RIS321812 Beantwoording SV Hou van Laakhavens, maak Den Haag mooier

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE

10 juni 2025

VRAGEN

Onderwerp

Ons kenmerk

Antwoord van het college op de vragen van raadsleden de heren Martini en Martinez van Andel, luidend: 'Hou van Laakhavens, maak Den Haag mooier‘

DSO/321839 RIS321812

De raadleden de heren Martini en Martinez van Andel hebben op 1 april 2025 een brief met daarin 17 vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt: Op 19 maart 2025, organiseerde Hart voor Den Haag in het kader van Ombudspolitiek, een wijkschouw in de Calandstraat en aansluitend Laakhavens-West. Buurtbewoners waren met meer dan - (voor de grapjassen die melden dat dit “allemaal partijengenoten waren” is hier al een slechte mededeling, nee het waren voornamelijk willekeurige bewoners) - 35 mensen komen opdagen. Verder waren aanwezig; de wijkagent uit Molenwijk, enige ambtenaren van het stadsdeelkantoor en Hart voor Den Haag fractievoorzitter Richard de Mos. Uit de verkenningstocht kwamen een flink aantal tekortkomingen onder onze aandacht. Afspraak was dat indieners bij het college om nadere informatie zouden vragen. 1.

De komst van het AZC aan de Calandstraat komt toch als een “verrassing”. De vraag die wij graag beantwoord willen zien, is of naar het beeld van het college er werkelijk voldoende is gecommuniceerd met de bewoners en aansluitend of er werkelijk voldoende rekening is gehouden met de achterbuurt die rond de Lobatostraat en de T. Strangstraat bestaat en vreemde ongure lui aantrekt? Daarenboven, is er überhaupt rekening mee gehouden dat er een koffieshopboot een nering heeft en ten slotte dat Laakhavens Centraal vanaf deze maand voor 10 tot 25 jaar een grote bouwput zal worden?

De komst van het AZC is middels een informatiebijeenkomst aan de buurtbewoners gepresenteerd. De gemeente heeft hier gewerkt conform de werkwijze van het door de raad aangenomen IV Haagse Kracht. Omdat de gemeente Den Haag moet voldoen aan voldoende opvang voor asielzoekers, zijn locaties onderzocht die eventueel geschikt zijn hiervoor. Omdat de locatie aan Calandstraat 12 tijdelijk leeg staat en er onvoldoende alternatieven zijn, heeft de gemeente ervoor gekozen om deze locatie voor een periode van maximaal drie jaar te gebruiken voor de opvang van ongeveer 250 asielzoekers. Het COA zorgt er samen met de gemeente en andere organisaties voor dat het veilig en leefbaar is en blijft in en rondom de opvanglocatie. In de stad zijn meerdere opvanglocaties die goed en rustig functioneren. Bij nieuwe opvanglocaties starten we verder altijd met een wekelijks beheeroverleg met onder andere omwonenden, de beheerder van de opvang, de gemeente en handhaving/wijkagent. We hebben hier goede ervaringen mee. Omwonenden kunnen hier altijd terecht met zorgen en signalen, die dan meteen kunnen worden opgepakt. De ervaring leert dat door een goede relatie met de buurt te onderhouden, asiel opvanglocaties opgaan in de buurt. Voor wat betreft de koffieshopboot is er weinig tot geen overlast gemeld.

De eigenaar van de coffeeshop heeft ongeveer een jaar geleden een enquête gehouden naar de beleving en eventuele overlast. Daarbij kwam naar voren dat er door de omwonenden geen overlast van de coffeeshopboot wordt ervaren.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

Het college houdt er verder rekening mee dat er de komende 10 tot 25 jaar gebouwd gaat worden in Laakhavens Centraal en dat dit gevolgen voor de buurt zal hebben. Echter, de ontwikkeling zal stapsgewijs uitgevoerd worden, zodat niet de hele wijk een grote bouwput wordt. Tijdens de bouw zal de gemeente alles doen om, voor zover mogelijk, de bereikbaarheid en leefbaarheid te garanderen. Met de ontwikkeling van Laakhavens verwacht het college dat de leefbaarheid en veiligheid in het gebied sterk zal verbeteren. 2.

