RIS321489 Beantwoording SV Optoppen, aanplakken en uitplinten

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

20 mei 2025 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van de raadsleden de heren Mekers en Noorlander, luidend: ‘Optoppen, aanplakken en uitplinten’

DSO/10878033 RIS321489

De gemeenteraadsleden de heren Mekers en Noorlander hebben op 22 februari 2025 een brief met daarin zeven vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. De gemeente Zoetermeer en de daar actieve woningcorporaties hebben in de bestaande voorraad 400 tot 700 extra woningen op het oog, door het toepassen van optoppen, aanplakken en uitplinten. D66 Den Haag ziet daarin ook een aansporing om dit voor Den Haag te doen. Optoppen is al een van de speerpunten uit de nieuwe Woonvisie Den Haag 2040 (RIS319812), maar het beter inzetten van ruimtes op de begane grond en het ‘aanplakken’ van een woning tegen een woongebouw bieden mooie kansen tijdens deze wooncrisis. Dit komt ook naar voren in het Ontwikkelperspectief NOVEX Zuidelijke Randstad (RIS321085, bijlage 3). Het voorbeeld uit Zoetermeer laat zien dat het inventariseren van en inspelen op de kansen hiervoor ook in Den haag de moeite waard is. 1.

Kan het college aangeven wat de voortgang van de pilot voor optoppen in Den Haag is?

Afgelopen jaar is binnen de gemeente gewerkt aan een Quickscan Optoppen. Hierbij is onder andere kennis uit verschillende diensten opgehaald, waarbij een aantal voorbeeldprojecten integraal bekeken is. Vanuit verschillende disciplines zijn kansen, voor- en nadelen en voorwaarden geformuleerd die een afweging in de toekomst makkelijker maken. Er is ook een verdiepende datastudie gedaan naar de mogelijkheden van optoppen, waarbij de eerste inschatting op circa 5000 optopwoningen uitkwam. Dat is in lijn met een eerdere quick-scan uitgevoerd (eind 2024) in opdracht van de Provincie Zuid-Holland die uitkwam op circa 6800 optopwoningen in Den Haag. Hierbij zijn de mogelijkheden voor VvE’s en optoppen maatschappelijk vastgoed nog niet meegenomen. Op dit moment wordt gewerkt aan de uitwerking van een Aanpak Optoppen, waaronder een voorgenomen Afwegingskader Optoppen, een verdieping op het dataonderzoek en het vormen van een optopteam vanuit verschillende afdelingen van de gemeente. Hierdoor wordt het makkelijker om sneller initiatieven vanuit corporaties te toetsen en de haalbaarheid in kaart te brengen. Naar verwachting wordt de Aanpak in Q3 aan uw raad aangeboden. 2.

Kan het college aangeven of in Den Haag naast de inzet op optoppen ook wordt gekeken naar aanplakken en uitplinten, zoals in Zoetermeer wordt gedaan?

De gemeente werkt nauw samen met andere gemeenten in Zuid-Holland in een werkgroep geïnitieerd door de Provincie Zuid Holland. De gemeente Zoetermeer heeft op 14 februari jl. een intentieovereenkomst met corporaties gesloten om optoppen te stimuleren en kijkt ook naar ander vormen van het beter benutten van de bestaande stad. We nemen in Den Haag dit ook mee in onze aanpak.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10878033

Beter benutten van de bestaande voorraad is speerpunt uit de Woonvisie 2040 (RIS319812), en past bij duurzaamheidsambities. We vragen corporaties om ook andere vormen naast optoppen te onderzoeken in hun verkenning van mogelijkheden. Afgelopen jaar is een delegatie van de gemeente op bezoek geweest bij de Stichting Ouderenhuisvesting Rotterdam SOR, waarbij dankzij de Big 5, optoppen, ondertoppen, uitplinten, aanplakken en splitsen naast nieuwbouw 25 procent meer woningen kunnen worden toegevoegd en deze corporatie van 4000 naar 5000 wooneenheden kan groeien. 3.

Indien dit nog niet wordt gedaan, is het college bereid om in navolging van Zoetermeer ook in Den Haag met woningcorporaties in gesprek te gaan over deze technieken en de kansen te inventariseren? Zo nee, waarom niet?

Zie de antwoorden op vraag 2. 4.

Kan het college aangeven hoeveel woningen er in Den Haag mogelijk extra gerealiseerd kunnen worden in samenwerking met de corporaties met het toepassen van deze methodes? Zo niet, is het college bereid dit te inventariseren?

