RIS322785 Medemenselijk wonen

GEMEENTERAAD

RIS-nummer: 322785

Schriftelijke vragen: Medemenselijk wonen Indieners: Marije Mostert, Peter Mekers, D66; Jan Willem van den Bos, PvdD; Samir Ahraui, PvdA; Hera Butt, GroenLinks; Lesley Arp, SP Datum: 7 juli 2025 Aan de voorzitter van de gemeenteraad, Op maandag 1 juli 2025 heeft de Tweede Kamer ingestemd met het amendement Mooiman (nr. 30) op het wetsvoorstel Wet versterking regie volkshuisvesting. Dit amendement regelt dat statushouders voortaan niet langer in aanmerking mogen komen voor urgentie op grond van de Huisvestingswet. Concreet wordt met dit amendement wettelijk vastgelegd dat gemeenten statushouders niet langer als urgent woningzoekenden kunnen aanwijzen. Daarmee wordt de bestaande praktijk, waarin gemeenten statushouders via urgentie helpen een woning te vinden en gemeenten zelf kunnen voldoen aan de landelijke taakstelling voor huisvesting, ingrijpend beperkt. Hoewel het wetsvoorstel Wet versterking regie volkshuisvesting als geheel nog in behandeling is en naar verwachting in het najaar van 2025 in de Eerste Kamer zal worden behandeld, is het aannemen van dit amendement door de Tweede Kamer een belangrijke ontwikkeling. Indien de wet in deze vorm wordt aangenomen, heeft dat directe gevolgen voor de manier waarop gemeenten — waaronder Den Haag — uitvoering kunnen geven aan hun wettelijke taakstelling voor de huisvesting van statushouders.

De Haagse fracties van D66, PvdD, PvdA, GroenLinks en SP maken zich zorgen over de juridische en uitvoeringsruimte die deze wijziging overlaat aan gemeenten. Zij hechten aan een humaan en goed werkend asiel- en integratiebeleid en zien huisvesting als een cruciale voorwaarde voor succesvolle inburgering en maatschappelijke participatie. Overeenkomstig art. 30 van het Reglement van orde stellen de raadsleden Marije Mostert en Peter Mekers, D66; Jan Willem van den Bos, PvdD; Samir Ahraui, PvdA; Hera Butt, GroenLinks; Lesley Arp, SP de volgende vragen: 1.

Deelt het college de zorgen van de vragenstellers over deze ontwikkeling t.a.v. de inhumane kijk op het recht op huisvesting voor iedereen, maar ook gezien de gevolgen die het heeft die het college heeft opgetekend in reactie op de internetconsultatie Wetsvoorstel nieuwe regels inzake huisvesting vergunninghouders? 1

Gemeenten blijven (vooralsnog) wettelijk verplicht om statushouders te huisvesten, maar met een verbod op voorrang worden de mogelijkheden om deze groep te huisvesten sterk ingeperkt. Als gemeente krijgen we hiermee, naar het oordeel van de vragenstellers, een onuitvoerbare taak. Daarnaast is de vrees van de vragenstellers dat een verbod op voorrang, nog voordat er voldoende realistische alternatieven beschikbaar zijn, zal leiden tot een opeenstapeling van problemen in onze stad.

1

Overheid.nl | Consultatie Wetsvoorstel nieuwe regels inzake huisvesting vergunninghouders, reactie Pagina 1 van 3

2. Is het college het met de vragenstellers eens dat het amendement strijdig is met de gedecentraliseerde eenheidsstaat van artikel 124 van de Grondwet, wat betekent dat het Rijk geen bevoegdheden van de gemeente mag beperken die zij nodig heeft voor het uitvoeren van haar wettelijke taken, in dit geval de taakstelling van het huisvesten van statushouders (Vreemdelingenbesluit en afspraken met het COA)? 3. Is het college van oordeel dat vanwege die strijdigheid het verbod niet rechtsgeldig is? 4. Is het college bereid om dit aan te vechten bij de bestuursrechter en hierover spoedadvies aan te vragen bij de Raad van State? 5.

Is het college van oordeel dat, gezien het gestelde onder vraag 2 en 3 de voorrang voor statushouders in stand gehouden kan worden in Den Haag?

6. Is het college het met de vragenstellers eens dat gemeenten via de Woningwet ook via corporatie-afspraken of directe toewijzing woningen kunnen toewijzen aan statushouders buiten het reguliere woningverdeelsysteem om en op die manier amendement Mooiman kan omzeilen? Is het college bereid deze systematiek te gebruiken of alvast in gang te zetten, zodat de gemeente kan blijven voldoen aan de taakstelling huisvesting statushouders? 7.

Is het college bereid om andere juridische mogelijkheden te onderzoeken om statushouders urgentie te verlenen door bijvoorbeeld een categorie in de huisvestingsverordening toe te voegen waar statushouders onder vallen en wat niet wordt genoemd in het amendement, denk bijvoorbeeld aan de categorie "mensen zonder woonadres vanwege overheidsbeleid”?

8. Is het college het eens dat het amendement Mooiman geen oplossing is voor de woningnood die Hagenaars ervaren? 9. Is het college het eens met de vragenstellers dat behoud van de urgentie voor huisvesting van statushouders de volgende knelpunten voorkomt: a. Oneerlijke en/of onevenredige verdeling van statushouders over het land; b. Vertraging van inburgering en participatie; c. Stagnatie in de doorstroom uit tijdelijke huisvesting met financiële risico’s voor gemeenten; d. Stagnatie in de doorstroom van asielopvang met hogere kosten voor asielopvang; e. Onevenwichtige uitbreiding van maatschappelijke opvangplekken voor statushouders en risico op dakloosheid en uitbuiting; f. Toenemende taakbelasting voor gemeenten; g. Hogere druk op gemeentelijke voorzieningen door gebrek aan zelfredzaamheid als huisvesting ontbreekt. Voor ieder onderdeel waarop het college ontkennend antwoord graag een motivatie. 10. Op welke manier en op welke termijn is het college van plan om in G4- of VNG-verband richting de minister zorgen en consequenties uit te spreken over deze ontwikkeling? Marije Mostert D66

Peter Mekers D66

Hera Butt GroenLinks

Lesley Arp SP

Jan Willem van den Bos PvdD

Samir Ahraui PvdA

Pagina 2 van 3

Pagina 3 van 3