RIS319865 Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 Ruimte voor ontwikkeling

Saskia Bruines Wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling

000

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

OCW/10790601 RIS319865 Aan: De voorzitter van de commissie Samenleving

Contactpersoon

Marleen Leroy Dienst

Onderwijs, Cultuur en Welzijn Afdeling

Stad en Bestuur OCW Telefoonnummer

06 50 05 67 08 Datum

E-mailadres

10 september 2024

marleen.leroy@denhaag.nl Bijlagen

3

Onderwerp

Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 ‘Ruimte voor ontwikkeling’

Geachte voorzitter, Het Advies Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 ‘Den Haag: stad van de kunst – kunst van de stad’ (hierna: Advies) (RIS319115) is op 7 juni 2024 door de Adviescommissie overhandigd aan het college. Het Advies en de reactie van het college op het Advies vormen tezamen het Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 ‘Ruimte voor ontwikkeling’ (hierna: MJB 20252028) (RIS319863) dat op 10 september 2024 is vastgesteld door het college. Met deze brief informeert het college u over de totstandkoming van het MJB vanaf de overhandiging van het Advies aan het college. Dankzij alle instellingen, makers en performers en de grote variatie aan disciplines, kunstvormen en uitingen kunnen we genieten van een rijk en divers cultureel aanbod. Als college zijn we dan ook ongelooflijk trots op de inzet en de betrokkenheid van deze culturele sector om de stad iedere dag weer mooier en interessanter te maken. Met de vaststelling van het MJB 2025-2028 geven we aan 70 instellingen een meerjarige subsidie en versterken hiermee niet alleen de gevestigde instellingen, maar we verwelkomen ook nieuwe initiatieven en instellingen. De inzet en innovaties van de cultuursector zijn onmisbaar voor de dynamiek en groei van onze stad. We besteden dan ook extra aandacht aan die ruimte voor ontwikkeling.

Niet alleen aan de mogelijkheid om te groeien en te innoveren, maar ook aan het stimuleren van samenwerking en kruisbestuiving. De Haagse culturele sector is uiteraard groter dan de instellingen die in dit MJB 2025-2028 worden genoemd. We verstrekken ook vanaf 2025 subsidies aan kleinere instellingen die gedurende twee jaar subsidies ontvangen, aan kunst- en cultuurprojecten en aan makers. De omvang van deze sector maakt het tegelijkertijd onvermijdelijk dat we moeten kiezen waar de beschikbare middelen terechtkomen. Die keuzes zijn niet altijd makkelijk. Ze leiden soms tot teleurstellingen, tot andere wijzen van voortbestaan of zelfs tot het wegvallen van een instelling. In ons beleid streven we er altijd naar rechtvaardig en helder te zijn. De wijze waarop de huidige MJB-procedure is vormgegeven biedt naar onze mening houvast bij de beoordeling van aanvragen en zorgt daarmee voor een gelijk speelveld onder de aanvragers. Hierdoor kan iedere aanvrager aanspraak maken op de subsidiemiddelen. Het nieuwe subsidiestelsel geeft meer duidelijkheid en leidt ook tot het behoud van belangrijke functies voor onze stad.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

Telefoonnummer 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10790601

Dat het vastgestelde MJB-budget niet toereikend bleek om alle aanvragen met een positief advies te voorzien van een meerjarige subsidie was met een zware overvraging van het budget te verwachten. Het college heeft, mede op verzoek van de raad, binnen de begroting extra incidentele middelen beschikbaar gevonden om daarmee, onder voorbehoud van de vaststelling van de begroting 20252028, het huidige MJB-budget op te hogen. De toevoeging van deze extra middelen zorgt er, met voornoemd voorbehoud, voor dat alle instellingen met een positief advies alsnog subsidie ontvangen. Specifiek voor Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn geldt echter dat zij niet voor 4 jaar maar alleen voor de jaren 2025 en 2026 subsidie toegekend krijgen. Nog even terughalen: nieuw subsidiestelsel Cultuur vanaf 2025 Naar aanleiding van het Rapport evaluatie MJB 2021-2024 (RIS 310440) is er voor het MJB 2025 – 2028 een nieuw subsidiestelsel ontwikkeld. Dit nieuwe stelsel bestaat uit verschillende categorieën, elk met een eigen subsidieregeling. Iedere subsidieregeling heeft aparte beoordelingscriteria en voorwaarden die afgestemd zijn op de omvang van de aanvrager en het aangevraagde subsidiebedrag.

