RIS322730 Toezeggingen afvaldebat 10 april

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Arjen Kapteijns Wethouder van Energietransitie, Mobiliteit en Grondstoffen

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Leefomgeving

DSB/10905167 RIS322730 Contactpersoon

Jethro Steijvers Eva Sprinkhuizen Dienst

Dienst Stadsbeheer Afdeling

DSB BAS Telefoonnummer

14070

Datum

8 juli 2025 E-mailadres

jethro.steijvers@denhaag.nl eva.sprinkhuizen@denhaag.nl

Onderwerp

Toezeggingen afvaldebat 10 april

Geachte voorzitter, Op 10 april 2025 heeft in de commissie Leefomgeving het afvaldebat plaatsgevonden. Er zijn tijdens de vergadering twee toezeggingen gedaan. In deze brief worden deze toezeggingen afgehandeld. Daarnaast wordt in deze brief het standpunt van het college gedeeld met betrekking tot statiegeld. De eerste toezegging betreft het starten van een pilot waarin rond de zomer borden met boetebedragen worden geplaatst op een aantal hotspots in de stad (toezegging nummer 900). Over de voortgang van de pilot wordt de raad in Q1 van 2026 via de Voortgangsrapportage 2025 geïnformeerd. De tweede toezegging betreft een brief (toezegging nummer 901) waarin 7 punten worden afgehandeld. De zeven punten worden hieronder een voor een uitgelicht. -

Uitzoeken in hoeverre bij hoogbouwgebouwen afspraken over gescheiden afval inzamelen nagekomen worden.

Er vindt geen structurele controle en handhaving plaats op afvalscheidingsafspraken bij hoogbouwlokaties. Daarvoor ontbreekt de personele capaciteit. Daarnaast is het zo dat niet voor alle bestaande hoogbouwlokaties in het verleden afspraken zijn gemaakt over afvalscheiding. Vaak is restafval de enige fractie die wordt ingezameld en zijn bewoners voor andere fracties aangewezen op voorzieningen in de buurt (bijv. de sorteerstraatjes). Dit is historisch zo gegroeid en lastig te veranderen. Voor de nieuwe hoogbouwlokaties proberen we wel zo goed mogelijk afspraken te maken over inpandige afvalscheiding. Bij nieuwe initiatieven is het uitgangspunt dat er minimaal ruimte moet worden gereserveerd voor de opslag van bioafval, papier en karton, en restafval. Er zijn op dit moment echter weinig mogelijkheden om dit juridisch af te dwingen en te handhaven, omdat de regels voor afvalinzameling in de afgelopen jaren uit de bouwregelgeving zijn verwijderd. We onderzoeken momenteel of we een aantal van die regels op lokaal niveau weer terug kunnen brengen via het Omgevingsplan.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10905167

-

Komt terug over het gesprek met de klankbordgroep Laak over mogelijk een vaste ophaaldag voor grofvuil.

In de uitwerking van de motie om een vaste ophaaldag voor grofvuil in Laak op te zetten kwam in een eerste bijeenkomst met de Klankbordgroep Actieplan Laak (november 2023) een duidelijke voorkeur voor een pilotgebied en de manier van inzamelen naar voren. Na een wijkschouw met ‘experts’ is de pilot verder uitgewerkt en in maart 2024 zijn er verschillende varianten met de Klankbordgroep Actieplan Laak besproken. De leden van de Klankbordgroep zagen hierin meer bezwaren dan voordelen en hebben de vaste ophaaldag voor grofvuil in Laak afgeraden. Dit proces staat ook beschreven in de commissiebrief “Vaste ophaaldag voor grofvuil in Laak” (RIS319346). -

Geeft de laatste stand van zaken over recycling van afvalmaterialen.