Kan het college mededelen wat de nightclub/laakbar, in de ongure en afgelegen T. Strangstraat, toevoegt aan de leefbaarheid van de wijk?

Kunstruimte NEST en Club Laak zijn tijdelijk gehuisvest in de Verheeskade. Met deze tijdelijke functies wordt ruimte geboden aan voorzieningen in de wijk, zoals beeldende kunst en uitgaansgelegenheden. Het is inmiddels een zeer gewaardeerde culturele hotspot die bijdraagt aan de diversiteit en het culturele aanbod van Den Haag. De locatie van Club Laak aan de Verheeskade is één van de elf locaties die aan de hand van 7 ruimtelijke criteria uit de Nachtvisie Den Haag (RIS319421) naar voren is gekomen als mogelijke tijdelijke locatie voor nachtcultuur. 3.

Kan het college mededelen in hoeverre bij de verlening van de vergunning van die nightclub, aan het toekenningscriterium leefbaarheid, inhoud is gegeven?

De ‘nightclub’ betreft een tijdelijke locatie van Nest, een cultuurinstelling die over een nachtvergunning beschikt. Verder moet bij het verlening van een vergunning aan een nightclub de ondernemer aan kunnen tonen dat de exploitatie van de horeca-inrichting geen nadelige invloed heeft op de openbare orde of op het woon- of leefklimaat in de naaste omgeving van de horeca-inrichting. Om dit aan te tonen moet onder andere akoestisch onderzoek worden gedaan bij de horeca-inrichting. Uit het rapport van het akoestisch onderzoek moet op grond van verrichte geluidsmetingen of geluidsberekeningen blijken of aan de grenswaarden voor geluid wordt voldaan. Daarnaast moet er door de eigenaar een veiligheidsplan worden opgesteld. In het veiligheidsplan moet in ieder geval staan beschreven welke maatregelen er worden genomen om overlast voor de omgeving te beperken. 4.

De afsluiting van de Waldorpstraat zal ongetwijfeld een sterke invloed hebben op de luchtkwaliteit, het geluid en fijnstof. Verwacht het college dat de luchtkwaliteit zal verslechteren de komende 5 jaar? Zo ja, overweegt het college dan maatregelen om dit binnen de perken te houden? Kan het college aangeven welke toename van fijnstof zij in de komende 5 jaar verwacht?

Vanaf 1 juli 2021 geldt de bestaande milieuzone voor vrachtauto’s ook voor personen- en bestelauto’s en motoren. Daardoor is niet langer de Waldorpstraat, maar de Neherkade de grens van de milieuzone. Dit betekent dat het deel van Laakhaven ten oosten van de Calandstraat bij de milieuzone hoort. Per 1 januari 2022 is het toegangscriterium voor dieselvrachtauto’s aangescherpt; alleen de diesels met de minste uitstoot hebben nog toegang. Voor autobussen gelden dezelfde voorwaarden als voor vrachtauto’s. Vanaf 2025 wordt binnen de huidige milieuzone een nul-emissiezone ingesteld voor vracht- en bestelauto’s. De milieu- en nul-emissiezone leiden tot minder fijnstofuitstoot en lagere concentraties in de lucht. Niet alleen binnen de zone, maar ook op de wegen van en naar de zone, omdat immers daar ook minder vervuilende voertuigen zullen rijden. Op de Neherkade is een meetstation geplaatst om de luchtkwaliteit te kunnen meten. De resultaten zijn zichtbaar via luchtmeetnet.nl

2/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

5.

