RIS320255 Beantwoording SV Geen verdere kaalslag Scheveningse Bosjes

Datum

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN

19 november 2024 Ons kenmerk Onderwerp

Antwoord van het college op de vragen van het raadslid de heer Bom, luidend “Geen verdere kaalslag Scheveningse Bosjes”

DSB/10815347 RIS320255

Het raadslid de heer Bom heeft op 1 november 2024 een brief met daarin zeven vragen aan de voorzitter van de gemeenteraad gericht. Overeenkomstig artikel 30 van het reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad, beantwoordt het college deze vragen als volgt. 1.

Is het college bekend met de position paper die verstuurd is aan de burgemeester? (zie bijlage)

Ja. 2.

Is het college bekend met de geschetste situatie in de Scheveningse Bosjes, die ook in eerdere schriftelijke vragen van vragensteller (1) is geschetst?

Ja. 3.

Deelt het college de mening uit de position paper dat de ingrepen in het bos afwijken en verder gaan dan het beheerplan voorschrijft? In het bijzonder:

3.1 Hoe verhoudt de rigoureuze aanpak van de gemeente zich tot de beheervisie in het afgesproken beheerplan dat “Grootschalige omvorming of verandering moet worden voorkomen”? De handelingen in de Scheveningse Bosjes zijn verspreid over meerdere jaren op basis van het beheerplan. Dit is het vierde jaar dat bosonderhoud wordt uitgevoerd volgens het beheerplan en heeft als doel te zorgen voor een duurzame instandhouding van het bos. Met name esdoorn wordt verwijderd om een gevarieerd bos te behouden en te versterken. Er is geen sprake van een omvorming of verandering. 3.2 Hoeveel bomen en hoeveel m3 hout is gekapt in de afgelopen 3 jaar sinds de inventarisatie in Tabel 2 van het beheerplan in 2020? Wat is het voorraadniveau in het bos nu? En wat is nu het aandeel dikke bomen en het aandeel dood hout (staand en liggend)? Hoe en op basis van welke onderliggend data/inventarisatie zijn deze huidige waarden bepaald? Hoe verhouden deze huidige waarden zich tot de bosbouwtechnische beheerdoelstellingen in Tabel 2 van het afgesproken beheerplan? - Sinds 2001 laat de gemeente een bosinventarisatie uitvoeren, dit heet een Woodstock inventarisatie. Deze inventarisatie is op basis van de Subsidiestelsel Natuur en Landschap methodiek die landelijk wordt toegepast voor bossen en natuurgebieden. Deze inventarisatie wordt elke 10 jaar gedaan.

- In de eerste vier beheerronden van het beheerplan Scheveningse Bosjes zijn de volgende hoeveelheden minder gewenste en ongewenste soorten verwijderd: in de winter 2020-2021 245 m3, in winter 2022-2023 245 m3, in najaar 2023 130 m3, in najaar 2024 849 m3. In de winter 2021-2022 zijn er geen werkzaamheden uitgevoerd door corona.

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10815347

- In 2001 was de voorraad levend hout 10966 m3/ha, in 2011 was de voorraad levend hout 11775 m3/ha en in 2019 was de voorraad levend hout 13818 m3/ha. Een toename van 2852 m3 in 18 jaar. Het aandeel minder gewenste en ongewenste soorten in het Scheveningse bos was in 2001 3083 m3/ha, in 2011 2850 m3/ha en in 2019 3360 m3/ha. - Het aandeel dikke bomen was in 2019 in de diameterklasse 60-80 cm 13% en in diameterklasse >80 cm 3%. Voor het dood hout worden er punten toegekend per hoeveelheid dikke stammen per hectare. 1 punt voor 3 stammen per ha, 2 punten tussen 6 en 9 stammen per ha en 3 punten vanaf 9 stammen per Ha. Het Scheveningse bos scoorde 1 punt in 2019. - Bij een gevarieerd bos is er sprake van gewenste en minder gewenste soorten. Dit betreft bijvoorbeeld soorten die het bos kunnen overnemen zoals de esdoorn. Daarnaast zijn er ook invasieve soorten die ongewenst zijn, zoals de hemelboom. Ondanks het bosbeheer neemt de hoeveelheid ongewenste soorten, welke de gewenste soorten bedreigen, toe. Mede om die reden is ingrijpen noodzakelijk. Het advies in het beheerplan is bepaald aan de hand van deze gegevens. Het beheerplan geeft aan dat het gewenst is het aandeel dood hout omhoog te brengen. De hoeveelheden zijn in lijn met de gestelde doelen uit bijlage 2 van het beheerplan.