Deze toezegging had betrekking op de mogelijkheid om 10% van het Haagse GFT afval te gebruiken voor lokale initiatieven. Om lokale recycling van GFT te bevorderen zijn er 5 wormenhotels geplaatst. Er zijn ruim 200 compostvaten beschikbaar gesteld aan bewoners die zelf hun GFT willen composteren. Op het terrein van HMS is een vergistingsinstallatie gerealiseerd waarmee het ingezamelde brood kan worden vergist. -

Komt terug op GFT-inzameling in de stad “on demand”

De afgelopen en komende tijd worden verschillende acties uit het Plan van Aanpak Bioafval (RIS320302) uitgevoerd. Er wordt gestart met een aantal proeven in de stad: • • • •

Uitbreiding huis-aan-huis inzameling van GFT in De Landen in Haagse Hout; Verhogen van de deelname aan de huis-aan-huisinzameling in de Singels (Ypenburg); Het omzetten van een aantal PMD-containers in GFT-containers bij hoogbouwlocaties; Bij Forellendaal (Loosduinen) wordt gestart met een gedragsinterventie om meer mensen gebruik te laten maken van de aanwezige GFT containers.

Voor alle proeven zal beoordeeld worden of deze inzameling uitgebreid kan worden naar andere buurten. In het onderzoeken van de mogelijkheden voor uitbreiding van de GFT inzameling zullen de mogelijkheden voor een on-demandsysteem worden meegenomen. Bewoners in wijken waar GFT huis-aan-huis wordt ingezameld, maar die geen ruimte hebben voor een container in de tuin, kunnen nu al een kleine GFT-container van 25 liter aanvragen. Deze container kan in huis of op het balkon geplaatst worden. Net als de grotere containers kunnen deze op de ophaaldag aan de weg gezet worden. In G4-verband werkt Den Haag mee aan een onderzoek naar de toepassing van voedselvermalers voor keukenafval. Een dergelijk systeem kan mogelijk in de toekomst vooral voor hoogbouw bijdragen aan de gescheiden inzameling van keukenafval. -

Komt terug op de paardenmest in de ORAC, zoals aangekaart was door één van de insprekers.

Het deponeren van paardenmest in de ORAC is niet toegestaan.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10905167

Zoals aangegeven in het Uitvoeringsbesluit Afvalstoffenverordening1, mag paardenmest alleen worden weggebracht naar het afvalbrengstation aan de Plutostraat. Er wordt met de inspreker contact opgenomen door medewerkers van het stadsdeel en de zaak is onder de aandacht gebracht bij de handhavingsorganisatie. Handhaving is lastig omdat alleen kan worden opgetreden als er sprake is van een heterdaadsituatie. -

Zal berichten over het in contact treden met bewoners van de May-straat over de plaats van de ORAC aldaar.

Op 28 mei heeft een gesprek plaatsgevonden tussen wethouder Kapteijns en de bewoners van de Maystraat. Er is daarbij aangegeven dat er zal worden nagegaan hoe de keuze voor deze locatie tot stand is gekomen. Daarnaast heeft de wethouder aangegeven te onderzoeken of er een alternatieve geschikte locatie mogelijk is. Daarbij zijn wel de uitdagingen en beperkingen aangegeven bij het vinden van een geschikte alternatieve locatie. -

Gaat in op de mogelijke toepassingen van “last onder dwangsom” bij overtredingen inzake afval.