Bewoners geven aan dat de verkeerssituatie in de Waldorpstraat tussen de Calandstraat en de Waldotoren gevaarlijk is voor bewoners die de straat willen oversteken. Wil het college maatregelen nemen om de verkeerssituatie minder gevaarlijk te maken voor bewoners die de straat willen oversteken? De bewoners begrijpen niet waarom er geen zebrapaden worden aangelegd? Bovenal wordt het college uitgenodigd aan te geven op welke wijze het onoverzichtelijke en het als Pagina 2 van 5 levensgevaarlijk ervaren kruispunt bij de Waldotoren (Viaductweg/Waldorpstraat) denkt te gaan verbeteren? De situatie is bovendien bij diverse kruispunten voor fietsers erg onoverzichtelijk. Wil het college maatregelen treffen om deze situaties overzichtelijker te maken?

De verkeerssituatie langs de Waldorpstraat zal in verband met de gebiedsontwikkeling van Laakhavens in de toekomst verbeteren. In de plannen voor de gebiedsontwikkeling zal het verkeer verminderen. Op dit moment wordt gewerkt aan een plan voor de verkeersafwikkeling. Voor wat het deel tussen de Calandstraat en de Viaductweg betreft. Er wordt een schetsontwerp uitgewerkt voor een zgn. middeneiland met oversteekplaats op dit wegvak. Daarnaast onderzoekt het college de verkeersdoorstroming in de hele wijk en de maatregelen die nodig zijn om het verkeer veiliger te maken. Wat de kruising Viaductweg/Waldorpstraat betreft: het hoge aantal ongevallen was aanleiding om deze in 2019 her in te richten en sindsdien is het aantal afgenomen. Er komen echter nog steeds met enige regelmaat vragen binnen over de inrichting (in 2021 zijn er raadsvragen gesteld en zijn er kleine aanpassingen gedaan). Dat is begrijpelijk omdat het kruispunt op bepaalde punten onvoldoende duidelijk is. Toch was dit destijds binnen de ruimtelijke en functionele beperkingen de meest optimale inrichting. Deze beperkingen gelden nog steeds, zo maakt de straat onderdeel uit van de hoofdroute voor nood- en hulpdiensten en staat de bebouwing dicht op de weg. Het is denkbaar dat met de voorgenomen plannen in de toekomst de verkeerssituatie verandert en er meer ruimte ontstaat om aanpassingen te doen.

De omgeving van de 3 tempels aan de 1e van der Kunstraat verdient aparte aandacht. Om te beginnen de rotte kies. Het college is bekend, (ook blijkens eerdere vragen van Hart voor Den Haag) met het feit dat de bouwkavel voor de 3e tempel, tot 2023 ernstig verwaarloosd erbij lag. In dat jaar werd met de bouw begonnen. Helaas ligt de bouw nu alweer meer dan een half jaar stil. Volgens het daar hangende zeildoek is dit een gevolg van het uitoefenen van het retentierecht. Wat de buurt rest is een grauw betonnen staketsel dat oogt als een uitgeboorde kies. Geen gezicht in deze toch al versteende stadswijk. 6.

Nu is de vraag wat zijn de plannen en de mogelijkheden van het college om hieraan een einde te maken? Hoelang moet dit affront nog duren? Heeft het college weet van feiten waaruit zou blijken dat er geen behoefte meer is aan dit godshuis; wil het college anders de bouwvergunning intrekken of welke andere maatregelen heeft het college in petto om deze ongewenste situatie te beëindigen? Een openbaar toegankelijk wijkparkje zou wenselijk zijn op deze plaats waardoor de kwaliteit van de ruimte en het leefgenot van de bewoners sterk zou worden bevorderd. Is het college dat ook met Hart voor Den Haag eens?

De bouw van de 3e tempel loopt vertraging op vanwege een conflict tussen de eigenaar en de aannemer. De gemeente kan tijdens lopende juridische procedures helaas geen positie nemen ten aanzien van de erfpachter en moet de uitkomst van juridische procedures afwachten.

