RIS321612 Definitief besluit opvang asielzoekers Calandstraat 12

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

dienst: dienstcode

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

OCW/10859844 RIS321612 Contactpersoon

Aan de gemeenteraad

Harm Benthem Dienst

Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Opgaveteam Nieuwkomers Datum

Telefoonnummer

21 maart 2025

14070 E-mailadres

nieuwkomers@denhaag.nl

Onderwerp

Definitief besluit opvang asielzoekers Calandstraat 12

Op 7 januari 2025 heeft het college het besluit genomen om omwonenden, ondernemers en belanghebbenden te informeren over het voornemen om medewerking te verlenen aan het COA om de Calandstraat 12 voor 3 jaar in te zetten voor de opvang van ongeveer 250 asielzoekers met de mogelijkheid om de inzet van deze locatie daarna twee keer met een jaar te verlengen (RIS321095). Op 21 januari 2025 is er een buurtgesprek georganiseerd met als doel om inzichten, zorgen en ideeën van omwonenden, ondernemers en belanghebbenden te inventariseren. De reacties zijn verwerkt in bijgevoegde participatierapportage (bijlage 1). Op 18 maart 2025 heeft het college definitief besloten om medewerking te verlenen aan het COA om de Calandstraat 12 voor 3 jaar in te zetten voor de opvang van ongeveer 250 asielzoekers met de mogelijkheid om de inzet van deze locatie daarna twee keer met een jaar te verlengen. Daarnaast is er besloten om uitvoering te geven aan de volgende toezeggingen uit de participatierapportage: a. een klankbordgroep voor de opvanglocatie Calandstraat 12 in te stellen bestaande uit vertegenwoordigers van de gemeente, het COA, bewonersorganisaties en ondernemers. b. gedurende een periode van twee maanden na opening van de opvanglocatie een spreekuur in te stellen voor het verhelpen van niet acute opstartproblemen; c.

onderzoek naar mogelijkheden om de buitenruimte te verbeteren met verlichting, sportvoorzieningen en/of groen; d. de afspraken met het COA over beschikbaarstelling van ruimten in de plint vast te leggen in de werkafspraken met het COA. In deze raadsmededeling wordt een toelichting gegeven op bovengenoemde besluiten. 1.

De taakstelling uit de Spreidingswet

In het kader van de Spreidingswet werkt de gemeente Den Haag aan het realiseren van 2.189 opvangplekken voor asielopvang. Den Haag geeft invulling aan deze taak zoals beschreven in het Regionaal Opvangplan (RIS320165) en heeft de ambitie uitgesproken voor het behalen van de opgelegde taakstelling.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10859844

Dit is niet alleen een wettelijke taak, het college heeft in de Haagse Aanpak opvang nieuwkomers (RIS318232) ook de ambitie uitgesproken zich in te zetten voor de opvang van nieuwkomers in samenhang met de andere stedelijke opgaven, zoals de huisvesting van de doelgroepen uit het Doorbraakplan. De opvangcapaciteit voor asielzoekers in Den Haag loopt in 2025 fors terug. Dit maakt dat het nodig is om expirerende contracten van bestaande opvanglocaties te verlengen en nieuwe locaties – zoals de Calandstraat 12 – voor de opvang van asielzoekers in te zetten. 2. De Calandstraat 12 De Calandstraat 12 is een kantoorpand in Laakhavens Hollands Spoor dat de laatste jaren slechts incidenteel in gebruik is geweest. Het bouwblok waarin de Calandstraat 12 gelegen is, is in de Ontwikkelvisie Laakhavens Hollands Spoor (RIS311821) voorzien als ontwikkellocatie met significante verdichting. De gebiedsontwikkeling omvat een transformatie van het gebied van een monofunctioneel werkprogramma naar een gemengd hoogstedelijk woon-werkmilieu. De eerste bouwprojecten zijn eind 2024 gestart. De ontwikkelingen binnen de gebiedsontwikkeling, waar nog een ontwikkelstrategie voor wordt opgesteld, zijn in zekere mate afhankelijk van elkaar. De eigenaar van de Calandstraat 12 is voornemens om over 3 jaar te starten met de herontwikkeling van de locatie.

Voor de tussenliggende periode heeft de eigenaar het pand aan het COA beschikbaar gesteld voor asielopvang voor de duur van 3 jaar met de mogelijkheid om tweemaal met een jaar te verlengen. Voor de continuïteit van de gebiedsontwikkeling is het nodig dat de locatie na een verhuurperiode van 3 jaar opzegbaar is ten behoeve van de planvorming. Om het pand geschikt te maken voor opvang verwacht het COA circa 4 maanden nodig te hebben voor de verbouwing. 3. Dagbesteding, begeleiding en sociale voorzieningen Het COA is verantwoordelijk voor de exploitatie van de locatie. Het COA draagt derhalve de zorg voor de begeleiding en dagbesteding. Hiervoor werken zij nauw samen met het Opgaveteam Nieuwkomers van de gemeente Den Haag. De dagbesteding kan bestaan uit taallessen van het COA of via Taal aan Zee, sport of vrijwilligerswerk. Asielzoekers die al 6 maanden in Nederland verblijven, kunnen ook op zoek gaan naar betaald werk. In het buurtgesprek benadrukken omwonenden de behoefte aan goede en voldoende dagbesteding voor de nieuwe bewoners van de Calandstraat 12. Ook het COA ziet hier het belang van in en is gespecialiseerd in passende dagbesteding voor asielzoekers. Hier zal o.a. gebruik worden gemaakt van de suggesties van omwonenden voor activiteiten en het aanbod van vrijwilligers om betrokken te zijn bij de dagbesteding.