Hier wordt duidelijk gesproken over het vrijstellen van de dennen, vrijstellen van de gewenste inheemse soorten door het wegnemen van de ongewenste soorten. Deze ongewenste soorten mogen de kroon van de gewenste soorten niet bedreigen. De open ruimtes worden ingeplant met doelsoorten om een nieuwe bosgeneratie te creëren. 3.3. Wat zijn de kosten om alle recent gekapte bomen uit het bos te laten verwijderen? Op welke termijn zou dit kunnen plaatsvinden? De keuze om gekapte bomen niet te verwijderen, komt voort uit het beheerplan en dient het doel om het bos naar de toekomst sterker en meer biodivers te maken. Daarnaast is de voorraad dood hout te laag. Het verwijderen van de gekapte ongewenste bomen uit het bos zou een negatief effect geven op de voorraad dood hout, terwijl ze nu positief kunnen bijdragen om het aandeel dood hout te verhogen. Daarnaast raakt het bos beschadigd bij het uitslepen van de gekapte bomen. Het college vindt het om die reden niet zinvol stammen te verwijderen wat niet in lijn is met het vastgestelde beheerplan. Een indicatief bedrag voor het verwijderen van gekapte bomen is ca €50.000. 3.4. Heeft de gemeente dit jaar een inventarisatie gedaan van de aanwezige flora en fauna in de Scheveningse Bosjes? En hoe verhoudt deze zich tot de inventarisatie vòòr de beheeringrepen in 2020? Er is dit jaar geen inventarisatie gedaan.

Op basis van de uitgevoerde inventarisatie ten behoeve van het beheerplan, zijn de beheermaatregelen opgesteld die nu worden uitgevoerd. Na afronding van de beheercyclus van zes jaar wordt opnieuw geïnventariseerd. Herstel van ondergroei in delen van de Scheveningse bosjes waar, tot voor het afsluiten van de sluippaden, veel werd gelopen kan enige jaren duren. Na herstel is de verwachting dat de populatie grondbroedende zangvogels zal toenemen. 3.5. Op welke specifieke basis (mandaat) in het beheerplan meent het college vrijwel alle onverharde wandelpaden in de Scheveningse Bosjes te mogen versperren en daarmee de toegankelijkheid van het bos voor gebruikers ernstig te beperken? In hoeverre is dit naar de mening van het college consistent met de doelstellingen van het beheerplan? In het gebied zijn door bezoekers meerdere slijtpaden ontstaan die dwars door de bosdelen gaan. Het afsluiten van deze zogenaamde “olifantenpaden” is benoemd in het door het college vastgestelde beheerplan (RIS307578), om zo meer kerngebieden met rust te creëren voor flora en fauna.

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10815347

3.6. Hoe wordt veiligheid geborgd in (de uitvoering) van het groenbeheer door de gemeente? Hoe gaat het college de specifiek in de position paper geïdentificeerde onveilige situaties op korte termijn adresseren? Alle formele paden worden afgesloten door de aannemer tijdens de werkzaamheden met schrikhekken en pionnen conform de CROW-richtlijn. Wel hebben gebruikers aangegeven dat ze het prettig zouden vinden als we bij de werkzaamheden zogenoemde “sandwich” borden zouden plaatsen om bezoekers te informeren over de werkzaamheden. Deze “sandwich” borden worden zo spoedig mogelijk geplaatst bij de werkzaamheden. 3.7. Is het correct dat bij de herbestrating van de Kapellaan staalslakken zijn toegepast op een zodanige wijze dat er een risico is op uitloging in het bodem milieu? Het materiaal dat hier wordt gebruikt is gecertificeerd menggranulaat zonder staalslakken. Dit materiaal wordt toegepast als fundering onder de verharding. 4.

Hoe rijmt het college de rigoureuze beheeringrepen met de eigen klimaatdoelen uit het Haagse Klimaatakkoord? In het bijzonder:

De ingreep zorgt er juist voor dat er extra CO2 wordt opgeslagen: CO2 in de gekapte stammen blijft achter in het bos, nieuwe aanplant en de overige bomen gaan CO2 opslaan en de biodiversiteit gaat omhoog in het dode hout. De gekapte (ongewenste) stammen blijven achter in het bos. De vastgelegde CO2 zal in de komende decennia langzaam vrijkomen naarmate het hout verteert. Als deze ingreep niet wordt uitgevoerd, dan zullen de ongewenste bomen de gewenste inheemse soorten gaan overheersen en dat zal in de toekomst zorgen voor een onherstelbaar verlies van oude dikke bomen waarin veel CO2 is vastgelegd en nog steeds wordt vastgelegd. Daarnaast planten we elk jaar weer soorten aan die het bos verrijken. Deze nieuwe aanplant gaat ook CO2 opslaan. 4.1. Hoeveel totaal CO2 absorptievermogen en waterretentie en koelcapaciteit in de Scheveningse Bosjes is verdwenen als gevolg van de kap van bomen en struiken in de afgelopen 3 jaar? Er is geen specifiek onderzoek uitgevoerd naar de effecten op CO2-absorptie, waterretentie en koelcapaciteit. Samen met specialisten is er echter gewerkt aan een beheerplan voor een klimaatbestendig bos dat ook rijk is aan biodiversiteit. De doelstellingen zijn vastgelegd in de Woodstock-inventarisatie en het beheerplan. 4.2.