3/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

Met de uitgifte van de tuin aan de drie tempels wordt nog gewacht, omdat één van de voorwaarden van uitgifte voor de tuin is dat dit tegelijk plaatsvindt. Het college zal de eigenaren wel aanspreken op het onderhoud van de tuin. 7.

Rondom de 3 tempels aan de Waldorpstraat ligt ruwe grond, afgezet met bouwhekken, waar de bestaande tempels een rotzooi van maken. Wil het college hierop gaan handhaven? Schuin tegenover de tempels ligt in de plint een onbebouwde kavel die lijkt te dienen als een openbaar afvaldepot, kan het college mededelen of dit conform de gebiedsontwikkeling is? Zo niet wat is het plan van aanpak om ook hier de stad mooier te maken?

Het onderhouden van de grond rond de tempels is een verantwoordelijkheid van de eigenaren van de tempels. Het college zal de eigenaren hierop aanspreken en zorgen dat hierop wordt gehandhaafd. De lege kavel aan de Lulofstraat, schuin tegenover de tempels, is in de toekomst bedoeld voor de komst van een school annex kindcentrum. Het college onderzoekt of het tot die tijd met groen kan worden ingericht. 8.

Het college heeft onlangs nog een stuk grond verkocht aan de tempels met het idee dat ze de grond beter konden onderhouden. Dat blijkt niet zo. Heeft het college in de verkoopcontract bepalingen opgenomen inzake niet-nakoming? En zo ja hoe luiden die dan en zo nee waarom niet?

Het college heeft recent geen grond uitgegeven aan de tempels. De uitgifte van de gemeenschappelijke tuin staat op dit moment stil zolang de derde tempel niet doorgaat met bouwen. De gemeenschappelijke tuin zal een privaat terrein zijn, in gemeenschappelijk gebruik door de drie tempels. In dit recht van erfpacht staan bepalingen die moeten garanderen dat de tuin gemeenschappelijk door de drie tempels zal worden aangelegd en gebruikt. In het recht van erfpacht staan gewoonlijk geen bepalingen in ten aanzien van het onderhoud van private tuinen. Alleen publiekrechtelijk is het mogelijk om in geval van excessen en brandveiligheid te handhaven. 9.

In de wijk liggen een aantal kavels, waarvoor die moeten gaan dienen is niet bekend? Gebouwen die aan deze verloren kavels grenzen zijn afgedekt met goor zwart bouwdoek of anderszins. Als er voor de bestemmingen geen interesse is, wil het college deze plekken dan omzetten in wijkparken en/of honden uitlaatplekken? Aan groen en dierenwelzijn is wel een grote behoefte. Verder wezen de meelopende bewoners op de brandgevaarlijkheid van zulke doeken. De vraag is nu, kan het college aangeven wat de stand van zaken is voor bouwinitiatieven, waarvoor al bouwvergunningen zijn afgegeven?

Zoals in het vorige antwoord gemeld is één van de kavels bedoeld voor het toekomstige kindcentrum. Met de ontwikkeling van Laakhavens is vele jaren gemoeid. Dit betekent dat het gebied door de jaren heen mooier, toegankelijker en groener zal worden. Omdat dit een jarenlange ontwikkeling betreft, is het niet mogelijk om alle genoemde punten op korte termijn te realiseren. Wel zal het college onderzoeken welke kavels (tijdelijk) kunnen worden ingericht met een groenvoorziening. “De wegen van de welstandscommissie zijn onbegrijpelijk en zelden gericht op de schoonheidsbeleving van de niet-gestudeerde architectonische mens.” Deze ontboezeming trof doel omdat een aantal bewoners die hoger dan de 3e etage wonen op afschuwelijke daken uitkijken. Het voormalige RAC gebouw; het dak van het bedrijvencomplex daarnaast; vervolgens een parkeerterrein met als afronding een fremdkorper een bouwrommelopslagplaats van de gemeente zelf. Pagina 3 van 5 Met het oog op de gigantische geplande ontwikkeling van meer dan 9.000 nieuwe woningen in Laakhavens Centraal, - voornamelijk woningen voor doorstromers overigens,-

