RIS322163 Afdoening motie Top 10 hindernisbanen

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de gemeenteraad

DSB/10962272 RIS322163 Contactpersoon

Jeffrey de Jong Dienst

Dienst Stadsbeheer Afdeling

DSB BAS Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

21 november 2025

jeffrey.dejong@denhaag.nl

Onderwerp

Afdoening motie: ‘Top 10 hindernisbanen’

Uw raad heeft, tijdens het debat over ‘Buitenruimtedebat’ op 8 mei 2025, de door het raadslid de heer De Vuyst ingediende motie: ‘Top 10 hindernisbanen’ (RIS322163) aangenomen. Hierbij informeert het college de raad over de afdoening van de motie. De motie luidt als volgt: Overwegende , dat: in Den Haag veel oversteekplaatsen niet toegankelijk zijn voor mensen met een visuele beperking, bijvoorbeeld door missende geleidelijnen; stichting Voorall al een inventarisatie heeft gedaan in de stad welke locaties aangepast moeten worden om toegankelijk gemaakt te worden. in de ‘Handreiking naar een toegankelijke buitenruimte’ (RIS 314096) de uitgangspunten voor een toegankelijke inrichting van de Haagse buitenruimte voor mensen met en zonder een functiebeperking omschrijft; in de ‘Richtlijn toegankelijkheid in de openbare ruimte’ (RIS 316007) concrete ontwerprichtlijnen staan; er in het Haags Akkoord 2023-2026 (RIS316672) staat, dat bij alle projecten in de buitenruimte toegankelijkheid het uitgangspunt is en een expliciet onderdeel van de planvorming, waarbij ervaringsdeskundigen en experts worden betrokken; er in 2024, verspreid over de stad, 135 unieke meldingen gemaakt zijn bij Melding Openbare Ruimte over toegankelijkheidsproblemen, waarvan het grootste deel niet-obstakelvrije trottoirs betrof (RIS321457); meldingen, zoals (onveilige) verkeerssituaties of problemen met

rateltikkers die wel een link hebben met toegankelijkheid, vaak onder andere categorieën worden geregistreerd (RIS321457). Constaterende, dat: toegankelijkheid zich vooral focust op de ontwerpfase van projecten, de inrichting; er schouwingen plaats vinden, maar niet specifiek op toegankelijkheid; inwoners en relevante organisaties uit de stad hebben aangegeven dat verschillende straten vaak niet toegankelijk zijn voor mensen met en zonder een functiebeperking.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10962272

Verzoekt het college: een top 10 te maken van de meest ontoegankelijke straten voor mensen met en zonder een functiebeperking, in samenwerking met relevante organisaties, met als leidraad de gemaakte toegankelijkheidsproblemen meldingen en deze te toetsen aan de uitgangspunten en richtlijnen van de ‘Handreiking naar een toegankelijke buitenruimte’ (RIS 314096); een plan van aanpak voor deze top 10 te maken zodat deze straten toegankelijker worden voor mensen met en zonder een functiebeperking. Het college doet de motie op de volgende manier af: Den Haag: een stad waar iedereen mee kan doen Den Haag wil een inclusieve, toegankelijke en leefbare stad zijn - aantrekkelijk voor bewoners, bezoekers én bedrijven. Het uitgangspunt van het college is helder: de stad moet voor iedereen toegankelijk zijn, zonder uitzonderingen. Een toegankelijke buitenruimte betekent dat iedereen, met of zonder functiebeperking, deze op een gelijkwaardige manier kan bereiken en gebruiken. Zodat iedereen gewoon kan meedoen en niemand buitengesloten wordt. Het college onderschrijft dat dit nog niet overal in de stad het geval is. Toegankelijk betekent voor ons: bereikbaar, bruikbaar en veilig voor iedereen.

