RIS322600 Bijlage 2 participatieverslag Calandstraat

Participatieverslag Buurtgesprek Calandstraat

Opdrachtgever: Gemeente Den Haag Dienst: OCW / Opgaveteam Nieuwkomers Januari 2025

Participatieverslag Proces Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil vanaf deze zomer 250 asielzoekers gaan opvangen aan de Calandstraat 12 voor een periode van 3 jaar met een mogelijkheid tot verlenging van 2 jaar. Het college van burgemeester en wethouders heeft op 7 januari 2025 een ‘voorgenomen besluit’ genomen om daaraan mee te werken (RIS321095). Op 21 januari is een buurtgesprek georganiseerd. Dit buurtgesprek had als doel het verzamelen van ideeën, wensen en zorgen met betrekking tot de te realiseren opvanglocatie. De input die is opgehaald tijdens het buurtgesprek is verwerkt in dit participatieverslag. Het college neemt op 11 maart 2025 een definitief besluit over de medewerking aan de opvanglocatie. Dit participatieverslag wordt bij de besluitvorming betrokken en als bijlage opgenomen bij het collegebesluit. Het collegebesluit en de bijlagen worden vervolgens gepubliceerd op het RIS. Reikwijdte participatie Tijdens het buurtgesprek zijn we met omwonenden in gesprek gegaan over hun ideeën, wensen en zorgen over de opvanglocatie aan de Calandstraat. Denk bijvoorbeeld aan: • • •

Heeft u ideeën over hoe we de omgeving zo prettig mogelijk kunnen maken voor zowel de bewoners van de opvang als de omwonenden? Heeft u suggesties voor hoe we de communicatie met de buurt het beste kunnen regelen, zodat iedereen goed op de hoogte blijft van ontwikkelingen rondom de opvang? Wat vindt u van de mogelijkheden voor gezamenlijke activiteiten tussen de bewoners van de opvang en de buurt?

Het was niet mogelijk om invloed uit te oefenen op het aantal op te vangen mensen en de duur van de opvang. De urgentie van de opgave en de wettelijke taak waar het college zich aan dient de houden zijn leidend. De deelnemers zijn hier in de brief met de uitnodiging voor deelname aan het buurtgesprek als volgt over geïnformeerd: “Het buurtgesprek gaat niet over wie er opgevangen wordt, het aantal asielzoekers of de duur van de opvang, dat staat vast.” Uitnodigingsbeleid Bewoners en ondernemers in de nabije omgeving (een deel van Laakhavens en de Schilderswijk) hebben een uitnodiging voor het buurtgesprek ontvangen, met daarin beknopte informatie over de nieuwe opvanglocatie. De keuze van dit verspreidingsgebied is gemaakt in samenspraak met het stadsdeel. In totaal is er een uitnodiging verstuurd naar 4.732 huishoudens. Een aantal bewoners-, ondernemers- en maatschappelijke organisaties in het gebied hebben een uitnodiging per mail ontvangen of zijn persoonlijk benaderd door de gemeente. Deelnemers konden zich per mail of telefonisch aanmelden voor het buurtgesprek. Na verzending van de brief is nog een naloopronde gedaan langs de bewonersorganisaties, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere belanghebbenden uit de omgeving om na te gaan of zij de uitnodiging hadden ontvangen.

Helaas bleek vlak voor het buurtgesprek dat de brief voor omwonenden niet overal was bezorgd. Dit is meteen uitgezocht: de bezorgende (externe) partij bleek een fout gemaakt te hebben. Daardoor is de brief

2

bij een aantal huishoudens aan de Waldorpstraat niet aangekomen. Als gemeente vinden we dit onacceptabel. Uiteraard is de bezorgende partij hierop aangesproken en zijn er maatregelen genomen om te voorkomen dat dit nog een keer gebeurt. De brief is wel breed gedeeld door enkele bewoners(organisaties) via Facebook en aan enkele omwonenden nog net op tijd per e-mail nagestuurd.