4/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

lijkt het toch gewenst dat bij de beoordelingen van welstand in gebieden met een dominante hoogbouw criteria ontwikkeld worden die voor de gewone stadsmens, uitkijkend op de lage nieuwbouw een beleving ontstaat die past bij Den Haag een mooie groene stad aan zee. 10.

Wat is het oordeel van het college op de chaotische kwaliteit van de daken in Laakhavens-West?

De daken zelf zijn in goede conditie. Het afvalprobleem zo dominant in heel Laakkwartier aanwezig, speelt ook hier en vraagt om meer aandacht. Het studentenhuis De Pionier is een grote aanleveraar van oude matrassen, huisraad, koelkasten en andere troep. Regulier en soms dagelijks. De rest van de wijk bevat ook veel doorstromers dus ook veel rommel op straat. De rommel en afval blijven soms wel een weekje liggen. Dat moet anders kunnen. Erg sterk is het niet dat de handhaving rondrijdend in auto’s geen enkele interesse tonen voor de troep op straat. Ook dat moet anders kunnen. 11.

Welke maatregelen denkt het college te kunnen nemen om aan deze onwenselijke situatie iets te doen of is het laten voort etteren de beste optie? Als dat het geval is hoe gaat het college dat dan aan de bevolking uitleggen? Hart voor Den Haag is zeer benieuwd.

Het gaat hier om een bekende locatie waar regelmatig huisraad op straat wordt achtergelaten. In de regel wordt dit (uiterlijk) binnen drie werkdagen opgeruimd. 12. Dan de Calandkade. De aanzet van de Calandkade als een wandelpromenade langs de waterkant is prijzenswaardig en redelijk geslaagd. Toch werd aan ons gevraagd aan u voor te houden; A. Het onderhoud van de groenstroken verdient blijvende prioriteit en het is niet helemaal duidelijk wat het onderhoudsschema is. Tijdens het langslopen bleek niks van regulier onderhoud. Kan het college aangeven hoe het daarmee zit? Dit betreft een proeflocatie voor een meer efficiënte beheermethodiek van vaste planten. In het vroege voorjaar worden de planten afgemaaid en de plantvakken afgeruimd, zodat er in de zomer weer sprake is van bloeiende plantvakken. B.

Kunnen er aan de kant van de driehoek aan de Viaductweg/Waldotower niet veel meer bomen gepland worden? Dit hele gebied is qua ruimtelijke ordening Ok! Maar vanuit de gebruiker, -dat is de mens en bewoner in dit geval-, is het een guur tochtgat waar je niks te zoeken hebt. Wat wil het college doen om er een aantrekkelijk verblijfsgebied voor de wandelende mens te maken?

Deze locatie is opgenomen in de vergroeningskansen studie voor Laak. Er vindt eerst onderzoek plaats naar de aanwezigheid van kabels en leidingen, waarna een plan voor vergroening wordt uitgewerkt. De realisatie staat vooralsnog gepland voor 2027. C.

Dan hebben we het bruut doodlopen van deze wandelpromenade. Aan de noordkant ligt er een barrière zo groot als vroeger De Ramblas was. Het vervolgen van de wandeling of fietstocht is onmogelijk. Dat is jammer want ruimtelijk zou het fantastisch zijn als er een onafgebroken boulevard langs het water zou ontstaan tot aan de Haagse Hogeschool. Even denkend aan een grootstedelijke kwaliteit. Wat mogen de bewoners verwachten aan intelligente oplossingen voor dit probleem? De Calandstraat is nu al te zien als een goot des doods. Nu al, en het wordt spectaculair erger ten gevolge van de sloopplannen en de