Wat is een ontoegankelijke buitenruimte? Een `ontoegankelijke openbare ruimte´ is een plek die niet door iedereen op een gelijkwaardige manier gebruikt kan worden, door fysieke, visuele, auditieve of andere belemmeringen. Het gaat om situaties waarin mensen — vaak met een functiebeperking, maar ook ouderen, ouders met kinderwagens of mensen met een tijdelijke blessure — worden gehinderd om er veilig, zelfstandig en comfortabel te komen of zich te verplaatsen. Voorbeelden zijn niet obstakelvrije trottoirs, geen of onduidelijke bewegwijzering, moeilijk bereikbare ov-haltes of onveilige oversteekplaatsen. Omdat ontoegankelijkheid meerdere onderdelen van de openbare ruimte kan raken, is het vaak lastig om specifieke straten als ‘ontoegankelijk’ aan te wijzen en hiernaar te prioriteren. Eigenlijk zijn straten niet ontoegankelijk, veelal gaat het om ontoegankelijke routes (om te verplaatsen) en onbereikbare locaties (om te verblijven) in de buitenruimte. Door een toename van het aantal gebruikers én de groeiende ruimteclaims op de inrichting van de openbare ruimte, ontstaat er steeds meer druk op deze gedeelde omgeving. Dit heeft directe invloed op het gedrag van gebruikers: mensen moeten vaker uitwijken, passen hun route aan of ervaren minder comfort en veiligheid. De openbare ruimte raakt hierdoor niet alleen voller, maar ook functioneel complexer.

Dit vraagt om een zorgvuldige afweging van belangen en een ontwerp dat toegankelijkheid, doorstroming en verblijfskwaliteit in balans houdt. Aandachtsgebieden ontoegankelijke locaties in de buitenruimte Om scherp te krijgen waar in de stad de grootste uitdagingen liggen op het gebied van toegankelijkheid, is samengewerkt met Stichting Voorall en de Stedelijke Ouderen Commissie. Ook de Adviescommissie Openbare Ruimte (ACOR) en het Verkeersoverleg over Verkeerszaken (VOV) hebben hun inzichten gedeeld op basis van plantoetsingen. Daarnaast zijn geregistreerde meldingen via het Meldpunt Openbare Ruimte geïnventariseerd. Hierbij is gekeken naar de inrichting, het gebruik en onderhoud van de buitenruimte. Hieruit blijkt dat de belangrijkste aandachtspunten zich voornamelijk voordoen bij de volgende onderdelen van de buitenruimte.

•

Trottoirs – De vrije doorloopruimte is in maatvoering vaak te beperkt en niet obstakelvrij, bijvoorbeeld door (bak)fietsen, (deel)scooters, terrassen en winkeluitstallingen. Panden zijn soms lastig bereikbaar door hoogteverschillen, obstakels of overhangend groen. Routegeleiding ontbreekt of is onvolledig, bestrating ligt los of ongelijk, en er is regelmatig onvoldoende verlichting of slecht zicht op de looproute.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10962272

•

Tijdelijke situaties – Bij werkzaamheden of tijdelijke inrichtingen ontbreekt vaak duidelijke bebording of, waar noodzakelijk, een veilige omleidingsroute. Voetgangers moeten daardoor uitwijken of oversteken. Denk aan bouwplaatsen (met hekken en containers), steigers, borden die te laag zijn geplaatst en afgesloten trottoirs en evenementen. Terrassen – Zijn niet altijd goed bereikbaar of bruikbaar. In sommige gevallen zijn terrassen groter dan de vergunning dit toestaat, waardoor trottoirs te smal worden en niet obstakelvrij blijven. Oversteekplaatsen – Vanuit routegeleiding vaak ontbrekende of niet-aansluitende blindegeleidelijnen op voetgangersoversteekplaatsen en verkeerskruispunten, waardoor de natuurlijke gidslijn wordt onderbroken. Informatieborden – Borden over herinrichtingen, evenementen of tentoonstellingen worden in bepaalde gevallen midden op de loopruimte geplaatst, wat de doorgang flink belemmert. Openbaar vervoer haltes – Beperkte ruimte om hoogteverschillen te overbruggen en vaak ontbrekende routegeleiding tot aan de natuurlijke gidslijn. Verrommeling – In zijn algemeenheid een opeenstapeling van gebruiksfuncties, objecten en obstakels op het trottoir, wat de inrichting onoverzichtelijk maakt en de oriëntatie bemoeilijkt.