Werkwijze De avond begon met een plenair gedeelte. Wethouder Mariëlle Vavier en Esther Bosgra, adjunct regiomanager bij het COA, gaven een korte toelichting op de plannen en het doel van het buurtgesprek. Ook hebben ze aangegeven dat het COA de reacties tijdens het buurtgesprek gebruikt voor de aanvraag van de omgevingsvergunning. Het gesprek werd vervolgd in tafelgesprekken in groepen van ongeveer 10 deelnemers. Aan de tafels zaten ook medewerkers van de gemeente en het COA. De gesprekken gaven de deelnemers de gelegenheid om vragen te stellen, hun zorgen te uiten of aan te geven welke mogelijkheden zij zagen. Een groot deel van de deelnemers noteerden dit ook op het uitgedeelde vragenformulier. In dit vragenformulier stonden de volgende vragen: 1. 2. 3. 4. 5.

Wat is uw eerste reactie? Zijn er zaken waar u zich zorgen over maakt? Wat zijn zaken waar we rekening mee moeten houden bij het realiseren van deze locatie? Heeft u zelf ideeën of suggesties, bijvoorbeeld op het gebied van communicatie? Zou u zelf een rol willen spelen bij de opvang? Zo ja, op welke manier, bijvoorbeeld bij gezamenlijke activiteiten?

Resultaten Deelnemers Er waren 67 deelnemers aanwezig op het Buurtgesprek Calandstraat. Naast bewoners waren er ook vertegenwoordigers van de volgende organisaties: -

Welzijnsorganisatie Wijkz Laak Bloeit ROC Mondriaan Taal Aan Zee Bibliotheek Laak De Havenkerk Bewonersoverleg Spoorwijk (BOS) Wijkberaad Laakhavens Bewonerscommissie Calandplein Calandria complexeigenaren

Daarnaast heeft het Bewonersoverleg Leeghwaterkade, Fijnjekade en omgeving (BOLF) een schriftelijke reactie gegeven op de uitnodiging voor het Buurtgesprek. Inbreng Het buurtgesprek startte met een plenair deel waarin de wethouder en de contactpersoon van het COA werden geïnterviewd door de gespreksleider. Het verslag van dit gesprek is bij deze rapportage bijgevoegd. Formulieren

3

In totaal hebben 49 deelnemers het vragenformulier ingevuld. Hierbij moet worden aangetekend dat een klein aantal bewoners hun onvrede over het besluit mondeling hebben geuit en hebben aangegeven dat zij het formulier niet wilden invullen. Ook hebben een aantal mensen het formulier gezamenlijk ingevuld. 1. Wat is uw eerste reactie? Het buurtgesprek over de nieuwe opvanglocatie in Laak heeft een mix van reacties opgeleverd. Veel deelnemers geven aan de verantwoordelijkheid om vluchtelingen op te vangen te ondersteunen. Zo zegt een deelnemer: "Positief! Blij dat we in Den Haag onze verantwoordelijkheid nemen en mensen helpen!" en een ander voegte toe: "Het is ieders morele plicht om mensen die op de vlucht zijn het gevoel te geven dat ze welkom zijn." Deze reacties tonen een brede bereidheid om vluchtelingen te helpen. Andere reacties richtten zich vooral op de veiligheid en leefbaarheid in de wijk. Deelnemers uitten hun bezorgdheid over de drukte en de impact die de opvang daarop zou kunnen hebben. Een veelgehoorde vraag was: "Waarom Laak?". Daarnaast werd er geuit: "Verbaasd, drukke wijk en besluit staat al vast." Er werd ook twijfel geuit over of de wijk in staat is om deze extra bewoners op een veilige en leefbare manier te integreren. 2.

