RIS322694 Oprichting energiecoöperatie Slim Strandnet UA

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan: de gemeenteraad

DBV/10784282 RIS322694 Contactpersoon

Ricardo de Roos Dienst

Dienst Bedrijfsvoering Afdeling

Digitale Innovatie & Smart City Datum

Telefoonnummer

1 juli 2025

14070 E-mailadres

ricardo.deroos@denhaag.nl

Onderwerp

Oprichting energiecoöperatie Slim Strandnet U.A.

Geachte voorzitter, Op 10 september 2024 hebben wij uw commissie op de hoogte gesteld over het voornemen van het college om de energiecoöperatie Slim Strandnet U.A. op te richten, waarin de gemeente als lid zal gaan deelnemen samen met de eigenaren van drie strandpaviljoens (RIS319808). Alvorens wij hier een definitief besluit over nemen, stellen wij u in de gelegenheid (op grond van de gemeentewet, artikel 160, lid 2) uw wensen en bedenkingen met betrekking tot de oprichting en het lidmaatschap kenbaar te maken. Wij verzoeken u dit binnen vier weken na verzending van deze raadsmededeling te doen. Toelichting Slim Strandnet Het Slim Strandnet is een innovatieproject dat onderdeel is van het Living Lab Scheveningen. Het Slim Strandnet is een lokaal elektriciteitsnet rond het Noordelijk Havenhoofd waaraan een digitale infrastructuur en slimme software zijn toegevoegd. Hierdoor kunnen vraag en aanbod van elektriciteit lokaal worden voorspeld, gestuurd en gebalanceerd. Hierdoor wordt het mogelijk om, ondanks de netcongestie, meer elektriciteit aan gebruikers te leveren dan op basis van de reguliere netcapaciteit van Stedin mogelijk zou zijn. De slimme lokale uitwisseling van elektriciteit vermindert daarmee de negatieve effecten van congestie op het elektriciteitsnet.

De gemeente heeft samen met netbeheerder Stedin het voortouw genomen om het Slim Strandnet te ontwikkelen als voorbeeld van een slim lokaal energienet. Het Slim Strandnet moet daarmee als voorbeeld dienen voor andere plekken in Den Haag (en elders in het land), waar slimme energieuitwisseling de beschikbare netcapaciteit kan vergroten. Het decentrale net, dat na oprichting formeel als coöperatie Slim Strandnet zal opereren, toont nu al zijn meerwaarde. Er is 33% meer capaciteit op het Slim Strandnet aangesloten dan op de netaansluiting van Stedin beschikbaar is. Ook wordt lokaal opgewekte energie, bijvoorbeeld van de zonnepanelen op de Biesieklette, direct lokaal gebruikt. En als er even geen behoefte is, wordt de energie opgeslagen in de Strandbatterij.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DBV/10784282

Door het Slim Strandnet kon de nieuwgebouwde Havenbediencentrale worden aangesloten, is er ruimte voor drie nabij gelegen strandpaviljoens om te verduurzamen en kan duurzame walstroom in de haven van elektriciteit worden voorzien. Eveneens is het mogelijk om een gepland nieuw zonnepark aan de binnenzijde van de havenkade aan te sluiten. Aansluitingen die anders op de wachtlijst komen in verband met netcongestie. Oprichting energiecoöperatie Het Slim Strandnet is op het moment al deels operationeel, maar om de exploitatie van het Slim Strandnet toekomstbestendig te organiseren en de samenwerking met ondernemers juridisch te borgen, wordt voorgenomen om een energiecoöperatie op te richten. Een coöperatie is, na verkenning van meerdere rechtsvormen, de meest geschikte vorm. Zij waarborgt gelijkwaardigheid tussen partijen, voorkomt dat de gemeente eenzijdig aansprakelijk is en sluit aan bij Europese richtlijnen voor lokale energiegemeenschappen. Voor meer informatie over de toelichting waarom er specifiek gekozen is voor een coöperatie verwijzen we u naar de commissiebrief, waarin ook het toetsingskader van verbonden partijen is opgenomen (RIS319808). De energie-uitwisseling tussen de gemeente en de ondernemers is uniek. De coöperatie wordt namelijk de eerste energiehub in Den Haag. De gemeente wil best practices ontwikkelingen om energiehubs in Den Haag te gaan faciliteren.