Ook wordt onderzocht welke mogelijkheden er zijn om groen toe te voegen aan de omgeving dat kan bijdragen aan de dagbesteding, zoals een sportveldje. Daarnaast is het COA ook verantwoordelijk voor de organisatie en financiering van de medische zorg van de asielzoekers. Hiertoe wordt de Gezondheidszorg Asielzoekers (GZA) ingezet. 4. Schoon, heel en veilig Het COA is verantwoordelijk voor het beheer van de locatie en heeft hierbij de taak om te zorgen voor een schoon, heel, en veilige opvanglocatie. Het COA zorgt voor gespecialiseerde begeleiding op de locatie. Daarnaast is er ook 24/7 beveiliging op de locatie aanwezig. Vanuit de gemeente zorgen we voor een gemeentelijke locatiemanager die in direct contact staat met de locatiemanager en locatiebeheerders van het COA. Ook richten we een omgevingsoverleg in met betrokken professionals (denk bijvoorbeeld aan professionals op het gebied van veiligheid en welzijn).

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10859844

De gemeente werkt op verschillende locaties nauw samen met het COA en de opvang verloopt naar tevredenheid van alle betrokken professionals. Voor het gebied Laakhavens is placemaking een onderdeel van de activiteiten van de gebiedsontwikkeling. Placemaking heeft als doel om - in samenspraak met diverse betrokkenen activiteiten te ontplooien die de uitstraling en vooral de leefbaarheid in het gebied verbeteren. In het kader van placemaking gaan gemeente Den Haag en het COA intensief samenwerken om de mogelijkheden van de locatie Calandstraat 12 (bijvoorbeeld de recreatieruimte en leslokalen in de plint) hiertoe te benutten. Hiertoe wordt door de gemeente een placemaker aangesteld. 5. Initiatiefvoorstel Haagse Kracht Op 3 oktober 2024 is het initiatiefvoorstel Haagse Kracht (RIS317236) aangenomen door de gemeenteraad. Hierin wordt het college opgeroepen om een procedure vast te stellen voor inspraak en participatie bij de besluitvorming over opvangvoorzieningen. Het college heeft de uitwerking gedeeld met de raad (RIS 321319). Voordat deze uitwerking was vastgesteld heeft het college al gewerkt in de geest van de uitgangspunten van het initiatiefvoorstel, zo ook bij de Calandstraat. Het was een eerste variant van de uiteindelijke uitwerking.

Op 7 januari 2025 heeft het college een voorgenomen besluit genomen om aan het COA medewerking te verlenen voor de inzet van de Calandstraat 12 voor asielopvang. Vervolgens heeft het buurtgesprek plaatsgevonden op 21 januari 2025. Voor dit buurtgesprek zijn 4.732 huishoudens uitgenodigd. De doelgroep voor deelname aan het buurtgesprek bestaat uit omwonenden en stakeholders uit Laak (bewonersorganisaties, ondernemersverenigingen en actieve bewonersgroepen). Deze selectie is gemaakt om recht te willen doen aan de behoeftes van bewoners en ondernemers in de nabije omgeving om hun reactie te kunnen geven. Het doel was om de eerste reactie van omwonenden, ondernemers en belangstellenden op te halen en te bespreken wat zij als kansen en risico’s zien. Deze reacties zijn uitgewerkt in de participatierapportage en meegenomen in dit collegebesluit. 6. Opbrengsten Buurtgesprek Op 21 januari 2025 vond het buurtgesprek plaats in het Postillion Hotel aan de Waldorpstraat. Deze avond is bezocht door 67 mensen. De avond begon met een plenair gedeelte waar wethouder Vavier nadere toelichting gaf over de inhoud van het voorgenomen besluit en het doel van het buurtgesprek. Van het plenaire gedeelte is een verslag gemaakt door een externe notulist (zie bijlage 2). Het gesprek werd vervolgd in groepen van 10 bewoners en medewerkers van de gemeente en het COA.