Zijn er zaken waar u zich zorgen over maakt? Een groot deel van de deelnemers gaf aan zorgen te hebben over de voorgenomen asielopvang aan de Calandstraat 12. Dit vooral rondom de thema's: veiligheid, overlast, communicatie en de locatie. De thema's staan hieronder uitgewerkt. Een aantal deelnemers gaven aan zich geen zorgen te maken. Veiligheid Meerdere deelnemers verwachtten dat asielzoekers een negatieve invloed zullen hebben op de veiligheidssituatie in het gebied. Daarnaast benadrukten ze dat de huidige veiligheidssituatie rondom de Calandstraat al te wensen overlaat. Genoemde voorbeelden hiervan zijn de verkeersveiligheid, een donker parkeerdek voor de nabijgelegen vestiging van de Gamma en vernomen illegale activiteiten die plaatsvinden in de Lobattostraat. Ook wees iemand erop dat het een afgelegen gebied is met weinig sociale controle. Communicatie Zeven deelnemers gaven aan zorgen te hebben over de gemeentelijke communicatie. Zo gaf iemand aan dat de buurt te laat op de hoogte was gebracht van deze plannen en niet serieus wordt genomen. Sommige deelnemers waren teleurgesteld dat ze geen brief hadden ontvangen over het buurtgesprek. Daarnaast stelde iemand dat de gemeente geen luisterend oor biedt. Dagbesteding & overlast Meerdere deelnemers uitten zorgen over de dagbesteding van de asielzoekers. Het belang van taallessen en werk werd benadrukt.

De angst is dat een gebrek hieraan mogelijk zal leiden tot verveling en overlast. Als voorbeelden van mogelijke overlast worden grote groepen rondhangende mannen op straat genoemd of nog meer afval op straat wat in Laak al als een probleem wordt ervaren. Een deelnemer uitte bezorgdheid of overlastgevend gedrag wel tot consequenties voor de desbetreffende asielzoeker zal leiden. Faciliteiten Sommige deelnemers betwijfelden of de buurt wel genoeg (sociale) voorzieningen heeft voor de komst van 250 asielzoekers. Zo werd genoemd dat het onderwijs al overvol is. Een deelnemer schreef: 'kan de wijk dit wel aan?'. 3. Wat zijn zaken waar we rekening mee moeten houden bij het realiseren van deze locatie? Leefbaarheid omgeving Er werd meerdere malen aangegeven dat de directe omgeving van het pand een onguur karakter heeft. Er is weinig verlichting en men is bang voor verloedering. Ook zijn er zorgen over de afvalinzameling als de asielzoekers er eenmaal wonen. Het zou fijn zijn als er iets meer groen zou kunnen komen in de omgeving.

4

Communicatie en samenwerking met de wijk Meerdere deelnemers gaven aan het belangrijk te vinden dat de direct omwonenden goed op de hoogte worden gehouden van de verdere ontwikkelingen. Er is in de buurt soms sprake van weerstand omdat het vaker voorkomt dat bewoners zaken aankaarten die vervolgens niet worden opgepakt. Een nieuwsbrief wordt geopperd als effectief middel, net als een goede samenwerking met wijkpartners zoals het Vadercentrum en de bewonersorganisaties. Een aantal deelnemers gaf aan graag zitting te nemen in de klankbordgroep. Activiteiten en dagbesteding Een aantal deelnemers gaf aan dat het belangrijk is om zinvolle dagbesteding te organiseren voor de asielzoekers zodat zij zich niet gaan vervelen. Ook wordt door een aantal deelnemers gevraagd of de begane grond van het pand gebruikt kan worden voor wijkactiviteiten. Veiligheid Meerdere deelnemers gaven aan dat er sprake is van diverse problematiek in de omgeving. Soms is er bijvoorbeeld overlast op privéterreinen. De zorg bestaat dat de gemeente daar weinig aan kan doen. Ook de verkeersveiligheid op het kruispunt is nu een groot probleem. Het is belangrijk om daar rekening mee te houden, vooral als er ook kinderen komen te wonen. Bouwactiviteiten en Megastores Door meerdere deelnemers werd aangegeven dat de leegstand van de Megastores kan uitnodigen tot hangen en overlast.

