RIS322060 Beantwoording SV Eindelijk actie tegen illegaal slapen daklozen op Scheveningen

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

8 juli 2025 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden de heren De Mos en Bom, luidend: ‘Eindelijk actie tegen illegaal slapen daklozen op Scheveningen’

DSB/10893003 RIS322060

De raadsleden de heren De Mos en Bom hebben op 2 mei 2025 een brief met daarin 8 vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. Opnieuw wordt Scheveningen geteisterd door daklozen die in tentjes illegaal op Scheveningen slapen. Op ondermeer de Facebookwebsites ‘Overlast op Scheveningen’ (1) en Wat is het fijn om een Scheveninger te zijn’ (2) worden meldingen gedaan van illegale slapers. Onder andere langs de Groot Hertoginnelaan, in de Scheveningse Bosjes, de Bosjes van Poot en op het parkeerterrein van het Bronovo-ziekenhuis. 1.

Is het college bekend met het feit dat Scheveningen opnieuw wordt geteisterd door daklozen die in tentjes illegaal op Scheveningen slapen? Op ondermeer de Facebookwebsites ‘Overlast op Scheveningen’ (1) en ‘Wat is het fijn om een Scheveninger te zijn’ (2) worden meldingen gedaan van illegale slapers.

Het college is op de hoogte van signalen over personen die op verschillende locaties in Scheveningen in tenten verblijven. 2.

Deelt het college de mening dat dit totaal onwenselijk is? Het is slecht voor de mensen die hierbuiten slapen, maar zorgt ook voor gevoelens van ongemak en onveiligheid bij mensen die in onze bossen en parken wandelen of de hond uitlaten.

Het is inderdaad onwenselijk dat mensen in de open lucht moeten slapen. Dit is vooral schrijnend voor de betrokkenen zelf, die zich in een kwetsbare positie bevinden, en bewoners kunnen hier ook overlast van ervaren. Het college zet zich actief in voor een menswaardige opvang en ondersteuning, zodat iedereen een veilige en passende plek kan vinden, met oog voor zowel de belangen van de betrokken personen als die van de bredere gemeenschap. 3.

Welke actie heeft het college ondernomen om alle tentjes in het Haagse groen te verwijderen? Graag een gedetailleerd antwoord.

Zoals in commissiebrief (RIS318224) toegelicht worden tenten niet (direct) verwijderd als de omstandigheden en het gebied het toelaten, een dak– en thuisloos persoon die geen overlast veroorzaakt en er een hulp- of zorgtraject gestart is en/of zicht op opvang. Tenten worden wel verwijderd indien er sprake is van ernstige vervuiling en/of verstoring van het milieu.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10893003

Dagen voorafgaand en tijdens de NAVO-top waren verschillende maatregelen genomen om de aanwezigheid van tenten in het geprioriteerde gebied aan te pakken. Er was een tijdelijke opvang geopend waar de dak- en thuisloze mensen tijdelijk kunnen verblijven. Op de tijdelijke opvanglocatie waren ook maatschappelijke organisaties actief. De uitgevoerde acties waren gericht op zowel handhaving als het bieden van ondersteuning aan de betrokkenen. Het college zet zich volop in om dak- en thuisloze mensen perspectief te bieden. Onder het bieden van perspectief verstaan wij het begeleiden van betrokkenen richting werk, vrijwillige terugkeer naar land van herkomst of toeleiding naar zorg. Dit doen we samen met maatschappelijk gedreven partners. Onze handhavers en boswachters begeleiden dak- en thuisloze mensen naar de intake, waarna perspectief geboden wordt. Hierdoor zetten wij ons in om dak- en thuisloze mensen duurzaam van straat te begeleiden. Een klein deel van de dak en thuisloze mensen accepteert geen hulp en staat niet open voor contact met zorg en handhavende organisaties. In sommige gevallen leidt dit tot overlastgevend gedrag, agressie en strafbare feiten. De handhaving is complex, mede doordat betrokkenen overdag vaak afwezig zijn.