De inzet van een last onder dwangsom als middel om boetes te verhogen bij afvalovertredingen heeft juridische haken en ogen en kan uitvoeringstechnisch complex zijn. Voordat kan worden vastgesteld of en hoe boetes verhoogd kunnen worden via een last onder dwangsom, moet dit zorgvuldig worden uitgezocht. Daarom zal hier in de voortgangsrapportage van het Aanvalsplan Afval 2025 op worden teruggekomen. Standpunt college met betrekking tot statiegeld Tijdens het afvaldebat is het onderwerp statiegeld meermaals besproken. De invoering van statiegeld kent duidelijke baten voor de samenleving maar kent vanwege het niet optimaal functioneren van het systeem nu nog negatieve bijeffecten. Hieronder wordt het standpunt van het college met betrekking tot statiegeld nader toegelicht. Het college wil allereerst benadrukken dat het een groot voorstander is van de invoering van statiegeld op blikjes en flesjes. Uit de evaluatie van de statiegeldregeling van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat van april 2025 blijkt dat sinds de invoering van statiegeld op plastic flessen en op blikjes het aantal flessen en blikjes dat in het zwerfafval belandt met ongeveer 70% is gedaald. Hoewel de resultaten positief zijn, functioneert het statiegeldsysteem nog niet naar behoren.

Het beoogde inzamelpercentage van 90% is nog niet gehaald; in 2023 werd 73% van de plastic flesjes en 75% van de blikjes ingezameld. Omdat er te weinig uitbetalende innamepunten zijn, belandt een substantieel deel alsnog bij het huishoudelijk afval, in afvalbakken of op straat. Door het doorzoeken van afvalbakken en- zakken ontstaat er extra zwerfafval op straat, in het water en in het groen. In de wijken waar nog huis-aan-huis wordt ingezameld constateert het college dat zakken met een mes worden opengesneden, waarna meeuwen met het afval aan de haal gaan en afval verspreid wordt door de straten. Voor sommige mensen – waaronder dak- en thuisloze mensen – vormt het zoeken naar statiegeldverpakkingen een belangrijke inkomstenbron. Dat vindt het college begrijpelijk. Het zorgt voor maatschappelijke baten, maar ook voor overlast, vooral in drukke gebieden.

1

https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR611495

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10905167

De gemeente heeft, om deze kosten inzichtelijk te krijgen, in april 2025 onderzoek laten uitvoeren in G4-verband. Rotterdam is hierbij als referentiestad gebruikt, waarbij de uitkomsten aan de hand van een “verblijfsdrukfactor” zijn geëxtrapoleerd naar de andere steden. De schatting op basis hiervan is dat het de gemeente Den Haag jaarlijks €1,9 miljoen kost. Dit heeft te maken met: de extra opruimtijd per afvalbak, meer handmatig moeten opruimen, vervanging en reparatie van afvalbakken en extra handhavings- en projectkosten. Het college heeft daarom samen met de andere G4-gemeenten een oproep gedaan bij de minister om de huidige innameverplichting uit te breiden naar alle verkooppunten. Nu zijn alleen supermarkten groter dan 200 m2 en tankstations met een tankshop verplicht statiegeld in te nemen. Daarnaast moeten producenten en importeurs van kleine plastic drinkflesjes en blikjes hun rol pakken om meer uitbetalende innamepunten te realiseren voor consumenten. Verder is het college van mening dat innamepunten niet in de openbare ruimte thuishoren. De openbare ruimte is schaars en moet voor steeds meer doeleinden worden gebruikt. Ook verzamelmiddelen aan afvalbakken zoals doneerrekjes hebben bij een proef aangetoond niet te werken en zullen ook niet meer in de stad geplaatst worden.

Het college wil dat Verpact, de brancheorganisatie van de verpakkingsindustrie, zich nog meer inspant om het wettelijk vastgestelde inzamelpercentage van 90% te halen. Niet alleen door meer innamepunten te realiseren, maar ook door consumenten zowel intrinsiek als financieel te motiveren om statiegeldproducten in te leveren. Ook is het college voorstander van een uitbreiding van de statiegeldregeling naar andere productsoorten zoals sap en zuivel. Het standpunt van het college is met het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat gedeeld. In juli vindt daarnaast een gesprek plaats met Verpact en wethouders van de drie andere G4 steden waarin het gezamenlijke standpunt wordt benadrukt. Met vriendelijke groet, de wethouder van Energietransitie, Mobiliteit en Grondstoffen Arjen Kapteijns

4/4