RIS319442 Stand van zaken bewonersinitiatief Jacobahof

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Arjen Kapteijns Wethouder van Energietransitie, Mobiliteit en Grondstoffen

060

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Leefomgeving

DPZ/10766618 RIS319442 Contactpersoon

Isolde van Liefland Dienst

Dienst Publieke Zaken Afdeling

Stadsdelen en wijken Stadsdeel Centrum Telefoonnummer

14070 Datum

E-mailadres

9 juli 2024

isolde.vanliefland@denhaag.nl

Onderwerp

Stand van zaken bewonersinitiatief Jacobahof

Geachte voorzitter, In juni 2023 is in uw commissie gesproken over de toekomst van de Jacobahof. Concrete aanleiding hiervoor was het vertrek van Den Haag Werkt waardoor de Jacobahof minder beschikbaar zou zijn voor bewoners. Dit was, gezien het belang van de Jacobahof voor de Schilderswijk, een onwenselijke situatie. Als tijdelijke oplossing wordt sindsdien (tot 1 juli) de Jacobahof dagelijks geopend en gesloten door iemand van de Haagse Straat Organisatie (HSO). Tegelijkertijd is, samen met bewoners en de stichting Jacobahof, gewerkt aan structurele afspraken over de toekomst van de Jacobahof. Graag informeer ik u over de stand van zaken rondom de Jacobahof in de Schilderswijk. Aanleiding en voorgeschiedenis De Jacobahof is een grote binnentuin in de Schilderswijk met daaromheen woonhuizen en is van twee kanten toegankelijk door middel van een afsluitbare poort. Het bewonersinitiatief Jacobahof is ontstaan toen begin jaren negentig de Jacobastraatjes werden gerenoveerd. Buurtbewoners en de gemeente hebben van een voormalig industrieterrein een mooie stadsboerderij gemaakt met enkele dieren, moestuin en ecologische onderdelen. Buurtbeheerbedrijf Schilderswijk heeft vanaf 2007 voor buurtbewoners op het hof toezicht en onderhoud op zich genomen. Later werd het buurtbeheerbedrijf Den Haag werkt. Zij hadden een lokaal, deden het beheer en het onderhoud en verzorgden de dieren.

In 2012 is er door actieve bewoners de Stichting Jacobahof opgericht om het hof te behouden voor de ecologische en maatschappelijke functie. Met het voorgenomen vertrek van Den Haag Werkt in 2022 ontstond er onrust onder de bewoners vanwege het dreigende wegvallen van het beheer en de sociale controle door de aanwezigheid van de werknemers van Den Haag Werkt. Met bewoners en partijen uit de wijk zijn uitgebreide gesprekken gevoerd om de maatschappelijke waarde van de Jacobahof te behouden en door te ontwikkelen. Vanuit het oogpunt van dierenwelzijn zijn de grote dieren op initiatief van de gemeente verplaatst. De huidige situatie In september en november 2023 zijn er gesprekken geweest met de Stichting Jacobahof waarin de wederzijdse intentie is uitgesproken Jacobahof te ondersteunen en tot een succesvol bewonersinitiatief te komen. Dit heeft geleid tot het opstellen van een nieuwe gebruikersovereenkomst en het doorlopen van een gezamenlijk visietraject over de rol van de Jacobahof in de buurt en de relatie met de gemeente. Op basis van het hernieuwde vertrouwen bouwt de stichting nu aan de toekomst.

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10766618

De stichting Jacobahof wil een plek creëren voor en met de buurt met een ecologische en sociale waarde. De Schilderswijk scoort laag op bijna alle gebieden van de leefbaarheidscirkel. De activiteiten op de Jacobahof richten zich specifiek op de sociale leefbaarheid zoals gezondheid en leefstijl en sociale cohesie. Ook kan de hof een rol spelen op het gebied van de fysieke leefbaarheid zoals openbare ruimte, milieu en duurzaamheid. Het onderhoudsbudget dat is vrijgevallen door het vertrek van Den Haag Werkt wordt per 1 juni 2024 door de stichting ingezet voor het gebruik en het klein onderhoud aan de gebouwen en het onderhoud van het terrein en de verzorging van de kleine dieren. Ook worden er kleine investeringen gedaan om het hof, de gebouwen en de dierenverblijven in een goede staat te brengen. De gemeente blijft verantwoordelijk voor het groot onderhoud aan de gebouwen, vast meubilair, afvalbakken en grote bomen. De vrijwilligers hebben het afgelopen jaar laten zien dat er goed voor de dieren gezorgd wordt en na een laatste bezoek vanuit de stadsboerderijen is het eigendom van de kleine dieren overgegaan naar de stichting. De stichting kan voor de nodige expertise een beroep blijven doen op advies vanuit de stadboerderijen. Omdat er op nagenoeg alle dagen activiteiten plaatvinden op het hof kan deze oase in de stad vrij toegankelijk zijn voor alle bezoekers.