Ook de bouwactiviteiten in de nabije omgeving vormen een risico op overlast.

Opbrengsten Tijdens het buurtgesprek zijn er door de deelnemers een aantal wensen geuit en suggesties gedaan om de opvang aan de Calandstraat goed te laten verlopen. Deze wensen en suggesties nemen we over in het besluit van het college om medewerking te verlenen aan de opvang van asielzoekers aan de Calandstraat. Het gaat hierbij om de volgende inbreng:

1.

Goede samenwerking met de omgeving

Een klankbordgroep We stellen een klankbordgroep in met daarin vertegenwoordigers van de gemeente, het COA, bewonersorganisaties en ondernemers. Ook het management en de beveiliging van de Megastores worden hierbij betrokken. Het doel van de klankbordgroep is om eventuele overlast vroegtijdig te signaleren en in samenspraak tot gedragen oplossingen te komen om de overlast te verhelpen. Tevens kan de klankbordgroep meedenken over de communicatie met de buurt, het inzetten van andere communicatiemiddelen of –kanalen en het goed blijven betrekken van de omwonenden. Spreekuur Het COA is 24 uur per dag bereikbaar voor omwonenden voor het geval er sprake is van overlast of andere urgente situaties die acuut om een reactie vragen. Voor situaties die minder acuut zijn stellen we een spreekuur in. Dit spreekuur wordt wekelijks georganiseerd gedurende de eerst twee maanden van opening van de opvang. We gaan ervan uit dat na twee maanden eventuele opstartproblemen zijn opgelost. We zullen te zijner tijd – in samenspraak met de klankbordgroep – bezien in hoeverre een spreekuur ook na twee maanden nog nodig is. Vrijwilligers en gezamenlijke activiteiten Een groot aantal deelnemers heeft aangegeven op enerlei wijze actief te willen participeren in de ontwikkeling van de Calandstraat 12.

Zo hebben zeven organisaties een aanbod gedaan om samenwerking te verkennen met het COA na inhuizing van de asielzoekers. Voorbeelden hiervan zijn het ROC Mondriaan, Laak Bloeit en Taal aan Zee.

5

Daarnaast hebben 17 omwonenden aangegeven graag deel te nemen aan de klankbordgroep, naast de vertegenwoordigers van de aanwezige bewonersorganisatie. Tot slot hebben 23 mensen aangegeven actief te willen worden als vrijwilliger bij taalles of andere activiteiten. De contactgegevens zijn met toestemming overgedragen aan het COA om deze samenwerking verder uit te werken.

2. Onderzoek naar mogelijkheden om buitenruimte te verbeteren met verlichting, sportvoorzieningen en/of groen Om de leefbaarheid in de omgeving te vergroten is meermaals de suggestie gedaan om aanpassingen te doen in de verlichting, extra sportvoorzieningen te realiseren of meer groen aan te brengen in de omgeving. In het voorgenomen collegebesluit hebben we reeds aangegeven om vanuit het opgaveteam nieuwkomers hier financiële middelen beschikbaar voor te stellen. Ideeën hiertoe worden opgehaald en/of getoetst bij de eerder genoemde klankbordgroep.

3. Gedeeld gebruik van de ruimte in de plint Het COA realiseert in de plint van de Calandstraat een aantal ontmoetingsruimten en leslokalen voor de asielzoekers die op de locatie zullen worden opgevangen. Met het COA is afgesproken dat deze ruimten ook gebruikt kunnen worden voor initiatieven vanuit de buurt. Zo kunnen bewonersorganisaties deze ruimten in de avonduren bijvoorbeeld gebruiken voor diverse bijeenkomsten.

6