RIS322605 Toezegging 409 de ervaringen omrent het Rijksprogramma School en Omgeving te delen

Typ tekst Typ tekst Hilbert Bredemeijer Wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening

Ons kenmerk Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

OCW/10892765 RIS322605

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

Contactpersoon

Hannah Sarmiento Rodriguez Dienst

Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

OCW Stad en Bestuur Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

24 juni 2025

hannah.sarmientorodriguez@denhaag.nl

Onderwerp

Toezegging 409: de ervaringen omrent het Rijksprogramma School en Omgeving te delen

Geachte voorzitter, Naar aanleiding van de toezegging met nummer 409 gedaan op 11 april 2024 informeer ik u met deze brief over de Rijkssubsidieregeling "School en Omgeving" (Staatscourant 2023, 18849) binnen de gemeente Den Haag. Deze subsidie ondersteunt scholen bij het aanbieden van buitenschoolse activiteiten die bijdragen aan de ontwikkeling van leerlingen. Het demissionair kabinet heeft in het regeerprogramma aangekondigd de regeling te wijzigen en op het programma te bezuinigen met € 155 miljoen. De toezegging volgt op dit moment, omdat eerder gewacht moest worden op duidelijkheid vanuit het Rijk over de voortzetting van de regeling. Het doel van deze brief is om u op de hoogte te brengen van de opbrengsten van deze subsidie en van de mogelijke gevolgen voor scholen die deelnemen aan het programma in Den Haag. Achtergrondinformatie De subsidieregeling "School en Omgeving" is opgezet door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap om scholen te helpen bij het aanbieden van een verlengde, verrijkte schooldag. Dit programma richt zich op verschillende ontwikkelgebieden zoals sport, cultuur, cognitieve en sociale ontwikkeling, en oriëntatie op de wereld. Scholen met een hoge achterstandsscore vragen subsidie aan bij het Rijk en nemen deel aan een lokale coalitie waarmee ze de activiteiten organiseren.

Een lokale coalitie wordt gevormd door de gemeente, minstens één school en één samenwerkingspartner. De subsidie bedroeg voor schooljaren 2023/2024 en 2024/2025 maximaal €236 per leerling per extra klokuur per schooljaar1 en zal per 2025/2026 €264 bedragen2.

1

School en omgeving 2023-2025 | Subsidie | Dienst Uitvoering Subsidies aan Instellingen

2

School en omgeving 2025-2028 | Subsidie | Dienst Uitvoering Subsidies aan Instellingen

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonnummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10892765

Landelijke opbrengsten In een Kamerbrief van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, d.d. 11 maart 20253, worden een aantal landelijke opbrengsten van de subsidie benoemd: • Verbetering in welbevinden en sociaal-emotionele vaardigheden: 80% van de scholen en coalitiepartners merken verbetering op in het welbevinden en de sociaalemotionele vaardigheid van leerlingen. • Verbetering in taalvaardigheid, executieve functies en leervaardigheden: Bijna de helft van de scholen ervaart verbetering op deze gebieden. • Toename van leerlingdeelname aan sport-, spel- en beweegactiviteiten: De meerderheid van de coalitiepartners ziet een toename van deelname aan deze activiteiten buiten school. • Toename van sociale veiligheid en sociale cohesie: Bijna de helft van de scholen ervaart een toename van sociale veiligheid en cohesie op school, en coalitiepartners zien een bredere toename in de wijk. • Enthousiasme over het extra aanbod: Scholen, aanbieders, ouders en leerlingen zijn enthousiast over het extra aanbod, wat de algehele motivatie voor school en de sfeer op school ten goede komt. Ervaringen Den Haag In 2023 en 2024 zijn er 23 Haagse coalities gevormd die tot en met schooljaar 2024/2025 het School en Omgeving programma uitvoeren. In totaal zijn er 71 po- en vo-schoolvestigingen in Den Haag die subsidie hebben ontvangen om het programma uit te voeren tot en met 2025.