Het beschikbare budget wordt op basis van de gezamenlijke visie en in overleg met de gemeente besteed. De toekomst van het hof De Jacobahof was in de jaren 90 een voorloper voor duurzaamheid met allerlei nieuwe ecologische snufjes. De ecologische nieuwigheden van toen zijn inmiddels verwijderd, vervallen of verouderd. Nu de Jacobahof officieel in gebruik is genomen en beheerd wordt door de stichting is dit een moment om te bekijken welke maatregelen op het gebied van klimaatadaptie verder mogelijk zijn. De Jacobahof is een groene oase in een verder versteende omgeving. Het hof zou een voorbeeldfunctie kunnen vervullen op het gebied van ecologie en klimaatadaptatie in de binnenstad en ook andere toekomstige projecten in de stad kunnen inspireren. Op dit moment is er bij de huizen aan de Jacobastraat wateroverlast. Ook op het terrein zelf staan bij regen grote plassen. De voormalige dierenweide is verhoogd en verdicht waardoor het water afstroomt en niet in de grond infiltreert. Het water loopt daardoor naar de kelders van de omliggende huizen. Van de voormalige dierenweide kan het profiel worden aangepast zodat het regenwater de grond in kan zakken en niet naar de omliggende huizen stroomt.

Ook kan regenwater op het hof en van de panden op en rond het hof bijvoorbeeld opgevangen worden in een ondergronds reservoir om zo het riool te ontlasten en de moestuin tijdens droge periodes te bewateren. Ook de aanleg van een wadi en de juiste beplanting kunnen een positief effect hebben. Door bij herinrichting daarnaast in te zetten op het vergroten van de biodiversiteit stijgt de ecologische waarde van het hof. Er is samen met de buurt al een eerste ontwerpsessie geweest om te kijken welke aanpassingen draagvlak hebben in de buurt. Hieruit kwam een voorkeur voor gebruik van natuurlijke materialen en gebiedseigen beplanting. Voor de bekostiging van het ontwerp maakt de stichting gebruik van de subsidie ‘Duurzame Wijkactie’. Voor de uitvoering van de maatregelen is € 30.000,- gereserveerd. Naast de uitbreiding van de ecologische functie bouwt de stichting ook verder aan de sociaalmaatschappelijke functie in de wijk. Er zijn diverse activiteiten gericht op duurzaamheid, gezondheid, emancipatie, sociale cohesie. Zo is er onder andere de gezamenlijke moestuin en groenbeheer, het buurtteam dat zich inzet voor leefbaarheid in de buurt rondom het hof, taallessen voor buurtbewoners, buurtklussers, samen koken en samen eten, dagbesteding voor mensen met een beperking of een specifieke begeleidingsbehoefte.

Er is een goede samenwerking met partners uit de buurt en andere partners die zich inzetten voor leefbaarheid in de Schilderswijk zoals de GGD en stichting Quiet.

2/3

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

DPZ/10766618

Tot slot Met de nieuwe gebruikersovereenkomst is er een belangrijke stap gezet om de Jacobahof ook in de toekomst verder te versterken in de belangrijke functie van het hof in de wijk. Deze nieuwe stap is feestelijk gevierd met een spetterend zomerfeest op 20 juni 2024 op de Jacobahof met alle vrijwilligers en onder grote belangstelling van bijna 400 buurtbewoners. Met vriendelijke groet, de wethouder van Energietransitie, Mobiliteit en Grondstoffen Arjen Kapteijns

3/3