RIS321601 Beantwoording SV Zet woningcorporaties aan het werk

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

15 april 2025 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden de heren Uduba en De Ridder, luidend: ’Zet woningcorporaties aan het werk!’

DSO/10870379 RIS321601

De raadsleden de heren Uduba en De Ridder hebben op 7 maart 2025 een brief met daarin zeven vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. Met regelmaat bereiken de Haagse VVD-fractie signalen over de slechte staat van sociale huurwoningen in Moerwijk. Bewoners kampen met schimmelproblemen, lekkages en andere gebreken die de leefbaarheid en gezondheid ernstig aantasten. Woningcorporaties lijken hun onderhoudsverplichtingen niet altijd na te komen. Prestatieafspraken tussen de gemeente en woningcorporaties worden jaarlijks gemaakt en vormen een belangrijke basis voor de samenwerking. Hierin worden onder andere afspraken vastgelegd over woningonderhoud, verduurzaming en renovaties, met als doel de leefbaarheid en kwaliteit van sociale huurwoningen te waarborgen. Hoewel deze afspraken op papier helder zijn, blijkt in de praktijk dat woningcorporaties ze niet altijd naleven en dat handhaving vaak ontbreekt. Het is daarom volgens de Haagse VVD-fractie noodzakelijk om prestatieafspraken met woningcorporaties niet alleen vast te leggen, maar ook afdwingbaar te maken, aangezien bestaande afspraken vaak niet worden nageleefd.

Daarnaast moeten er concrete termijnen worden gehanteerd voor de opvolging van meldingen van bewoners over vocht- en schimmelproblemen, zodat problemen structureel en tijdig worden aangepakt. 1.

Kan het college aangeven hoeveel meldingen van schimmel, vocht en achterstallig onderhoud in sociale huurwoningen in Moerwijk de gemeente in 2024 heeft ontvangen? Graag een uitsplitsing per soort probleem.

Ja, er zijn meldingen binnengekomen bij de gemeente over corporatiewoningen, deze zijn doorgezet naar de betreffende woningcorporatie om op te lossen. Er is één melding over achterstallig onderhoud, drie meldingen van vervuilde woningen en drie meldingen van stankoverlast. 2.

Hoe kan het dat er, ondanks de prestatieafspraken, nog altijd structurele schimmel- en vochtproblemen bestaan in Moerwijk?

Prestatieafspraken zijn voor het college een belangrijk instrument om richting aan te brengen in de werkzaamheden van de woningcorporaties die past bij het beleid. De indruk van het college is dat de woningcorporaties zich in lijn met deze afspraken inspannen om problemen met vocht- en schimmel te voorkomen en op te lossen wanneer deze zich voordoen. Het college ziet tegelijkertijd dat dit niet ertoe leidt dat hiermee alle problemen met schimmel in corporatiewoningen zijn opgelost.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10870379

Het college betreurt ten zeerste dat een deel van de bewoners van Moerwijk vocht- en schimmelproblemen ervaart. Om vocht- en schimmel bij corporatiewoningen in de hele stad aan te pakken is de Haagse aanpak vocht en schimmel opgezet (RIS296162). In deze aanpak werken gemeente en corporaties samen om de problematiek in corporatiewoningen te bestrijden. Het college ziet ook dat vocht- en schimmelproblemen in de stad nog steeds veel voorkomen, ook bij corporatiewoningen. Mede om die reden wordt er op dit moment een evaluatie uitgevoerd van deze Haagse aanpak. We onderzoeken daarin nadrukkelijk de blik van de corporatiehuurders hierop. We kijken bijvoorbeeld naar hoe zij het meldingsproces bij de corporatie ervaren. Na het verschijnen van de resultaten van de evaluatie kijkt het college samen met de corporaties wat er gedaan kan worden om eventuele verbeterpunten gezamenlijk op te pakken. 3.

Hoe vaak heeft de gemeente in 2024 handhavingsinstrumenten, zoals een last onder dwangsom of bestuursdwang, ingezet tegen woningcorporaties die nalaten hun onderhoudsverplichtingen na te komen? Wat was het resultaat?

Er is geen enkele keer een last onder dwangsom of bestuursdwang met betrekking tot onderhoudsverplichtingen opgelegd aan een woningcorporatie. Eén persoon heeft enkele handhavingsverzoeken over verschillende zaken ingediend. Die zijn afgewezen omdat de afspraak is dat de corporatie verantwoordelijk is voor het oplossen van deze problematiek, zonder de tussenkomst van gemeentelijke handhavingsinstrumenten. 4.

Welke handhavingsmiddelen acht het college het meest effectief om woningcorporaties daadwerkelijk tot actie aan te zetten en structureel onderhoud te realiseren? Zijn er extra maatregelen nodig om dit te versterken?

Het college ziet dat woningcorporaties veel inzet steken in structureel onderhoud. Hierbij komt het voor dat er problemen ontstaan die vooraf niet zijn voorzien. Zulke problemen zijn vaak ingewikkelder dan ze op het eerste gezicht lijken. In de meeste gevallen leidt ambtelijk contact tussen de gemeente en de corporatie tot verheldering hiervan, en worden de problemen door de corporatie op een degelijke manier opgelost. Het college acht bovenstaande wijze het meest effectief. Het college is niet van mening dat bijvoorbeeld juridische (handhavings)maatregelen vanuit de gemeente jegens woningcorporaties gewenst zijn. Dit kan leiden tot langslepende conflicten die uiteindelijk de relatie met de gemeente niet ten goede zullen komen, waar corporatiehuurders uiteindelijk de dupe van zullen worden. Het werkt op langere termijn contraproductief aan het realiseren van gezamenlijke doelstellingen. Niettemin kunnen we optreden als het moet en er niets gebeurt. Dit wordt zeker niet op voorhand uitgesloten. Eerst de dialoog aangaan, heeft echter de voorkeur en leidt volgens het college in veruit de meeste gevallen tot goede resultaten. 5.