Het Advies van de Adviescommissie 2025-2028 ziet op de aangevraagde vierjarige subsidies categorie B en C (2025-2028), en op de begrotingssubsidies (2025): Categorie B – vierjarige subsidieregeling 2025-2028 (tender en functies): • Subsidieaanvragen tussen € 50.000,- - € 1.125.000,• Tendersubsidie algemeen • Zes functies voor de zes Cultuurankers • Een functie voor het Openluchttheater Zuiderparktheater • Totaalbudget tender na ophoging subsidieregeling € 12.891.756,- voor de jaren 2025 en 2026 en € 10.939.000,- voor de jaren 2027 en 2028 onder voorbehoud van de vaststelling van de begroting 2025-2028. Categorie C – vierjarige subsidieregeling 2025-2028 (functies):: • Subsidieplafond per functie vanaf €1.125.000,• Functie voor een symfonieorkest • Functie voor een multidisciplinair ontwikkel-productiehuis • Functie voor een dansgezelschap • Functie voor een theatergezelschap van nationaal belang • Functie voor een grootstedelijk poppodium • Functie voor een filmhuis voor niet-commerciële films Begrotingssubsidies op naam per instelling: • De juridische grondslag van een begrotingssubsidie is de begroting zelf, geen subsidieregeling. Vanwege de directe verbinding die deze instellingen met de gemeente Den Haag hebben, ontvangen zij vanaf 2025 een begrotingssubsidie.

• Stroom Den Haag, CultuurSchakel en Popradar: de drie systeeminstellingen die namens de gemeente ondersteuning en financiële vergoedingen verlenen aan derden in de culturele sector. • Museum Bredius, Escher in Het Paleis, Haags Historisch Museum, Kunstmuseum (met KM21 en Fotomuseum) en Museon-Omniversum: de vijf musea die een gemeentelijke collectie beheren. • Amare, dat namens de gemeente de onderhuisvesting en de daarbij behorende kosten van de inwonende instellingen voor zijn rekening neemt. Momenteel worden de subsidieaanvragen voor subsidieregeling MJB 2025-2026 categorie A beoordeeld en voorzien van een advies door een speciaal samengestelde Adviescommissie MJB 20252026:

2/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10790601

Categorie A – tweejarige subsidieregeling 2025-2026 (tender) • Subsidieplafond per aanvraag tot € 100.000 • Tendersubsidie • Totaalbudget na ophoging subsidieregeling € 1.556.000 onder voorbehoud van de vaststelling van de begroting 2025-2028 Naast het MJB 2025-2028 zijn er overigens nog een stevig aantal andere regelingen waarmee we de grote, rijke verscheidenheid aan culturele activiteiten in de stad ondersteunen. Dit zijn subsidieregelingen voor Haagse Kunst en Cultuurprojecten categorie A (klein) en B (groot), voor Stimulering Cultureel Ondernemerschap, voor Makers, voor Cultuurparticipatie Jong Den Haag 2025 – 2026 (zowel voor individuen als voor rechtspersonen) en de subsidieregeling Regiodeal Cultuur. Deze regelingen vallen allemaal niet onder het Kunstenplan en zijn te vinden via de website van de gemeente Den Haag. Het Advies ‘Den Haag: stad van de kunst – kunst van de stad’ Om de subsidieaanvragen van de culturele instellingen te beoordelen heeft het college een deskundige en onafhankelijke Adviescommissie benoemd. Deze Adviescommissie heeft de opdracht gekregen om het college inhoudelijk te adviseren over de subsidieaanvragen en daarbij een verdelingsvoorstel van de beschikbare subsidies voor te leggen.