Zo hebben bedrijven en instellingen handelingsperspectief op uitbreiding en verduurzaming, zolang er sprake is van netcongestie. De energiecoöperatie Slim Strandnet levert voor de gemeente relevante inzichten op over de werking van energiehubs. De energiecoöperatie blijft de komende jaren innoveren en leren. In de coöperatie worden nieuwe beloningsmodellen voor deelnemers in lokale energienetwerken ontwikkeld, waarbij duurzaamheid wordt gestimuleerd. Organisatie en governance De leden van de coöperatie zijn de gemeente (Lid A),de aangesloten strandpaviljoens (Lid B) en personen (Lid C). In de statuten is vastgelegd dat voor specifieke besluiten de instemming van zowel Lid A als Lid B vereist is (vetorecht). Op deze manier worden de belangen van zowel de gemeente als de strandpaviljoens geborgd en kan geen van beide partijen zelfstandig ingrijpende besluiten nemen zonder de ander. Hiermee worden de belangen van de gemeente als deelnemer in deze coöperatie voldoende geborgd. Ook is een Lid C voorbereid voor toekomstige deelnemers, zoals natuurlijke personen en rechtspersonen die deel kunnen gaan nemen in het kader van de nieuwe energiewet. De bepalingen met betrekking voor lid C zijn opgenomen in de statuten. Het bestuur bestaat uit minimaal één persoon, waarbij in elk geval een onafhankelijke voorzitter is aangesteld.

Bestuursleden worden geselecteerd op basis van relevantie en expertise. De gemeente wordt in de Algemene Ledenvergadering, die jaarlijks plaatsvindt, vertegenwoordigd door de havenmeester op basis van volmacht van de burgemeester, welke voorafgaand aan iedere vergadering afzonderlijk wordt afgegeven. In lijn met het Beleidskader Verbonden Partijen (RIS317313) bekleden wethouders en ambtenaren geen bestuursfunctie binnen deze deelneming. Gezien het strategisch belang van de gemeente in deze coöperatie, onder andere vanwege de Havenbediencentrale als essentiële dienst, kan in de toekomst worden overwogen hiervan af te wijken indien de omstandigheden daartoe aanleiding geven.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DBV/10784282

Financiële, personele en juridische consequenties/aspecten: De statuten zijn opgesteld conform het Beleidskader Verbonden Partijen. De statuten zijn opgesteld in samenwerking met een juridisch expert op het gebied van energierecht en beoordeeld door de notaris. Hiermee is een volledige en zorgvuldige juridische toetsing geborgd. Juridisch blijft het eigendom van het Slim Strandnet en bijbehorende assests bij de gemeente; via een bruikleenconstructie wordt de continuïteit van de energievoorziening aan de Havenbediencentrale gewaarborgd, ook in het geval zich onvoorziene problemen voordoen binnen de coöperatie. De coöperatie behaalt inkomsten door bijdragen van de aangesloten gebruikers van het Slim Strandnet. Daarnaast zijn er verdienmodellen, bijvoorbeeld door het elektriciteitsnet te ontlasten als netbeheerder Stedin netcongestie afkondigt. De gemeente heeft hierover afspraken met Stedin gemaakt. De inkomsten dekken voor het grootste deel de kosten van de coöperatie. Tegelijkertijd blijft leren en innoveren een belangrijk doel van de gemeente voor de coöperatie. De ambitie is om binnen vijf jaar een financieel volledig dekkende exploitatie te realiseren. Gezien de ontwikkelingen in de energiemarkten acht het college dit haalbaar. In deze periode staat de gemeente garant voor een maximale jaarlijkse bijdrage van €50.000 ter dekking van eventuele exploitatietekorten.

Als de exploitatie van de coöperatie na vijf jaar niet levensvatbaar blijkt, is er een exit strategie opgesteld om de coöperatie te beëindigen waarbij de stroomvoorziening aan de afnemers wordt gecontinueerd. Hierover zijn ook afspraken gemaakt met de regionale netbeheerder Stedin. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3