RIS321825 Compensatie van gemiste zorg- en huurtoeslag voor Haagse inwoners met de alleenverdienersproblematiek 2024 en 2025

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Mariëlle Vavier wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

SZW/10869168 RIS321825 Contactpersoon

Maja Ververs Dienst

Dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheid Afdeling

SZW Beleid Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

8 april 2025

maja.ververs@denhaag.nl

Onderwerp

Compensatie van gemiste zorg- en huurtoeslag voor Haagse inwoners met de alleenverdienersproblematiek 2024 en 2025.

Geachte voorzitter, Met de brief van 12 december 2023 (RIS 317342) heeft het college u geïnformeerd over de compensatie van de gemiste zorg- en huurtoeslag met bijzondere bijstand over 2022 en 2023 aan inwoners met de alleenverdienersproblematiek. Aangezien het Rijk dit probleem pas per 2028 zal repareren via aangepaste fiscale wetgeving informeren wij u hierbij hoe het college tot die tijd dit probleem voor deze kwetsbare doelgroep oppakt. Aanpak tot nu toe Inwoners met de alleenverdienersproblematiek zijn (echt)paren, van wie één partner een UWVuitkering1 heeft en de ander geen of een heel laag inkomen heeft. Samen worden zij veelal aangevuld tot het bijstandsniveau door de gemeente. Door fiscale effecten ontvangen zij te weinig zorg- en huurtoeslag. Als gevolg hiervan moeten deze echtparen rondkomen van minder dan het bestaansminimum. Het Rijk zal dit probleem per 2028 repareren via aangepaste fiscale wetgeving. Tot die tijd wordt van gemeenten verlangd om dit op te pakken. Hoewel het probleem is veroorzaakt door (fiscale) regels van het Rijk, heeft het college de compensatie van gemiste zorg- en huurtoeslag direct na de opdracht vanuit het Rijk opgepakt. Het betreft immers een kwetsbare groep mensen, die recht heeft op een netto inkomen op tenminste het bestaansminimum.

In totaal heeft het college voor circa 180 (echt)paren door de Dienst Toeslagen teruggevorderde zorg- en huurtoeslag over 2022 en voor circa 220 (echt)paren gemiste zorg- en huurtoeslag over 2023 gecompenseerd met bijzondere bijstand. Het college continueert de compensatie aan inwoners met de alleenverdienersproblematiek vanuit bijzondere bijstand en vanaf 2025 vanuit een separate regeling in elk geval tot 2028, althans zolang dit van gemeenten wordt verlangd door het Rijk. Voor de kosten die door de gemeente gemaakt worden, ontvangen wij voldoende vergoeding van het Rijk.

1

Of een particuliere arbeidsongeschiktheidsuitkering, dan wel een IAOW-of IOAZ-uitkering

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10869168

Compensatie over 2024 In juli 2024 heeft het Rijk een lijst aan gemeenten gestuurd met inwoners, die mogelijk onder de alleenverdienersproblematiek vallen, waaronder ook degenen die (nog) geen aanvullende bijstand ontvangen (niet-uitkeringsgerechtigden). Dit om zo gemeenten in staat te stellen zoveel mogelijk alleenverdieners te bereiken die over 2024 gecompenseerd moeten worden. 2 Aangezien de lijst van het Rijk niet actueel was, hebben gemeenten vanaf eind 2024 eerst nog onderzoek moeten doen naar het recht op compensatie van zorg- en huurtoeslagen, na toestemming van de betrokkenen. Ook moet de gemeente daarbij onderzoeken of de betrokkenen recht hebben op een aanvullende bijstandsuitkering en deze zo nodig verstrekken. Deze onderzoeken zullen nog doorlopen tot circa medio 2025. Degenen die al bekend waren in 2023, heeft het college in 2024 in elk geval gecompenseerd. Over 2024 zal het college circa 240 (echt)paren compenseren met bijzondere bijstand. Nieuw in Participatiewet 2025: Tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek Op 1 januari 2025 is de “Tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek’’ in werking getreden3. Tot en met 2024 moesten gemeenten steeds het reële bedrag aan de maandelijkse gemiste zorg- en huurtoeslag berekenen.

