RIS321490 Beantwoording SV Waterkwaliteit in Den Haag

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

1 april 2025 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden de dames Butt en Holman, luidend Waterkwaliteit in Den Haag

DSB/10870580 RIS321490

De raadsleden de dames Butt en Holman hebben op 20 februari 2025 een brief met daarin 7 vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. De gemeente Den Haag en het Hoogheemraadschap van Delfland werken samen om de waterkwaliteit in Den Haag te verbeteren (RIS319450). Het gemeentelijk grondwaterbeleid is opgenomen in het verbrede Integraal Gemeentelijke Rioleringsplan 2021-2025 (RIS306620). Op 31 januari 2025 ondertekenden de gemeenten Rotterdam, Gouda, Leidschendam-Voorburg, provincie Zuid-Holland, Hoogheemraadschap van Delfland en de omgevingsdiensten DCMR Milieudienst Rijnmond, Midden-Nederland en Zuid Holland Zuid een convenant om meer grip te krijgen op indirecte afvallozingen om de waterkwaliteit te verbeteren 1. Op 4 februari 2025 publiceerde Binnenlands Bestuur het artikel: ‘EU-commissie: Nederlands slootwater veel te vies’: “Het stikstofoverschot in het water is vier keer zo groot als het gemiddelde in de Europese Unie.” “De Europese Commissie geeft Nederland het advies om ‘meer ambitie’ aan de dag te leggen om te bereiken dat minder chemicaliën en meststoffen in het water terechtkomen”2. Op 4 februari 2025 publiceerde de Europese Commissie het rapport ‘Over de toestand van het water in de EU’.

Hierin stond onder andere het volgende: “Ondanks alle inspanningen verkeren het oppervlaktewater en grondwater in Nederland niet in goede staat. Dit komt door vervuiling als gevolg van intensieve landbouw, hoge bevolkingsdichtheid en industrie.” “Nederland moet waterbeheer verbeteren door: vervuiling, watertekorten, overstromingsrisico’s etc. aan te pakken met ambitieuze maatregelen, betere coördinatie, strengere handhaving, aangepaste vergunningen, duurzame financiering en stevige monitoring”3. 1.

Wat vindt het college van bovenstaande berichtgevingen over de waterkwaliteit met het oog op de gemeente Den Haag?

Het college heeft een goede waterkwaliteit hoog in het vaandel staan. De gemeente Den Haag werkt samen met het Hoogheemraadschap van Delfland, onze waterkwaliteitsbeheerder, aan het verbeteren van de waterkwaliteit in de stad (zie ook de gezamenlijke Wateragenda RIS311900). Dankzij onze gezamenlijke inspanningen met het waterschap zijn er al diverse succesvolle maatregelen uitgevoerd.

1

Koplopergroep gaat samenwerking aan om meer grip te krijgen op rioolwaterlozingen bij bedrijven - Provincie Zuid-Holland.

2

EU-commissie: Nederlands slootwater veel te vies.

3

Er is werk aan de winkel voor Nederland om doelen waterkwaliteit te behalen - Europese Commissie

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10870580

Denk hierbij aan het verbeteren van het rioolstelsel en het afkoppelen van grote oppervlakken verhard oppervlak tot het natuurvriendelijk inrichten van tientallen kilometers oevers en het ecologisch beheren van het water. Onze inzet blijft essentieel, want we realiseren ons dat de waterkwaliteit in de stad verder verbeterd moet worden. De berichtgeving vanuit Europa heeft daarbij onze aandacht. 2.

Nederland moet het waterbeheer verbeteren staat in het rapport van de Europese Commissie. In hoeverre trekt het college zich dit aan met betrekking tot Den Haag?

Het college voelt hier vanzelfsprekend een verantwoordelijkheid. Zoals omschreven in de eerder genoemde wateragenda is schoon en gezond water belangrijk voor de kwaliteit van leven van onze inwoners, voor de stedelijke ecologie en voor de belevingswaarde van de stad voor bezoekers. We helpen het Hoogheemraadschap van Delfland om het waterbeheer te verbeteren en daarbij ook aan Europese normen voor waterkwaliteit te voldoen. We erkennen daarbij dat waterbeheer, inclusief het verbeteren van de waterkwaliteit, een gedeelde verantwoordelijkheid is. Waterbeheer vraagt om een intensieve samenwerking tussen diverse bestuursorganen en andere partijen die invloed hebben op de staat van het water. Via ambtelijke netwerken en een bestuurlijke watertafel wordt ook verkend wat de mogelijkheden zijn om de benodigde samenwerking in het kader van waterbeheer en waterkwaliteit verder te bevorderen. Op basis van de huidige inspanningen alleen gaan we de doelen van de Kaderrichtlijn Water (KRW) niet vóór eind 2027 behalen. We blijven daarom zelf zoeken naar mogelijkheden om de waterkwaliteit te verbeteren. Daarbij dient wel opgemerkt te worden dat het watersysteem waar Den Haag deel van uitmaakt een regionaal systeem is. Den Haag heeft daarmee de waterkwaliteit niet volledig in eigen hand.

Ook gemeenten die water hebben dat in verbinding staat met het Haagse water zullen ook bij moeten dragen om de gewenste kwaliteit te behalen. En daarnaast is er intensievere samenwerking met andere partijen nodig om aan de KRW-resultaatverplichtingen te kunnen voldoen. Wij blijven daarom actief op deze noodzaak tot samenwerking aandringen bij het Rijk, de provincie en het waterschap. 3.

Wat doet het college momenteel ter preventie van indirecte rioolwaterlozingen van bedrijven? Wat zijn de huidige cijfers van de indirecte waterlozingen van bedrijven in de gemeente Den Haag?