Zij toetste tussen 2 februari en 6 juni 2024 de ingediende subsidieaanvragen aan de beoordelingscriteria zoals deze zijn vastgelegd in de Subsidieregelingen meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2025-2028 categorie B en C en in het Beleidskader Kunst en Cultuur 2025-2028. In totaal hebben 91 instellingen een aanvraag ingediend, waarvan 70 aanvragen een positief advies hebben gekregen van de Adviescommissie. Daaronder zijn 64 culturele instellingen die ook in periode 2021-2024 al deel uitmaakten van het meerjarenbeleidsplan en 6 organisaties die voor het eerst meerjarige ondersteuning krijgen. Het Advies van de Adviescommissie ziet op de aangevraagde vierjarige subsidies categorie B en C (2025-2028), en op de begrotingssubsidies (2025). Na de overhandiging van het Advies heeft het college haar ‘vergewisplicht’ uitgevoerd. De vergewisplicht wil zeggen dat het college controleert, zich ervan vergewist, of het Advies van de door haar ingestelde Adviescommissie op zorgvuldige wijze tot stand is gekomen en of het Advies inhoudelijk toereikend is voor een collegebesluit. In het kader van de vergewisplicht is de aanvragers ook de mogelijkheid geboden om schriftelijk te reageren op het uitgebrachte advies. 35 instellingen hebben van deze gelegenheid gebruik gemaakt. In enkele gevallen heeft het college op basis van het advies besloten om minder subsidie toe te kennen dan aangevraagd.

De instellingen voor wie dit geldt dienen een aangepast plan voor de beleidsperiode 2025-2028 in te dienen. Dit geldt ook voor instellen waarvan de subsidieaanvraag bij het Rijk of bij de Rijksfondsen niet is gehonoreerd. De Adviescommissie heeft bij 21 aanvragen geadviseerd deze niet te honoreren. Hiervan hebben 13 instellingen een aanvraag ingediend voor de Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2025-2026 categorie A. De aanvraagprocedure voor deze categorie loopt nog; besluitvorming over de verdeling van deze middelen zal eind oktober plaatsvinden. Vergewisplicht Het uitvoeren van de vergewisplicht heeft geen gevolgen gehad voor de door de Adviescommissie toegekende punten. Er wijzigt derhalve niets aan de volgorde van de rangorde zoals die door de Adviescommissie was geadviseerd. Wel is het college naar aanleiding van haar vergewisplicht bij vijf

3/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10790601

instellingen afgeweken van het door de Adviescommissie geadviseerde subsidiedrag. Het betreft de adviezen van Stichting New European Ensemble, Stichting Musicon, Stichting Theatergroep Drang, Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn. Bij één aanvraag is het college tot het oordeel gekomen dat de Adviescommissie een te hoog bedrag heeft geadviseerd, namelijk Stichting Laaktheater. De begroting van deze organisatie bevat twee niet-subsidiabele kostenposten, namelijk een verhoging van het weerstandsvermogen en een verwachte cao-indexatie. Het eerste subsidieert de gemeente niet en voor de tweede post ontvangt de instelling de jaarlijkse trendcompensatie. In het collegebesluit Vaststellen Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 20252028 (RIS319863) wordt de uitkomst van de vergewisplicht uitgebreider toegelicht.

Dit leidt tot de volgende wijzigingen t.o.v. het Advies: Instelling

Aangevraagd bedrag

Geadviseerd bedrag

Aangepast bedrag

New European Ensemble

€ 225.000,-

€ 200.000,-

€ 225.000,-

Musicon

€ 475.000,-

€ 432.500,-

€ 465.000,-

Theatergroep Drang

€ 260.000,-

€ 175.000,-

€ 185.000,-

KOO

€ 1.036.000,-

€ 563.250,-

€ 945.380,-

Theaters Diligentia & PePijn

€ 1.125.000,-

€ 750.000,-

€ 1.012.185,-

€ 814.840,-

€ 814.840,-

€ 800.064,-

Categorie B (tender)