5/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

gestarte nieuwbouw van 9.000 woningen. Even verderop bij de brug met de Neherkade is het voor voetgangers zeer gevaarlijk om over te steken richting de Stieltjesstraat/ Goeverneurlaan. Wat zijn de alternatieve ideeën bij het college? Een hierbij passende vraag in het licht van de nieuwbouw is, wanneer wordt deze brug vervangen en aangepast bij de te verwachte verkeerstoename? De verbetering van de verbinding tussen beide delen van Laakhavens maakt onderdeel uit van de gebiedsopgave voor Laakhavens. De Calandstraat maakt onderdeel uit van de Centrumring. Deze heeft een belangrijke functie voor autoverkeer met een herkomst of bestemming in het centrum. Daarnaast vormen grote delen van de Centrumring ook onderdeel van een stedelijke hoofdweg en leiden het stedelijke verkeer om het centrum heen. Door de belangrijke functie voor het autoverkeer vormt de Calandstraat een barrière tussen de Calandkade en de Verheeskade. Het doortrekken van de route langs de kade heeft een negatief effect op de doorstroming op de Centrumring. Binnen de gebiedsopgave Laakhavens wordt onderzocht of de kruising met de Van der Kunstraat kan worden verbeterd om een betere verbinding tussen beide delen van Laakhavens mogelijk te maken. Voor de Calandbrug worden in de toekomst onderhoudswerkzaamheden gepland. D.

Afrondend over de in aanzet grote allure van de wandelpromenade Calandkade, resteren opmerkingen over de slecht onderhouden boten in het kanaal. Het toppunt vormen de boten bij de Yasmine Lounge, vroeger club Marina en het drijvende betonblok daarnaast Pagina 4 van 5 en het hoge drijvende werkhok. Wil het college zo spoedig mogelijk stappen zetten om deze affreuze situatie te beëindigen. Is intrekking van de ligplaats hier niet de enig juiste oplossing?

Het college beaamt dat de boten slecht onderhouden zijn. Het betreffen hier echter ‘bedrijfsschepen’ met een ligplaatsvergunning. Bij de herontwikkeling van Laakhaven-West (Calandkade e.o.) zijn destijds (vanaf 2010) alle bedrijfsschepen van de Calandkade gesaneerd. De plangrens lag destijds in het hart van het Laakkanaal, waardoor de schepen van de Calandkade wel, maar de schepen aan de Neherkade (affreuze situatie) niet in de scope zaten. E.

Met in het achterhoofd alle gemeentelijke plannen inzake de nu al gestarte bouw van Laakhavens Centraal (Waldorp Four) en het afvoeren van het verkeer via de Calandstraat is er ook nog de bereikbaarheid van het OV. Het wegvallen van de halte aan de Calandstraat is niet realistisch. De duizenden inwoners van Laakhavens-West kunnen de halte van de bussen 22 en 26 alleen nog halen, nadat ze de vreselijk gevaarlijke hobbel van de brug bij de Neherkade hebben genomen. Bovendien is dat veel te ver weg. Voor een mens met beperkingen onmogelijk. Het mobiliteitsisolement, wat al bevorderd wordt door het afknijpen van het autobezit, wordt alleen maar ernstiger door deze huidige OVmaatregel. De vraag is nu of het college in staat is om een alternatief aan de bewoners voor aan te dragen waaruit blijkt dat het college het belang van de huidige bewoners van het flatcomplex Calandria en Laakhavens-West op de eerste plaats zet?

In verband met de bouwwerkzaamheden voor de Waldorp Four en de benodigde veiligheidsruimte is de Waldorpstraat gedeeltelijk afgesloten. Hierbij is ervoor gekozen om de doorgang van fietsers en de voetgangers mogelijk te houden en de bus om te leiden. In overleg met de HTM is besloten om de route voor de bus tijdelijk via het Leeghwaterplein te laten lopen. Bus 22, 26 en 29 stoppen in beide richtingen bij de tijdelijke halte Leeghwaterplein. Deze halte ligt direct naast de tramhalte Leeghwaterplein en is goed bereikbaar via de Van der Kunstraat en de Laakkade.