Ter preventie van indirecte rioolwaterlozingen van bedrijven heeft de gemeente Den Haag op 17 maart 2025 samen met andere koplopers uit de provincie Zuid-Holland het samenwerkingsconvenant ‘Samen grip op indirecte lozingen’ getekend. Over het aantal bedrijven in de gemeente Den Haag kan het volgende worden opgemerkt. Op basis van de beschikbare data kan de volgende verdeling van bedrijven in Den Haag worden gemaakt, die indirect lozen op de gemeentelijke riolering: totaal aantal dossiers in Den Haag: 27.306; informatieplichtige dossiers: 8.200; meldingsplichtige dossiers: 6.150; vergunningsplichtige dossiers: 47; tijdelijke lozingen: circa 100 tot 120 per jaar (bijv. bronbemaling, saneringen, etc.). De komende maanden zal gewerkt worden aan een plan van aanpak. Partijen, die het convenant hebben ondertekend, werken aan de hand van inzichten uit de probleemanalyse en de praktijkpilot aan een gedetailleerde “Uitvoeringsagenda 2025-2027” (wat gaan we doen en wat is hiervoor nodig).

2/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10870580

4.

Wat vindt het college van het koploper convenant van 31 januari 2025 om meer grip te krijgen op rioolwaterlozingen bij bedrijven?

Dit is een goed initiatief dat hopelijk zal leiden tot meer gevoelde urgentie bij betrokken partijen en verbeteringen in de regelgeving, die momenteel voornamelijk via landelijke voorschriften is geregeld. Het convenant is een mooi begin om meer grip te krijgen op indirecte rioolwaterlozingen. Maar zoals hierboven ook beschreven, is er nog meer (samenwerking) nodig om het waterbeheer en de waterkwaliteit te verbeteren. Denk daarbij aan samenwerking bij het aanpakken van knelpunten, zoals bijvoorbeeld de overbelasting van het rioolstelsel bij hevige regenval (overstorten), de afspoeling van gewasbeschermingsmiddelen (landbouwgif) naar waterlichamen door regenval en irrigatie en meststoffen uit landbouwgrond die leiden tot eutrofiëring, algenbloei en zuurstoftekort (en daarmee aantasting van de biodiversiteit). 5.

Gaat het college zich aansluiten bij het koploper convenant van 31 januari 2025 zoals de omliggende gemeenten Rotterdam, Gouda en Leidschendam-Voorburg? Indien wel of niet, wat zijn hiervoor de overwegingen?

Wij maken reeds deel uit van de koplopergroep. Er is gekozen voor gefaseerd ondertekenen, daar het niet lukte om alle partijen in één keer bij elkaar te krijgen. Het ondertekeningsmoment voor de gemeente Den Haag is op 17 maart 2025 geweest (zie ook het antwoord op vraag 3). 6.

Wat is de huidige staat van vervuiling van het oppervlakte- en grondwater in gemeente Den Haag? Welke factoren dragen hieraan bij en wat is het aandeel van die factoren voor de vervuiling?

Voor een gezonde ecologie is de voedselrijkdom van het oppervlaktewater de belangrijkste factor. Meststoffen zoals fosfaat en stikstofverbindingen zijn hiervoor bepalend. Volgens de waterkwaliteitsrapportage van 2023 (www.hhdelfland.nl) voldeden geen van beiden voor Den Haag (‘boezem Haaglanden’) aan de norm. In de waarden voor fosfaat zat decennia lang een dalende trend die de laatste jaren helaas stagneert. De waarde voor stikstof voldeed in de vier voorgaande jaren wel aan de norm, we zitten nabij een kantelpunt. Naar verwachting komt de waterkwaliteitsrapportage voor 2024 in mei uit. Over het algemeen is het freatische (bovenste laag) grondwater van Den Haag niet helemaal schoon. Dat is inherent aan een antropogene deklaag (bovenste meters van de bodem). Den Haag heeft in vorige eeuwen veel bedrijvigheid gekend en dat heeft zijn weerslag gegeven op zowel de kwaliteit van de grond als die van het grondwater. Dit maakt het in de oudere wijken vaak licht verontreinigd is. In de nieuwe (naoorlogse) wijken is het over het algemeen wel schoon. In het verleden is er onderzoek gedaan naar de mogelijke aanwezigheid van (sterk) verontreinigd grondwater als gevolg van bedrijfsactiviteiten (autoreparatie/drukkerijen/metaalbewerking/etc.) Deze locaties (enkele honderden) zijn door de gemeente onderzocht en zijn/worden als dat binnen de taak van de gemeente ligt gesaneerd.

De diepere grondwaterlagen (1e en 2e watervoerende pakket) zijn over het algemeen schoon. Eerder waren er enkele plekken in Den Haag waar ook dit grondwater in het verleden sterk verontreinigd was door de aanwezigheid van chemische wasserijen. Deze verontreinigingen zijn of worden nu gesaneerd.

3/4

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10870580

7.

Wat is het college van plan te doen om het grondwaterbeleid te verbeteren?

De zorgplicht voor water is kwantitatief goed geborgd via gemeentelijke rioleringsplannen. De visie op de ondergrond, met aandacht voor grondwaterkwaliteit en strategische zoetwatervoorraden, weerspiegelt onze aanpak van grondwater- en bodemvraagstukken. De gemeente heeft geen specifiek beleid op grondwaterkwaliteit. De provincie Zuid-Holland is bezig om hiervoor beleid te formuleren en als gemeente volgen we dit proces. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de locoburgemeester, Ilma Merx

Robert van Asten

4/4