Categorie B (cultuurankers) Laaktheater

Extra middelen MJB 2025-2028 voor 2025-2026 De aanpassingen als gevolg van de vergewisplicht zouden tot gevolg hebben dat drie aanvragen met een positief advies, te weten Stichting Another Kind of Blue, Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn, in de algemene tender van categorie B wegens ontoereikend MJB-budget onder de zogenoemde zaaglijn terecht komen. Bij ongewijzigd beleid zouden deze instellingen vanaf 1 januari 2025 geen meerjarige MJB-subsidie voor de beleidsperiode 2025-2028 ontvangen. Het college is van mening dat deze instellingen zodanig waardevol zijn voor de stad, dat het wenselijk is om extra middelen beschikbaar te stellen voor categorie B (algemene tender) van het MJB. Daarnaast heeft de gemeenteraad tijdens de behandeling van de programmarekening 2023 de motie ‘Onderzoek mogelijkheden MJB aanvullen tot zaaglijn’ (RIS319591) aangenomen die het college verzoekt de problemen die het wegvallen van deze instanties zal opleveren mee te nemen in de begroting en na de zomer met oplossingsrichtingen te komen richting de raad. Naast deze motie heeft de gemeenteraad ook de motie ‘Verhoog budget 2-jaren regeling’ (RIS319594) aangenomen, waarin het college wordt verzocht te bezien of op korte termijn al ruimte gevonden kan worden binnen het Programma Cultuur om de subsidieregeling – categorie A aan te vullen.

In de begroting 2025-2028 wordt daarmee voorgesteld om incidenteel een bedrag van € 5 mln. extra beschikbaar te stellen voor het MJB 2025-2028. Deze incidentele middelen worden benut om, conform beide moties, het subsidieplafond van de algemene tender-categorie B en het subsidieplafond van categorie A op te hogen.

4/5

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

OCW/10790601

Met de toevoeging van deze middelen aan het totale MJB budget ‘zakt de zaaglijn’, waardoor er in de jaren 2025 en 2026 voldoende middelen beschikbaar zijn om alle aanvragen in de algemene tender van categorie B, die een positief advies van de Adviescommissie hebben gekregen, van subsidie te voorzien. Dit betekent dat ook aan Stichting Another Kind of Blue, Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn subsidie kan worden verleend. Daarbij geldt voor Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn, dat vanwege het kritische advies van de Adviescommissie en de hoogte van de subsidie, aan deze subsidies specifieke verplichtingen worden opgelegd, onder andere ten aanzien van de bedrijfsvoering. Deze voorwaarden worden opgenomen in de verleningsbeschikkingen van de instellingen. Een belangrijke kanttekening hierbij is dat er voor de jaren 2027 en 2028 op dit moment helaas géén voldoende middelen beschikbaar zijn om alle drie instellingen voor 4 jaar van subsidie te voorzien. Alleen de subsidie aan Stichting Another Kind of Blue wordt voor 4 jaar - vanwege het toevoegen van € 50.000,- aan het budget - gecontinueerd. Voor Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn zijn voor 2027 en 2028 op dit moment géén middelen voorzien.

De verdeling van incidentele middelen ziet er daarmee als volgt uit: Inzet extra middelen cultuur (x € 1.000) 1. Ten behoeve van de Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2025-2028 categorie B (verlagen zaaglijn) 2. Ten behoeve van de Subsidieregeling meerjarenbeleidsplan kunst en cultuur 2025-2026 categorie A Den Haag 2024 Totaal

2025

2026

2027

2028

2000

2000

50

50

450

450

2450

2450

Toelichting Subsidie aan Stichting Another Kind of Blue, Stichting Koorenhuis (KOO) en Stichting Theaters Diligentia & PePijn en invulling motie ‘Onderzoek mogelijkheden MJB aanvullen tot zaaglijn’

Invulling motie 'Verhoog budget 2jaren regeling' 50

50

Incidenteel € 5 mln.

Ter afronding De afgelopen jaren hebben we allemaal, gemeenteraad, college, de culturele sector, de adviescommissie en de fantastische ambtelijke ondersteuning, zeer intensief samengewerkt om dit omvangrijke MJB-proces op een waardige manier gezamenlijk vorm te geven. Hierin heeft iedereen de tijd genomen om naar elkaar te luisteren met respect voor elkaars standpunten en met waardering voor ieders rol. Het college is alle betrokkenen hiervoor zeer erkentelijk. Als wethouder Cultuur ben ik trots op wat we hierin samen hebben bereikt en daarmee op het prachtige MJB 2025-2028 dat voor ons ligt. Vanzelfsprekend zullen we dit proces evalueren. Het is essentieel dat we samen blijven leren en verbeteren. Want er is altijd ruimte voor ontwikkeling. In vertrouwen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, Met vriendelijke groet, de wethouder van Financiën, Cultuur en Economische ontwikkeling Saskia Bruines

5/5