6/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

F.

In het Bezuidenhout is een reeks van informatieborden gezet, met informatie over wat zich daar in de WOII heeft afgespeeld. Nu is de geschiedenis van het Laakhavengebied zo een 125 jaar industrieel Haags-verleden zeker interessant. Grote Haagse bedrijven zijn daar begonnen. De wandelpromenade zou opgesierd kunnen worden met informatieve tableaus over het gebied, ter versterking van de monumentale industriële havenkranen. Een tweede element zou kunnen zijn om de wandelboulevard met verlichting waaronder ledlampen in de kadevloer en langs de waterlijn ter versiering en vergroting van de allure. De vraag luidt nu, ziet het college hier mogelijkheden toe of heeft het andere plannen die ze met de Raad?

Het college zal dit idee meenemen bij de uitwerking van het buitenruimteplan. 13. In de 1e Lulofsdwarsstraat, -waarbij sommige bewoners zich afvroegen waar de 2e Lulofsdwarsstraat of de oorspronkelijke Lulofsdwarsstraat zijn- staat een lange rij majestueuze platanen (ongeveer 30). Vindt het college ook dat deze bomen of als monument of door middel van “beschermd stadsgezicht” beschermd moeten worden? De vervolgvraag is, waarom wordt deze bomensoort niet gebruikt voor de totale inrichting van de wijk. Is het college het met Hart voor Den Haag eens dat grote schaduwgevende bomen de beste bijdrage is aan het buitenklimaart van deze versteende hoogstedelijke stadswijk? De gemeente heeft beleid om platanen die als monumentaal worden beschouwd extra te beschermen en voorrang te geven bij onderhoud. Echter, het aanplanten van alleen platanen leidt tot een monocultuur. Als er in deze soort een ziekte ontstaat, kan het zijn dat alle bomen tegelijkertijd gerooid moeten worden. Dat is onwenselijk. In Laakhavens zijn/worden daarom veel nieuwe bomen geplant met een divers assortiment. Deze bomen moeten zich nog wel verder ontwikkelen en zullen in de toekomst ook schaduw geven. 14. Er was geen tijd meer om ook de grote problemen bij de Petroleumhaven te bekijken. Daar is controle op de bouw en de aanbesteding en de afwerking etc. een groot probleem.

De vraag die tijdens de wandeling alsmaar opdook en ook hier speelt, hoe kan de gemeente handhaven en waarom doet ze dat niet? Indieners sluiten zich hierbij aan en verwachten dat het college bij het afgeven van bouwvergunning vaker en sneller overgaat met het intrekken daarvan als de vergunningsvoorwaarden niet worden nagekomen. Anders de vraag wat voor instrumenten wil het college dan hebben en wanneer past het de reeds bestaande andere instrumenten toe? Over dit onderwerp zijn in 2024 schriftelijke vragen beantwoord en besproken in de raad. Zie beantwoording schriftelijke vragen Petroleumhaven (RIS320025). 15.

Indieners vragen zich verder af hoe de lessen van Laakhavens-West worden meegenomen bij de planontwikkeling van Laakhavens-Centraal. Dit te meer daar er geen sterk en doelgerichte buurtberaad voor de Laakhavens bestaat. De vraag is of het college voornemens is om ervoor zorg te dragen dat er stevige bewonersparticipatie mogelijk wordt gemaakt? Wellicht kan wethouder participatie eens aan de slag zo vroegen de meewandelende bewoners. Wij zijn benieuwd welke vinger dit collegelid aan de pols heeft en of er ook daden van hem te verwachten zijn? Pagina 5 van 5