Toch wordt, na een waarschuwing, bij herhaalde overtredingen opgetreden, dit kan onder andere door het opleggen van boetes en het instellen van gebiedsverboden. 4.

Hoeveel boetes zijn er door de handhaving opgelegd aan illegale tentbewoners?

Het overnachten in de openbare ruimte door dakloze mensen wordt in eerste instantie niet beboet zolang er geen sprake is van gevaar voor mens, dier of natuur. Dit geldt vooral in situaties waarbij de persoon wacht op een beschikbare opvangplek en zorg heeft geaccepteerd. Zowel politie als handhavers hebben instructies om menselijk en respectvol om te gaan met dak en thuisloze mensen die in de openbare ruimte slapen, vooral wanneer er geen gevaarlijke situatie is en de persoon in afwachting is van opvang of hulp. In dergelijke gevallen wordt het doelgerichte handelen gericht op ondersteuning, niet op handhaving. Het college zet zich in voor een zorgvuldige en passende benadering, waarbij ook gekeken wordt naar de onderliggende problematiek van dak- en thuisloze mensen, en streeft naar een integrale aanpak die zowel handhaving als zorg en begeleiding omvat. Indien een dak- en thuisloos persoon reeds eerder weggestuurd of gewaarschuwd is vanwege overlast gevende activiteiten of als het gebied waarin de dak- en thuisloze mensen zich bevindt dusdanig kwetsbaar is, zoals Natura2000 gebieden, kunnen zij toch een boete opgelegd krijgen. In het jaar 2024 zijn er in totaal 254 boetes opgelegd door de handhavers van de Handhavingsorganisatie voor het slapen in de openbare ruimte. Daarvan zijn 102 boetes uitgeschreven aan personen waarvan is vastgesteld dat zij dak- of thuisloos waren.

Bij het opleggen van deze boetes is een zorgvuldige afweging gemaakt waarin de veiligheid van mens, dier en natuur is meegenomen. De overige 152 boetes zijn opgelegd aan toeristen die ervoor kozen om in campers, caravans, tentjes of onder de open lucht te overnachten in de openbare ruimte, wat in strijd is met de geldende regels voor gebruik van de openbare ruimte. Op specifieke locaties, zoals het strand van Scheveningen, wordt in de zomerperiode om veiligheidsredenen een zerotolerancebeleid gevoerd. Dit geldt voor iedereen die daar zonder toestemming verblijft of overnacht, na een waarschuwing volgt direct handhavend optreden. Het college benadrukt dat handhaving altijd gepaard gaat met waar mogelijk het aanbieden van begeleiding, hulpverlening of verwijzing naar opvanglocaties, met speciale aandacht voor mensen in een kwetsbare positie. 5.

Hoeveel arbeidsmigranten zijn er met hulp vanuit de gemeente doorverwezen naar organisaties die hen aan werk hebben kunnen helpen óf naar hun land van herkomst hebben begeleid? Graag een gedetailleerd antwoord.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10893003

In 2024 zijn in totaal 60 dak- en thuisloze mensen die in de openbare ruimte verbleven en overlast veroorzaakten, opgenomen in een zorgtraject via de inzet van handhavers en de taak accenthouder van de Handhavingsorganisatie. Daarvan zijn 15 mensen aangemeld bij het dak- en thuislozenloket van de gemeente Den Haag, waar zij verdere begeleiding hebben gekregen richting passende opvang, ondersteuning of trajecten richting werk. De andere 45 mensen zijn aangemeld bij stichting BARKA. Stichting BARKA is een sociale organisatie die ondersteuning biedt aan kwetsbare EU-burgers die hulp nodig hebben bij het vinden van werk of een vrijwillige terugkeer naar het herkomstland. Dit gebeurt onder andere via het project PERSPEKTYWA, in samenwerking met het Leger des Heils. In het jaar 2024 heeft Stichting BARKA 195 mensen gemotiveerd om vrijwillig terug te keren naar hun herkomstland en heeft 111 mensen geholpen aan werk met onderdak, waarvan een deel via het project PERSPEKTYWA. Dit betrof 39 mensen die zijn teruggekeerd en 73 mensen die werk met onderdak hebben gevonden. Het project PERSPEKTYWA is zeer succesvol dankzij de combinatie van kortdurende opvang en deskundige begeleiding. Deelname aan het project is vrijwillig, maar niet vrijblijvend: deelnemers worden geacht actief mee te werken en zich aan de afspraken te houden.

