken van inclusiviteit en het tegen gaan van discriminatie in sport, cultuur en wonen
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal cultuurinstellingen die rapporteren over hoe zij uitvoering geven aan code diversiteit en inclusie, met name het wegnemen van barrières en streven naar een inclusief klimaat in de instelling
Subsidie- en opdracht verantwoordingen
Output 2.2 Bevorderen van positieve sportcultuur waarbij actief respect en inclusie wordt bevorderd en discriminatie en grensoverschrijdend gedrag tegengegaan
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal trainingen gegeven aan sportclubs • % positieve beoordelingen van trainingen
Output 2.3 Verstrekken van laagdrempelig en toegankelijk taalonderwijs doormiddel van Taal in de Buurt
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal cursussen gegeven • Aantal deelnemers • Aantal behaalde eindniveau
Verantwoordingen
Output 2.4 Voorkomen en aanpakken van discriminatie en intimidatie van verhuurders
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal meldingen over discriminatie bij verhuurloket
Rapportage
Doelstelling 3 Zorg- en hulpverleningssystemen zijn sensitief en effectief voor de behoeften van diverse inwoners
Veranderingsindicatoren: • % Inwoners dat discriminatie ervaart in de zorg • % queerpersonen dat bekend is met queersensitieve hulp- en dienstverlening • % queerpersonen dat tevreden is over queersensitieve hulp- en dienstverlening in Den Haag • % personen dat bekend is met cultuursensitieve hulp- en dienstverlening • % personen dat tevreden is over cultuursensitieve hulp- en dienstverlening in Den Haag
Inwonersonderzoek
Informatieindicatoren: • % queerpersonen dat Den Haag als queer-vriendelijke stad ervaart
Inwonersonderzoek
Output 3.1 Ondersteunen van zorgaanbieders bij het bieden van queersensitieve en cultuursensitieve hulp- en dienstverlening
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal trainingen over cultuursensitiviteit en queersensitiviteit aan zorgaanbieders • Aantal voorlichtingscampagnes en - trajecten over queersensitieve en cultuursensitieve hulpverlening • Aantal deelnemers • % positieve beoordelingen van deelnemers
Trainingsverslagen
Doelstelling 4 Gemeente Den Haag en maatschappelijke organisaties maken diversiteit zichtbaar en vergroten bewustwording bij burgers over discriminatie, emancipatie en het koloniaalen slavernijverleden
Veranderingsindicatoren: • % inwoners met een positieve attitude over emancipatie • % inwoners met een positieve attitude richting inwoners met een andere achtergrond • % inwoners dat zich bewust is van het koloniaal- en slavernijverleden
Impact verhalen
Jaarrapportage cultuurinstellingen Vitaliteitsonderzoeken Onderzoek Positieve Sportcultuur
Impactverhalen Focus groepen
Evaluaties van deelnemers
Veiligheidsmonitor Inwonersonderzoek
7
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Veranderdoelstellingen
Indicatoren
Meetinstrument
Informatieindicatoren: • % Haagse inwoners dat zich medeverantwoordelijk voelt voor queeremancipatie • % Haagse inwoners dat zich medeverantwoordelijk voelt voor vrouwenemancipatie • % Haagse inwoners dat zich bewust is van de uitdagingen en ervaringen van queerpersonen • % inwoners die interesse hebben in inwoners met een andere achtergrond • % inwoners dat zich medeverantwoordelijk voelt om van Den Haag een stad te maken waar iedereen zich thuis voelt • % inwoners dat blijk geeft van gedeelde waarde (vrijheid van meningsuiting en gelijkwaardigheid)
Inwonersonderzoek
Output 4.1 Verstrekken van subsidies gericht op het versterken van bewustwording over discriminatie, emancipatie en het koloniaalen slavernijverleden
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal verstrekte subsidies gericht op het versterken van bewustwording over discriminatie, emancipatie en het koloniaal- en slavernijverleden • Aantal deelnemers van activiteiten georganiseerd of gesubsidieerd over discriminatie, emancipatie en het koloniaal- en slavernijverleden • % positieve beoordelingen over activiteiten georganiseerd of gesubsidieerd over discriminatie, emancipatie en het koloniaal- en slavernijverleden
Campagnemateriaal
Output 4.2 Organiseren van educatie- en bewustwordingsactiviteiten en campagnes