Hoeveel is de totale hoeveelheid CO2 die vrijkomt als gevolg van volledige verrotting van de achtergebleven gekapte bomen en struiken? Het beheerplan richt zich op het verwijderen van ongewenste soorten en het vervangen daarvan door inheemse soorten, wat op de lange termijn geen verschil maakt in CO2-opslag. Bovendien heeft de natuur behoefte aan dood hout. Het college beschouwt dit als een positieve situatie voor de natuur en acht het, door de duidelijke voordelen, niet noodzakelijk om dit verder te berekenen.

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10815347

4.3. Hoeveel CO2 absorptiecapaciteit zal de jonge aanplant in de Scheveningse Bosjes bijdragen, in 2030 en in 2050, op basis van gemiddelde overleving en groeicurves? De jonge aanplant wordt gemonitord op uitval. Bij uitval wordt de beplanting vervangen. De CO2opslag zal uiteindelijk hoger zijn dan nu maar met de gewenste soorten. In plaats van CO2 te meten, wordt de hoeveelheid hout in kubieke meters gemeten, zoals vastgelegd in de Woodstockinventarisatie. Een toelichting op deze inventarisatie is gegeven in het antwoord op vraag 3.2. 5.

In hoeverre zijn de beheeringrepen in de Scheveningse Bosjes dit jaar nu afgerond? Welke specifieke beheeringrepen zijn gepland voor de aankomende jaren?

De beheeringrepen, in de blokken die zijn aangemerkt voor 2024, tussen de Teldersweg, Dr. Aletta Jacobsweg, Scheveningseweg en Kerkhoflaan is afgerond. Daarmee is het vierde jaar van de grotere boswerkzaamheden afgerond. De cyclus voor het bosbeheer is nu vastgesteld op 5 jaar, volgend jaar zijn er nog een aantal vakken te dunnen. Na deze 5 jaar gaan we door met regulier bosonderhoud, de ingrepen zullen kleiner worden, wat niet wil zeggen dat er geen ongewenste bomen meer zullen worden verwijderd. 6.

Wil het college reageren op deze stelling uit de paper: “Het huidige Beheerplan is vrijwel uitsluitend gericht op het op lange termijn vergroten van biodiversiteit in de Scheveningse Bosjes.” “In het huidige Beheerplan is het belang van klimaatbestendigheid in het geheel niet meegewogen.”?

Het is de doelstelling om een gezond en gevarieerd bos te realiseren. De hoeveelheid ongewenste en dominante soorten bedreigen de gewenste soorten die bijdragen aan de biodiversiteit. Wanneer er niet wordt ingegrepen, zullen de gewenste soorten als de eik en beuk worden beconcurreerd door de esdoorn. De biodiversiteit op korte en lange termijn komt dan in gevaar en daarmee ook de klimaatbestendigheid van het Scheveningse bos. Er zijn nogal wat nieuwe inzichten als het gaat om grootschalige bomenkap. Het RIVM heeft onderzoek gedaan naar de luchtkwaliteit en de rol van bomen in het filteren van vervuiling, met name in stedelijke gebieden. De Wageningen Universiteit (WUR) wijst erop dat de kap van bomen, vooral in natuurgebieden, juist kan leiden tot verlies van biodiversiteit, negatieve effecten heeft op waterhuishouding en verstoring van lokale ecosystemen. 7.

Is het college bereid om het beheerplan voor de Scheveningse Bosjes opnieuw te bekijken met prioriteit voor de klimaatagenda en de belangen van de gebruikers en tot die tijd de beheeringrepen op te schorten?

Het opschorten van beheeringrepen is niet wenselijk. Daardoor worden de huidige problemen rondom ongewenste soorten doorgeschoven waardoor er nog meer en nog grotere ongewenste bomen moeten worden verwijderd. Ten aanzien van CO2 opslag en klimaatagenda zie vraag 4. Het college heeft zeker aandacht voor de gebruikers en omwonenden als er zorgen zijn om boswerkzaamheden in de natuurgebieden. Nu en in de toekomst. Op 3 juni 2023 is er een rondgang geweest in het Scheveningse bos. Bij deze rondgang is een enquête opgesteld. Deze is ook verspreid in de directe omgeving van het bos, zodat we direct aanwonenden ook de kans hebben gegeven om hun mening te geven. Uitkomsten staan op het Haagse groen. Verder zijn de werkzaamheden uitvoerig besproken met de diverse natuurorganisaties als AVN en de Haagse Bomenstichting.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DSB/10815347

Zij zien de noodzaak van de werkzaamheden in. Vanwege de vragen die er op dit moment zijn, wordt er een rondwandeling georganiseerd op maandag 18 november 2024. Hier staan we de bezoekers te woord, geven we uitleg wat bosbeheer inhoudt en kunnen bezoekers hun zorgen delen. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester, Ilma Merx

Jan van Zanen

5/5