De samenwerking tussen Stichting BARKA en het Leger des Heils leidt tot mooie resultaten. Sinds de start van deze pilot op 24 juni 2024 hebben van de 307 deelnemers, 139 mensen werk gevonden en zijn 73 mensen vrijwillig teruggekeerd naar hun herkomstland. Het is belangrijk om op te merken dat de gemeente geen volledig zicht heeft op de resultaten van andere organisaties waarmee mogelijk ook personen in contact zijn gekomen na doorverwijzing of melding. De registratie van uitkomsten ligt bij deze externe partijen, waardoor niet altijd duidelijk is wat het vervolg is geweest voor elk individu. 6.

Je kan mensen gedwongen laten terugkeren, maar dat is een lastig traject. Daarvoor is het nodig een persoonlijk dossier aan te leggen waarin de overlast wordt vastgelegd. Daarom moeten er keer op keer boetes uitgeschreven worden. Hoeveel arbeidsmigranten heeft het college gedwongen laten terugkeren? Hoeveel persoonlijke dossiers van arbeidsmigranten zijn er aangelegd? Graag een gedetailleerd antwoord

Het college onderkent de uitdagingen die gepaard gaan met dit proces. Vorig jaar zijn via het project PERSPEKTYWA 39 mensen vrijwillig teruggekeerd. Om tot gedwongen terugkeer over te kunnen gaan, is het noodzakelijk dat voor betrokken personen een individueel dossier wordt opgebouwd. In dat dossier wordt onder andere het patroon van overlast en het ontbreken van bestaansperspectief in Nederland vastgelegd. De gemeente Den Haag werkt in dit proces nauw samen met: de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND), de Afdeling Vreemdelingenpolitie, Identificatie en Mensenhandel (AVIM), Dienst Terugkeer & Vertrek (DT&V) en andere ketenpartners, zoals Stichting BARKA en maatschappelijke opvanginstanties. Deze gezamenlijke maatwerkbenadering in de vorm van een persoonsgeboden aanpaktraject wordt ingezet op het moment dat het nodig is om een geïntegreerde aanpak te waarborgen voor de betrokkenen. Hierbij wordt gekeken naar alle facetten van de situatie, zoals de gezondheid, de sociale (woon)omstandigheden, het gedrag van de persoon in kwestie en of betrokkene arbeid verricht. Het besluit om deze benadering in te zetten wordt genomen in overleg tussen de eerdergenoemde partijen die aan dit gremium deelnemen. Voor 93 dak- en thuisloze mensen, voornamelijk afkomstig uit Midden- en Oost-Europa, is in 2024 een dossier opgestart.

Deze dossiers zijn bedoeld om een volledig beeld te krijgen van de individuele situatie en mogelijke routes naar ondersteuning of terugkeer. Van deze groep is niet vast te stellen hoeveel mensen daadwerkelijk zijn uitgezet of zelfstandig zijn teruggekeerd naar hun land van herkomst.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10893003

Dit is gelegen in het feit dat een deel van de mensen, waarvan het verblijfsrecht is beëindigd, uit eigen beweging, mede ondersteund door Stichting BARKA, Nederland verlaat. Indien mensen niet zelfstandig vertrekken en weer in toezicht worden aangetroffen, zullen zij uiteindelijk gedwongen Nederland moeten verlaten. 7.