•

•

• • •

Naar een top 10 van hindernisbanen We maken als gemeente goede stappen om de toegankelijkheid in de stad beter te borgen en structureel te verbeteren. De combinatie van duidelijke ontwerprichtlijnen in het Handboek Openbare Ruimte en het integraal meenemen van toegankelijkheid in de reguliere planvorming en vervangingsopgaven zorgt ervoor dat we continu kijken waar verbeteringen mogelijk zijn. Ook maakt toegankelijkheid onderdeel uit van de jaarlijkse schouwingen van de openbare ruimte die, samen met bewoners en winkeliersverenigingen, plaatsvinden in de stad. Zo vormt toegankelijkheid een vast en volwaardig onderdeel van de inrichting, gebruik én onderhoud van de openbare ruimte. Op basis van gevoerde gesprekken en geregistreerde meldingen is een selectie gemaakt van locaties en plekken in de buitenruimte die extra aandacht vragen. Het gaat hierbij voornamelijk om het `gebruik´ en dus het gedrag van de gebruiker van de openbare ruimte. Het vaststellen van prioriteit is lastig, omdat ontoegankelijkheid vaak meerdere oorzaken en locaties tegelijk betreft. Toch is, om op korte termijn gericht aan de slag te kunnen gaan, een top 10 samengesteld van plekken die als ontoegankelijk worden beschouwd. Locatie

Doelgroep

Knelpunt

1.

Prins Hendrikstraat *

2.

Noordeinde

3.

Weimarstraat en Zoutmanstraat * Gevers Deynootweg t.h.v. Palace Promenade

Fysieke en visuele beperking Fysieke en visuele beperking Fysieke en visuele beperking Fysieke, visuele en cognitieve beperking

Doorloopbaarheid door; terrassen, uitstallingen en fietsparkeren. Doorloopbaarheid door; terrassen, uitstallingen en fietsparkeren. Doorloopbaarheid door; terrassen, uitstallingen en fietsparkeren. Onoverzichtelijk trottoir door; (deel)scooters, motoren, fietsen en Hagenaartjes blokkeren het trottoir. Dit i.c.m. de slechte staat van de bestrating. Doorloopbaarheid door; aaneengesloten rijen geparkeerde fietsen en scooters op drukke zomerse dagen. Doorloopbaarheid door; aaneengesloten rijen geparkeerde fietsen en scooters.

4.

5.

Scheveningen boulevard *

Fysieke en visuele beperking

6.

Prinsessegracht t.h.v. Kunstacademie

Fysieke en visuele beperking

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10962272

7.

Plaats en Buitenhof

Fysieke en visuele beperking

8.

Spui - Grote Markt Kalvermarkt *

9.

Beatrixlaan

Fysieke, visuele en cognitieve beperking Visuele beperking

10.

Ov-Tophalte Leyenburg

Fysieke en visuele beperking

Routegeleiding niet volledig door; ontbreken van blindegeleidelijnen op oversteekplaatsen naar de ov-halte. Onoverzichtelijke verkeerssituatie door; diverse soorten weggebruikers die door elkaar heen bewegen. Routegeleiding niet volledig door; ontbreken van blindegeleidelijnen naar de ov-halte. Doorloopbaarheid door; routegeleiding niet volledig en niet obstakelvrij 0vhaltegebied.

Om gevolg te geven aan het verbeteren van de toegankelijkheid op de top 10 locaties, worden of zijn op korte termijn de volgende acties in gang gezet: Locatie 1-6 - Binnen de reguliere surveillance zet de Handhavingsorganisatie in op het toegankelijk houden van de stoep. Daarnaast wordt er gehandhaafd op basis van klachten en meldingen. In de Nota Toezicht en Handhaving Buitenruimte 2025-2028 (RIS312214) staat dat handhaving onderdeel is van een breder pakket aan maatregelen, zoals communicatie en fysieke maatregelen in de buitenruimte. In deze nota zijn stedelijke prioriteiten vastgesteld. Ook is er ruimte voor maatwerk maar bij het bepalen van prioriteiten wordt gekeken naar: hoe vaak komt een overtreding voor, hoeveel hinder of gevaar levert dit op en draagt toezicht en handhaving bij aan het oplossen van het probleem. Omdat er meerdere leefbaarheidsthema’s zijn en handhaven niet altijd de oplossing biedt, is het nodig om duidelijke keuzes te maken waar de Handhavingsorganisatie op handhaaft. De keuzes worden gemaakt in het Veiligheids- en Leefbaarheidsoverleg. De fiets heeft een steeds belangrijkere plek in de stedelijke mobiliteit. De fiets is een ruimte-efficiënte manier om te voorzien in de groeiende mobiliteitsbehoefte. Fietsen is gezond, schoon en gemakkelijk: het draagt bij aan een leefbare en bereikbare stad.