Corporaties zijn zelf bereid te verkennen welke mogelijkheden optoppen en andere vormen bieden. Zij willen aansluiten bij momenten waarbij de investering het beste aansluit bij natuurlijke momenten, zoals grootschalige renovatie of verduurzaming van panden of vervanging van daken. Ook wordt geprobeerd gebiedsgericht te kijken naar optoppen als verschillende corporaties soortgelijke complexen in bezit hebben in een straat of een buurt. De Provincie Zuid Holland stimuleert scans met corporaties ook financieel. Tijdens de Woontop in december 2024zijn er afspraken gemaakt om de potentie van optoppen te verkennen. “Om het beter benutten van bestaande gebouwen op grotere schaal van de grond krijgen, gaan we (met name corporaties, provincies, gemeenten, particuliere eigenaren en verhuurders (ook VvE’s) en Rijk) toewerken naar een landelijk toepasbare aanpak. Al verschillende gemeenten hebben ambities om het optoppen van woningen op te schalen, waaronder Zoetermeer met een potentie van 600-1000 woningen en Den Haag en Rotterdam met beide de ambitie om op termijn op te schalen naar enkele honderden woningen per jaar” (Ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, ‘Woontop 2024 – Bouwen voor de woningzoekende: sneller én met minder regels’, december 2024, pagina 10). 5.

Ziet het college ook kansen om met deze methodes de woningvoorraad te vergroten buiten corporatiebezit? Zo nee, waarom niet? Zo ja, op welke wijze?

Er is een verkenning in Den Haag Zuid West waarbij bij 5 VvE’s potentie is voor het toevoegen van 100 woningen, het toevoegen van liften, het verruimen van balkons en toevoegen van parkeerplaatsen op eigen terrein. Daarnaast is een stimuleringsregeling van de provincie richting VvE’s waarbij de provincie samen met de Rabobank 80 procent van de kosten betaalt voor een scan. Het college is bereid ook een inventarisatie te doen om te kijken wat optoppen bij maatschappelijk vastgoed en andere bedrijfsgebouwen met platte daken kan opleveren aan het toevoegen van woningen.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSO/10878033

6.

Kan het college aangeven hoeveel woningen er in Den Haag mogelijk extra gerealiseerd zouden kunnen worden bij andere pandeigenaren met deze methodes? Zo niet, is het college bereid dit te inventariseren?

Het college heeft daar momenteel geen inzicht in. Het college is bereid verder te inventariseren en de raad te informeren over de kansen die dit biedt. 7.

Kan het college aangeven of er nog belemmeringen weggenomen moeten worden om deze methodes succesvol toe te passen? Hoe gaat het college dit doen?

Bij de Quick Scan Optoppen van uiteenlopende optopprojecten zijn bij themasessies diverse knelpunten en belemmeringen naar voren gekomen. In de te ontwikkelen Aanpak Optoppen en het Afwegingskader Optoppen wordt aangegeven welke kansen optoppen biedt en wat onze richtlijnen zijn. Hiervoor is het nodig dat we de huidige knelpunten onderzoeken, deze knelpunten hebben vooral te maken met mobiliteit, beeldkwaliteit en leefbaarheid. De afdeling Mobiliteit werkt inmiddels aan een uitwerkingskader Mobiliteit bij Optoppen, resultaten worden verwacht in Q2. Dit kan worden verwerkt in het voorgenomen Afwegingskader. Daarnaast is de wens om stadsbrede en gebiedsspecifieke richtlijnen voor beeldkwaliteit (samenhang en verduurzaming) en leefbaarheid (voorzieningen, activeren plint) te beschrijven. Het voorgenomen Afwegingskader Optoppen moet een uitnodigend document worden dat algemene koppelkansen concreter maakt. Voorlopig voorstel is om een compact, aantrekkelijk document op te maken, waarin de initiatiefnemer kan invullen aan welk thema het project wel/niet bijdraagt. De afzonderlijke koppelkansen moeten niet gelezen worden als harde eisen. Het initiatief moet aantoonbaar aan verschillende beleidseisen bijdragen. Onderzocht wordt of, en zo ja op welk niveau, het document juridisch-planologisch bindend zou kunnen worden gemaakt. Advisering op projectniveau blijft maatwerk.

De voorgenomen Aanpak en het Afwegingskader hebben een nauwe relatie met de voorgenomen actualisering van de Nota voorraadbeleid. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

3/3