De activiteiten in Den Haag richten zich zowel op cognitieve-ontwikkeling, als cultuur, oriëntatie, sport en socialeontwikkeling. De gemeente heeft voor Haagse scholen een faciliterende en ondersteunende rol. Dit houdt in dat de gemeente scholen helpt bij het opzetten en versterken van samenwerkingen met maatschappelijke partners, het delen van kennis en goede voorbeelden, en het creëren van de juiste voorwaarden voor een verlengde en verrijkte schooldag. De gemeente stelt hiervoor onder andere netwerk en expertise beschikbaar, zodat scholen zich kunnen richten op de inhoudelijke invulling van het programma. In het kader van het delen van kennis en goede voorbeelden organiseert Stichting Brede Buurtschool (SBB) samen met het Platform Primair Onderwijs (PPO) drie stadsbrede kennisdelingsbijeenkomsten per jaar. Tijdens deze bijeenkomsten wisselen scholen ervaringen uit, delen zij kennis en worden sprekers uitgenodigd die ingaan op thema’s die raken aan de verlengde schooldag en de brede ontwikkeling van leerlingen. SBB heeft als taak om Haagse scholen te adviseren en te ondersteunen en maken als organisatie deel uit van de coalitie Den Haag Zuidwest en een van de coalities van Stichting Lucas Onderwijs.

De manier waarop SBB en PPO samenwerken en een verbindende en ondersteunende rol innemen in de stad, laat zien hoe de subsidieregeling School en Omgeving effectief kan worden ingezet in een grootstedelijke context. Deze aanpak kan als inspiratie dienen voor andere steden die werken aan het versterken van de samenwerking tussen school en omgeving.

3

Kamerbrief over duurzame vormgeving School en Omgeving | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10892765

Tijdens kennisdelingsbijeenkomsten en in gesprekken met schoolleiders uit de stad zijn de volgende ervaringen opgehaald: • Kwaliteitseisen in de subsidieregeling: Tot nu toe zijn er in de subsidieregeling School en Omgeving slechts beperkte kwaliteitseisen opgenomen. Behalve de verplichting van een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) voor medewerkers en het streven naar een kwaliteitscyclus per coalitie, zijn er weinig inhoudelijke of toetsbare criteria vastgelegd. Hoewel binnen de betrokken sectoren soms aanvullende (wettelijke) eisen gelden, ontbreekt een gezamenlijke kwaliteitsnorm voor het programma als geheel. Het risico hiervan is dat de kwaliteit van het aanbod per school of coalitie sterk kan verschillen, waardoor structurele verbetering of duurzame inbedding van de verlengde schooldag niet vanzelfsprekend is. • Uitdagingen bij het vinden van kwalitatieve partners: Uitdagingen bij het vinden van kwalitatieve partners: Scholen gaven aan dat het lastig was om externe partners te vinden die activiteiten aanboden van voldoende kwaliteit. Er bestond behoefte aan duidelijke afspraken over de inzet en kwaliteit van personeel dat betrokken is bij de uitvoering van het programma School en Omgeving. Om scholen hierin te ondersteunen, is inmiddels de 'Kwaliteitsstandaard Personeel' opgesteld.

Dit document biedt een kader voor de basiscompetenties en kwaliteitswaarborgen waaraan vakkrachten moeten voldoen. Het helpt scholen en aanbieders om gezamenlijk heldere verwachtingen te formuleren en de kwaliteit van het naschoolse aanbod te borgen. De kwaliteitsstandaard is bedoeld als ondersteunend instrument en bevat geen beleidsafspraken. • Belang van een coördinator: Scholen die ervoor gekozen hebben de middelen in te zetten om een coördinator aan te stellen voor het programma, zien het belang daarvan in. Een centraal figuur die de coördinatie op zich neemt, zorgt voor een betere afstemming en uitvoering van de activiteiten. • Vereenvoudiging van de verantwoording aan het Rijk: De verantwoording aan het Rijk was aanvankelijk zeer arbeidsintensief. Dit proces is inmiddels vereenvoudigd, wat de administratieve last aanzienlijk heeft verminderd. • Contactpersoon gemeente: Voorheen werden subsidieaanvragen door verschillende contactpersonen binnen de gemeente Den Haag ondertekend. Dit zorgde voor verwarring en inefficiëntie. Inmiddels is dit proces vereenvoudigd door het aanstellen van één contactpersoon binnen de gemeente. Dit zorgt voor meer overzicht en duidelijkheid, zowel voor de gemeente als voor de scholen. Scholen weten nu bij wie ze terecht kunnen voor ondersteuning bij het leggen van verbindingen met lokale partijen en het lokale beleid van de gemeente.