Wat gaat het college concreet doen om te zorgen dat woningcorporaties hun plichten rond vocht- en schimmelbestrijding daadwerkelijk nakomen en bewoners niet langer in ongezonde omstandigheden hoeven te leven?

In het kader van vocht- en schimmelbestrijding heeft het college in 2017 een onafhankelijke vocht- en schimmelexpert in de arm genomen die de oorzaak van vocht- en schimmelproblemen onderzoekt, en daarover rapporteert, wanneer een bewoner hiervan melding maakt. Alle in Moerwijk actieve woningcorporaties zijn hierbij aangesloten. Bewoners kunnen kosteloos een beroep doen op de onafhankelijke expert.

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10870379

In de praktijk zien we dat bij veruit de meeste meldingen bij de vocht- en schimmelexpert de oorzaak van de problemen ligt bij een combinatie van drie verschillende factoren: bouwkundige oorzaken, problemen rondom degelijke ventilatie, en bewonersgedrag. De woningcorporatie is verplicht om de aanbevelingen uit het rapport richting hen uit te voeren. Daarnaast geldt dat bewoners geacht worden om hun bewonersgedrag aan te passen wanneer dit volgt uit de aanbevelingen in het rapport. In 2024 heeft een evaluatie van de vocht- en schimmelexpert plaatsgevonden (RIS319349). Hieruit blijkt dat de betrokken partijen (de deelnemende corporaties, de gemeente, de GGD en de vocht- en schimmelexpert) tevreden zijn over de samenwerking en de rol die de expert speelt in het oplossen van vocht- en schimmelproblemen. Wel zijn er geleerde lessen die zijn meegenomen om de werking van de expert in 2025 te verbeteren. Zo is aan de bewoners de mogelijkheid gegeven om de expert te bevragen over het rapport en de aanbevelingen, dat ging voorheen via de corporatie. Daarnaast doet de expert bij verschillende woningen een steekproef om te controleren of de aanbevolen maatregelen correct zijn uitgevoerd. Verder doet het college momenteel een uitgebreide evaluatie van de Haagse aanpak vocht en schimmel waarin nadrukkelijk de blik van bewoners wordt meegenomen (zoals besproken onder vraag 2).

Naar aanleiding hiervan kunnen we concluderen of corporatiehuurders de weg naar de vochten schimmelexpert weten te vinden, en of dit beter kan worden georganiseerd. Verbeterde afspraken over vocht en schimmel maken ook onderdeel uit van de komende Raamovereenkomst 2026-2030, waarin de gemeente samen met alle woningcorporaties afspraken maakt over verschillende thema’s, waaronder degelijke woningkwaliteit. Daarnaast houdt het college de vinger aan de pols bij de uitvoering van de prestatieafspraken. Hierin is o.m. afgesproken dat complexen met conditiescore 5 of 6 uiteindelijk niet meer zullen voorkomen in de Haagse woningvoorraad. . 6.

Is het college bereid om bij nieuwe prestatieafspraken duidelijke en afdwingbare doelen te formuleren voor onderhoud aan sociale huurwoningen in Moerwijk, zoals het duurzaam aanpakken van vocht- en schimmelproblemen binnen een vastgestelde termijn na melding?

Het college kan niet eenzijdig bepalen wat er in prestatieafspraken of de raamovereenkomst wordt opgenomen. Deze afspraken zijn de uitkomst van een proces waaraan de gemeente, woningcorporaties en huurdersorganisaties als gelijkwaardige partijen deelnemen. Daarnaast is er geen sprake van bijvoorbeeld juridische afdwingbaarheid bij prestatieafspraken. Er volgen geen sancties als partijen de afspraken onverhoopt niet kunnen waarmaken. De prestatieafspraken omvatten vrijwillige afspraken om samen te werken aan het bereiken van gemeenschappelijke doelen. Mogelijke escalatie bij niet nakomen van afspraken verloopt daarom primair via het voeren van bestuurlijke gesprekken. In meer algemene zin is het zo dat het college bij de woningcorporaties veel bereidheid ziet om het eigen bezit goed te onderhouden ten behoeve van hun huurders. Het college gaat er dan ook vanuit dat bij de volgende prestatieafspraken hier afspraken over te maken zijn tussen de partijen. Het kan echter zijn dat bepaalde problemen om meer tijd vragen om op te lossen. Veel schimmelproblemen blijken in de praktijk ingewikkeld te zijn en maatwerk nodig te hebben. Bij de raamovereenkomst 2026-2030, die de basis vormt voor de jaarlijkse afspraken die met de corporaties worden gemaakt, zet het college in op strakkere afspraken rondom het oplossen van schimmelmeldingen door de corporaties.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10870379

7.

Is het college bereid om huurdersorganisaties een structurele rol te geven in het monitoren van de naleving van prestatieafspraken, met name bij terugkerende problemen zoals schimmel? Zo ja, hoe wordt dit concreet vormgegeven en welke middelen krijgen zij hiervoor? Zo nee, waarom niet?

De huurdersorganisaties hebben een structurele rol in de monitoring van de uitvoering van de prestatieafspraken. Zij worden periodiek op de hoogte gehouden van de voortgang. Zij ontvangen hiervoor informatie van de woningcorporatie en/of gemeente. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

4/4