Met de Tijdelijke regeling wordt van gemeenten gevraagd om jaarlijks een vaste tegemoetkoming voor gemiste zorg- en huurtoeslag voor het hele jaar te verstrekken. Voor het jaar 2025 bedraagt de vaste tegemoetkoming € 1.000,- 4. Echter, als een (echt)paar vanaf 1 januari 2025 een verzoek indient om het reële bedrag aan gemiste toeslagen te verstrekken, moet de gemeente dat reële bedrag berekenen. En als dit bedrag dan hoger dan de vaste tegemoetkoming uitvalt, moet de gemeente dat reële bedrag verstrekken als bijzondere bijstand. Het college vindt het van belang om de tegemoetkoming te verstrekken aan alle onderstaande groepen. Inwoners van de lijst die het Rijk jaarlijks aanlevert aan gemeenten. Inwoners die niet op de lijst staan, maar over december 2024 recht op compensatie van de zorg- en huurtoeslag hadden en ook in 2025 onder de doelgroep alleenverdienersproblematiek vallen. Het college heeft aan deze groep al vanaf september 2023 tot en met december 2024 maandelijks compensatie verstrekt. Inwoners die zichzelf bij de gemeente melden en die vanwege de alleenverdienersproblematiek onder de doelgroep vallen. Vanaf juni 2025 verstrekking op grond van de Tijdelijke regeling Gemeenten ontvangen vanaf 2025 het jaarlijkse budget voor de tegemoetkoming in de Meicirculaire Het college verstrekt de jaarlijkse tegemoetkoming daarom in juni aan de betrokken inwoners.

Voor inwoners die nog niet eerder bij ons bekend waren, geldt dat zij in juni de volledige compensatie voor 2025 krijgen. Voor diegenen die in december 2024 al compensatie van de zorg- en huurtoeslag ontvingen continueert het college tot juni 2025 de verstrekking van de maandelijkse bijzondere bijstand voor inwoners.5 Dit ter overbrugging tot de tegemoetkoming op grond van de Tijdelijke regeling. Voor deze inwoners geldt dat er in juni een verrekening plaatsvindt en zij ontvangen dan de compensatie verminderd met wat zij al in de maanden januari tot en mei 2025 ontvangen hebben.

2

N.a.v. de aangenomen motie van het Tweede Kamerlid Warmerdam, Kamerstuk 26 448, nr. 719.

3

Dit is een nieuwe bepaling in de Participatiewet “Tegemoetkoming alleenverdienersproblematiek” (artikel 78gg).

4

Regeling Participatiewet, IOAW en IOAZ, artikel 15ba,Tegemoetkoming alleenverdienersproblematiek,

5

Gemiddeld hadden we aan 148 echt)paren in 2024 per maand 56 euro verstrekt. Gelet op de hoogte van de vaste tegemoetkoming

verstrekken we 83.33 euro per maand aan bijzondere bijstand over de maanden januari tot en met mei 2025. Deze overbrugging zal neerkomen op in totaal maximaal 61.700 euro.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10869168

Tot slot Het college ondersteunt zoals uit het voorgaande blijkt een kwetsbare groep die als gevolg van landelijke regelingen in de knel is gekomen. In dit geval compenseert het Rijk ons voor de kosten en worden er op landelijk niveau ook fiscale wetswijzigingen voorbereid. Het college vertrouwt erop dat gezien deze inzet vanuit het Rijk deze extra ondersteuning vanaf 2028 niet meer aan de orde zal zijn. In het geval er onverhoopt toch knelpunten dreigen te ontstaan of er relevante ontwikkelingen zijn, informeert het college u wederom.

Met vriendelijke groet, de wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken Mariëlle Vavier

3/3