Voortzetting Het kabinet Schoof heeft in het regeerprogramma van september 2024 aangekondigd te gaan bezuinigen op de subsidieregeling School en Omgeving. Als gevolg hiervan heeft het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap besloten dat in de nieuwe subsidieperiode (2025–2028) alle ingediende aanvragen worden gerangschikt op basis van de onderwijsachterstandsscores van de scholen. De rangschikking wordt bepaald aan de hand van de hoogste relatieve onderwijsachterstandsscore of de cumi-score. Scholen met de hoogste scores staan bovenaan de lijst; naarmate de scores lager zijn, daalt de positie op de ranglijst. Scholen die tot de hoogste 5% behoren, hebben gezien het subsidieplafond de meeste kans op een subsidietoekenning. Voor scholen buiten deze groep is de kans op toekenning afhankelijk van het aantal aanvragen en de hoogte van de aangevraagde bedragen.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10892765

In mei 2025 heeft het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap gecommuniceerd dat poscholen met de hoogste 8% scores (aangeduid als ‘groen’) grote kans maken op toekenning van de subsidie4. Voor het vo geldt dit voor de hoogste 26%. Scholen die in het po tussen de 8% en 14% vallen, en in het vo tussen de 26% en 35%, vallen in de ‘oranje’ categorie en maken mogelijk ook kans op subsidie. Het aantal Haagse scholen dat een toekenning kan verwachten, is afhankelijk van de intensiteit en het aantal deelnemende leerlingen van de verlengde schooldag activiteit. Het is niet in te schatten wat de landelijke korting op het programma van €155 miljoen voor de aanvragen van de Haagse scholen betekent. Er bestaan hierom zorgen bij scholen die drie jaar geleden hun School en Omgeving programma met subsidie zijn gestart. Zij moeten tussen 2025 en 2028 stoppen met het aanbieden van hun verlengde schooldag als zij geen nieuwe subsidie ontvangen. In Den Haag zijn er 21 po-scholen en 3 vo-scholen die tot de groep oranje behoren. Hiervan is niet zeker of deze zullen moeten stoppen met hun programma. Uiterlijk 30 juni 2025 ontvangen de coalities de beslissing op hun subsidieaanvraag.

In de Kamerbrief van 11 maart 2025 over de duurzame vormgeving van School en Omgeving 5 geeft Staatssecretaris Mariëlle Paul voor Funderend Onderwijs en Emancipatie aan dat het programma vanaf 2029 het programma structureel gefinancierd zal worden via aanvullende bekostiging. Dit houdt in dat scholen vanaf 2029 geen subsidieaanvraag meer hoeven in te dienen. De consequenties voor alle Haagse scholen naar aanleiding van dit besluit zijn nog niet duidelijk, omdat het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap nog onderzoekt hoe zij dit precies gaan inrichten. Conclusie Het programma School en Omgeving heeft in de periode 2022–2025 een waardevolle bijdrage geleverd aan de brede ontwikkeling van leerlingen. Vanaf schooljaar 2025/2026 zullen coalities die een toekenning ontvangen hun programma voor een verlengde schooldag voortzetten of nieuw opstarten. Wat de gevolgen zijn van de Bezuinigingen door het Rijk op het programma voor Haagse scholen, is op dit moment niet inzichtelijk. Het college spreekt de hoop uit dat scholen met een lopend programma dit zoveel mogelijk kunnen voortzetten in schooljaar 2025/2026. Om deze ontwikkelingen te ondersteunen, blijft de gemeente Den Haag in samenwerking met Stichting Brede Buurtschool en het Platform Primair Onderwijs inzetten op het versterken van de verbinding tussen lokale coalities.

De gemeente blijft zich inzetten om scholen te ondersteunen bij het realiseren van een verlengde en verrijkte schooldag, in samenwerking met onderwijs- en maatschappelijke partners. Met vriendelijke groet, de wethouder van Onderwijs, Jeugd, Sport en Dienstverlening Hilbert Bredemeijer

4

School en omgeving 2025-2028 | Subsidie | Dienst Uitvoering Subsidies aan Instellingen

5

Kamerbrief over duurzame vormgeving School en Omgeving | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl

4/4