RIS321746 Actieagenda Woningbouw 2025-2027

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Robert van Asten wethouder van Stedelijke Ontwikkeling, Bibliotheken en Europa Martijn Balster wethouder van Volkshuisvesting, Wijken en Welzijn

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Ruimte

DSO/10868216 RIS321746 Contactpersoon

Gertjan Giele Dienst

Dienst Stedelijke Ontwikkeling Afdeling

DSO Projecten Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

25 maart 2025

gertjan.giele@denhaag.nl Bijlage

Onderwerp

1

Actieagenda Woningbouw 2025-2027

Geachte voorzitter, Op 14 juni 2023 ondertekenden de gemeente en corporaties, beleggers, ontwikkelaars en bouwers het Doorbouwverbond. Met het ondertekenen van dit verbond committeren de betrokken partijen zich aan een gezamenlijke inspanning om de Haagse bouwproductie op gang te houden, in nauwe samenwerking en aan de hand van een gezamenlijke aanpak. Op woensdag 26 maart 2025 zal de gemeente Den Haag als opvolging van het Doorbouwverbond de Actieagenda Woningbouw 2025 – 2027 ondertekenen. De Actieagenda met als motto “Durf te kiezen” gaat een stap verder dan het Doorbouwverbond en komt voor bepaalde speerpunten met concrete voorstellen om het ontwikkeltraject slimmer en efficiënter te organiseren. Tijdens een ontmoeting tussen leden van de Haagse Tafel Wonen en leden van de commissie Ruimte van de Haagse gemeenteraad op 12 februari 2025, zijn de urgentie van de woningbouwopgave en de speerpunten van het Actieprogramma Woningbouw besproken. In deze brief met bijlage lichten wij de achtergronden van de Actieagenda Woningbouw 2025 – 2027 toe. Aanleiding De druk op alle segmenten van de woningmarkt in Den Haag blijft onverminderd groot. Den Haag zal de komende jaren naar verwachting jaarlijks met circa 5.000 nieuwe inwoners groeien. Daarbij staat de betaalbaarheid onder druk en er is sprake van groeiende wachtlijsten en langere wachttijden voor sociale woningbouw.

In de ontwerp Omgevingsvisie Den Haag 2050 “Thuis in een groene metropool aan zee” staan de verwachte ontwikkelingen en de verstedelijkingsopgave voor de lange termijn beschreven. In de Woonvisie 2040 staat het woonbeleid toegelicht en de maatregelen en acties om de woningnood verder aan te pakken. Binnen de samenhangende verstedelijkingsopgave is de woningbouwopgave in Den Haag zeer ambitieus: zowel in omvang, met 4.000 woningen per jaar, als in het streven naar betaalbaarheid.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10868216

Ondanks grote inspanningen die er verricht worden door gemeente en marktpartijen, zijn we er de laatste jaren nog niet in geslaagd om de ambities volledig te realiseren. We zien wel dat er de afgelopen jaren veel gebeurd is om de woningbouwproductie te verhogen en het aandeel sociale en betaalbare woningbouw in de programmering te vergroten. De effecten daarvan zijn zichtbaar in de woningbouwproductie 2024 en verder. Met het Rijk is in het kader van de Woondeal 2022 – 2030 afgesproken dat Den Haag tot 2030 circa 30.000 woningen in aanbouw zal moeten nemen en opleveren. Tot 2040 houden we rekening met een opgave van ruim 50.000 woningen. De kritische succesfactoren om aan deze opgave te kunnen voldoen zijn o.a.: ▪ voldoende bouwlocaties; ▪ adequate werkwijze vergunningenprocedures; ▪ voldoende personele capaciteit; ▪ adequate werkwijze i.h.k.v. de Wet Natuurbescherming (o.a. soortenmanagementplan, stikstof etc.); ▪ heldere kaders en processen i.h.k.v. participatie; ▪ voorkomen van ongebreidelde stapeling van (kwaliteits)eisen; ▪ geen gemeentelijke kaders bovenop wettelijke kaders; ▪ financiële projectsteun en/of subsidies. Daarnaast zijn er ook nog invloeden van buitenaf die van belang zijn om de beoogde bouwambities in te kunnen vullen. Denk daarbij aan renteontwikkelingen, markt- en consumentenvertrouwen, veranderende wet- en regelgeving etc.

Een stabiele omgeving draagt bij aan vertrouwen en stabiele condities waarbinnen de ontwikkel- en financiering van de bouwopgave kan plaatsvinden. Vergroten van de planvoorraad noodzakelijk Om de beoogde woningbouwaantallen jaarlijks te kunnen realiseren is het, zeker in de context van de Haagse bouwopgave, noodzakelijk dat de planvoorraad voldoende van omvang is en zelfs overmaat heeft. De woningbouwopgave in Den Haag moet in grootschalige gebiedsontwikkelingen tot stand gebracht worden evenals in de bestaande stad. De opgave is complex en zeer kapitaalintensief met mogelijk planuitval tot gevolg. De ervaring leert dat op de korte termijn (periode eerste drie tot vier jaar) een overmaat in de planvoorraad van 30 tot 40% noodzakelijk is. Om ook langjarig gesteld te staan voor de opgave, zal de planvoorraad meer en beter gevuld moeten worden. Onder de huidige omstandigheden betekent dit voor onze werkwijze: ▪ slimmer organiseren van processen; ▪ meer ambtelijke capaciteit en de markt meer laten doen; ▪ prioriteren in ambitie om de haalbaarheid te vergroten; ▪ verscherpte monitoring en planning. Efficiënter organiseren In Den Haag gaat op dit moment visievorming, kaderstelling en besluitvorming over nieuwe planvoorraad en ontwikkeling nog gepaard met te lange doorlooptijden.