Hoe vaak heeft de gemeente contact opgenomen met de landen van herkomst over het terugnemen van hun burgers? Graag een gedetailleerd antwoord.

De gemeente Den Haag heeft zelf geen formele taak of bevoegdheid om contact op te nemen met landen van herkomst over het terugnemen van hun burgers. Het proces van terugkeer en eventuele uitzetting van personen zonder verblijfsrecht wordt volledig gecoördineerd door de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) en de Dienst Terugkeer & Vertrek (DT&V). De rol van de gemeente Den Haag is ondersteunend, bijvoorbeeld door het aanleveren van informatie uit persoonlijke dossiers, het signaleren van overlastsituaties en het begeleiden van mensen naar hulpverleningstrajecten of vrijwillige terugkeer via organisaties als Stichting BARKA. 8.

In hoeverre wordt er samengewerkt met uitzendbureaus? Als het werk bij het ene uitzendbureau stopt, moet dat uitzendbureau of nieuw werk voor ze vinden, bijvoorbeeld bij een ander uitzendbureau of betrokken zijn bij het traject om de oud-werknemer terug naar het land van herkomst te geleiden. Zij moeten zorgen voor huisvesting. Graag een gedetailleerd antwoord.

Op dit moment is er sprake van beperkte samenwerking tussen de gemeente Den Haag en uitzendbureaus in het kader van het begeleiden van arbeidsmigranten na afloop van hun dienstverband. Deze samenwerking kent zijn vorm in het Vangnet traject waarbij dakloze EU migranten tijdelijk worden opgevangen door de gemeente en ABU gecertificeerde uitzendbureaus die op zoek gaan naar werk incl. huisvesting voor deze groep. De samenwerking met Haagse uitzendbureaus is lastig omdat er vaak geen direct verband is vast te stellen tussen werk en huisvesting. Als het college concrete signalen ontvangt dat een in Den Haag gevestigd uitzendbureau haar medewerkers op straat zet, dan wordt vanuit het programma arbeidsmigratie in goede banen contact opgenomen met het betreffende uitzendbureau om de reden van beëindiging contract en huisvesting te bespreken. Vaak zijn het bij de arbeidsmigrant gelegen factoren die ervoor zorgen dat de werkgever geen contract meer aanbiedt. Dit kan onder andere zijn onder invloed van middelen op het werk verschijnen ondanks meerdere waarschuwingen, agressie in de woonsituatie of op het werk. Vaak bieden uitzendbureaus aan om de terugreis naar thuisland te willen betalen, maar daar wil de arbeidsmigrant slechts zelden gebruik van maken.

Volgens de Wet goed verhuurderschap (Wgv), die sinds 1 juli 2023 van kracht is, moeten uitzendbureaus die huisvesting aanbieden aan arbeidsmigranten voldoen aan specifieke kwaliteitsnormen. Deze normen betreffen onder andere hygiëne, veiligheid en het aantal bewoners per ruimte. Daarnaast moeten de huurovereenkomsten voor huisvesting en arbeid gescheiden zijn, zodat het beëindigen van een arbeidscontract niet automatisch leidt tot verlies van huisvesting. Bij beëindiging van het dienstverband geldt een overgangstermijn van vier weken waarin de arbeidsmigrant de huisvesting kan blijven gebruiken. Daarnaast verplicht de Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs (Waadi) uitzendbureaus om arbeidsmigranten te registreren in de Basisregistratie Personen (BRP) en hen te ondersteunen bij deze registratie.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10893003

Hoewel uitzendbureaus wettelijk verplicht zijn om te zorgen voor adequate huisvesting en registratie van arbeidsmigranten, zijn er geen expliciete wettelijke verplichtingen die hen dwingen om bij beëindiging van het dienstverband actief betrokken te blijven bij de terugkeer naar het land van herkomst. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de locoburgemeester, Ilma Merx

Robert van Asten

5/5