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal evenementen en campagnes georganiseerd • Aantal educatieve materialen ontwikkeld en verspreid • Aantal deelnemers • % Positieve feedback over campagnes en bijeenkomsten2
Deelnemerslijsten
Output 4.3 Faciliteren van gesprekken tussen inwoners met diverse achtergronden om wederzijds begrip te bevorderen
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal dialoogsessies en -activiteiten georganiseerd tussen diverse groepen
Inwonersonderzoek
Doelstelling 5 Maatschappelijke organisaties vergroten weerbaarheid en handelingsperspectief bij discriminatie en intimidatie van inwoners
Veranderingsindicatoren: • % inwoners dat aangeeft weet in te grijpen bij discriminatie en intimidatie
Inwonersonderzoek
Informatieindicatoren: • % Haagse inwoners dat zegt te weten hoe bij te kunnen dragen aan queeremancipatie • % Haagse inwoners dat handelingsbereid is om bij te dragen aan queeremancipatie
Inwonersonderzoek
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal verstrekte subsidies gericht op het versterken van handelingsperspectief
Subsidie- en opdracht verantwoordingen
Output 5.1 Verstrekken van subsidies gericht op het versterken van handelingsperspectief
8
Evaluaties
Sessieverslagen
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Veranderdoelstellingen
Indicatoren
Meetinstrument
Output 5.2 Voorzien in praktische hulpmiddelen en workshops voor inwoners en organisaties over hoe discriminatie te herkennen en aan te pakken
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal workshops en hulpmiddelen verspreid via maatschappelijke organisaties • Aantal deelnemers
Inwonersonderzoek
Doelstelling 6 De gemeente en politie zijn bewust van discriminerend geweld en handelen hiertegen
Veranderingsindicatoren: • % inwoners dat straatintimidatie heeft ervaren • % inwoners dat aangeeft discriminatie te hebben ervaren door politie of handhaving
Veiligheidsmonitor
Informatieindicatoren: • % vrouwen dat zich onveilig of geïntimideerd heeft gevoeld; % thuis, % op straat, % online • % vrouwen en queerpersonen dat zich onveilig of geïntimideerd heeft gevoeld en wist hoe zij grenzen moest aangeven of voor zichzelf opkomen Output 6.1 Versterken samenwerking tussen gemeente, antidiscriminatievoorziening en politie en signaleren van veiligheidsrisico’s vanuit gemeenschappen
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal veiligheidsoverleggen
Verslagen
Output 6.2 Verbeteren sociale veiligheid (met betrekking tot discriminatie en intimidatie) en sociale cohesie op scholen
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal subsidies verstrekt aan scholen met betrekking tot discriminatie en intimidatie
Verantwoordingsformulieren
Doelstelling 7: Discriminatie.nl is zichtbaar, vindbaar en biedt passende ondersteuning
Veranderingsindicatoren: • % inwoners dat weet waar zij zich kunnen melden • % inwoners dat zegt meldingsbereid te zijn • % melders dat zich heeft gemeld en tevreden met de ondersteuning
Jaarverslag Discriminatie.nl Den Haag
Informatie indicatoren: • Aantal bezoekers spreekuren discriminatie.nl Den Haag
Jaarverslag Discriminatie.nl Den Haag
Output 7.1 Verhogen van de zichtbaarheid van Discriminatie.nl via stadspromotie en gerichte campagnes
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal communicatie uitingen • Aantal spreekuren
Jaarverslag Discriminatie.nl Den Haag
Output 7.2 Regelmatige evaluaties van Discriminatie.nl, inclusief gebruikerstevredenheid
Uitvoeringsindicatoren: • Aantal meldingen en tevredenheid van melders
Meldpuntdata, jaarverslag Discriminatie.nl, Inwonersonderzoek
9
Inwonersonderzoek
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Veranderdoelstellingen
Indicatoren
Meetinstrument
Output 7.3 Versterken van de netwerken tussen Discriminatie.nl, politie, en maatschappelijke organisaties om gezamenlijke acties te coördineren
Uitvoeringsindicatoren: • % Relevante organisaties (die discriminatie tegengaan) geven aan de steun van Discriminatie.nl als nuttig te ervaren en geven aan optimaal geëquipeerd te zijn om discriminatie tegen te gaan
Periodieke evaluaties
10
Subsidieverantwoording
Nota Inclusief Samenleven: allemaal anders, iedereen Haags
Colofon Dit is een uitgave van Gemeente Den Haag Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Vormgeving Dienst Bedrijfsvoering Multimedia Maart 2025