De noodzaak om de woningbouw efficiënter van idee naar ontwikkeling naar realisatie te brengen is evident. In de afgelopen jaren is er aan de Haagse Tafel Wonen met regelmaat gesproken over knelpunten en het vergroten van de executiekracht bij woningbouwontwikkelingen. Daaruit blijkt dat het ontbreken aan executiekracht niet één, maar verschillende oorzaken heeft. Vanuit de Haagse Tafel Wonen zijn verschillende voorstellen gedaan gericht op de volgende interventies: versnellen van het ontwikkel- en besluitvormingsproces; prioriteitstelling in de beleidsambities; prioriteitstelling en focus op voortgang.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10868216

Wat hebben we al gedaan In de afgelopen periode hebben de gemeente, corporaties en marktpartijen al een instrument ontwikkeld dat ons beter in staat stelt om de planvoorraad, doorlooptijden en planningen goed te monitoren. Er wordt inmiddels gewerkt aan het gezamenlijk opstellen van planningen. Daarnaast is er een Reality Check ontwikkeld. De Reality Check stelt ons in staat om aan de hand van vier thema’s de hardheid van de plannen, met name voor de eerstkomende twee tot drie jaar, inzichtelijk te maken. Wat gaan we doen? Om de vertragingsoorzaken en knelpunten weg te kunnen nemen, zijn gerichte interventies in de samenwerking, werkprocessen en besluitvorming noodzakelijk. Deze zijn geprioriteerd en in een Actieagenda Woningbouw 2025 – 2027 ondergebracht. Aan de hand van actielijnen en speerpunten gaan de gemeente, woningcorporaties en marktpartijen gezamenlijk aan de slag. Snellere en efficiëntere processen zijn daarbij noodzakelijk om de bouwproductie op het beoogde peil te brengen. Planningen die realistisch zijn, maar ook planningen waar partijen aan gehouden kunnen worden. In de Actieagenda Woningbouw worden voorstellen gedaan op welke wijze de ambities en doelstellingen wel gerealiseerd kunnen worden. Speerpunten Actieagenda Woningbouw Bij het opstellen van de Actieagenda Woningbouw 2025 – 2027 is de Haagse Tafel Wonen gevraagd om met ideeën en voorstellen te komen.

Aan de Haagse Tafel Wonen zijn immers onze natuurlijke partners (corporaties, ontwikkelaars, beleggers en aannemers) vertegenwoordigd die uiteindelijk investeren in planontwikkeling en realisatie van de woningbouw. Deze partijen hebben, net als de gemeente, een groot belang bij duidelijke uitgangspunten voor de ontwikkeling, voortgang in het proces, en een resultaat dat binnen budget en op tijd gerealiseerd wordt. De Actieagenda Woningbouw gaat uit van een vijftal actielijnen en speerpunten en doet in eerste instantie voorstellen voor: 1. monitoring van ontwikkelingen in de planvoorraad en lopende planningen bijvoorbeeld door financiële haalbaarheidsonderzoeken en periodieke reality check’s; 2. nauwere samenwerking; 3. formuleren van duidelijke uitgangspunten op hoofdlijnen bij de start van een project, bijvoorbeeld in de vorm van een ambitieroos; 4. meer samenwerking met en inzet van marktpartijen waarbij de schaars beschikbare capaciteit efficiënter benut wordt ten behoeve van het uitbreiden van de planvoorraad en het opstellen van bestuurlijke beslisdocumenten; 5. het stroomlijnen van processen, waarbij vereenvoudiging en maatwerk uitgangspunt is. In de bijlage bij deze brief staat op welke wijze de speerpunten in de komende periode worden uitgewerkt. Sommige interventies zullen al op korte termijn tot resultaat leiden.

Denk daarbij aan samenwerking en monitoring van de planning, mogelijke escalatie en een “warme indiening” van bouwplannen. Andere interventies sorteren pas op langere termijneffect. Denk hierbij aan het met de marktpartijen afstemmen van capaciteitsinzet op gemeentelijke beslisdocumenten en het aanvullen van de planvoorraad.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10868216

Wij gaan ervan uit dat de voorgestelde bijsturing op de samenwerking, de werkprocessen, het opstellen van beslisdocumenten en besluitvorming uiteindelijk effect zullen hebben op de voortgang van de woningbouw. De gemeente en de bij de ontwikkeling van de woningbouw betrokken corporaties en marktpartijen delen het vertrouwen dat de Actieagenda Woningbouw 2025 – 2027 bij zal dragen aan het versnellen van processen. Wij verwachten dan ook met deze Actieagenda de noodzakelijke impuls te geven aan de grote uitdagingen die de woningbouwopgave met zich brengt. Met vriendelijke groet, de wethouder Stedelijke Ontwikkeling, Bibliotheken en Europa Robert van Asten de wethouder Volkshuisvesting, Welzijn, Wijken en Zuidwest Martijn Balster

4/4