De lessen van Laakhavens-West worden zeker meegenomen in de planontwikkeling van LaakhavensCentraal. Het Wijkberaad Laakhavens heeft wel degelijk mandaat van de buurt, evenals het Bewonersoverleg Leeghwaterkade, Fijnjekade en omgeving (BOLF), maar wellicht niet van alle bewoners in het gebied. Wat het Wijkberaad betreft, iedere bewoner of organisatie kan hen

7/8

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10844888

aanspreken, vragen stellen, etc. Het bestuur is op dinsdag- en donderdagochtend van 10.00 tot 15.00 uur bereikbaar in het gebouw van het Wijkberaad aan de Laakweg 235. De twee bestuursleden proberen zo goed als mogelijk de bewoners te informeren, maar door gebrek aan capaciteit lukt dit niet altijd. Daarnaast is er een stevige bewonersparticipatie in Laakhavens-West. De bewoners zijn de afgelopen tijd regelmatig uitgenodigd en aanwezig geweest bij informatie- en participatie-bijeenkomsten over de ontwikkeling voor het gebied. Daarnaast is er voor de bewoners van Calandria en Blue Nile in het verleden (2021-2023) een apart leefbaarheidsoverleg in het leven geroepen, waarbij de gemeente eens per twee maanden met een vertegenwoordiging van de bewoners om de tafel heeft gezeten om allerlei leefbaarheidsvraagstukken te bespreken. Op verzoek van de bewoners is dit overleg toentertijd stopgezet. 16. De indieners kijken ook met verbazing naar het feit dat Laakhavens Centraal een onderdeel is van de stationslocaties van het CID. Maar Laakhavens-West niet. Het is verbazingwekkend dat de hele grootschalige ontwikkellocatie Moerwijk niet in het CID meedoet. Rondom het station Moerwijk komt hoogbouw met afgeknepen parkeernormen. Het Hildebrandplein moet grootschalig op de schop de ambulance -en brandweergarage komen evenals de gigantische grote XL Carwash in herontwikkeling.

Eveneens met hoogbouw van boven de 70 meter. Het betreft een superontwikkeling. Die in wezen aansluit op (de stations)strategie van het CIDgebied. Wil het college uitleggen waarom integrale stadsontwikkeling het noodzakelijk maken om twee aanpalende gebieden niet met elkaar te verbinden terwijl er eenzelfde, met de marketingboekjes van het CID in de hand, ontwikkeling aan de gang is? Het Central Innovation District (CID) is het gebied rondom de drie intercitystations van Den Haag. De keuze over het plangebied CID is destijds gemaakt bij de structuurvisie van het CID. Gezien het feit dat de gebiedsontwikkeling Laakhaven-West/Petroleumhaven nagenoeg afgerond is en deze gebieden verder van station Hollands Spoor liggen, is er daarnaast voor gekozen om dit deel van de Laakhavens niet bij het CID te betrekken. De wijk Moerwijk is onderdeel van de gebiedsontwikkeling Zuidwest en is als zodanig ook opgenomen in de Structuurvisie (RIS315261). 17.

Indieners hebben nog een slotvraag. De bovenstaande schriftelijke vragen betreffen een brede range van beleidsvelden en uitvoeringsgerelateerde kwesties. Het draait om samenhangende vragen over een integrale gebiedsontwikkeling. Het zou toch moeten lukken dat binnen de gestelde termijn van 6 weken het college en de verantwoordelijke diensten op basis van de aanwezige parate kennis deze reeks vragen snel kan beantwoorden? Wij zijn er bij de bespreking met de bewoners vanuit gegaan dat het college dit kan.

Het college heeft zich ingespannen om de 17 vragen zo spoedig mogelijk af te doen. Helaas is de termijn van 6 weken niet gelukt De beantwoording van deze vragen staat nu gepland voor de collegebehandeling op 3 juni 2025. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

8/8