Hier hadden de betrokkenen de kans om hun vragen te stellen, hun zorgen te uiten en de kansen die zij zien te delen. Een uitgebreide uitwerking van de reacties is te vinden in de participatierapportage. Naar aanleiding van de reacties uit het buurtgesprek worden concreet de volgende maatregelen genomen: Instellen van een klankbordgroep Er wordt een klankbordgroep ingericht met daarin vertegenwoordigers van de gemeente, het COA, bewonersorganisaties en ondernemers. Ook het management en de beveiliging van de Megastores worden hierbij betrokken. Het doel van de klankbordgroep is om eventuele overlast vroegtijdig te signaleren en in samenspraak tot gedragen oplossingen te komen om de overlast te verhelpen. Tevens kan de klankbordgroep meedenken over de communicatie met de buurt, het inzetten van andere communicatiemiddelen of –kanalen en het goed blijven betrekken van de omwonenden.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10859844

Instellen van een spreekuur Het COA is 24 uur per dag bereikbaar voor omwonenden voor het geval er sprake is van overlast of andere urgente situaties die acuut om een reactie vragen. Voor situaties die minder acuut zijn stellen we een spreekuur in. Dit spreekuur wordt elke twee weken georganiseerd gedurende de eerst twee maanden van de opvang. We gaan ervan uit dat na twee maanden eventuele opstartproblemen zijn opgelost. We zullen te zijner tijd – in samenspraak met de klankbordgroep - bezien in hoeverre een spreekuur ook na twee maanden nog nodig is. Onderzoek naar mogelijkheden om buitenruimte te verbeteren met verlichting, sportvoorzieningen en/of groen Om de leefbaarheid in de omgeving te vergroten is meermaals de suggestie gedaan om aanpassingen te doen aan de verlichting, extra sportvoorzieningen te realiseren of meer groen aan te brengen in de omgeving. In het voorgenomen collegebesluit is reeds aangegeven dat vanuit het opgaveteam Nieuwkomers financiële middelen beschikbaar kunnen worden gesteld. Ideeën hiertoe worden opgehaald en/of getoetst bij de eerdergenoemde klankbordgroep. Gedeeld gebruik van de ruimte in de plint Het COA realiseert in de plint van de Calandstraat een aantal ontmoetingsruimten en leslokalen voor de asielzoekers die op de locatie worden opgevangen.

We hebben met het COA afgesproken dat deze ruimten ook gebruikt kunnen worden voor initiatieven vanuit de buurt. Zo kunnen bewonersorganisaties deze ruimten in de avonduren bijvoorbeeld gebruiken voor diverse bijeenkomsten. De afspraken met het COA over gedeeld gebruik worden geformaliseerd in de werkafspraken. 7.

Communicatie & Participatie

Tijdens het buurtgesprek is het belang van goede communicatie meerdere malen ter sprake gekomen. Om te zorgen dat omwonenden zich gehoord voelen en hen goed te betrekken bij de ontwikkeling van de locatie kiezen we er daarom voor om op uitgebreidere wijze te communiceren over de Calandstraat 12. Omwonenden worden per brief geïnformeerd over het collegebesluit. Daarnaast staat alle informatie straks op een webpagina op denhaag.nl die geheel gewijd is aan deze locatie. Voordat de eerste asielzoekers inhuizen, worden de gegevens van de contactpersonen van het COA (met een 24/7 bereikbaarheid) gedeeld met direct omwonenden. Op verzoek van de deelnemers van het buurtgesprek wordt er voor de inhuizing nog een bewonersbijeenkomst georganiseerd. Dit biedt de kans aan betrokkenen om vragen te stellen en de laatste stand van zaken te vernemen. Nadat de opvang van start is gegaan, zal er minimaal 2x per jaar een papieren nieuwsbrief huis-aanhuis bij de omwonenden verspreid worden met informatie, nieuws en verhalen over de locatie en de verbinding met de buurt. Deze nieuwsbrief wordt ook voor minder geletterden toegankelijk gemaakt door veel beeldmateriaal en korte, eenvoudige teksten. Via een QR-code (met een toelichting in meerdere talen) kunnen lezers worden toegeleid naar voornoemde webpagina, waar alle informatie, nieuws en verhalen ook zijn terug te vinden en te lezen in alle talen.

Een aantal organisaties en omwonenden die aanwezig waren bij het buurtgesprek hebben aangegeven actief betrokken te willen zijn bij de ontwikkeling van de opvanglocatie aan de Calandstraat. Sommigen gaven aan deel te willen nemen aan de klankbordgroep en anderen willen graag vrijwilliger worden of gaven aan een samenwerking aan te willen gaan met het COA. De contactgegevens van deze organisaties en bewoners zijn met toestemming gedeeld met het COA om deze samenwerking verder vorm te geven.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10859844

8. Planning Op dit moment is het pand ingedeeld als een kantoorpand. Om het gebouw geschikt te maken voor opvang heeft het COA ongeveer vier maanden nodig voor de verbouwing. 9. Financiën Voor alle asielopvanglocaties geldt dat de kosten voor de opvang voor rekening van het COA zijn. In dit geval wordt er vanuit de gemeente extra aandacht besteed aan placemaking ten behoeve van de gebiedsontwikkeling en sociale veiligheid. De kosten hiervoor bedragen naar verwachting €15.000 tot €20.000. Dit wordt gefinancierd vanuit de (rijks)middelen voor opvang en asiel. Ook zijn extra kosten gemaakt voor de reactieprocedure. Dit is door de gemeente begroot vanuit de bestemmingsreserve Nieuwkomers. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

5/5