Goede fietsparkeervoorzieningen zijn noodzakelijk om de buitenruimte voor iedereen aantrekkelijk en toegankelijk te houden. Dat betekent soms ook strengere handhaving op weesfietsen en fout gestalde fietsen. Het Fietstoezichtteam handhaaft meerdere keren per jaar in Centrum, Zeeheldenkwartier en Regentesse- en Valkenboskwartier. Daarnaast handhaaft zij op basis van klachten en meldingen voor alle locaties. Fietsen die op de stoep geparkeerd staan, kunnen afkomstig zijn van bewoners die geen andere stallingsmogelijkheden hebben, bijvoorbeeld door het ontbreken van een berging, schuur of voortuin. Daarom worden er wijkanalyses uitgevoerd in gebieden zoals Zeehelden-, Valkenbos- en Regentessekwartier. Deze onderzoeken helpen bij het verbeteren van de inrichting van de buitenruimte, zodat er voldoende fietsparkeerplekken komen zonder de doorgang te belemmeren. In Scheveningen zijn nieuwe en extra fietsvoorzieningen gerealiseerd, waarmee bezoekers hun fiets veilig kunnen parkeren. Locatie 7 –De toegankelijkheid en verkeersveiligheid worden integraal meegenomen in het kader van de ‘Hartlijn’-ontwikkeling (Spui–Vijverdam), mede naar aanleiding van de renovatie van het Binnenhof.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10962272

Locatie 8 –Voor deze locatie wordt een integrale aanpak voor de middellange termijn verkend, gericht op het verbeteren van de verkeersveiligheid op het kruispunt Spui/Kalvermarkt. Daarbij worden onder andere de mogelijkheden onderzocht voor uitbreiding van het autoluwe gebied en een samenhangend ontwerp voor de centrale historische as — de zogeheten ‘Hartlijn’ — van Kneuterdijk via Hofweg naar het Spui. In deze verkenning is expliciet aandacht voor structurele maatregelen ter verbetering van de toegankelijkheid voor mensen met een beperking. Locatie 9 – Deze locatie wordt meegenomen in de stedelijke aanpak blindegeleidelijnen. De uitvoering van de werkzaamheden op deze locatie staat gepland voor 2026. Locatie 10 – Voor het haltegebied zal in samenwerking met Stichting Voorall worden onderzocht welke maatregelen nodig zijn om het haltegebied beter toegankelijk te maken voor mensen met een beperking. *De afgelopen periode is een gerichte bewustwordingscampagne gevoerd om aandacht te vragen voor het vrijhouden van stoepen voor iedereen — zowel mensen met als zonder beperking. Deze campagne had als doel het vergroten van de bewustwording onder inwoners en bezoekers ten aanzien van het vrijhouden van stoepen voor voetgangers, met specifieke aandacht voor mensen met een fysieke beperking.

De campagne maakte gebruik van: verschillende (sociale) mediakanalen, in diverse winkelgebieden (locaties; 1, 3, 5 en 8) zijn posters opgehangen en melkgraffiti op de stoep aangebracht, dit met de tekst: ‘Houd de stoep vrij’. De acties die zijn benoemd bij de top 10 locaties worden gedekt binnen de bestaande begroting van programma 9 buitenruimte (o.a. toezicht handhaving) en programma 12 mobiliteit (activiteit groei ov). Het college hecht veel waarde aan een veilig, schoon en toegankelijk straatbeeld. In de gehele stad is de inzet erop gericht om dit te bewerkstelligen. Met deze aanpak laat het college zien dat toegankelijkheid in de buitenruimte én de stem van Haagse belangenbehartigers voor mensen met een beperking serieus wordt genomen. Zo bouwen we stap voor stap aan een stad waar iedereen zich vrij, veilig en prettig kan verplaatsen én kan verblijven. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

5/5